• Αναζήτηση
  • Τα δύο πρόσωπα του Νότη Σφακιανάκη

    Ο φιλόσοφος

    Ελληνική tv, μία δεκαετία πίσω. Η Ελένη Μενεγάκη, παίρνοντας το ύφος στοχαστικής ξανθιάς, ρωτά τον προσκεκλημένο της αν είναι λιγάκι ιδιότροπος. Εκείνος, με total black εμφάνιση και γυαλιά μυωπίας, την αποστομώνει: «Νομίζω ότι όλοι οι άνθρωποι είναι ιδιότροποι. Αν δεν έχεις τον δικό σου τρόπο, τι είσαι, μαϊμού;». Λόγια μεγάλων ανδρών. Λόγια του ανεπανάληπτου «Notis», για να ακριβολογούμε. Ετσι ακριβώς, αγγλιστί, αναγράφεται το όνομά του στο official fan site Ελλάδας και Κύπρου. Αραγε υπάρχει και διεθνές fan club; Γιατί όχι και διαπλανητικό…

    Ο μικρός Παναγιώτης γεννήθηκε το 1959 στο Ηράκλειο Κρήτης. Ο πατέρας του ήταν Κρητικός και η μητέρα του καταγόταν από τη Μικρά Ασία. Οταν οι γονείς του χώρισαν, εκείνος μετακόμισε με τη μητέρα του στην Κω και μεγάλωσε μαζί με τον παππού και τη γιαγιά του. Ως γνήσιο λαϊκό παιδί, προς τιμήν του, μπήκε στη βιοπάλη από τα 11 χρόνια του, δουλεύοντας τα καλοκαίρια. Ακόμη και μετανάστης στη Γερμανία βρέθηκε για κάποιο διάστημα, μαζί με τη μητέρα του. Ο Νότης, ωστόσο, ήταν γεννημένος τραγουδιστής, γιατί ακόμη και «το κλάμα του ήταν τραγουδιστό». «Είναι γενετήσιο αυτό. Το έχω πάρει από τους προγόνους μου» έχει εξηγήσει, παντρεύοντας με μια σπάνια γλωσσοπλαστική άνεση τη σεξουαλικότητα με την κληρονομικότητα.

    Οι πρώτες καλλιτεχνικές ανησυχίες του εκδηλώθηκαν στα decks, καθώς δούλευε ως dj στην Κω. Εκεί γνώρισε και τη βρετανή σύζυγό του, με την οποία παραμένουν αχώριστοι ως σήμερα, έχοντας συμπληρώσει περίπου 30 χρόνια μαζί. Στην Κω πρωτοξεκίνησε και το τραγούδι. Η φωνή του ήταν πράγματι καλή. Διέθετε ιδιαίτερο ηχόχρωμα και δωρική καθαρότητα. Ετσι, ήρθε στην Αθήνα για να κυνηγήσει τη μεγάλη καριέρα.

    Τα πρώτα βήματα ήταν δύσκολα. Επιχειρηματίας τον είχε απορρίψει επειδή φορούσε σκουλαρίκι. «Θα το βγάλεις, δεν γίνεται» του είπε. «Το φοράω γιατί είναι επιλογή μου» του απάντησε ο υπερήφανος Νότης. Πάντα επαναστάτης. Πάντα ασυμβίβαστος. Χάρη στον δυνατό χαρακτήρα του τελικά τα κατάφερε. Τον χειμώνα του 1989 τραγούδησε δίπλα στην Πόλυ Πάνου και στον Σταμάτη Κόκοτα. Λέγεται ότι η Πάνου τον αποκάλεσε για πρώτη φορά «άρχοντα». Ο χαρακτηρισμός τον ακολούθησε.

    Το μεγάλο μπαμ έγινε το 1991, με τον δίσκο «Πρώτη φορά». Το ελληνικό κοινό γνώρισε τον ιδιαίτερο καλλιτέχνη με τις περίτεχνες φαβορίτες, την υπεροψία στο βλέμμα, την τσίχλα και την μπαρούφα στο στόμα. Ο Νότης Σφακιανάκης έφερε την απενοχοποίηση του σκυλάδικου, μέσω μιας soft εκδοχής του στην πίστα, στα αλήστου μνήμης 90s του νεοελληνικού βλαχομπαρόκ. Το σύνθημα ήταν ένα: «Νότη, άρχοντα, πάρε μας τα υπάρχοντα». Και εκείνος δεν ήταν περιορισμένης αντίληψης ώστε να αρνηθεί. Τα «υπάρχοντα» κατατίθεντο κάθε βράδυ, πρώτο τραπέζι πίστα.

