Σε κατάσταση συναγερμού παραμένει η Γαλλία, καθώς ο πρωτοφανής καύσωνας που πλήττει μεγάλο μέρος της Δυτικής Ευρώπης συνεχίζει να προκαλεί ανθρώπινες απώλειες, σοβαρές διαταραχές στην καθημερινότητα και έντονη πίεση στο σύστημα υγείας. Τα δύο τρίτα της χώρας βρίσκονται σε υψηλό επίπεδο επιφυλακής, ενώ περισσότεροι από 51 εκατομμύρια πολίτες έχουν εκτεθεί σε ακραία υψηλές θερμοκρασίες.
Αυξάνονται οι νεκροί παρά τα μέτρα
Ο αριθμός των ανθρώπων που έχασαν τη ζωή τους από πνιγμό στην προσπάθειά τους να δροσιστούν έχει αυξηθεί στους 55, σύμφωνα με τη Γαλλίδα υπουργό Αθλητισμού Μαρινά Φεραρί, η οποία προειδοποίησε ότι ο απολογισμός ενδέχεται να αυξηθεί περαιτέρω. Οι περισσότεροι αναζητούσαν ανακούφιση από τη ζέστη κολυμπώντας, συχνά σε επικίνδυνα ή μη επιτηρούμενα σημεία.
Παράλληλα, τρία μικρά παιδιά έχασαν τη ζωή τους σε δύο διαφορετικά περιστατικά, όταν αφέθηκαν από τους γονείς ή τους κηδεμόνες τους μέσα σε αυτοκίνητα.
Σε αυτό το πλαίσιο, τα νοσοκομεία του Παρισιού δέχονται ολοένα και περισσότερους ασθενείς που παρουσιάζουν προβλήματα υγείας λόγω του καύσωνα. «Βρισκόμαστε μόνο στην αρχή της αύξησης των εισαγωγών στα τμήματα επειγόντων περιστατικών», δήλωσε η υπουργός Υγείας Στεφανί Ριστ, προειδοποιώντας ότι η κατάσταση αναμένεται να επιδεινωθεί.
Οι αρχές έχουν λάβει έκτακτα μέτρα για την προστασία των πολιτών. Από το μεσημέρι της Πέμπτης τέθηκε σε ισχύ απαγόρευση κατανάλωσης αλκοόλ σε δημόσιους χώρους στο Παρίσι, η οποία παραμένει σε ισχύ και σήμερα Παρασκευή. Ο αρχηγός της αστυνομίας της γαλλικής πρωτεύουσας, Πατρίς Φορ, εξήγησε ότι η κατανάλωση αλκοόλ υπό τόσο υψηλές θερμοκρασίες μπορεί να έχει καταστροφικές συνέπειες για την υγεία.
Η θερμοκρασία σπάει το ένα ρεκόρ μετά το άλλο
Οι θερμοκρασίες στο Παρίσι παραμένουν σε πρωτοφανή επίπεδα. Την Τετάρτη η γαλλική πρωτεύουσα κατέγραψε νέο ρεκόρ Ιουνίου με 40,9 βαθμούς Κελσίου, ενώ την Πέμπτη η θερμοκρασία άγγιξε ξανά τους 40 βαθμούς στο πάρκο Μονσουρί. Σε πολλές περιοχές της Γαλλίας οι νυχτερινές θερμοκρασίες δεν έχουν πέσει κάτω από τους 20 βαθμούς για περισσότερο από μία εβδομάδα, με ορισμένες περιοχές να καταγράφουν ακόμη και ελάχιστες θερμοκρασίες κοντά στους 30 βαθμούς, στερώντας από τον ανθρώπινο οργανισμό τη δυνατότητα να ανακάμψει από την καταπόνηση της ημέρας.
Η γαλλική κυβέρνηση έχει καταστρώσει σχέδιο αντιμετώπισης ακραίων θερμοκρασιών μετά τον φονικό καύσωνα του 2003, όταν σχεδόν 15.000 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους. Αυτή τη φορά, ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η συμπεριφορά ανθρώπων ηλικίας 50 έως 70 ετών, οι οποίοι, παρά το γεγονός ότι είναι υγιείς και δραστήριοι, συνεχίζουν τις καθημερινές τους δραστηριότητες σαν να πρόκειται για μια συνηθισμένη καλοκαιρινή περίοδο. Ο αντιδήμαρχος Παρισιού, Εμανουέλ Γκρεγκουάρ, κάλεσε τους πολίτες να προστατευθούν, τονίζοντας ότι οι κίνδυνοι του καύσωνα δεν αφορούν μόνο τους ηλικιωμένους.
