Λίγες ημέρες πριν από τη σέντρα του Παγκοσμίου Κυπέλλου 2026, η FIFA και οι τρεις διοργανώτριες χώρες — ΗΠΑ, Μεξικό και Καναδάς — βρίσκονται αντιμέτωπες με μια σειρά από πολιτικά, κοινωνικά και οργανωτικά ζητήματα που απειλούν να επισκιάσουν τη μεγαλύτερη ποδοσφαιρική διοργάνωση του πλανήτη.
Το τουρνουά, που ξεκινά στις 11 Ιουνίου με την αναμέτρηση Μεξικού–Νότιας Αφρικής, διεξάγεται σε ένα ιδιαίτερα τεταμένο διεθνές περιβάλλον. Οι γεωπολιτικές συγκρούσεις, οι ανησυχίες για τη μεταναστευτική πολιτική των ΗΠΑ, οι υπέρογκες τιμές εισιτηρίων και τα ζητήματα ασφάλειας στις διοργανώτριες χώρες έχουν ήδη προκαλέσει έντονες αντιδράσεις από φιλάθλους, πολιτικούς και οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Το ζήτημα της συμμετοχής του Ιράν
Στο επίκεντρο της συζήτησης βρίσκεται η συμμετοχή της εθνικής ομάδας του Ιράν, εν μέσω της πολεμικής σύγκρουσης που ξεκίνησε στη χώρα στις 28 Φεβρουαρίου από τις ΗΠΑ και Ισραήλ.
Την περασμένη Δευτέρα, η πρόεδρος του Μεξικού Κλαούντια Σέινμπαουμ ανακοίνωσε ότι η χώρα της θα φιλοξενήσει την αποστολή της εθνικής Ιράν κατά τη διάρκεια του Μουντιάλ, μετά την άρνηση των ΗΠΑ να επιτρέψουν στην ομάδα να παραμείνει σε αμερικανικό έδαφος.
Παρά το γεγονός ότι αυτή τη στιγμή ισχύει μια εύθραυστη, προσωρινή εκεχειρία, η συμμετοχή του Ιράν ήταν μέχρι πρότινος αμφίβολη, καθώς η εθνική ομάδα της χώρας ήταν προγραμματισμένο να προπονείται στην Αριζόνα, όμως υπήρξαν αμερικανικές ανησυχίες για την ασφάλεια αλλά και προβληματισμοί για τις εκδόσεις βίζας.
Ο πρόεδρος της ποδοσφαιρικής ομοσπονδίας του Ιράν Μεχντί Ταζ επιβεβαίωσε ότι η αλλαγή εγκρίθηκε επίσημα από τη FIFA, έπειτα από επαφές με στελέχη της ομοσπονδίας στην Κωνσταντινούπολη και την Τεχεράνη, οι οποίες είχαν ξεκινήσει από τον Μάρτιο.
Αντιδράσεις για τις τιμές μετακίνησης στις ΗΠΑ
Έντονες αντιδράσεις έχουν πυροδοτήσει και οι τιμές μεταφοράς προς τα γήπεδα, κυρίως στις ΗΠΑ.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η μετακίνηση από τον σταθμό Penn στο Μανχάταν προς στο MetLife Stadium του Νιου Τζέρσεϊ, όπου θα διεξαχθεί ο τελικός του Μουντιάλ. Ένα εισιτήριο μετ’ επιστροφής για τη διαδρομή των μόλις 15 λεπτών θα κοστίζει 150 δολάρια, δηλαδή σχεδόν δώδεκα φορές πάνω από την κανονική τιμή των 12,90 δολαρίων.
Η κυβερνήτης του Νιου Τζέρσεϊ Μίκι Σέριλ κατηγόρησε τη FIFA ότι μετακυλίει το κόστος στους φιλάθλους, με την παγκόσμια ομοσπονδία να απαντά ότι δεν έχει καμία οικονομική υποχρέωση να καλύψει τις αυξήσεις.
Αντίστοιχα υψηλές χρεώσεις καταγράφονται και σε άλλες πόλεις-διοργανώτριες, όπως η Βοστώνη, όπου οι μετακινήσεις προς το Gillette Stadium κοστίζουν έως και τέσσερις φορές περισσότερο από το κανονικό.
