Η Σύνοδος Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα αποδείχθηκε ως μια από τις πιο σημαντικές για την Συμμαχία, εδώ και χρόνια. Η Ελληνική κυβέρνηση εστίαζε, πριν την Σύνοδο, στην προτεινόμενη πώληση αμερικανικών κινητήρων για το τουρκικό μαχητικό ΚΑΑΝ και τυχόν αποδέσμευση του F-35 για την Τουρκία από τις ΗΠΑ.
Η στρατιωτική ηγεσία, ωστόσο, δηλώνει ότι είναι προετοιμασμένη για όλα τα ενδεχόμενα. Σύμφωνα με ανώτατη στρατιωτική πηγή «εμείς εδώ και χρόνια κάνουμε σχέδια αντιμετώπισης μιας τέτοιας εξέλιξης, δεν θα μας αιφνιδιάσει. Η Πολεμική Αεροπορία από το 2029 θα ξεκινήσει να λαμβάνει τα πρώτα εκ των 20 F-35 -με ακόμα 20 ως προαίρεση- συνεπώς δεν μας αφορά τι θα κάνει η Τουρκία».
Προς μια αυτόνομη ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία
Ευρύτερα, οι ανακοινώσεις στο «Φόρουμ Αμυντικής Βιομηχανίας» του ΝΑΤΟ περιγράφουν μια Ευρώπη σε μια μη αναστρέψιμη πορεία αμυντικής αυτονομίας, ιδιαίτερα σε τομείς που υστερεί σε σχέση με τις ΗΠΑ.
Αρχικά η Lockheed Martin δήλωσε πως με «δέσμευση των Ηνωμένων Πολιτειών, της Γερμανίας, της Ολλανδίας, της Πολωνίας και της Σουηδίας θα διερευνήσουν τη δημιουργία ειδικής ευρωπαϊκής εγκατάστασης συντήρησης πυραύλων Patriot», ώστε να ενισχυθεί η ετοιμότητα της αντιαεροπορικής και αντιπυραυλικής άμυνας του ΝΑΤΟ.
Η Lockheed, μαζί με την γερμανική Rheinmetall, ανακοίνωσαν και την υπογραφή μνημονίου κατανόησης με στόχο την κάλυψη της άμεσης ζήτησης για πυρομαχικά, ευρωπαϊκής παραγωγής.
Αμερικανικό «πράσινο φως» για εγχώρια παραγωγή Patriot στην Ουκρανία
Αναφορικά με τους Patriot, σε συνάντηση του προέδρου Τραμπ με τον Βολοντιμίρ Ζελένσκι, ο Αμερικανός πρόεδρος εξέφρασε την πρόθεση οι ΗΠΑ να παραχωρήσουν στην Ουκρανία άδεια για την κατασκευή Patriot. «Ένα από τα πράγματα που πιστεύω ότι θα συζητήσουμε σήμερα είναι ότι θα τους δώσουμε το δικαίωμα να κατασκευάζουν Patriot. Θα τους δείξουμε πώς να το κάνουν», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Επιστρέφοντας στην στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης, στρατιωτική πηγή δήλωσε στο «Β» ότι «προέκυψε ως μια υποχρεωτική, θα έλεγα εξ ανάγκης, κατάσταση είτε με τις Ηνωμένες Πολιτείες είτε χωρίς».
Εφοδιαστική αλυσίδα, διάστημα και νέα πυρομαχικά 155 χιλιοστών
Το ΝΑΤΟ ανακοίνωσε μια σειρά σημαντικών αποφάσεων με τη συμμετοχή κρατών-μελών. Αρχικά, για έναρξη ενός νέου πολυεθνικού προγράμματος για τις κρίσιμες πρώτες ύλες που είναι απαραίτητες για την άμυνα. Στις 12 χώρες που συμμετέχουν είναι και η Ελλάδα. Το πρόγραμμα αντανακλά την αποφασιστικότητα των συμμάχων να μειώσουν τις ευπάθειες στις στρατηγικές αλυσίδες εφοδιασμού και να διασφαλίσουν ασφαλέστερη και πιο σταθερή πρόσβαση σε κρίσιμες πρώτες ύλες μέσω στενότερης συνεργασίας.
Στον τομέα του διαστήματος εγκαινιάσθηκε ένα νέο πρόγραμμα για τη διερεύνηση της ανάπτυξης ενός αστερισμού (constellation) δορυφόρων με την ονομασία HALO, ο οποίος θα βελτιώσει τις επικοινωνίες υψηλής ταχύτητας, τη συλλογή πληροφοριών και την παρακολούθηση πυραύλων.
Ταυτόχρονα, ανακοινώθηκε και μια σειρά νέων πολυεθνικών προγραμμάτων και συμβάσεων, για την ανάπτυξη ενός τυποποιημένου πυρομαχικού 155 χιλιοστών, για την αύξηση της παραγωγής πυρομαχικών 155 χιλιοστών και περιφερόμενων πυρομαχικών, κ.α.
Στον τομέα της αεράμυνας και αντιπυραυλικής άμυνας, παρουσιάστηκαν νέες πρωτοβουλίες συνεργασίας για την ενίσχυση των δυνατοτήτων αντιμετώπισης απειλών χαμηλού ύψους, συμπεριλαμβανομένων των drones και των πυραύλων cruise, καθώς και πρωτοβουλίες για την ενίσχυση της παθητικής εναέριας επιτήρησης. Έτσι, η Υπηρεσία Υποστήριξης και Προμηθειών του ΝΑΤΟ (NSPA) θα προμηθευτεί 700 πυραύλους Patriot PAC-2 και 200 πυραύλους PAC-3.
