Θα θέλατε να σπουδάσετε στη Γαλλία, να εργαστείτε στη Γερμανία και να συνταξιοδοτηθείτε στην Ελλάδα; Θα θέλατε τη σύνταξή σας να μπορείτε να την παίρνετε από οποιαδήποτε ευρωπαϊκή χώρα, ακόμη κι αν αποφασίσετε στα εβδομήντα σας να διαμείνετε στην Ισπανία; Θα θέλατε αυτό να είναι εφικτό χωρίς να κάνετε καμία απολύτως ενέργεια σε οποιαδήποτε εθνική υπηρεσία; Αυτό είναι μέρος του δικού μου οράματος για την Ευρώπη και την Ευρωπαϊκή Ενωση, γιατί όσο υπάρχουν κράτη-μέλη της ΕΕ με ανεξάρτητη νομοθεσία και οικονομία η ευρωπαϊκή ενοποίηση παραμένει ουτοπία. Προς τούτο οφείλουμε να επιταχύνουμε τη μετάβαση στην ομοσπονδιακή Ευρώπη των περιφερειών.
Πρώτο βήμα μετάβασης σε μια de facto ενοποιημένη Ευρώπη είναι η κατάργηση των εθνικών ταυτοποιητικών εγγράφων και η αντικατάσταση από ευρωπαϊκό δελτίο ταυτοποίησης. Με αυτόν τον τρόπο θα πάψουμε οι Ευρωπαίοι να είμαστε μεταξύ μας αλλοδαποί εντός της κοινής μας γεωγραφικής επικράτειας και θα ενισχυθούν οι πολιτισμικοί δεσμοί μεταξύ των περιφερειών, νοώντας ως περιφέρειες τα σημερινά κράτη-μέλη. Δεύτερο βήμα πραγμάτωσης της ευρωπαϊκής ενοποίησης είναι η δημιουργία ενιαίου ασφαλιστικού φορέα για τους πολίτες της Γηραιάς Ηπείρου, ώστε το εργασιακό και ασφαλιστικό μητρώο του ατόμου να έχει τη μόνη και αποκλειστική ισχύ στην ΕΕ.
Αυτό σημαίνει ότι ο εργαζόμενος, ανεξαρτήτως της χώρας στην οποία παρέχει τις υπηρεσίες του, θα λαμβάνει σύνταξη υπολογισμένη με ενιαίο τρόπο από όλες τις περιφέρειες και από ευρωπαϊκό, όχι εθνικό, συνταξιοδοτικό ταμείο. Προϋπόθεση, βέβαια, για τη θέσπιση ευρωπαϊκής σύνταξης είναι η κατοχύρωση κοινών προτύπων μισθοδοσίας ώστε το ίδιο έργο να ανταμείβεται ισόποσα σε κάθε περιφέρεια. Οι συγκεκριμένες εργασιακές και ασφαλιστικές προτάσεις μπορεί να φαίνονται χιμαιρικές, αλλά είναι αυτές που εν τέλει, μέσω της εργασιακής ισότητας, θα δημιουργήσουν τις προϋποθέσεις για επιχειρηματικές συνεργασίες, επέκταση της τεχνογνωσίας και τελικά για ανταγωνιστικότερη οικονομικά Ευρώπη.
