SOS για τα σούπερ μικρόβια

Θλιβερό προβάδισμα στα ποσοστά αντοχής των μικροβίων που προκαλούν ενδονοσοκομειακές λοιμώξεις κατέχει η Ελλάδα σε σύγκριση με την υπόλοιπη Ευρώπη.

Θλιβερό προβάδισμα στα ποσοστά αντοχής των μικροβίων που προκαλούν ενδονοσοκομειακές λοιμώξεις κατέχει η Ελλάδα σε σύγκριση με την υπόλοιπη Ευρώπη. Ενας στους δέκα που νοσηλεύονται σε κοινούς θαλάμους νοσοκομείων διατρέχει σοβαρό κίνδυνο εμφάνισης νοσοκομειακής λοίμωξης. Στις Μονάδες Εντατικής Θεραπείας (ΜΕΘ) ο κίνδυνος αυξάνεται, καθώς εκδήλωση σοβαρής ενδονοσοκομειακής λοίμωξης εμφανίζει ο ένας στους τρεις ασθενείς. Το κόστος μάλιστα επιπρόσθετης νοσηλείας και φαρμακευτικής αντιμετώπισης λόγω των νοσοκομειακών λοιμώξεων στην Ελλάδα έχει υπολογιστεί από ειδικούς ότι ανέρχεται σε 1 δισ. ευρώ ετησίως.
Οι ειδικοί επιστήμονες κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου. Τονίζουν ότι στην Ελλάδα αποτελεί μείζον πρόβλημα δημόσιας υγείας το οποίο πρέπει άμεσα να αντιμετωπιστεί. Οι θέσεις τους βρίσκουν σύμφωνο και τον υπουργό Υγείας κ. Ανδρέα Λυκουρέντζο, ο οποίος την περασμένη Δευτέρα από τις Βρυξέλλες έθεσε ως προτεραιότητα την προώθηση πολιτικών πρόληψης για ζητήματα δημόσιας υγείας. Ωστόσο, η υποχρηματοδότηση του κατ’ εξοχήν αρμοδίου φορέα αποτελεί τροχοπέδη για την ανάπτυξη ανάλογων δράσεων.
Δημόσια υγεία, ο φτωχός συγγενής


«Είναι αδιανόητο να τίθεται θέμα περικοπής των δράσεων δημόσιας υγείας σε ένα οργανωμένο κράτος» τονίζει προς «Το Βήμα» η πρόεδρος του Κέντρου Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (ΚΕΕΛΠΝΟ), καθηγήτρια στην Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας κυρία Τζένη Κουρέα-Κρεμαστινού, και συνεχίζει: «Μόνο από μη επιστήμονες δημόσιας υγείας μπορεί η επένδυση πόρων σε δράσεις πρόληψης να θεωρηθεί μη σκόπιμη λόγω αδυναμίας ποσοτικής καταμέτρησής τους σε μοναδιαία κλίμακα, ενώ οι ωφέλιμες συνέπειες εμφανίζονται σε πολλές περιπτώσεις σε μακροχρόνιο επίπεδο».
Η κυρία Κρεμαστινού θεωρεί ότι η πρόληψη είναι απαραίτητη τώρα για να μη διογκωθεί με ολέθριες συνέπειες το πρόβλημα στη χώρα μας. «Τα θέματα δημόσιας υγείας και δη η εφαρμογή πολιτικών πρόληψης δεν αξιολογούνται με την ίδια λογική που εφαρμόζεται σε άλλους τομείς της οικονομίας της υγείας αλλά με ειδικούς δείκτες κόστους – οφέλους και αποτελεσματικότητας» τονίζει η πρόεδρος του ΚΕΕΛΠΝΟ.