Ο στόλος των Airbus A400M
Επιπλέον, έγινε ένα σημαντικό βήμα για την ενίσχυση των στρατηγικών δυνατοτήτων αερομεταφοράς και εναέριου ανεφοδιασμού εγκαινιάζοντας ένα νέο πολυεθνικό πρόγραμμα για τη δημιουργία στόλου στρατιωτικών αεροσκαφών Airbus A400M.
«Σε ό,τι αφορά αυτό το θέμα», σύμφωνα με στρατιωτικές πηγές, «οι στρατηγικές μεταφορές σε περιοχές εκτεταμένες επιχειρήσεων, οι οδικοί άξονες ή η στρατιωτική κινητικότητα σαν διαδικασία πρέπει να έχει μέσα ,τα οποία θα εξασφαλίζουν αυτή την αυτονομία μεταφοράς μεγάλων δυνάμεων, αυτοτέλεια, ανθεκτικότητα, που θα εξασφαλίζουν όλο το άμεσα συνδεμένο κομμάτι με την αμυντική βιομηχανία και με τις οδούς που εξασφαλίζουν αυτό που ονομάζουμε ‘ροή και τους άξονες της διοικητικής μέριμνας’. Αυτό αν δεν διασφαλιστεί αυτόνομα στην Ευρώπη δεν πρόκειται να έρθουν να το εξασφαλίσουν οι ΗΠΑ. Μέχρι τώρα ένα μεγάλο μέρος στρατηγικών μεταφορών γινόταν από τις ΗΠΑ».
Drones Triton και αεροσκάφη GlobalEye
Στον τομέα της εναέριας επιτήρησης, η Δανία, η Φινλανδία, η Γερμανία και η Νορβηγία ανακοίνωσαν την προμήθεια έως και πέντε μη επανδρωμένων αεροσκαφών MQ-4C Triton της Northrop Grumman, υψηλών επιδόσεων, μεγάλου ύψους και μεγάλης αυτονομίας, με στόχο την ενίσχυση της Δύναμης Πληροφοριών, Επιτήρησης και Αναγνώρισης (ISR). Η αμερικανική Northrop Grumman θα κατασκευάσει τα αεροσκάφη, ενώ η ευρωπαϊκή Airbus Defence and Space και άλλες ευρωπαϊκές εταιρείες θα παρέχουν το επίγειο τμήμα, τις υπηρεσίες διαχείρισης δεδομένων, τη διοίκηση και τον έλεγχο, τις υποδομές και την υποστήριξη των αποστολών. Επίσης αποφασίστηκε η από κοινού προμήθεια έως και 10 σουηδικών αεροσκαφών έγκαιρης προειδοποίησης και ελέγχου Saab GlobalEye, προκειμένου να αντικαταστήσουν τα αεροσκάφη επιτήρησης E-3 Sentry.
Επενδύσεις άνω των $40 δις εγκρίθηκαν για δυνατότητες counter-drone τα επόμενα πέντε χρόνια, ενώ στόχο αποτελεί να εκπαιδευτεί έως το τέλος του 2027 πενταπλάσιος αριθμός χειριστών drones. Το ΝΑΤΟ θα δημιουργήσει μια αγορά συστημάτων αντιμετώπισης drones (counter-drone marketplace), μέσω της οποίας θα διασφαλίζεται ότι τα διαθέσιμα συστήματα έχουν δοκιμαστεί από το ΝΑΤΟ, είναι συμβατά με τα πρότυπα της Συμμαχίας και θα είναι άμεσα διαθέσιμα.
Ενεργειακή θωράκιση της ανατολικής πτέρυγας
Αναφορικά, τέλος, με την ενεργειακή ασφάλεια ο Γ.Γ. του ΝΑΤΟ κ. Ρούτε δήλωσε πως «οι σύμμαχοι κάνουν ένα ιστορικό βήμα για την ενίσχυση της εφοδιαστικής αλυσίδας καυσίμων ώστε να διασφαλίσουμε ότι οι δυνάμεις μας θα έχουν τις ενεργειακές προμήθειες που χρειάζονται για την επιχειρησιακή ετοιμότητα σε συνθήκες πολέμου. Αυτή η επένδυση ύψους 27 δισεκατομμυρίων ευρώ θα εκσυγχρονίσει τις υπάρχουσες υποδομές αποθήκευσης και διανομής καυσίμων και θα στηρίξει νέες εγκαταστάσεις, συμπεριλαμβανομένων αγωγών προς το ανατολικό τμήμα της Συμμαχίας».
Πηγή με γνώση των θεμάτων επισημαίνει ότι «η Ευρώπη, προικοδοτώντας τις βιομηχανίες της, προσπαθεί σε ορισμένα θέματα να κερδίσει χρόνο, άλλωστε αυτός ήταν και σκοπός του SAFE, να κάνει ό,τι μπορεί περισσότερο μέχρι το 2030». Παραδείγματα όπως η προτεινόμενη κατασκευή Patriot και των PrSM στην Γερμανία, συνεχίζει, «είναι κάτι το οποίο ουσιαστικά ανατάσσει την ευρωπαϊκή βιομηχανία».





