Google Button Κάντε TO BHMA προτιμώμενη πηγή

Μεγαλύτερη στρατιωτική και πολιτική εμπλοκή της Άγκυρας στο Κέρας της Αφρικής και στο υπογάστριο της αραβικής χερσονήσου σηματοδοτούν οι επιχειρήσεις της τουρκικής πολεμικής αεροπορίας στη Σομαλία, με τη συμμετοχή αεροσκαφών F-16 σε επιθέσεις των κυβερνητικών δυνάμεων κατά των ανταρτών αλ Σαμπάμπ.

Η εξέλιξη αυτή σημειώνεται εν μέσω της κρίσης στον Κόλπο και μόλις μία εβδομάδα πριν από τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, την οποία εκμεταλλεύεται η κυβέρνηση Ερντογάν, για να ενισχύσει το γεωπολιτικό αποτύπωμα της Τουρκίας και την εικόνα της χώρας ως περιφερειακή δύναμη.

Σύμφωνα με το πολεμικό ανακοινωθέν που εκδόθηκε χθες, στην πρωτεύουσα Μογκαντίσου, τα τουρκικά F-16 βομβάρδισαν κρησφύγετα της ισλαμικής οργάνωσης αλ Σαμπάμπ, κοντά στη μεθόριο με την Αιθιοπία, ανατίναξαν σπηλιές και αποθήκες οπλισμού, ενώ σκότωσαν 35 αντάρτες και τραυμάτισαν δεκάδες. Η οργάνωση αλ Σαμπάμπ ξεκίνησε ως παρακλάδι της αλ Κάιντς και σήμερα ελέγχει σχεδόν το ένα τρίτο της χώρας, κυρίως στο κέντρο και τον νότο. Οι αεροπορικές επιδρομές έγιναν την παραμονή της επετείου της ανεξαρτησίας από την Ιταλία. Εμπλοκή της τουρκικής αεροπορίας έχει αναφερθεί και σε άλλους πολύνεκρους βομβαρδισμούς, με θύματα αντάρτες, καθώς και αμάχους, όμως το χθεσινό πολεμικό ανακοινωθέν αποτελεί την πρώτη επίσημη επιβεβαίωση για το ρόλο των τουρκικών F-16.

Στο Μογκαντίσου βρίσκεται η μεγαλύτερη υπερπόντια βάση της Τουρκίας, στο πλαίσιο του σχεδίου «Αφρικανικός Αετός». Η βάση εγκαινιάσθηκε το 2017 και φιλοξενεί χιλιάδες τούρκους στρατιώτες (TURKSOM), οι οποίοι εκπαιδεύουν το προσωπικό των σομαλικών ενόπλων δυνάμεων. Κάθε χρόνο, εκατοντάδες σομαλοί αξιωματικοί, υπαξιωματικοί και μέλη των ειδικών δυνάμεων μετεκπαιδεύονται στην Τουρκία. Η προβολή ισχύος και επιρροής στην ανατολική Αφρική συνδυάζεται με το ανθρωπιστικό έργο της τουρκικής Ερυθράς Ημισελήνου και μη κυβερνητικών οργανώσεων.

«Συνταγή» Λιβύης

Εφαρμόζοντας τη «συνταγή Λιβύης» με παραλλαγές, ο Ερντογάν έδεσε στο άρμα του την αδύναμη κυβέρνηση της Σομαλίας, με μνημόνια στρατιωτικής και οικονομικής συνεργασίας, επιστέγασμα των οποίων ήταν η συμφωνία για έρευνα και εκμετάλλευση υδρογονανθράκων. Η Τουρκία έχει εξασφαλίσει αποκλειστικά δικαιώματα για έρευνα και εξόρυξη πετρελαίου και φυσικού αερίου εντός της σομαλικής ΑΟΖ, επεκτείνει διαρκώς τις εγκαταστάσεις της στη σομαλική επικράτεια, ενώ τουρκικές εταιρείες διαχειρίζονται το λιμάνι και το αεροδρόμιο του Μογκαντίσου. Ο σχεδιασμός της Άγκυρας προβλέπει ακόμα και την κατασκευή κοσμοδρομίου στο Μογκαντίσου, για αποστολές στο διάστημα.

