Google Button Κάντε TO BHMA προτιμώμενη πηγή

Ο Κιρ Στάρμερ ανακοίνωσε τη Δευτέρα ένα ριζοσπαστικό σχέδιο, που προβλέπει την πλήρη απαγόρευση της χρήσης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης για παιδιά κάτω των 16 ετών. Παράλληλα, προανήγγειλε αυστηρούς περιορισμούς σε πλατφόρμες gaming και live-streaming, σε μια μετωπική σύγκρουση με τους κολοσσούς της Silicon Valley (Big Tech).

Οι σαρωτικές αυτές αλλαγές έχουν ως στόχο «να δώσουν πίσω στα παιδιά την παιδική τους ηλικία», δήλωσε ο βρετανός πρωθυπουργός στους δημοσιογράφους, περιγράφοντας τα μέτρα που στρέφονται κατά του Snapchat, του TikTok, του Instagram και άλλων δικτύων, καθώς και ιστοτόπων gaming που επιτρέπουν σε αγνώστους να επικοινωνούν με ανηλίκους.

«Είναι ξεκάθαρο για μένα ότι η πλήρης απαγόρευση είναι η σωστή επιλογή. Θα κάνει τεράστια διαφορά, θα κάνει τα παιδιά μας πιο ασφαλή, πιο ευτυχισμένα, θα τους δώσει περισσότερο χρόνο, μεγαλύτερη ασφάλεια, περισσότερη ελευθερία να μεγαλώσουν και περισσότερες ευκαιρίες».

Ωστόσο, αρκετοί ειδικοί αμφισβητούν αν μια τέτοια οριζόντια απαγόρευση θα είναι αποτελεσματική, με τον ίδιο τον Στάρμερ να αναγνωρίζει ότι η πλήρης εφαρμογή των περιορισμών θα είναι μια δύσκολη υπόθεση.

Το μοντέλο «Αυστραλία Plus» – Ποιες πλατφόρμες επηρεάζονται

Η Βρετανία σχεδιάζει να προχωρήσει ακόμη παραπέρα από την Αυστραλία – την πρώτη χώρα που απαγόρευσε τα social media για παιδιά – επιβάλλοντας ελέγχους σε πλατφόρμες τυχερών παιχνιδιών, καθώς και την πιθανότητα νυχτερινής απαγόρευσης κυκλοφορίας (curfews) στο διαδίκτυο και περιορισμούς στο ατελείωτο σκρολάρισμα (infinite scrolling) για τους κάτω των 18 ετών.

Σύμφωνα με την κυβέρνηση, τα μέτρα θα καλύπτουν το YouTube, το Facebook και το X (πρώην Twitter), αλλά θα εξαιρούνται οι υπηρεσίες προσωπικών μηνυμάτων, όπως το WhatsApp και το Signal.

Παράλληλα, θα επιβληθούν «πρωτοποριακά για τα παγκόσμια δεδομένα μπλόκα» στο live-streaming και στην επικοινωνία αγνώστων με παιδιά. «Υπάρχει κάποια περίπτωση στον πραγματικό κόσμο, που θα αφήνατε το παιδί σας μόνο του με έναν άγνωστο ενήλικα για τον οποίο δε γνωρίζετε τίποτα;», διερωτήθηκε ο Στάρμερ.

Υπηρεσίες που έχουν σχεδιαστεί αποκλειστικά για παιδιά και εκπαιδευτικούς σκοπούς, όπως το YouTube Kids, το Lego Play και το Google Classroom, δε θα επηρεαστούν από την απαγόρευση.

Αντιδράσεις από τους «κολοσσούς» της τεχνολογίας

Αν και η πλειονότητα των γονέων και των πολιτικών στηρίζει την απαγόρευση, ορισμένοι ψυχολόγοι και ερευνητές υποστηρίζουν ότι δεν υπάρχουν αποδείξεις πως το μέτρο θα λειτουργήσει. Την ίδια στιγμή, οι εταιρείες social media προειδοποιούν για το αντίθετο αποτέλεσμα.

Οι τεχνολογικοί κολοσσοί υποστήριξαν ότι μια οριζόντια απαγόρευση ενδέχεται να στρέψει τους νέους σε πιο επικίνδυνες, ανεξέλεγκτες πλατφόρμες που δε διαθέτουν τις δικλίδες ασφαλείας, που οι ίδιοι έχουν ήδη αναπτύξει.

  • YouTube: Εκπρόσωπος της εταιρείας δήλωσε ότι επενδύει εδώ και μια δεκαετία σε κατάλληλες για την ηλικία εμπειρίες, χαρακτηρίζοντας την πλατφόρμα «ζωτικό πόρο για τους νέους και τους εκπαιδευτικούς».
  • Snapchat: Ανέφερε ότι η πλήρης απαγόρευση θα αποκόψει τους εφήβους από τις ιδιωτικές συνομιλίες με φίλους και οικογένεια, που αποτελούν το μεγαλύτερο μέρος του χρόνου τους στην εφαρμογή.
  • Meta (Facebook, Instagram): Τόνισε ότι η εμπειρία από την Αυστραλία δείχνει πως τέτοιοι αποκλεισμοί κινδυνεύουν να απομονώσουν τους εφήβους, οδηγώντας τους σε εναλλακτικές λύσεις, χωρίς γονικό έλεγχο.

Σε εφαρμογή από την επόμενη άνοιξη;

Η απαγόρευση θα μπορούσε να τεθεί σε ισχύ την άνοιξη του 2027, βασιζόμενη σε υφιστάμενες εξουσίες και νέους κανονισμούς, που αναμένονται μέχρι το τέλος του έτους. Το μέτρο αναμένεται να απαιτεί την επέκταση των ελέγχων ταυτοποίησης ηλικίας (age checks) για όλους τους χρήστες.

Η καθηγήτρια ερευνών Άμι Όρμπεν από το Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ εμφανίστηκε σκεπτική, σημειώνοντας ότι η εφαρμογή στην Αυστραλία είναι ακόμη ελλιπής. Ωστόσο, πρόσθεσε ότι «μια απαγόρευση είναι πιθανό να αλλάξει την αντίληψη της κοινής γνώμης και να καταστήσει τη χρήση των social media λιγότερο αποδεκτή στις μικρότερες ηλικίες».

Ο Στάρμερ, ο οποίος ενδέχεται να βρεθεί αντιμέτωπος με εσωκομματική αμφισβήτηση της ηγεσίας του, τις επόμενες εβδομάδες, παραδέχτηκε ότι τα παιδιά θα βρίσκουν τρόπους να παρακάμπτουν τους περιορισμούς. Τόνισε όμως ότι η απαγόρευση, η οποία θα μπορούσε να αποτελέσει την κύρια πολιτική του παρακαταθήκη, θα επιφέρει μια μακροπρόθεσμη, δομική αλλαγή στην κουλτούρα γύρω από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.