Νέες Εποχές

Οι γίγαντες της τεχνολογίας έχουν αναφανδόν ανατρέψει το βιομηχανικό και κοινωνικό status quo. Η Apple, η Amazon, το Facebook και η Google έχουν πετύχει πράγματα που υποψιάζομαι ότι ξεπερνούν κατά πολύ και τα πιο άγρια όνειρα και τις πλέον ανομολόγητες επιθυμίες τους. Αναλογιστείτε μόνο τι επιρροή έχουν τα κοινωνικά δίκτυα στις δημοκρατικές εκλογές. Το μέγεθος […]

Μιλώντας για τα ευρωπαϊκά πράγματα, ορισμένες προβλέψεις για το 2019 μοιάζουν πολύ εύκολες για να αξίζουν το όνομά τους.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ μπορεί να είναι ευμετάβλητος αλλά έχει ένα δόγμα. Οπως επιβεβαιώθηκε και πάλι από την ομιλία του τον περασμένο Σεπτέμβριο στη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών, ο Τραμπ απορρίπτει τους πολυμερείς θεσμούς και τις φιλελεύθερες αξίες υπέρ του έθνους-κράτους και της πολιτικής ισχύος. Αλλά η κατανόηση του δόγματος Τραμπ – το […]

Το 2019 βρίσκει τον πλανήτη Γη να κατοικείται από 7,6 δισεκατομμύρια ανθρώπους, το κλίμα του πλανήτη να αλλάζει, τις οικονομικές ανισότητες μεταξύ των κατοίκων του να μεγεθύνονται, τα μεταναστευτικά ρεύματα να δοκιμάζουν κοινωνικές ανοχές και ισορροπίες και τις απειλές πολέμου διάσπαρτες σε όλα τα μήκη και πλάτη αυτού του μικρού πλανήτη του Σύμπαντος. Παρόλο που […]

Ο γερμανός φιλόσοφος της Ιστορίας Reinhart Koselleck στο σημαντικό έργο του Το μέλλον του παρελθόντος (Vergangene Zukunft, αγγλ. μετάφραση Futures Past) εισήγαγε δύο μετα-ιστορικές κατηγορίες για την κατανόηση του ιστορικού χρόνου: το «πεδίο της εμπειρίας» και τον «ορίζοντα της προσδοκίας». Η εμπειρία είναι το «παρόν παρελθόν» και συντίθεται από τα γεγονότα τα οποία θυμόμαστε, συνδέεται […]

Πριν από κάποια χρόνια είχε κυκλοφορήσει ένα βιβλίο με τον τίτλο Η πολιτική βία είναι πάντοτε φασιστική. Σε αυτό έγραφαν προσωπικότητες από τον ελευθεριακό, ριζοσπαστικό χώρο που αντιμετώπιζαν πολύ κριτικά όλες τις εκδοχές ένοπλης αυτοδικίας, τρομοκρατίας, κρατικής και «αντισυστημικής» βίας. Εκείνη η έκδοση ήταν η πρώτη όπου στη χώρα μας συνυπήρξαν ελευθεριακοί και φιλελεύθεροι δημοκράτες […]

Η σημερινή κατάσταση μπορεί να χαρακτηριστεί με τη λέξη αστάθεια. Καθώς η ανθρωπότητα βιώνει μια πρωτοφανή για τα μεταπολεμικά χρόνια κρίση από το 2007, και για να  προβλέψουμε τι μας επιφυλάσσει η νέα χρονιά, ας δούμε τον ρόλο του «χαμένου χρόνου» σε όποιες προσπάθειες αντιμετώπισής της, κατά κύριο λόγο από τις δυνάμεις που διαμορφώνουν την […]

Το νέο έτος, 2019, μπορεί να είναι το πλέον κρίσιμο στην ιστορία της ευρωπαϊκής ενοποίησης. Ετος-εφιάλτης, αγωνίας και δοκιμασίας. Ετος ανάτασης ή ανατροπής (make or break), εξέργεσης ή βαθύτερης ενοποίησης. (Θα είναι βεβαίως έτος κρίσιμο και για την Ελλάδα λόγω κυρίως των επικείμενων γενικών, βουλευτικών εκλογών.) Η κρισιμότητα του 2019 για την Ευρωπαϊκή Ενωση ορίζεται […]

Σε μια μηχανική επανάληψη η πολιτική επικαιρότητα επαναφέρει στην πρώτη γραμμή το κεντρικό ζήτημα. Ποιος δικαιούται να ομιλεί; Ποιος έχει τα πρωτεία του λόγου; Ποιος είναι ο τελικός κάτοχος του πυρομαχικού; Από τις πρώτες στιγμές της απόπειρας συνύπαρξης, το ζήτημα ορίζει τη μεγάλη ανθρώπινη διαδρομή. Η διαμάχη για το δικαίωμα στον λόγο είναι η ίδια […]

Ομόφωνα, όπως έπρεπε, όλα τα κόμματα – αλλά και δύο πρεσβευτές – καταδίκασαν την απίστευτη αλλά και, ταυτόχρονα, ηλίθια βαρβαρότητα. Και απέναντι στη φονική πρόθεση της βομβικής επίθεσης εναντίον ανθρώπων και μέσων ενημέρωσης στάθηκαν, όπως αναμενόταν. Αυτό όμως δεν φτάνει! Δεν φτάνει πια αν δεν συνοδευθεί από μια ενωτική, συγκλιτική αντίδραση της κοινωνίας όλης. Η χώρα αυτή, […]

