Κάντε TO BHMA προτιμώμενη πηγή Σε μια κομβική γεωπολιτική συγκυρία για την ευρύτερη περιοχή των Βαλκανίων, πραγματοποιείται στη Σόφια η Σύνοδος Κορυφής και η Υπουργική Συνάντηση της Διαδικασίας Συνεργασίας Νοτιοανατολικής Ευρώπης (SEECP), με την Ελλάδα να εκπροσωπείται από τον υπουργό Εξωτερικών Γιώργο Γεραπετρίτη.
Η διαδικασία, στην οποία συμμετέχουν συνολικά 13 κράτη, μεταξύ των οποίων η Βουλγαρία, η Κροατία, η Σλοβενία η Σερβία, η Τουρκία, η Αλβανία και η Βόρεια Μακεδονία, συμπληρώνει 30 χρόνια ύπαρξης και στην ατζέντα θα κυριαρχήσουν τα ζητήματα ασφάλειας, οικονομικής και ενεργειακής συνεργασίας, ανταγωνιστικότητας, οι προοπτικές ενίσχυσης των πολυμερών συνεργιών, υπό τη νέα πραγματικότητα, που επικρατεί διεθνώς, εν μέσω των δύο πολέμων στην Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή, καθώς και η πρόοδος της ενταξιακής διαδικασίας των Δυτικών Βαλκανίων.
Το ελληνικό σχέδιο για τη διεύρυνση: Το «φαβορί» των Δυτικών Βαλκανίων
Η Ελλάδα προσέρχεται στο τραπέζι της διαδικασίας ως δύναμη που δρα διαχρονικά υπέρ της ασφάλειας και της σταθερότητας στη νοτιοανατολική Ευρώπη και την Ανατολική Μεσόγειο, ως το αρχαιότερο μέλος του ΝΑΤΟ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην περιοχή, αλλά και ως επισπεύδουσα χώρα για την επιτάχυνση της ευρωπαϊκής διεύρυνσης.
Στόχος της Αθήνας είναι, άλλωστε, κατά τη διάρκεια της ελληνικής προεδρίας στην Ε.Ε., να ενταχθεί τουλάχιστον ένα κράτος των Δυτικών Βαλκανίων στην ευρωπαϊκή οικογένεια, με την υποψηφιότητα του Μαυροβουνίου να συγκεντρώνει τις ισχυρότερες πιθανότητες.
Η ελληνική κυβέρνηση προωθεί ήδη την εν λόγω πρωτοβουλία, δηλώνοντας την ετοιμότητά της να παρέχει τεχνογνωσία στα κράτη των Βαλκανίων, προκειμένου να εκπληρωθούν το συντομότερο δυνατό οι θεσμικές ενταξιακές προϋποθέσεις. Στο πλαίσιο αυτό, ο υπουργός Εξωτερικών ταξιδεύει την Παρασκευή στο Βελιγράδι, ενώ την ερχόμενη εβδομάδα θα μεταβεί και στη Βοσνία- Ερζεγοβίνη.
Μήνυμα στα Τίρανα: «Καμία υποχώρηση στα ανθρώπινα δικαιώματα»
Όπως, πάντως, επαναλαμβάνουν από την ελληνική πρωτεύουσα – και ειδικά με αφορμή τις τελευταίες εξελίξεις στην επένδυση που σχεδιάζει η αλβανική κυβέρνηση στη Σβέρνιτσα, όπου εμπλέκονται και περιουσίες μελών της Ελληνικής Εθνικής Μειονότητας – υποχωρήσεις στα ζητήματα κράτους δικαίου και ανθρωπίνων δικαιωμάτων δεν πρόκειται να γίνουν ανεκτές.
Η γεωπολιτική μάχη με τη Μόσχα και η Ελλάδα ως «Πύλη της Ανατολής»
Για την Ε.Ε. των 27, η διεύρυνση βρίσκεται ξανά ψηλά στην ατζέντα των προτεραιοτήτων, ειδικά μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία και καθώς τα τελευταία χρόνια, παρατηρείται όλο και μεγαλύτερη αύξηση επιρροής τρίτων παικτών στα Δυτικά Βαλκάνια, φυσικά με προεξάρχουσα τη Μόσχα. Έντονη είναι και η παρουσία της Κίνας στην ευρύτερη περιοχή, ενώ ρόλο διαδραματίζει, παραδοσιακά και η Τουρκία, με την Ευρωπαϊκή Ένωση να δίνει ξανά ιδιαίτερη σημασία στη γεωπολιτική διάσταση των Βαλκανίων, πολλώ δε μάλλον, σε συνδυασμό με την ενεργειακή ασφάλεια.