Η παρουσία των τουρκικών F-16 στη Σομαλία επιβεβαιώθηκε για πρώτη φορά στις 12 Απριλίου, όταν τρία αεροσκάφη αυτού του τύπου πέταξαν πάνω από το Μογκαντίσου, στη διάρκεια της παρέλασης για την 66η επέτειο των σομαλικών ενόπλων δυνάμεων. Ήταν περισσότερο μια επίδειξη δύναμης της Τουρκίας παρά της σομαλικής κυβέρνησης, η οποία δε διαθέτει δική της αεροπορία, αλλά στηρίζεται στη σύμμαχο και στενή εταίρο Άγκυρα. Στο πλαίσιο της ίδιας επίδειξης, δυο τουρκικά F-16 πέταξαν πάνω από το τουρκικό γεωτρύπανο 7ης γενιάς Cagri Bey, που έπλεε ανοιχτά του λιμανιού του Μογκαντίσου, ενώ πολεμικά ελικόπτερα έκαναν πτήσεις πάνω από παράκτιες περιοχές. Τις εικόνες από αυτές τις πτήσεις έδωσε στη δημοσιότητα το τουρκικό υπουργείο Άμυνας.

Το ζήτημα της Σομαλιλάνδης

Στηρίζοντας στρατιωτικά την κυβέρνηση του Μογκαντίσου, η Τουρκία έρχεται σε τροχιά σύγκρουσης με το Ισραήλ, την πρώτη χώρα που αναγνώρισε πρόσφατα την αποσχισθείσα από τη Σομαλία παράκτια επαρχία της Σομαλιλάνδης (η οποία κατέχει στρατηγική θέση στον Κόλπο του Άντεν, απέναντι από την Υεμένη και από τα στενά Μπαμπ Ελ Μαντέμπ της Ερυθράς Θάλασσας).

Σημειώνεται ότι η Τουρκία εμφανίζεται παράλληλα σε μεσολαβητικό ρόλο μεταξύ Σομαλίας και Αιθιοπίας, καθώς η δεύτερη έχει υπογράψει ένα μνημόνιο συνεργασίας με τη Σομαλιλάνδη, που της δίνει πρόσβαση στη θάλασσα και έξοδο στον κόλπο του Άντεν, με αντάλλαγμα μια υπόσχεση για αναγνώριση.

Η Σομαλία θεωρεί τη Σομαλιλάνδη ως αναπόσπαστο τμήμα της επικράτειάς της και αντιμετωπίζει ως εχθρική ενέργεια κάθε κίνηση για αναγνώριση ανεξαρτησίας της Σομαλιλάνδης. Κατά την επίσκεψη του σομαλού προέδρου Χασάν Μοχαμούντ στην Κωνσταντινούπολη, στα μέσα Απριλίου, ο οικοδεσπότης Ταγίπ Ερντογάν τόνισε ότι η Τουρκία στηρίζει την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα της Σομαλίας, ενώ ευχήθηκε να επιλυθούν όλες οι διενέξεις μεταξύ της Σομαλίας και της Αιθιοπίας.

«Μοντέλο Σομαλίας»

Η Άγκυρα κομπάζει ότι το επιτυχημένο «μοντέλο Σομαλίας» προσελκύει και άλλους… πελάτες από την Αφρική. «Ανταποκρινόμενοι σε αιτήματα, συνεχίζουμε να προσφέρουμε εκπαίδευση και τεχνική υποστήριξη στις ένοπλες δυνάμεις χωρών της Αφρικής και να συμβάλουμε στην οικοδόμηση των δυνατοτήτων τους», δήλωσε προ ημερών ο τούρκος υπουργός Άμυνας Γιασάρ Γκιουλέρ, στη διάρκεια της στρατιωτικής άσκησης Efes. «Σε αυτό το πλαίσιο, πολλές χώρες ζητούν το ίδιο μοντέλο που εφαρμόζουμε στη Σομαλία. Τα αιτήματα αξιολογούνται», πρόσθεσε ο υπουργός.