Νέες Εποχές

Σε φάσεις κρίσης φανερώνονται όλα. Επιλογές, αντιλήψεις, πεποιθήσεις, δυνατότητες, αντοχές  και όρια. Ενας διάσημος γάλλος φιλόσοφος έχει ευρύτερα γίνει γνωστός με την πρότασή του «η κόλαση είναι οι άλλοι». Μικρή έχει σημασία ότι αυτό είναι σε γνώση των ανθρώπων από καταβολής κόσμου. Ολοι οι αφορισμοί διεκδικούν πρωτοτυπία. Υπουργοί της κυβέρνησης μοιάζει να ασπάζονται αυτή τη […]

Δεν είναι καινούργια η ανησυχία για την πορεία των φιλελευθέρων δημοκρατιών. Πολλά βιβλία και άρθρα έχουν αναφερθεί στο θέμα. Και οι απειλές δεν προέρχονται μόνο από τις ανελεύθερες δημοκρατίες και τις δικτατορίες, αλλά και από την αδράνεια των δημοκρατικών χωρών καθώς και από το εσωτερικό τους. Το ζούμε στην Ευρώπη, το ζήσαμε και στην Αμερική […]

Σε προηγούμενο άρθρο μου στο «Βήμα της Κυριακής», στις 5 Δεκεμβρίου 2021, επεσήμανα την ανάγκη εκσυγχρονισμού του θεσμικού πλαισίου του ελληνικού Πανεπιστημίου μπροστά στις καταιγιστικές αλλαγές του 21ου αιώνα, εστιάζοντας στον πρώτο από τους βασικούς πυλώνες αυτού του πλαισίου, δηλαδή τη διοίκηση και οργάνωση του Πανεπιστημίου. Πρότεινα την υιοθέτηση μιας διακριτής διττής δομής διακυβέρνησης, με […]

Δυόμισι έτη μετά την αλλαγή κυβέρνησης, η ακαδημαϊκή κοινότητα εξακολουθεί να αναμένει αδημόνως τον νέο νόμο για τη λειτουργία των πανεπιστημίων. Στη δημόσια συζήτηση για το περιεχόμενο του νέου θεσμικού πλαισίου, το θέμα που κυριαρχεί, επανερχόμενο διαρκώς στη δημόσια συζήτηση, αφορά τη μορφή και τον τρόπο ανάδειξης της ηγεσίας των πανεπιστημίων (πρυτανική αρχή και συμβούλιο). […]

Δεν ξέρω αν είναι απότοκο τις πανδημίας, ένα ώριμο αίτημα της εποχής ή κουβέντες που ακούγονται όμορφες αλλά είναι κενές περιεχομένου. Τον τελευταίο καιρό αρκετοί καλλιτέχνες, δημιουργοί του θεάτρου, του τραγουδιού και της λογοτεχνίας, δηλώνουν σε συνεντεύξεις τους πως είναι επιτακτική η ανάγκη μιας νέας γλώσσας στην τέχνη. Ορισμένοι δεν διστάζουν να τυπώσουν και κηδειόχαρτα […]

Πόλεμος, γίνεται πόλεμος στην Ουκρανία. Σειρήνες ουρλιάζουν, πύραυλοι και βόμβες σκάνε, άνθρωποι σκοτώνονται, οικογένειες ξεσπιτώνονται, παιδιά κλαίνε, στρατιώτες τρέμουν, γέροι ποδοπατιούνται προσπαθώντας να γλιτώσουν, γερόντισσες προτιμούν να πεθάνουν μέσα στα σπίτια τους, άλλοι μπροστά σε μηχανήματα ΑΤΜ, οι νεότεροι παίρνουν τον δρόμο της προσφυγιάς. Η αρκούδα επιτέθηκε, ημερολόγιό μου. Με φόρα, όρθια, με όλον της […]