Οι επιπτώσεις είναι εμφανείς και στην εκπαίδευση. Ο υπουργός Παιδείας Εντουάρ Ζεφρέ ανακοίνωσε ότι 13.500 σχολεία παρέμειναν κλειστά ή λειτούργησαν με ειδικό πρόγραμμα εξαιτίας της ακραίας ζέστης. Σημαντικές είναι και οι επιπτώσεις στη γαλλική αγροτική παραγωγή, καθώς το υπουργείο Γεωργίας εκτιμά ότι ο καύσωνας θα μειώσει την παραγωγή δημητριακών, κτηνοτροφικών και πτηνοτροφικών προϊόντων, καθώς και φρούτων και λαχανικών, ιδιαίτερα των υπαίθριων καλλιεργειών όπως τα καρότα, γεγονός που αναμένεται να οδηγήσει σε αυξήσεις των τιμών.
Ακυρώσεις εκδηλώσεων
Ο καύσωνας έχει προκαλέσει και σημαντικές ανατροπές στις δημόσιες εκδηλώσεις. Η προγραμματισμένη Πορεία Υπερηφάνειας (Pride) στο Παρίσι αναβλήθηκε για τον Σεπτέμβριο, έπειτα από εντολή της αστυνομίας, η οποία προειδοποίησε ότι η διεξαγωγή της θα επιβάρυνε ακόμη περισσότερο τις υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης και τα νοσοκομεία της πόλης. Την αναβολή ανακοίνωσαν οι διοργανωτές μέσω των μέσων κοινωνικής δικτύωσης.
Ανάλογη οδηγία εκδόθηκε και για το μουσικό φεστιβάλ Solidays, το οποίο τελικά ακυρώθηκε, καθώς και για διεθνή αγώνα στίβου στο Σταντ Σαρλετί, οι διοργανωτές του οποίου εξετάζουν προσαρμογές λόγω των υψηλών θερμοκρασιών.
«Αφύσικες» μετρήσεις και σε αρκετές μεγάλες ευρωπαϊκές χώρες
Την ίδια ώρα, ο καύσωνας πλήττει και άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Στη Βρετανία καταγράφηκε η υψηλότερη θερμοκρασία που έχει σημειωθεί ποτέ τον Ιούνιο, με τον υδράργυρο να φθάνει τους 36,7 βαθμούς Κελσίου στη νοτιοδυτική Αγγλία. Η Μετεωρολογική Υπηρεσία εξέδωσε για πρώτη φορά κόκκινη προειδοποίηση καύσωνα για τρίτη συνεχόμενη ημέρα, ενώ περισσότερα από 1.000 σχολεία έκλεισαν ή λειτούργησαν μερικώς, καθώς σε ορισμένες αίθουσες η θερμοκρασία ξεπέρασε τους 40 βαθμούς.
Ρεκόρ για τον μήνα Ιούνιο σημειώθηκε και στην Ελβετία, όπου η θερμοκρασία έφθασε τους 38 βαθμούς στη Βασιλεία, ενώ ιδιαίτερα δύσκολες ημέρες αναμένονται ακόμη στη Γερμανία, την Αυστρία, την Ιταλία και την Τσεχία.
Στη Γερμανία, περισσότεροι από 20 άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους σε δυστυχήματα που σχετίζονται με την κολύμβηση από την έναρξη του καύσωνα, ενώ στην Ιταλία αναφέρθηκαν πέντε θάνατοι που συνδέονται με τις υψηλές θερμοκρασίες. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της συνδικαλιστικής οργάνωσης CGIL και της Greenpeace Ιταλίας, έως και 1,5 εκατομμύριο εργαζόμενοι, μεταξύ αυτών οικοδόμοι, αγρότες και διανομείς, κινδυνεύουν από την έκθεση στη ζέστη. Ήδη αρκετές περιφέρειες έχουν απαγορεύσει τις υπαίθριες εργασίες τις θερμότερες ώρες της ημέρας, ενώ η κυβέρνηση ανακοίνωσε οικονομική στήριξη για επιχειρήσεις που αναγκάζονται να διακόψουν προσωρινά τη λειτουργία τους.