Εβαλα επίτηδες έναν προκλητικό τίτλο για να πάω λίγο κόντρα στο ρεύμα. Ξέρω πως το «πρέπον» σήμερα είναι να αναθεματίζουμε την κατανάλωση και τον χώρο της: την «καταναλωτική κοινωνία». Και ναι μεν να καταναλώνουμε όσοι μπορούμε (ιδιαίτερα αυτές τις γιορτάρες μέρες), αλλά να το κάνουμε με βαριά καρδιά, με ενοχές και τύψεις – σχεδόν να ζητάμε […]

Ηκύρωση της συμφωνίας των Πρεσπών έχει μπει στην τελική ευθεία. Αρχικά, η Βουλή της FYROM αναμένεται μέχρι τα μέσα Ιανουαρίου να έχει ολοκληρώσει τις συνταγματικές αλλαγές τόσο για το erga omnes όσο και για την αναθεώρηση προβληματικών εδαφίων του υφιστάμενου συντάγματος. Η προσδοκία είναι πως θα ακολουθήσει η κύρωση από το ελληνικό Κοινοβούλιο. Ωστόσο, πριν […]

Οι μέρες Χριστουγέννων, που φυσικά και δεν θα καταργηθούν από κανέναν διαχωρισμό Κράτους και Εκκλησίας, αποτελούν κίνητρο για πιο νηφάλιες παρεμβάσεις στο ζήτημα της σχέσης των δύο πλευρών. Ακούγοντας στο ραδιόφωνο (News 24/7) μια πολύ σημαντική φωνή της ελληνικής επιστήμης και διανόησης, τον Μιχάλη Σταθόπουλο, να αναφέρεται  στην ανάγκη αυτονομίας της Εκκλησίας, αναλογίστηκα πόσο θα […]

Η αναθεώρηση του Συντάγματος είναι αναγκαία για να επιτευχθεί ο θεσμικός εκσυγχρονισμός της χώρας. Λόγοι κοινωνικοί, οικονομικοί, εκπαιδευτικοί και εθνικοί συνηγορούν υπέρ της πρότασης και για την τροποποίηση του άρθρου 16 του Συντάγματος, ώστε να επιτραπεί και στην Ελλάδα η ίδρυση και λειτουργία, βεβαίως υπό την εποπτεία του κράτους, μη κρατικών ΑΕΙ. Η συνταγματική ρύθμιση […]

Η συζήτηση για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια χρειάζεται να πάει ένα βήμα πέρα από την αναθεώρηση του άρθρου 16 του Συντάγματος και να εξεταστούν οι μελλοντικές προεκτάσεις και επιπτώσεις του όλου ζητήματος. Θα αρχίσω με δύο επισημάνσεις και θα περάσω μετά σε κάποια ερωτήματα. Η πρώτη επισήμανση είναι ότι κυριαρχεί πλέον ο όρος «ιδιωτικά πανεπιστήμια» και […]

Δεν κομίζω γλαύκα εις Αθήνας λέγοντας ότι εμείς οι νεοέλληνες έχουμε την τάση να περιφρονούμε τους νόμους. Και δυστυχώς το φαινόμενο αυτό χαρακτηρίζει διαχρονικά  και την πολιτική ζωή της χώρας, όπου πολύ συχνά και με μεγάλη άνεση ψηφίζονται νόμοι που στη συνέχεια δεν εφαρμόζονται. Μόλις οι κυβερνώντες αντιμετωπίσουν δυσκολίες, αλλάζουν τους νόμους με τη γνωστή […]

Xριστούγεννα είναι τα περιπολικά που μου έφερνε η νονά μου σχεδόν κάθε χρόνο. Αυτοκινητάκια με μπαταρίες και ακανόνιστες τροχιές, έτρεχαν στο πλακάκι σαν μεθυσμένα και άναβαν φωτάκια. Είναι δεκαπέντε μέρες διακοπές, να λυσσάς στον δρόμο από το πρωί μέχρι το βράδυ, στα Κάτω Πατήσια και τον Αγιο Παντελεήμονα στην Αχαρνών, χωρίς να σε ψάχνει κανείς […]

Γυρίζει το στερέωμα Αντίθετα από ό,τι ισχυρίζονται ποιητές και μουσουργοί, ο ήλιος γύρισε χωρίς να χρειαστεί να κουνήσουμε το δαχτυλάκι μας: η μεγαλύτερη νύχτα του χρόνου είναι πίσω μας πια, η ημέρα άρχισε κιόλας να μεγαλώνει – θα έρθουν τη Δευτέρα τα παιδιά με τρίγωνα να μας ανακοινώσουν την καλή είδηση και εμείς θα τους δώσουμε […]

Τον περασμένο μήνα εγκαινιάστηκε στο Ερενφελντ, προάστιο της Κολονίας, ένα διαδραστικό μουσείο που δεν εκθέτει τίποτα. Τα εκθέματά του είναι στην ουσία οι επισκέπτες του, οι οποίοι πληρώνουν μάλιστα το τσουχτερό εισιτήριο των 29 ευρώ. Σύμφωνα με τον επίσημο ορισμό της ICOM (International Council of Museums) με τον όρο μουσείο εννοείται «ένα μόνιμο ίδρυμα, μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, στην υπηρεσία […]

Λένε πως η ζωή μας είναι 20% γεγονότα και 80% η στάση μας και η ματιά μας απέναντι σε αυτά. Εντάξει, δεν έχουν μετρηθεί και με ακρίβεια τα ποσοστά, αλλά νομίζω πως εκφράζουν την πραγματικότητα. Στην αντανάκλαση των γεγονότων και του κόσμου γενικότερα στο μυαλό μας παίζεται το μεγαλύτερο μέρος του παιχνιδιού. Αυτό είναι πολύ […]