«Στη χώρα μας η δημόσια υγεία πρέπει να πάψει να είναι ο φτωχός συγγενής μιας νοσοκομειοκεντρικής αντίληψης της Υγείας»
δηλώνει η κυρία Κρεμαστινού. «Η αποκατάστασή της είναι κοινωνική και πολιτική ανάγκη. Το σύστημα υγειονομικής ασφάλειας πρέπει να λειτουργήσει εν τέλει ως μοχλός μεταρρύθμισης όλης της δημόσιας υγείας αλλά και γενικότερα της Υγείας στη χώρα μας. Η επένδυση πόρων σε δράσεις πρόληψης, εκτίμησης κινδύνου και επαγρύπνησης είναι όχι απλά επιβεβλημένη για την προστασία της ατομικής και της δημόσιας υγείας αλλά ακόμη και υπό αποκλειστικά δημοσιονομικά κριτήρια είναι αποδεδειγμένα πολλαπλάσια επωφελής καθ’ όσον το κόστος αντιμετώπισης της ασθένειας (θεραπείας, ανθρωποωρών ιατρονοσηλευτικού προσωπικού, φαρμάκων, χρήσης υπηρεσιών υγείας όπως ενδονοσοκομειακή νοσηλεία κτλ.) που αποφεύγει να δαπανήσει το κράτος είναι στη νιοστή μεγαλύτερο από την ελάχιστη δαπάνη που έχει επενδύσει στην πρόληψη».

«Στον τομέα των νοσοκομειακών λοιμώξεων δράσεις πρόληψης μικρού κόστους αποδίδουν τεράστια οφέλη και είναι αδύνατον να μειωθούν περαιτέρω»
εξηγεί η κυρία Κρεμαστινού. «Η έλλειψη χρηματοδότησης του ΚΕΕΛΠΝΟ μόνο αρνητικές συνέπειες μπορεί να έχει στον χώρο των νοσοκομειακών λοιμώξεων αλλά και άλλων σημαντικών προβλημάτων δημόσιας υγείας (π.χ., νέο SARS, ελονοσία, φυματίωση, AIDS, ιός Δυτικού Νείλου). Τυχόν περαιτέρω διόγκωση του προβλήματος των νοσοκομειακών λοιμώξεων θα ήταν καταστροφική για τη χώρα με άμεσες συνέπειες στον χώρο της Υγείας αλλά και έμμεσες συνέπειες σε ευαίσθητους τομείς της οικονομίας όπως ο ελληνικός τουρισμός. Τυχόν επιτυχία στο συγκεκριμένο θέμα θα οδηγούσε σε σημαντικά οικονομικά οφέλη και στην εξασφάλιση πόρων για άλλους τομείς της περίθαλψης» σημειώνει.
Μια συνεχιζόμενη απειλή


Οπως επισημαίνει ο πρόεδρος της Ελληνικής Μικροβιολογικής Εταιρείας, καθηγητής κ. Αθανάσιος Τσακρής, σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες καταγράφεται μικρότερη ή μεγαλύτερη αύξηση λοιμώξεων από μικρόβια που εμφανίζουν αντοχή στις διάφορες ομάδες των αντιβιοτικών. Στην Ελλάδα το πρόβλημα εμφανίζεται μεγαλύτερο, με αποτέλεσμα οι λοιμώξεις αυτές να αποτελούν το σημαντικότερο ίσως πρόβλημα δημόσιας υγείας με άμεσες επιπτώσεις στη νοσηρότητα, θνησιμότητα και θνητότητα των νοσηλευομένων ασθενών.
Τα τελευταία χρόνια έχουν εμφανισθεί παθογόνα μικρόβια στο νοσοκομειακό περιβάλλον που εμφανίζουν αντοχή σε όλες τις διαθέσιμες κατηγορίες αντιβιοτικών και χαρακτηρίζονται «παν-ανθεκτικά».
Οπως προσθέτει ο κ. Τσακρής, «θα πρέπει να έχουμε υπόψη μας ότι από τη στιγμή που η συχνότητα των ανθεκτικών στελεχών περάσει ένα κρίσιμο όριο, η διασπορά τους είναι πλέον μη αναστρέψιμη στο νοσοκομειακό περιβάλλον αλλά και στην κοινότητα και στην τροφική αλυσίδα. Η χρηστή διαχείριση των αντιβιοτικών, η εφαρμογή μέτρων ελέγχου των λοιμώξεων, η υιοθέτηση μεθόδων ανίχνευσης της μικροβιακής αντοχής, καθώς και η οργάνωση δικτύων ενεργού επιτήρησης αποτελούν σημαντικούς άξονες στον περιορισμό του προβλήματος».
«Προκρούστης»
Καταγραφή σε 119 νοσοκομεία
Το Εθνικό Σχέδιο «Προκρούστης» υλοποίησε το ΚΕΕΛΠΝΟ, στο οποίο καταγράφηκε σε 119 νοσοκομεία το μέγεθος του προβλήματος για τρεις βασικούς παθογόνους μικροοργανισμούς ανθεκτικούς σε μια κατηγορία φαρμάκων τελευταίας γραμμής (Klebsiella, Pseudomonas, Acinetobacter), καθώς και τέσσερις λοιμώξεις (βακτηριαιμία, πνευμονία, ουρολοίμωξη και λοίμωξη μαλακών μορίων). Η πνευμονία και η βακτηριαιμία (μικρόβιο στο αίμα) ήταν οι συχνότερες νοσοκομειακές λοιμώξεις.
Περίπου ο ένας στους τρεις ασθενείς που εκδήλωσε λοίμωξη με κάποιο από αυτά τα τρία μικρόβια (κυρίως πνευμονία ή βακτηριαιμία) έχασε τη μάχη για τη ζωή. Μετά την καταγραφή ακολουθεί η προσπάθεια επιτήρησης των μέτρων ελέγχου λοιμώξεων στα νοσοκομεία (π.χ., υγιεινή των χεριών, απομόνωση των πασχόντων για περιορισμό διασποράς και ορθολογική χρήση των αντιμικροβιακών). Είναι κοινή διαπίστωση ότι με την τήρηση απλών μέτρων υγιεινής – καλό και συχνό πλύσιμο των χεριών και καλή αναλογία νοσηλευτικού προσωπικού προς ασθενείς – μπορεί να προληφθεί τουλάχιστον το 20%-30% των νοσοκομειακών λοιμώξεων.
Πρόβλημα στις ΜΕΘ
Ενας στους δέκα ασθενείς με λοίμωξη