Βέβαια, άλλες πόλεις υποδοχής, όπως το Λος Άντζελες, η Φιλαδέλφεια, το Κάνσας Σίτι και το Χιούστον έχουν δεσμευτεί να διατηρήσουν αμετάβλητα τα εισιτήρια των μέσων μαζικής μεταφοράς.
Εισιτήρια για λίγους
Η πολιτική εισιτήριών της FIFA έχει επίσης προκαλέσει οργή μεταξύ των φιλάθλων, με πολλούς να καταγγέλλουν ότι το Μουντιάλ μετατρέπεται σε διοργάνωση για οικονομικά προνομιούχους.
Τα εισιτήρια που τέθηκαν σε κυκλοφορία τον Δεκέμβριο ξεκινούσαν από 140 δολάρια για αγώνες της πρώτης φάσης, ενώ ο τελικός έφτανε τα 8.680 δολάρια. Όταν η FIFA άνοιξε νέο κύκλο πωλήσεων την 1η Απριλίου, οι τιμές εκτοξεύθηκαν ακόμη περισσότερο, αγγίζοντας έως και τα 10.990 δολάρια.
Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τις αρχικές δεσμεύσεις που έκαναν λόγο για εισιτήρια ακόμη και με 21 δολάρια. Στην πράξη, το φθηνότερο διαθέσιμο εισιτήριο κοστίζει πλέον περίπου 60 δολάρια, ενώ για δημοφιλείς αγώνες οι κατώτατες τιμές ξεπερνούν εύκολα τα 200 δολάρια.
Η μειωμένη ζήτηση για ορισμένα θεωρούμενα «μεγάλα» παιχνίδια, όπως το ΗΠΑ–Παραγουάη, θεωρείται ήδη από κάποια διεθνή μέσα ως ένδειξη της δυσαρέσκειας του κοινού απέναντι στις υπερβολικές τιμές.
Φόβοι για τη μεταναστευτική πολιτική
Παράλληλα, οι σκληρές μεταναστευτικές πολιτικές των ΗΠΑ έχουν ενισχύσει τους φόβους ότι φίλαθλοι από το εξωτερικό ενδέχεται να βρεθούν αντιμέτωποι με αυστηρούς ελέγχους ή επιχειρήσεις των αμερικανικών υπηρεσιών μετανάστευσης κατά τη διάρκεια του τουρνουά.
Δημοσιεύματα αναφέρουν ότι η FIFA δέχεται πιέσεις ώστε να ζητήσει από τον Ντόναλντ Τραμπ την αναστολή των σχετικών επιχειρήσεων κατά τη διάρκεια του Μουντιάλ. Σύμφωνα με πληροφορίες πoυ επικαλείται το The Athletic των New York Times, στελέχη της ομοσπονδίας θεωρούν ότι μια τέτοια κίνηση, δεδομένης της φιλικής σχέσης του προέδρου της FIFA Τζιάνι Ινφαντίνο και του Τραμπ, θα μπορούσε να λειτουργήσει θετικά για τη δημόσια εικόνα της αμερικανικής κυβέρνησης και να καθησυχάσει τις ανησυχίες των ξένων φιλάθλων.
Ανησυχία για την ασφάλεια στο Μεξικό
Όσον αφορά το Μεξικό, οι ανησυχίες επικεντρώνονται κυρίως στην ασφάλεια των επισκεπτών.
Τον περασμένο μήνα, ένας ένοπλος άνοιξε πυρ στην περιοχή των πυραμίδων του Τεοτιουακάν — μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς της UNESCO και ένας από τους σημαντικότερους τουριστικούς προορισμούς της χώρας — με αποτέλεσμα να σκοτωθεί ένας καναδός τουρίστας και να τραυματιστούν ακόμη 13 άνθρωποι.
Το περιστατικό προκάλεσε έντονο προβληματισμό για την ετοιμότητα των αρχών ενόψει της διοργάνωσης. Η πρόεδρος Σέινμπαουμ διαβεβαίωσε ότι τα μέτρα ασφαλείας θα ενισχυθούν σημαντικά πριν από την έναρξη του Μουντιάλ.
«Υποχρέωση της κυβέρνησης είναι να λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα ώστε να μην επαναληφθεί ένα τέτοιο περιστατικό», δήλωσε χαρακτηριστικά.
