Κάντε TO BHMA προτιμώμενη πηγή Ο Ντέιβιντ Χόκνεϊ, ο εμβληματικός καλλιτέχνης, του οποίου οι πίνακες με τις πισίνες, που έλαμπαν κάτω από τον ήλιο του Λος Άντζελες, έγιναν σύμβολα της τέχνης του 20ού αιώνα, έφυγε από τη ζωή την Πέμπτη, όπως ανακοίνωσε η εκπρόσωπός του, Έρικα Μπόλτον. Ήταν 88 ετών.
Αν και γεννήθηκε στον σκοτεινό βορρά της Αγγλίας, ο Χόκνεϊ έζησε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του στη Νότια Καλιφόρνια, μετατρέποντας τα ηλιόλουστα προαστιακά τοπία της σε κεντρικό μοτίβο του έργου του. Σε παιδική ηλικία, μεγαλώνοντας στο μουντό Μπράντφορντ, παρατηρούσε τις έντονες σκιές στις χολιγουντιανές ταινίες των Λόρελ και Χάρντι (Χονδρός και Λιγνός). «Οι έντονες σκιές σήμαιναν πολύ ήλιο», θυμόταν το 2009. «Έτσι σκέφτηκα, λοιπόν, όπου κι αν είναι αυτό το μέρος, έχει πάντα ήλιο». Δύο δεκαετίες αργότερα, μετακόμισε στο Λος Άντζελες, για να βυθιστεί σε αυτό το εκτυφλωτικό φως.
Τα πρώτα χρόνια, το Swinging London και η «απελευθέρωση» στην Καλιφόρνια
Ο Χόκνεϊ γεννήθηκε στις 9 Ιουλίου 1937 στο Μπράντφορντ, μια μεγάλη βιομηχανική πόλη της Αγγλίας, από πατέρα λογιστή και μητέρα πιστή Μεθοδίστρια. Από τα φοιτητικά του χρόνια, επαναστάτησε ενάντια στις συμβάσεις. Έδινε σε αφηρημένους πίνακές του τίτλους όπως «Going to be a Queen for Tonight» και «Doll Boy», σε μια εποχή που η ομοφυλοφιλία στη Βρετανία τιμωρείτο με φυλάκιση.
FILE PHOTO: British artist David Hockney is interviewed in front of his painting “The Group V” at a preview of his exhibition “Painting and Photography” at the L.A. Louver gallery in Venice, Los Angeles, California, United States July 15, 2015. REUTERS/Lucy Nicholson/File Photo
Το 1959, μετακόμισε στο Λονδίνο για να σπουδάσει στο Royal College of Art, όπου γνώρισε μετεωρική άνοδο στο βρετανικό κίνημα της Pop Art και συναναστράφηκε με αστέρες της εποχής, από τον χορευτή Ρούντολφ Νουρέγιεφ μέχρι τον Μικ Τζάγκερ. Με τα χαρακτηριστικά στρογγυλά γυαλιά του, τα πλατινέ μαλλιά και το γυαλιστερό χρυσό σακάκι του, έγινε σύμβολο του «Swinging Sixties».
Ωστόσο, ο ίδιος λαχταρούσε τη ζωντάνια που έβλεπε στα έργα των αμερικανών καλλιτεχνών. Επισκέφθηκε τη Νέα Υόρκη, για πρώτη φορά το 1961 – όπου έγινε φίλος με τον Άντι Γουόρχολ – και μετακόμισε στην Καλιφόρνια τρία χρόνια αργότερα. «Είχα περάσει τα πρώτα 20 χρόνια της ζωής μου στο γοτθικό σκοτάδι του Βορρά. Εδώ ένιωσα ελεύθερος», είχε δηλώσει.
«Είμαι ενθουσιασμένος κάθε μέρα», έλεγε στους Los Angeles Times το 1979. «Το Λονδίνο έχει πολλά θλιβερά μέρη, αλλά δε βρίσκω τίποτα θλιβερό στο Λος Άντζελες».
Οι εμβληματικές πισίνες και τα ρεκόρ εκατομμυρίων
Οι πίνακές του με τις πισίνες και τους γυμνούς άνδρες στα ντους έγιναν είδωλα ενός τρόπου ζωής λουσμένου στο φως, τον οποίο αποτύπωνε με φωτεινά ακρυλικά χρώματα.
FILE PHOTO: British painter David Hockney, 52, stands in front of one of his paintings “A Closer Grand Canyon, 1998” after a press conference to announce an exhibition of his work at Georges Pompidou Center in Paris, January 25. The exhibition which will open on January 28 and close on April 26 gathers together more than fifty masterpieces on a surface of almost 1000 square meters. PW/WS/File Photo
Αν και ορισμένοι τεχνοκριτικοί χαρακτήρισαν αρχικά το έργο του «επιφανειακό», ο Χόκνεϊ κέρδισε μεγαλύτερη φήμη από οποιονδήποτε άλλο βρετανό καλλιτέχνη της εποχής του. Οι τιμές των έργων του σε δημοπρασίες έφτασαν σε επίπεδα ρεκόρ. Το 2018, ο διάσημος πίνακας του 1972 «Portrait of an Artist (Pool with Two Figures)» πουλήθηκε σε δημοπρασία του οίκου Christie’s για 90,3 εκατομμύρια δολάρια, καθιστώντας τον τότε τον πιο ακριβό εν ζωή καλλιτέχνη στον κόσμο.