Ο ένας στους δέκα ασθενείς μπορεί να εμφανίσει νοσοκομειακή λοίμωξη, όπως εκτιμούν ειδικοί επιστήμονες. Το πρόβλημα είναι μεγαλύτερο στις ΜΕΘ, όπου ο ένας στους τρεις ασθενείς εμφανίζει νοσοκομειακή λοίμωξη. «Τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότεροι ασθενείς νοσηλεύονται στους κοινούς θαλάμους των νοσοκομείων με ανθεκτικά μικρόβια» επισημαίνει ο λοιμωξιολόγος, επίκουρος καθηγητής κ. Σωτήρης Τσιόδρας.
Οι ασθενείς που νοσηλεύονται σήμερα στις Μονάδες Εντατικής Θεραπείας είναι, κατά μέσον όρο, σε βαρύτερη κατάσταση σε σχέση με το παρελθόν, αναφέρει ο καθηγητής Εντατικής Θεραπείας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Απόστολος Αρμαγανίδης. «Η χρήση συσκευών όπως ο αναπνευστήρας σώζει μεν ζωές αλλά δημιουργεί νέες μη φυσιολογικές καταστάσεις διαβίωσης του οργανισμού οι οποίες ευνοούν την ανάπτυξη νέων μικροβίων και την εμφάνιση λοιμώξεων, ιδιαίτερα όταν η ανοσολογική απάντηση και οι άμυνες του ασθενούς είναι εξ ορισμού εξασθενημένες» σημειώνει ο κ. Αρμαγανίδης και προσθέτει: «Στον ασθενή της ΜΕΘ κάθε ημέρα παράτασης της παραμονής του στη Μονάδα αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης λοιμώξεων επειδή ο οργανισμός του όλο και περισσότερο εξασθενεί».
Η Ελλάδα παρουσιάζει την υψηλότερη μεταξύ των χωρών της ΕΕ συχνότητα αντιμικροβιακής αντοχής σε συγκεκριμένα είδη μικροβίων, όπως η κλεμπσιέλα, η ψευδομονάδα και το ακινετοβακτήριο. Ενδονοσοκομειακές επιδημίες έχουν αναφερθεί σε ΜΕΘ αλλά και σε μονάδες που νοσηλεύουν εξαιρετικά ευαίσθητους πληθυσμούς, όπως οι αιματολογικοί ασθενείς. Οπως σημειώνει ο κ. Τσιόδρας, «η Ελλάδα έχει κατηγορηθεί στην Ευρώπη ως πηγή και αίτιο διασποράς πολυανθεκτικών μικροβίων όταν ασθενείς που έχουν αυτά τα μικρόβια μεταφέρονται σε μονάδες υγείας του εξωτερικού».

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Κοινωνία
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk