1
Μην ξεκινάτε έχοντας στο µυαλό σας ένα φανταστικό µοντέλο σπιτιού και µην παρασύρεστε από ό,τι έχει επιβληθεί ως µόδα. Μιλήστε στον αρχιτέκτονα για τον τρόπο ζωής σας και τις ανάγκες σας ώστε να επιλέξει λύσεις στα µέτρα σας.

2
Μην ακολουθήσετε αισθητικά πρότυπα της ζωής στην πόλη και φροντίστε να φτιάξετε ένα εξοχικό που δεν θυµίζει διαµέρισµα. Το σπίτι πρέπει να βρίσκεται σε αρµονική επαφή µε τη φύση για να απολαµβάνετε τις χαρές της εξοχής.

3
Μην υπερυψώσετε την κατοικία, επιλογή που θα σας στερήσει την επαφή µε το έδαφος, το χώµα, τον κήπο. Είναι κρίµα να περνάτε διακοπές σε µπαλκόνια.

4
Μη διαιωνίζετε το διαστρεβλωµένο µοντέλο της βίλας µε τα αχανή καθιστικά και τις τεράστιες τζαµαρίες, που αλλοιώνει το τοπίο των νησιών και τη διαφορετικότητά τους. Κάθε ελληνικό νησί διαθέτει τη δική του αισθητική παράδοση αλλά και τη δική του κλίµακα όγκων και χώρων.

5
Μην επιλέξετε σπίτι σε παραδοσιακό οικισµό, αν δεν θέλετε να αλλάξετε την καθηµερινότητά σας. Εκεί η εξωτερική µορφή του κτίσµατος δεν λειτουργεί απλώς σαν σκηνικό θεάτρου, αλλά είναι αλληλένδετη µε την εσωτερική διαρρύθµιση και τους µικρούς χώρους, η ενοποίηση των οποίων είναι συνήθως ανέφικτη.

6
Ακόµη όµως και αν χτίζετε σε περιοχή χωρίς ίχνος δεσµεύσεων, µη ρίξετε το βάρος αποκλειστικά στους εσωτερικούς χώρους. Οργανώστε καλύτερα τους εξωτερικούς και διαµορφώστε εξαρχής ηµιυπαίθριους που προστατεύουν το σπίτι από την υγρασία, τον ήλιο αλλά και το κρύο, ώστε να χαίρεστε τη ζωή στην εξοχή ακόµη και τους χειµερινούς µήνες.

7
Μη µεταφέρετε τεχνικές από τον έναν τόπο στον άλλον. Ο µυκονιάτικος σοβάς, για παράδειγµα, δεν ταιριάζει παντού, ο κάθε τόπος έχει τη δική του παράδοση.

8
Μη δηµιουργείτε µεγάλα ανοίγµατα και υπερµεγέθεις τζαµαρίες. Οδηγούν σε απώλειες ενέργειας και κατασπατάληση ηλεκτρικού ρεύµατος για να ρυθµιστεί η θερµοκρασία. ∆εν πρέπει άλλωστε να µπερδεύετε το µέσα µε το έξω, ούτε βέβαια να εµποδίζετε τον µεταξύ τους «διάλογο». Αν θέλετε να χαρείτε τη φύση, το φως, τον ήλιο και τη θέα, βγείτε στη βεράντα ή στον κήπο. Το σπίτι πρέπει να αποτελεί ένα κέλυφος όπου ξεκουράζεται τόσο το σώµα όσο και το πνεύµα.

9
Μη βάζετε τέντες. Στα νησιά φαντάζουν σαν ξένο στοιχείο. Κατάλληλη λύση είναι οι πέργκολες, οι οποίες θα σας στοιχίσουν λιγότερα χρήµατα, ειδικά αν το σπίτι διαθέτει ηµιυπαίθριους χώρους και µικρών διαστάσεων παράθυρα και πόρτες.

10
Μη διαλέξετε κουφώµατα αλουµινίου και, κυρίως, αποµιµήσεις των ξύλινων. Γενικότερα αποφεύγετε τις αποµιµήσεις υλικών, όπως π.χ. τα σταµπωτά πέτρινα δάπεδα από τσιµέντο. Προτιµήστε ένα µοντέρνο πλακάκι όσο παραδοσιακό και αν είναι το σπίτι. Μη χρησιµοποιείτε επίσης αποµιµήσεις σιδεριών και κάγκελα σε παραδοσιακό στυλ. Οπου χρειάζονται, αναζητήστε αυθεντικά και, όπου ο τόπος δεν το απαιτεί, επιλέξτε κάτι σύγχρονο.

11
Μην αφήνετε ασοβάτιστη την πέτρα. Τα παλιά σπίτια ήταν σοβατισµένα από την εξωτερική πλευρά και βαµµένα στο εσωτερικό τους, µε διαφορετική απόχρωση µάλιστα για κάθε δωµάτιο (γαλάζιο, φιστικί, ροζ κτλ.).

12
Μην ενοχοποιείτε το χρώµα. Είναι µύθος ότι τα σπίτια στο Αιγαίο ήταν λευκά και ότι µόνο ο συνδυασµός λευκού – µπλε είναι κοµψός. Γι’ αυτό βάψτε µε χρώµα ακόµη και τους εξωτερικούς τοίχους του σπιτιού και µη διστάζετε να δηµιουργήσετε πλούσιες υφές όπως είναι τα σχέδια στον σοβά, οι παραδοσιακές σαρδελιές (οριζόντιες αυλακώσεις που εµποδίζουν τη δηµιουργία υγρασίας). 
Σήµερα βέβαια δεν αποτελούν επιβεβληµένο τρόπο µόνωσης, όπως συνέβαινε στο παρελθόν, αλλά η οµορφιά του χειροποίητου παραµένει αξεπέραστη.

13
Εµπνευστείτε από τον τρόπο µε τον οποίο εξοικονοµούσαν χώρο οι νησιώτες κατασκευάζοντας χτιστούς καναπέδες ή χρησιµοποιώντας σοφάδες – µεγάλα κρεβάτια µε χώρους αποθήκευσης ρούχων – στα ∆ωδεκάνησα. Οι κόγχες επίσης στους τοίχους µπορούν να υποκαταστήσουν κοµοδίνα, ράφια και ντουλάπια, ειδικά στην κουζίνα. 


*Ευχαριστούμε την κα.Αναστασία Παπαϊωάννου, βραβευµένη αρχιτέκτονα από την οργάνωση Europa Nostra.