Ο καύσωνας έχει προκαλέσει σημαντικές ανατροπές στις δημόσιες εκδηλώσεις και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Στο Βέλγιο, οι διοργανωτές ακύρωσαν την προγραμματισμένη για το Σαββατοκύριακο αναπαράσταση της Μάχης του Βατερλό, της ιστορικής σύγκρουσης του 1815 που οδήγησε στην οριστική ήττα και εξορία του Ναπολέοντα Βοναπάρτη. Η εκδήλωση, η οποία πραγματοποιείται κάθε Ιούνιο στα πεδία της μάχης έξω από τις Βρυξέλλες και προσελκύει χιλιάδες επισκέπτες, ματαιώθηκε λόγω των ακραίων θερμοκρασιών, όπως ανακοίνωσαν οι διοργανωτές και οι τοπικές αρχές.
Επιπλέον, ο καύσωνας προκάλεσε σοβαρά προβλήματα και στη «καρδιά» της ΕΕ καθώς το κεντρικό κτίριο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, το περίφημο Μπελρέιμοντ αναγκάστηκε την Παρασκευή να διακόψει τη λειτουργία του συστήματος κλιματισμού, λόγω των ακραίων θερμοκρασιών.
Οι εργαζόμενοι έλαβαν επείγον μήνυμα το μεσημέρι, στο οποίο αναφερόταν: «BERL — ΕΠΕΙΓΟΝ — Λόγω ακραίων καιρικών συνθηκών, αναγκαστική διακοπή λειτουργίας του συστήματος ψύξης από τον 1ο έως τον 7ο όροφο για το υπόλοιπο της ημέρας».
Το 13ώροφο κτίριο στεγάζει την πρόεδρο της Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντε Λάιεν, τους 26 επιτρόπους και περίπου 3.000 εργαζομένους. Η πρόεδρος εργάζεται στον 13ο όροφο, ενώ τα περισσότερα γραφεία των επιτρόπων βρίσκονται από τον 8ο όροφο και πάνω. Υπάλληλοι χαρακτήρισαν την κατάσταση «απαράδεκτη», κάνοντας λόγο για άνισες συνθήκες μεταξύ ορόφων, ενώ σε ορισμένα γραφεία η θερμοκρασία ξεπέρασε τους 25°C, παρά τη μερική λειτουργία του συστήματος ψύξης.
Παρά τη μερική λειτουργία του συστήματος ψύξης, οι θερμοκρασίες στους χώρους εργασίας παρέμειναν ιδιαίτερα υψηλές, αναδεικνύοντας τις επιπτώσεις του καύσωνα ακόμη και σε κεντρικούς ευρωπαϊκούς θεσμούς.
Ωμέγα εμποδιστής και ανθρωπογενής κλιματική αλλαγή
Σύμφωνα με τους επιστήμονες, ο ακραίος καύσωνας οφείλεται σε ένα μετεωρολογικό φαινόμενο γνωστό ως «Ωμέγα εμποδιστής», το οποίο εγκλωβίζει θερμές αέριες μάζες πάνω από την Ευρώπη, ανεβάζοντας τις θερμοκρασίες έως και 18 βαθμούς πάνω από τα φυσιολογικά επίπεδα για την εποχή.
Παράλληλα, ομάδα επιστημόνων του World Weather Attribution κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το συγκεκριμένο κύμα καύσωνα θα ήταν σχεδόν αδύνατο να συμβεί χωρίς την ανθρωπογενή κλιματική αλλαγή. Η ανάλυση αναφέρει ότι πρόκειται για τον ισχυρότερο καύσωνα που έχει καταγραφεί ποτέ στην περιοχή, ενώ οι εξαιρετικά υψηλές νυχτερινές θερμοκρασίες είναι πλέον εκατό φορές πιθανότερες σε σχέση με πριν από δύο δεκαετίες.
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι η Ευρώπη αποτελεί την ταχύτερα θερμαινόμενη ήπειρο στον κόσμο και προειδοποιούν ότι, όσο συνεχίζονται οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου από την καύση άνθρακα, πετρελαίου και φυσικού αερίου, τα ακραία κύματα ζέστης θα γίνονται ολοένα συχνότερα και εντονότερα. Μάλιστα, η ανάλυση καταδεικνύει ότι ένας αντίστοιχος καύσωνας το 1976 θα ήταν κατά περίπου 3,5 βαθμούς Κελσίου ψυχρότερος, ενώ σχεδόν οι μισές από τις περισσότερες από 800 ευρωπαϊκές πόλεις που εξετάστηκαν καταγράφουν ή αναμένεται να καταγράψουν ιστορικά υψηλά επίπεδα θερμικής καταπόνησης για τα τέλη Ιουνίου.





