Το πλήγμα με drone στη βρετανική βάση στο Ακρωτήρι της Κύπρου έφερε για πρώτη φορά την Ευρωπαϊκή Ένωση απευθείας στο πεδίο της σύγκρουσης που μαίνεται στη Μέση Ανατολή.
Σύμφωνα με τις κυπριακές αρχές, το μη επανδρωμένο αερόχημα που έπληξε τις εγκαταστάσεις φέρεται να ήταν τύπου Shahed-136, το ιρανικής κατασκευής drone που έχει εξελιχθεί σε βασικό εργαλείο ασύμμετρου πολέμου της Τεχεράνης.
Το συγκεκριμένο UAV, το οποίο συχνά χαρακτηρίζεται «μίνι πύραυλος cruise», έχει χρησιμοποιηθεί εκτενώς τα τελευταία χρόνια σε περιφερειακές συγκρούσεις και έχει αποκτήσει φήμη για το χαμηλό κόστος, την ευκολία ανάπτυξης και τη δυσκολία αναχαίτισής του.
Η εμφάνισή του στην Ανατολική Μεσόγειο και μάλιστα σε ευρωπαϊκό έδαφος, υπογραμμίζει τη μετατροπή της περιοχής σε ενιαίο πεδίο επιχειρήσεων, όπου τα σύγχρονα drones μειώνουν δραστικά τις γεωγραφικές αποστάσεις και αυξάνουν το ρίσκο για κρίσιμες υποδομές και στρατιωτικές βάσεις.
Τι είναι όμως το Shahed-136, ποιες είναι οι δυνατότητές του και γιατί θεωρείται ένα από τα πιο αποτελεσματικά «φθηνά» όπλα του σύγχρονου πολέμου;
Το HESA Shahed-136 είναι ένα ιρανικό μη επανδρωμένο αεροσκάφος (UAV), συχνά αποκαλούμενο «μίνι» πύραυλος cruise λόγω της δυνατότητας να φέρει εκρηκτικό φορτίο και να πλήττει στόχους με μεγάλη ακρίβεια.
Το drone κατασκευάζεται από την ιρανική εταιρεία HESA και αποτελεί μέρος της στρατηγικής των ιρανικών δυνάμεων για ασύμμετρες επιθέσεις σε περιοχές με ισχυρή αεράμυνα.
Συνοπτικά, το Shahed-136 είναι ένα φθηνό, θανατηφόρο και σχετικά δύσκολα ανιχνεύσιμο όπλο που επιτρέπει στο Ιράν και τους συμμάχους του να εκτελούν επιθέσεις με υψηλή ακρίβεια σε περιοχές με ισχυρή αεράμυνα, όπως φάνηκε στο πρόσφατο πλήγμα στην Κύπρο.
Ποιες χώρες το χρησιμοποιούν;
Το Shahed-136 χρησιμοποιείται κυρίως από τις ιρανικές ένοπλες δυνάμεις, αλλά έχει φτάσει και σε συμμάχους του Ιράν σε περιοχές όπως η Συρία και η Υεμένη, ενώ υπάρχουν αναφορές για χρήση και από τη Ρωσία.
Γιατί χαρακτηρίζεται «μίνι» πύραυλος cruise;
- Διαφέρει από τα κλασικά drones παρατήρησης καθώς είναι κατευθυνόμενο και πλήρως εφοδιασμένο με εκρηκτικό φορτίο, παρόμοιο με πύραυλο cruise.
- Μπορεί να πετάξει χαμηλά, να «γλιστράει» κάτω από τα ραντάρ και να πλήξει στόχους με μεγάλη ακρίβεια.
- Έχει σχετικά μικρό μέγεθος, κάτι που το καθιστά δύσκολα ανιχνεύσιμο και φτηνότερο από τους παραδοσιακούς πυραύλους cruise.
Ποια τα χαρακτηριστικά του, οι δυνατότητες
- Μήκος: περίπου 3–4 μέτρα
- Άνοιγμα φτερών: γύρω στα 2,5–3 μέτρα
- Βάρος: περίπου 200–250 κιλά
- Φορτίο: έως 40–50 κιλά εκρηκτικά
- Εμβέλεια: 1.500 έως 2.500 χλμ, ανάλογα με τον τύπο εκτόξευσης και τη διαμόρφωση
- Ταχύτητα: υποηχητική, περίπου 200–250 χλμ/ώρα
- Σύστημα καθοδήγησης: GPS και αυτοκατευθυνόμενη πλοήγηση
Πόσο κοστίζει;
Το Shahed-136 θεωρείται εξαιρετικά φθηνό για τα δεδομένα των drones/πυραύλων cruise, με εκτιμώμενο κόστος έως 50.000 δολάρια, γεγονός που το καθιστά προσιτό όπλο για επίμονες ασύμμετρες επιθέσεις.
Τι το διαφοροποιεί από άλλα drones;
- Είναι κατευθυνόμενο όπλο και όχι απλώς κατασκοπευτικό drone.
- Το χαμηλό κόστος και η απλή κατασκευή το κάνουν «αναλώσιμο», σε αντίθεση με πιο ακριβά UAV δυτικών χωρών.
- Η σχεδίασή του το καθιστά δύσκολο στην αναχαίτιση από τα παραδοσιακά συστήματα αεράμυνας, μόνο Patriot μπορεί να το ρίξει.
- Λόγω της μίνι-πυραυλικής του φύσης, μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε συνδυασμό με άλλες δυνάμεις, όπως πυραυλικές επιθέσεις ή drones παρατήρησης, δημιουργώντας δίκτυο πολλαπλών απειλών, σε σμήνη.
- Διαθέτει τη δυνατότητα διασποράς πυρομαχικών για μεγαλύτερη ζημιά σε ανθρώπους
Παρακάτω όλα τα χαρακτηριστικά του σε βίντεο