Παρά την τεράστια επιτυχία και την περιουσία του, παρέμεινε ανεπιτήδευτος. «Στην πραγματικότητα είμαι ακόμα φοιτητής», έλεγε. «Απλώς τυχαίνει να έχω αρκετές πιστωτικές κάρτες στην τσέπη μου».
«Δεν αποσύρεσαι από αυτό, το κάνεις μέχρι να πέσεις κάτω»
Καθώς μεγάλωνε, η θεματολογία του άλλαξε. Τη δεκαετία του ’90, με πολλούς φίλους του να χάνουν τη ζωή τους από τη μάστιγα του AIDS, οι άνδρες αντικαταστάθηκαν στα έργα του από τους αγαπημένους του σκύλους ράτσας ντάξχουντ.
Αργότερα, επέστρεψε στην Ευρώπη, για να βρίσκεται κοντά στην ηλικιωμένη μητέρα του. Εγκαταστάθηκε στην παραθαλάσσια πόλη Μπρίντλινγκτον, στις ακτές της Βόρειας Θάλασσας, όπου βρήκε νέα έμπνευση στα δάση και τους λόφους του γενέθλιου Γιορκσάιρ. Αυτή αποδείχθηκε η πιο παραγωγική περίοδος της καριέρας του, καθώς έσπευδε να αποτυπώσει τις δραματικές αλλαγές των εποχών.
FILE PHOTO: British artist David Hockney poses in front of a detail of his painting “The Arrival of Spring in Woldgate, East Yorkshire in 2011 (twenty-eleven)” at the Royal Academy of Arts in London January 16, 2012. The Royal Academy will exhibit new landscape works by Hockney in an exhibition from January 21 to April 9. REUTERS/Luke MacGregor (BRITAIN – Tags: ENTERTAINMENT SOCIETY)/File Photo
Πάντα καινοτόμος, ο Χόκνεϊ δεν περιορίστηκε στη ζωγραφική. Ασχολήθηκε με τη φωτογραφία, τα κολλάζ, τα σκηνικά για την όπερα, ενώ τα τελευταία χρόνια αγκάλιασε την τεχνολογία, δημιουργώντας έργα σε iPad, τα οποία έγιναν το αγαπημένο του εργαλείο.
Το 2018, αγόρασε ένα αγρόκτημα στη Νορμανδία της Γαλλίας. Κατά τη διάρκεια της καραντίνας του κορονοϊού, το 2020, δημιούργησε χαρούμενα σχέδια της άνοιξης στο iPad για τους φίλους του. Το μήνυμά του – «Θυμηθείτε, δεν μπορούν να ακυρώσουν την άνοιξη» – κυριάρχησε με φωτισμό νέον στην πρόσοψη του Fondation Louis Vuitton στο Παρίσι, κατά τη διάρκεια της μεγάλης έκθεσης του 2025.
Ο «Πικάσο της εποχής μας» και το ασυμβίβαστο πνεύμα
Ο επιμελητής τέχνης Νόρμαν Ρόζενταλ είχε αποκαλέσει τον Χόκνεϊ «τον Πικάσο της εποχής μας», τονίζοντας ότι πρόκειται για έναν απίστευτα δημοφιλή καλλιτέχνη, του οποίου το έργο άλλαξε τον τρόπο που βλέπουμε τα πράγματα. Το 1997, η Βασίλισσα Ελισάβετ II του απένειμε τον τίτλο του “Companion of Honour”, μια διάκριση που περιορίζεται σε μόλις 65 εξέχουσες προσωπικότητες.
FILE PHOTO: Britain’s Queen Elizabeth presents artist David Hockney with the Order of Merit at Buckingham Palace, in central London May 22, 2012. Hockney’s appointment follows the death in 2011 of Lucian Freud, the only painter in the order ? which has no more than 24 members at one time. REUTERS/Steve Parsons/Pool (BRITAIN – Tags: ENTERTAINMENT SOCIETY ROYALS)/File Photo
Μέχρι το τέλος, ο Χόκνεϊ παρέμεινε ένας αμετανόητος καπνιστής που τα έβαζε με τους αντικαπνιστικούς κανόνες, ενώ αντιμετώπισε με χιούμορ τα προβλήματα υγείας του (ένα ελαφρύ εγκεφαλικό το 2012 και τη σταδιακή απώλεια ακοής). «Αν χάσεις μια αίσθηση, κερδίζεις άλλες, και νιώθω ότι μπορούσα να δω τον χώρο πιο καθαρά», είχε δηλώσει.
FILE PHOTO: British artist and pro-smoking campaigner David Hockney smokes a cigarette during the annual Labour party conference in Brighton September 28, 2005. Hockney will later speak at a fringe meeting and attack the government’s plan to ban smoking in most public places. REUTERS/Russell Boyce/File Photo
Δε σταμάτησε ποτέ να εργάζεται, καθοδηγούμενος από μια αυστηρή εργασιακή ηθική που είχε αναπτύξει από τα νεανικά του χρόνια. «Η δουλειά μου είναι αυτή που με κρατάει νέο», έλεγε. «Είμαι επαγγελματίας ζωγράφος, εδώ και 60 χρόνια. 60χρόνια που ξυπνάω κάθε μέρα και κάνω ακριβώς αυτό που θέλω να κάνω».