Το σύστημα Υγείας
Επιπλέον, προς την επιθυμητή κατεύθυνση της ουσιαστικής ενοποίησης της Ευρώπης θα συντελέσει και η διαμόρφωση ενιαίου συστήματος Υγείας. Με αυτό το μέτρο το σύστημα Υγείας παύει να φέρει χαρακτήρα εθνικό και ανταποκρίνεται, πλέον, σε ενιαίες προδιαγραφές για τις δομές υγείας που ορίζονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Παράλληλα, οι ήδη υπάρχοντες ευρωπαϊκοί οργανισμοί που σχετίζονται άμεσα με την αναβάθμιση των υπηρεσιών υγείας, λόγου χάρη ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων, αναμένεται να ισχυροποιήσουν τον χαρακτήρα τους και να διευρύνουν τη λειτουργία και τη δικαιοδοσία τους, επιταχύνοντας μάλιστα εγκρίσεις φαρμάκων που ενίοτε προσκρούουν σε εθνικές, γραφειοκρατικές, μακρόχρονες διαδικασίες ελέγχου. Η προώθηση ενιαίου συστήματος Υγείας στην Ευρώπη συνεπάγεται την από κοινού αντιμετώπιση υγειονομικών κρίσεων, όπως υπήρξε αυτή της COVID-19, τη διευκόλυνση και προαγωγή της ιατρικής έρευνας και πρωτίστως την ισότιμη πρόσβαση των πολιτών στις δομές υγείας, γεγονός που ενθαρρύνει την ασφαλέστερη μετακίνηση των πολιτών εντός Ευρώπης και μειώνει την ανασφάλεια διαχείρισης ενός περιστατικού υγείας σε ξένο τόπο.
Αντίστοιχα μέτρα, που στοχεύουν στην πραγματικότητα μιας ουσιαστικά ομοσπονδιακής Ευρώπης, επιβάλλεται να ληφθούν και στον τομέα της παιδείας. Μέρος αυτού του οράματος αποτελεί η θέσπιση κοινού, ευρωπαϊκού απολυτήριου τίτλου δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, τον οποίο θα συμπληρώνει ένα κοινό σύστημα εισαγωγής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, τουλάχιστον σε αυτή που δεν παρέχεται από ιδιωτικούς φορείς. Με αυτόν τον τρόπο τα ακαδημαϊκά προσόντα θα αποτιμώνται ενιαία και δεν θα υπάρχουν ανισότητες για τους μαθητές. Προφανώς, η απαγκίστρωση και η απελευθέρωση από τα όρια που θέτουν σήμερα τα κράτη στον τομέα της παιδείας θα καταργήσουν και το φαινόμενο της διαρροής πνευματικού κεφαλαίου (brain drain) προς την Αμερική ή την Ασία, αφού τα ευρωπαϊκά εκπαιδευτικά ιδρύματα θα οδηγηθούν σε μια ευρωπαϊκή κοινότητα γνώσης και όχι γαλλική ή γερμανική ή ολλανδική – ενδεικτικά μόνο.
Τα προαναφερόμενα βήματα ευρωπαϊκής ενοποίησης, λοιπόν, παρέχουν την οδό προς μια διαφορετική θεώρηση του θεσμού που καλούμε σήμερα Ευρωπαϊκή Ενωση. Η Ευρώπη του μέλλοντος υπερβαίνει τα όρια ενός οικονομικού, θεσμικού εγχειρήματος και κατοχυρώνει το αίσθημα κοινής, πολιτειακής οντότητας μέσω ενιαία αναγνωρισμένης εκπαίδευσης και εργασίας, μέσω ενιαίας αντιμετώπισης του πολίτη που ασθενεί. Ο νέος στόχος, επομένως, που η ΕΕ καλείται να υλοποιήσει είναι η δημιουργία μιας Ευρώπης όπου η διακρατική ή περιφερειακή συνεργασία δεν αποτελούν απλά πολιτικά συνθήματα ή νομικές κατευθύνσεις που δίνονται στα κράτη, αλλά εμπειρία και καθημερινότητα όλων των πολιτών της. Φυσικά, αυτό το όραμα, το οποίο θέτει στο επίκεντρό του την ισότητα και ευημερία των ευρωπαίων πολιτών, προϋποθέτει από τους ίδιους να υπερβούν τα στενά όρια του εθνικού κράτους και να αποκτήσουν συναίσθηση του ρόλου τους ως μελών μιας κοινής ευρωπαϊκής κοινότητας.
Αθηνά Μανατάκη, Ελλάδα, Πειραματικό, Γενικό Λύκειο Χανίων