Το διάγγελμα της 21ης Φεβρουαρίου με το οποίο ο πρόεδρος Πούτιν αναγνώρισε την «ανεξαρτησία» των δύο αποσχισμένων περιοχών του Ντονέτσκ και του Λουχάνσκ θα μείνει στην Ιστορία. Μερικές ώρες αργότερα ο Πούτιν εξαπέλυσε τη μεγαλύτερη στρατιωτική επίθεση που έχει λάβει χώρα στην Ευρώπη μετά το 1945. Η απόφαση του Πούτιν αποτελεί κορύφωση της στρατηγικής του […]

Οπρόεδρος Πούτιν αποκάλυψε τα σχέδιά του για την Ουκρανία με το διάγγελμά του της 21ης Φεβρουαρίου, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην κατ’ αυτόν ιστορική αδικία που προκάλεσε η ΕΣΣΔ σε βάρος της Ρωσίας. Υποστήριξε τη θεωρία ότι η Ουκρανία είναι δημιούργημα του σοβιετικού οικοδομήματος, αποκαλώντας το ναζιστικό. Θεώρησε ότι τα σύνορα που χαράχθηκαν τότε ήταν σε […]

Η προοπτική του πρώτου μεγάλης κλίμακας πολέμου στην Ευρώπη μετά το 1945 γεννά ένα προφανές ερώτημα: τι πήγε στραβά; Και κυρίως, πώς η γρήγορη κατάρρευση της Σοβιετικής Ενωσης φύτεψε τους σπόρους της σημερινής σύγκρουσης; Μέχρι στιγμής, η δημόσια συζήτηση στην Ευρώπη και στη Βόρεια Αμερική επικεντρώνεται στη διεύρυνση του ΝΑΤΟ προς ανατολάς μετά τον Ψυχρό […]

Η επίθεση στην Ουκρανία ήταν αναμενόμενη μετά το διάγγελμα ανακήρυξης της ανεξαρτησίας του Λουχάνσκ και του Ντονέτσκ. Σ’ αυτό ο Πούτιν αναθεωρεί την ιστορία. Κάτι που όταν το κάνει αυτός ενθουσιάζει τους δικούς μας τηλε-λαϊκιστές «αναλυτές» τού  «γι’ όλα φταίει η Δύση», ενώ όταν το κάνει ο Ερντογάν εξοργίζονται. Το διάγγελμα Πούτιν – με τη γνωστή […]

(Η λογοπαικτική πλευρά του ουκρανικού προβλήματος)   Υπήρξε κάποτε ένας ψυχρός και αδηφάγος ηγέτης, που η μόνη του επιθυμία ήταν να αποκτήσει γαίες και τόπους που η χώρα του είχε χάσει όταν διαλύθηκε. Ο λαός του δεν καλοπερνούσε αλλά ήταν συνηθισμένος – εβδομήντα χρόνια ήδη πεινούσε και καταπιεζόταν. Ισα-ίσα που η καινούργια πείνα και καταπίεση, ήταν […]

Δεν υπήρξαν πολλοί λόγοι για γεωπολιτική αισιοδοξία το 2021 και η ζοφερή αυτή τάση συνεχίζεται στην αρχή του 2022. Σχεδόν κάθε μήνα τα τελευταία δύο χρόνια μια νέα επείγουσα κατάσταση κυριαρχεί στην ειδησεογραφία, συμβάλλοντας στην αίσθηση ενός αυξανόμενου κύματος κρίσεων που απειλεί να μας κατακλύσει. Ο κόσμος πασχίζει να αντεπεξέλθει συγχρόνως στην πανδημία της Covid-19 […]

Τι θα γίνει με τις Δημοκρατίες μετά την πανδημία; Θα εξακολουθήσει να κυριαρχεί η σημερινή άποψη πως οι σύγχρονες δυτικές κοινωνίες χωρίζονται πλέον μόνο σε φίλους και εχθρούς της Δημοκρατίας; Θα εξακολουθήσει να θεωρείται ξεπερασμένη η αντίθεση Αριστεράς – Δεξιάς; Οι πιο «φωτισμένοι» εκ των υποστηρικτών αυτής της άποψης τη μόνη παραχώρηση που επιτρέπουν είναι […]