Ειδικά στο τελευταίο, η Ελλάδα εμφανίζεται πλέον στη νοτιοανατολική Ευρώπη ως ενεργειακός κόμβος, καθώς προωθεί την ενεργοποίηση του Κάθετου Διαδρόμου, δια του οποίου, αμερικανικό φυσικό αέριο θα φτάνει μέσω των ελληνικών εγκαταστάσεων στην κεντρική και την ανατολική Ευρώπη.
«Η Ελλάδα σε μερικά χρόνια θα είναι η πύλη της Ανατολής και του Νότου στην Ευρώπη. Θα είναι ο κύριος κόμβος για τον Οικονομικό Διάδρομο Ινδίας – Μέσης Ανατολής – Ευρώπης. Θα έχει ηλεκτρική διασύνδεση πράσινης ενέργειας και ίσως στο μέλλον και υδρογόνου με την Αίγυπτο, μέσω του αγωγού GREGY. Θα είναι εκείνη η χώρα, η οποία θα έχει τον Κάθετο Διάδρομο, που θα εξασφαλίζει ενέργεια σε Ρουμανία, Μολδαβία και Ουκρανία», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Γεραπετρίτης στο Συνέδριο «Thessaloniki 4.0: Innovation and Investment in a challenging Global Environment»
Έτερο ζήτημα που αναμένεται να απασχολήσει τους ηγέτες και τους υπουργούς Εξωτερικών των κρατών της νοτιοανατολικής Ευρώπης, είναι η συνεργασία στην αντιμετώπιση των υβριδικών απειλών, ενώ στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής, αναμένεται να πραγματοποιηθούν διμερείς και πολυμερείς επαφές. Αξίζει να σημειωθεί ότι την Τουρκία θα εκπροσωπήσει ο υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν. Έως αυτήν την ώρα, δεν ήταν προγραμματισμένη, επισήμως, συνάντηση του κ. Γεραπετρίτη με τον τούρκο ομόλογό του, με τους δύο άνδρες, πάντως, να συνηθίζουν, όταν βρίσκονται σε τέτοιου είδους φόρα, να συνομιλούν έστω για λίγη ώρα.
Ψυχρότητα στις σχέσεις Αθήνας – Άγκυρας: Θα υπάρξει τετ-α-τετ Γεραπετρίτη – Φιντάν;
Οι σχέσεις Αθήνας- Άγκυρα, την τελευταία περίοδο, έχουν ψυχρανθεί, εξαιτίας κυρίως της διακινούμενης φημολογίας περί της κατάθεσης του τουρκικού νομοσχεδίου, δια του οποίου θα νομοθετούνται, σύμφωνα με τις διαρροές, οι πάγιες αναθεωρητικές θέσεις της γείτονος στο Αιγαίο, αλλά και καθώς στην τουρκική πρωτεύουσα εμφανίζονται ενοχλημένοι με τη σειρά των πρωτοβουλιών της Ελλάδας και δη με την ανάπτυξη των Ενόπλων Δυνάμεων στο Αιγαίο, τον Έβρο και την Κύπρο. Αυξημένες είναι δε και οι παραβιάσεις του εθνικού εναέριου χώρου από τουρκικά μαχητικά και μη επανδρωμένα αεροσκάφη.
Από την ελληνική πρωτεύουσα πάντως, επαναλαμβάνουν ότι οι δίαυλοι επικοινωνίας παραμένουν ανοικτοί και πως η κυβέρνηση δεν πρόκειται να μπει σε διαδικασία διαλόγου στη βάση διαρροών και δημοσιευμάτων του τουρκικού Τύπου. Υπενθυμίζεται ότι σε λιγότερο από ένα μήνα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα ταξιδέψει στην Άγκυρα, προκειμένου να συμμετάσχει στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ, χωρίς πάντως να φαίνεται στον ορίζοντα ακόμα μία συνάντηση με τον Ταγίπ Ερντογάν.
