Σήμα κινδύνου για τη ρύπανση της Μεσογείου Θάλασσας και των παράκτιων περιοχών της εκπέμπει η νέα έκθεση της Ευρωπαϊκής Ενωσης με επίκεντρο το υδάτινο περιβάλλον. H ανεπαρκής επεξεργασία των αστικών αποβλήτων αποτελεί το βασικό πρόβλημα στις νότιες και ανατολικές μεσογειακές χώρες, το οποίο μάλιστα επιτείνεται από την αύξηση του τουρισμού. Στις χώρες αυτές, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, δεν έχει δοθεί έμφαση στις νέες τεχνολογίες και δεν διατίθενται οικονομικοί πόροι για τον χειρισμό περιβαλλοντικών θεμάτων, αναφέρουν οι ειδικοί. Στις βόρειες χώρες της Μεσογείου η μεγαλύτερη απειλή είναι η ρύπανση της θάλασσας από τις χημικές ενώσεις που προέρχονται από απόβλητα είτε βιομηχανικής επεξεργασίας προϊόντων είτε χρήσης λιπασμάτων και φυτοφαρμάκων στη γεωργία αλλά και φαρμάκων από τον άνθρωπο.
H έκθεση με τίτλο «Ζητήματα προτεραιότητας στο μεσογειακό περιβάλλον» (ΕΕΑ Report No 4/2006-15.3.2004) πραγματοποιήθηκε από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος (European Environment Agency ΕΕΑ) και το Μεσογειακό Σχέδιο Δράσης του Περιβαλλοντικού Προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών (UNEP/ΜΑΡ). H κατάσταση στη Μεσόγειο δεν θα βελτιωθεί όσο δεν υπάρχει η πολιτική θέληση να επιβληθεί η εφαρμογή της νομοθεσίας περιβάλλοντος, επισημαίνεται στην έκθεση.
Στη λίστα με τα ευαίσθητα θαλάσσια οικοσυστήματα της Μεσογείου τα οποία πλήττονται από ρυπογόνες δραστηριότητες περιλαμβάνονται εννέα περιοχές της Ελλάδας. Οι ελληνικές θάλασσες και ακτές τις οποίες «χτυπά» η ρύπανση και απειλούνται περιβαλλοντικά, σύμφωνα με τους επιστήμονες, είναι:
* Κόλπος Ελευσίνας: Τα μη επεξεργασμένα βιομηχανικά απόβλητα που καταλήγουν στη θάλασσα από 1.000 βιομηχανικές εγκαταστάσεις επιβαρύνουν με επικίνδυνες ουσίες τη θάλασσα στην περιοχή της Ελευσίνας. Περιλαμβάνονται απόβλητα ναυπηγείων, μονάδων σιδήρου και χάλυβα, εγκαταστάσεων διύλισης πετρελαίου, τσιμέντου, χαρτοβιομηχανιών και μονάδων παραγωγής απορρυπαντικών και τροφίμων. Βαρέα μέταλλα ανιχνεύονται σε υψηλές συγκεντρώσεις στο νερό, σε ιζήματα και σε κάποιους οργανισμούς (μύδια).
*Σαρωνικός Κόλπος (Αθήνα): H πρωτοβάθμια επεξεργασία των βιομηχανικών αποβλήτων και των αστικών λυμάτων της ελληνικής πρωτεύουσας έχει φέρει αποτελέσματα στην αντιμετώπιση της ρύπανσης. Περιστασιακά παρατηρούνται σημάδια ευτροφισμού των θαλασσίων υδάτων.
* Θερμαϊκός Κόλπος: Αντιμετωπίζει προβλήματα ρύπανσης, παρά την επεξεργασία των βιομηχανικών και αστικών λυμάτων της πόλης της Θεσσαλονίκης και της βιομηχανικής ζώνης στην περιοχή του Καλοχωρίου.
*Παγασητικός Κόλπος (Βόλος): H απόρριψη των αστικών λυμάτων και των βιομηχανικών αποβλήτων από την περιοχή του Βόλου συνδυάζεται με τις αγροτικές εκροές των καλλιεργειών, αν και γίνεται επεξεργασία αποβλήτων.
* Αμβρακικός Κόλπος (Πρέβεζα): Εκεί καταλήγουν επεξεργασμένα αστικά και βιομηχανικά λύματα αλλά και οργανικές ενώσεις από λιπάσματα και χημικά που χρησιμοποιούνται στη γεωργία.
* Πάτρα (Αχαΐα) και Ηράκλειο (Κρήτη): Προβλήματα από αστικά και βιομηχανικά απόβλητα.
* Αργολικός Κόλπος: Αγροτικές εκροές, με αποτέλεσμα υπερβολικό φορτίο αζώτου να καταλήγει στη θάλασσα.
* Λιμνοθάλασσα Μεσολογγίου: H χρήση αζωτούχων λιπασμάτων στις καλλιέργειες και λύματα επιβαρύνουν τη λιμνοθάλασσα.
Πάντως το σύστημα του τακτικού ελέγχου για τη χημική ρύπανση των θαλάσσιων νερών όλης της χώρας από 17 ελληνικά εργαστήρια πανεπιστημίων, ερευνητικών κέντρων και ιδρυμάτων κινδυνεύει να τιναχθεί στο αέρα. Από το 2004 το ΥΠΕΧΩΔΕ δεν έχει πληρώσει τις υποχρεώσεις του απέναντι στα ιδρύματα αυτά, κάτι που δείχνει το μέτρο της… σοβαρότητας της ελληνικής πολιτείας για τα περιβαλλοντικά ζητήματα και ιδιαίτερα για το «απέραντο γαλάζιο».