    Της φαβορίτας

    «Αντιεξουσιαστής είμαι». Με αυτήν ακριβώς τη φράση είχε αυτοπροσδιοριστεί. Πράγματι, ο Νότης κήρυξε την επανάσταση μέσα από τις μπουζουκερί, εν μέσω ρίψης γαριφάλων και στεναγμών για πληγωμένες καρδιές. Γιατί τραγούδησε σπουδαία άσματα για την πατρίδα, συμβάλλοντας στην ιδεολογική αφύπνιση των μπουζουκόβιων. Ποιος άλλος αοιδός τόλμησε να ερμηνεύσει επί πίστας «Αχ, Ελλάδα λυπημένη, έρημη μα δοξασμένη, πόσο σ’ αγαπώ»; Ποιος άλλος έλληνας τραγουδιστής σήκωσε το λάβαρο της επανάστασης με στίχους όπως «Πρόβατα, ξυπνάτε, η σειρά μας έρχεται»; Βέβαια, στο ενδιάμεσο ακούγονταν και στιχουργήματα του τύπου «πάρ’ τον δρόμο που σου πρέπει τον αγύριστο». Ετσι θα εφησύχαζε τα «πρόβατα», για να μην ξυπνήσουν απότομα – διότι, αν ξυπνούσαν, μάλλον δεν θα κατέθεταν τον οβολό τους στον κύριο Σφακιανάκη.

    Εξέφρασε και μεταφυσικές ανησυχίες. Κατ’ αρχάς με τις αρνητικές δηλώσεις του για τον χριστιανισμό και την ορθοδοξία. Κάποιος θα μπορούσε ίσως να πιστέψει ότι εντάσσονταν σε ένα πλαίσιο δυτικής αμφισβήτησης των θείων, η οποία ομολογουμένως θα εξέπληττε ως άποψη ενός λαϊκού τραγουδιστή. Φευ όμως! Οι σκέψεις του Νότη, ατάκτως ερριμμένες, αποδείχτηκαν ένα ιδεολογικό αμάλγαμα που εναρμονιζόταν όχι με το πνεύμα του Διαφωτισμού, αλλά με τις διδαχές του «γκουρού» Δημοσθένη Λιακόπουλου. Σύμφωνα με αυτές, οι εξωγήινοι κατεβαίνουν συνέχεια στη Γη. Μάλιστα, οι άνθρωποι είναι «πειραματόζωα, υβρίδια». Απορία δική μας: τα UFO πηγαίνουν στα μπουζούκια;
    Τελευταία η κοσμοθεωρία του βρήκε απαντήσεις στο μόρφωμα της Χρυσής Αυγής. Το φλερτ ξεκίνησε σταδιακά. Για τον κύριο Σφακιανάκη, το σπάσιμο των πάγκων αλλοδαπών μικροπωλητών, όπως δήλωσε σε συνέντευξή του, είναι «μια χαρά». Θα πρέπει, εξάλλου, να σημειωθεί ότι το θέαμα των μεταναστών στα φανάρια πλήττει την αισθητική του. «Δεν μπορώ να ζω στη χώρα του Σωκράτη, του Ομήρου, του Πλάτωνος και να υπάρχει αυτή η κατάσταση» υποστήριξε. Πάντως, εκτός από τη δική του, υπάρχει και μια άλλη αισθητική, αυτή του καλού γούστου, με την οποία συχνά έχει έρθει σε σύγκρουση.

    Τελικώς, στην απονομή του δίσκου του δεν μπόρεσε να κρατηθεί άλλο. «Επιβάλλεται να στηρίζετε τη Χρυσή Αυγή, διότι αυτή, αν μη τι άλλο, έχει μέσα και την Αυγή. Οι άλλοι έχουν μόνο το σκότος» δήλωσε μεγαλοπρεπώς. Το μόνο που πέτυχε τελικά ήταν να στρέψει τη συμπάθεια του κοινού στη Δέσποινα Βανδή, η οποία διέλυσε τη συνεργασία τους εξαιτίας των απόψεών του. Ο Ηλίας Κασιδιάρης αυτή τη στιγμή πίνει νερό στο όνομά του, χρησιμοποιώντας στίχους των τραγουδιών του στις ομιλίες του. Επιτέλους, λοιπόν, τα άσματα του Νότη εκπληρώνουν τον σκοπό τους. Οσο για το αν θα κατέβει στην πολιτική, κατά δήλωσή του μόνο ανεβαίνει. Να μην ξεχάσει να δώσει τα χαιρετίσματά μου στους εξωγήινους.

    Αδέκαστη

    *Δημοσιεύθηκε στο BHmagazino την Κυριακή 1 Δεκεμβρίου 2013

    ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

    BHMAgazino
    One Channel
    Ο νέος ενημερωτικός τηλεοπτικός σταθμός της Ελλάδας
    Σίβυλλα
    • Έντυπη έκδοση Οι σαμπάνιες του τσάρου… Η τεράστια ψάθινη καπελίνα με την υπογραφή Eugenia Kim παρασύρθηκε από τους ισχυρούς ανέμους οι οποίοι έπνεαν στα τουρκικά... ΣΙΒΥΛΛΑ
    Helios Kiosk