Καθώς ο πρωθυπουργός της Βρετανίας, Κιρ Στάρμερ, ετοιμάζεται, στις 5 Ιανουαρίου, να συμπληρώσει 18 μήνες στην εξουσία, μόλις ένας στους έξι Βρετανούς (18%) έχει θετική γνώμη γι’ αυτόν, σύμφωνα με δημοσκόπηση του YouGov (16/12/2025). Πρόκειται για το χαμηλότερο ποσοστό του Στάρμερ, κατά τη διάρκεια της θητείας του ως ηγέτη των Εργατικών και για ιστορικό χαμηλό ποσοστό δημοτικότητας βρετανού πρωθυπουργού.

Την κατάσταση όμως για τη βρετανική κυβέρνηση επιδεινώνει και μια σειρά από ψεύτικα βίντεο, που υποτίθεται ότι αφορούν τον Στάρμερ και τα οποία έχουν κατακλύσει τη Βρετανία. «Το Ηνωμένο Βασίλειο ετοιμάζεται να επιβάλει πανεθνική απαγόρευση κυκλοφορίας, από τις 11 το βράδυ, κάθε νύχτα. Κανείς δε θα επιτρέπεται να εγκαταλείπει την κατοικία του, μετά από τη συγκεκριμένη ώρα, χωρίς επίσημη άδεια». Αυτό ακούγεται να δηλώνει ο πρωθυπουργός της Βρετανίας, σε ένα από τα χιλιάδες τέτοια βίντεο, τα οποία έχουν αναρτηθεί τους τελευταίους έξι μήνες στο TikTok.

Ο Στάρμερ ουδέποτε έκανε τέτοια δήλωση. Χάρη όμως στις ραγδαίες εξελίξεις, στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης, στα σύντομης διάρκειας βίντεο, ο ψεύτικος Στάρμερ ακούγεται εντυπωσιακά όμοιος με τον πραγματικό, ακόμη και ως προς την ένρινη χροιά της φωνής του. Το ψεύτικο βίντεο προβλήθηκε περισσότερες από 430.000 φορές και αποτέλεσε αφορμή για την ανάρτηση παρόμοιου περιεχομένου σε πλατφόρμες, όπως το Χ και το Facebook. Το συγκεκριμένο και άλλα παρόμοια βίντεο αφαιρέθηκαν, στα μέσα Δεκεμβρίου, από την κινεζικής ιδιοκτησίας πλατφόρμα, TikTok, η οποία επισήμως, απαγορεύει την αναπαραγωγή ψευδούς περιεχόμενου και «την απεικόνιση δημόσιων προσώπων με παραπλανητικό τρόπο».

Ωστόσο, το επίμαχο βίντεο ήταν ένα μόνον από τα 6.042 παρόμοια -στην πλειονότητά τους με πρωταγωνιστή τον Στάρμερ, -τα οποία εντόπισε η NewsGuard, εταιρεία που παρακολουθεί συστηματικά την παραπληροφόρηση στο Διαδίκτυο, κατά το διάστημα, από τον Μάιο έως τον Δεκέμβριο του 2025. Σύμφωνα με πρόσφατη έκθεσή της, τα βίντεο αναρτήθηκαν από λογαριασμούς που έφεραν ονόματα ανύπαρκτων ειδησεογραφικών οργανισμών, οι οποίοι παρέπεμπαν σε βρετανικά μέσα ενημέρωσης, όπως «BBB UK News» και «Daily Britain News». Οι συγκεκριμένοι λογαριασμοί συγκέντρωναν συνολικά περισσότερους από ένα εκατομμύριο ακολούθους. Σύμφωνα με την Εύα Μέιτλαντ, αναλύτρια στη NewsGuard, που ερευνά τον ρόλο της Ρωσίας στη διαδικτυακή παραπληροφόρηση, τα συγκεκριμένα βίντεο αναπαράγουν ψευδείς και ατεκμηρίωτους ισχυρισμούς, αρνητικούς για την κυβέρνηση Στάρμερ και είναι σχεδιασμένα για να προκαλούν έντονες αντιδράσεις, ώστε να αυξάνεται ο αριθμός των κλικ. Η Μέιτλαντ διευκρίνισε πάντως ότι τα βίντεο δε φαίνεται να εντάσσονται σε οργανωμένη επιχείρηση παρέμβασης ξένης χώρας, όπως η Ρωσία, ούτε στο πλαίσιο πολιτικής εκστρατείας στη Βρετανία, με στόχο την αποδυνάμωση του πρωθυπουργού.

Δημιουργίες παραγωγών περιεχομένου για οικονομικό κέρδος

Το πιθανότερο είναι ότι πρόκειται για δημιούργημα παραγωγών περιεχομένου, οι οποίοι προσβλέπουν σε οικονομικό όφελος, μέσω της δημιουργίας υλικού, που έχει πολλές πιθανότητες να αναπαραχθεί πολλές φορές. Παραμένει όμως ασαφές πόσοι χρήστες στη Βρετανία έχουν δει αυτά τα βίντεο: η NewsGuard δεν έχει τη δυνατότητα να προσδιορίσει τη γεωγραφική τοποθεσία των χρηστών που προβάλλουν περιεχόμενο στο TikTok, καθώς η κινεζική πλατφόρμα δεν κοινοποιεί σχετικά δεδομένα.

Οι αμοιβές του ΤikTok

Στο TikTok, οι δημιουργοί περιεχομένου αμείβονται όταν οι λογαριασμοί τους ξεπεράσουν ένα ορισμένο όριο αριθμού ακολούθων και προβολών. Αυτή η προϋπόθεση λειτουργεί ως κίνητρο για την παραγωγή μεγάλου όγκου εντυπωσιοθηρικών βίντεο, με την προσδοκία, ότι ορισμένα εξ αυτών θα γίνουν viral. Η εταιρεία δε γνωστοποιεί τα ακριβή έσοδα ανά βίντεο. Σύμφωνα όμως με τον Φίλιπ Ν. Χάουαρντ, καθηγητή στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης και πρόεδρο της IPIE (Διεθνής Οργάνωση για το Διαδικτυακό Περιβάλλον) η οποία εδρεύει στη Γενεύη, μόνον το βίντεο περί απαγόρευσης κυκλοφορίας στη Βρετανία, μπορεί να αποφέρει μέχρι και 3.500 δολάρια (2.980 ευρώ) στον δημιουργό του. «Όταν το περιεχόμενο του βίντεο δε συνδέεται με ζήτημα που να ενδιαφέρει άμεσα τη Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας ή την κυβέρνηση της Ρωσίας, τότε συνήθως πρόκειται απλώς για μια προσπάθεια εύκολου κέρδους», ανέφερε ο Χάουαρντ, μιλώντας στους New York Times.

Τεχνητή νοημοσύνη και πολιτική, μια πολύ στενή σχέση

Η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στην πολιτική αυξάνεται ραγδαία, ιδίως ως εργαλείο για πολιτικούς συμβούλους και επιτελεία προεκλογικών εκστρατειών, που επιδιώκουν να δοκιμάσουν την απήχηση συγκεκριμένων θεμάτων στο εκλογικό σώμα. Σε πρόσφατη μελέτη της IPIE, καταγράφεται ότι το φαινόμενο έχει αποκτήσει πλέον διεθνείς διαστάσεις. Τέσσερις στις πέντε εκλογικές διαδικασίες παγκοσμίως, περιλαμβάνουν πολιτικά «σκουπίδια», τα οποία παράγονται από τεχνητή νοημοσύνη, χωρίς ταυτότητα, και με σαφή παραπλανητικό χαρακτήρα.