Η ερώτηση ακούστηκε στη Βουλή των Ελλήνων, στην πρόσφατη συζήτηση για τα εξοπλιστικά, με ένταση μεγάλη και ύφος δραματικό. Αντιγράφω σεμνά από τη «Θουκυδίδη Ιστορία» (εκδόσεις Πόλις, σε υπέροχη μετάφραση του Ν. Μ. Σκουτερόπουλου). Είπε ο  Περικλής του Ξανθίππου, μπροστά στους πρώτους νεκρούς του Πελοποννησιακού πολέμου: «…Ωστόσο εγώ τα πολεμικά κατορθώματα με τα οποία αποκτήθηκε […]

Κατά τη διάρκεια της πρόσφατης συζήτησης στη Βουλή σχετικά με την πρόταση δυσπιστίας, ο γενικός γραμματέας του ΚΚΕ εμφανίστηκε ως θεματοφύλακας της μνήμης του Δημοκρατικού Στρατού, χρησιμοποιώντας, μεταξύ άλλων, μια προσβλητική παραφθορά του ονόματος του καθηγητή Σεργκέι Ραντσένκο. Ο Ραντσένκο, κατά το προηγούμενο διάστημα, είχε δημοσιεύσει μέσω Τwitter μερικά ντοκουμέντα από τα αρχεία της Ρωσίας, […]

«Ο κ. Ε. Βενιζέλος δεν ηδυνήθη περισσότερον των τριών εβδομάδων ν’ ανεχθεί τον Ελληνικόν λαόν αναπνέοντα. Η αναπνοή του παρουσιάσθη προ των δεσποτικών του ομμάτων ως νέα πνοή “των ασκών του Αιόλου” ετοίμη να ανατρέψει εν μία νυκτί και μόνη το σύμπαν και το καθεστώς. Ο κ. Ε. Βενιζέλος δεν εννοεί να επιτρέψει εις τον […]

Εξ απαλών ονύχων, παρατηρούσα με μεγάλη περιέργεια ό,τι συνέβαινε γύρω μου, όχι τόσο τα μεγάλα γεγονότα, αλλά τα μικρά, τα ελάχιστα, τον μικρόκοσμο. Παρατηρούσα ένα φύλλο επί ώρα, για παράδειγμα. Με ενδιέφερε το γιατί σε αυτήντη γωνία σκάει έτσι το φως. Πράγματα που ήταν δεδομένα για τους άλλους ανθρώπους, τα οποία ποτέ κανείς δεν θα […]

Πώς να ‘ναι στην πραγματικότητα η πραγματικότητα; Αντώνης Σιμιτζής, «Οι απαγορευμένοι καρποί μας» Νομίζει κάποιος απλός αναγνώστης των γεγονότων της επικαιρότητας ότι στον πολιτικό βίο οι νεκροί καθορίζουν το πεπρωμένο των ζωντανών, ότι οι παρόντες θαυμάζουν περισσότερο τους απόντες από τους εαυτούς τους, ότι η μιμητική [συμψηφιστική λογιστική;] της βίας επιχειρεί να υποκαταστήσει την πολιτική […]

Πριν από λίγες ημέρες πήραμε ένα μήνυμα ιδιαίτερης χρησιμότητας από τον πρύτανη του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Μελέτιο-Αθανάσιο Δημόπουλο. Μάθαμε ότι διοργανώνεται για την κλιματική κρίση μια διπλή παρέμβαση. Η πρώτη αφορά ένα πολυθεματικό συνέδριο και η δεύτερη  δράσεις ΕΥΡΥΤΕΡΗΣ κοινωνικής συμμετοχής. Αν δεν ξεχνά κανείς, ούτε στιγμή, ότι η κλιματική αποδιοργάνωση της […]