Κάντε TO BHMA προτιμώμενη πηγή Η ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στο Στρασβούργο έστειλε σήμερα αυστηρό μήνυμα προς την Άγκυρα, υιοθετώντας με ευρεία πλειοψηφία, την ετήσια έκθεση για την Τουρκία, στην οποία καταγράφεται έντονη ανησυχία για την υποχώρηση της δημοκρατίας, του κράτους δικαίου και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, στη χώρα.
Το ψήφισμα εγκρίθηκε με 381 ψήφους υπέρ, 107 κατά και 171 αποχές, ενώ περιλαμβάνει σαφείς αναφορές στις παραβιάσεις των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας και της Κύπρου, καθώς και στην προώθηση του δόγματος της «Γαλάζιας Πατρίδας».
Οι ευρωβουλευτές διαπίστωσαν ότι, παρά τις επανειλημμένες δηλώσεις της τουρκικής κυβέρνησης υπέρ της ευρωπαϊκής προοπτικής της χώρας, οι βασικές προϋποθέσεις για την επανεκκίνηση της ενταξιακής διαδικασίας παραμένουν ανεκπλήρωτες. Υπογραμμίζουν ότι οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις βρίσκονται ουσιαστικά σε αδιέξοδο, από το 2018 και δεν μπορούν να προχωρήσουν χωρίς ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις στη Δικαιοσύνη, το κράτος δικαίου και την προστασία των θεμελιωδών ελευθεριών και δικαιωμάτων.
Δημοκρατική οπισθοδρόμηση και υπόθεση CHP
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις πρόσφατες εξελίξεις γύρω από το Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα (CHP), με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να εκφράζει ανησυχία για την πίεση που ασκείται στην αξιωματική αντιπολίτευση. Στην έκθεση επισημαίνεται ότι η Δικαιοσύνη χρησιμοποιείται ολοένα και περισσότερο ως εργαλείο πολιτικής αντιπαράθεσης, γεγονός που πλήττει τον δημοκρατικό πλουραλισμό.
Ο εισηγητής της έκθεσης, ο ισπανός ευρωβουλευτής Νάτσο Σάντσεθ Αμόρ, έκανε λόγο για ταχεία διολίσθηση της Τουρκίας προς ένα πλήρως αυταρχικό μοντέλο διακυβέρνησης. Όπως σημείωσε, οι διώξεις κατά του CHP και της νόμιμης ηγεσίας του αποτελούν ακόμη ένα δείγμα της αποδυνάμωσης των δημοκρατικών θεσμών.
Στο στόχαστρο η υπόθεση Ιμάμογλου
Στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής κριτικής βρίσκεται και η φυλάκιση του δημάρχου Κωνσταντινούπολης, Εκρέμ Ιμάμογλου, καθώς και οι διώξεις εναντίον πολιτικών αντιπάλων του καθεστώτος του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Οι ευρωβουλευτές εκτιμούν ότι οι ενέργειες αυτές έχουν σαφή πολιτικά χαρακτηριστικά και συνδέονται με την προσπάθεια αποκλεισμού βασικών αντιπάλων από μελλοντικές εκλογικές αναμετρήσεις.
Παράλληλα, εκφράζεται δυσαρέσκεια για τη στάση των ευρωπαϊκών θεσμών και αρκετών κρατών-μελών, με την έκθεση να καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την ευρωπαϊκή διπλωματία να υιοθετήσουν πιο αποφασιστική στάση απέναντι στην υποχώρηση της δημοκρατίας στην Τουρκία.
Ελλάδα, Κύπρος και «Γαλάζια Πατρίδα»
Το ψήφισμα επαναλαμβάνει την καταδίκη των τουρκικών ενεργειών, που αμφισβητούν τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας και της Κύπρου. Οι ευρωβουλευτές καταγγέλλουν τη διατήρηση του casus belli κατά της Ελλάδας, τις παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου, την εργαλειοποίηση του συστήματος NAVTEX και την παρεμπόδιση του έργου ηλεκτρικής διασύνδεσης Great Sea Interconnector.
Παράλληλα, επισημαίνεται ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο παραβιάζει το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας και δεν παράγει έννομα αποτελέσματα για τρίτα κράτη.
Ανοιχτό το ενδεχόμενο κυρώσεων
Η έκθεση περιλαμβάνει μία από τις πιο αυστηρές διατυπώσεις των τελευταίων ετών, καλώντας την Ύπατη Εκπρόσωπο της Ε.Ε. για την Εξωτερική Πολιτική, Κάγια Κάλας, να εξετάσει ακόμη και στοχευμένες κυρώσεις κατά τούρκων αξιωματούχων, όπως του υπουργού Δικαιοσύνης, που συνδέονται με σοβαρές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Παρά τη σκληρή κριτική, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αναγνωρίζει ότι η Τουρκία εξακολουθεί να αποτελεί στρατηγικό εταίρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και σημαντικό σύμμαχο στο ΝΑΤΟ, με καθοριστικό ρόλο στο μεταναστευτικό, στην περιφερειακή ασφάλεια, στην ενέργεια και στις εξελίξεις στην Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή.
Για το Κυπριακό, απορρίπτεται εκ νέου η λύση δύο κρατών και επαναβεβαιώνεται ως μοναδική βάση επίλυσης η δικοινοτική, διζωνική ομοσπονδία, σύμφωνα με τα ψηφίσματα του ΟΗΕ.
