Πίσω από τις κλειστές πόρτες της Συνόδου των G7 στο Εβιάν-λε-Μπεν, εκτυλίχθηκε ένα από τα πιο καλοκουρδισμένα διπλωματικά θρίλερ της χρονιάς. Εκεί που όλοι περίμεναν ένα παγκόσμιο φιάσκο, ο Εμανουέλ Μακρόν έστησε μια ιδιότυπη παγίδα πολιτικής ψυχολογίας για τον απρόβλεπτο Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ.
Ενορχηστρώνοντας κάθε λεπτομέρεια -από πλούσια δείπνα στις Βερσαλλίες μέχρι αλλαγή ημερομηνιών για χάρη των γενεθλίων του Τραμπ- ο Γάλλος πρόεδρος ήξερε ακριβώς πώς να αγγίξει τον εγωισμό του. Όμως το τελειωτικό χτύπημα δεν ήρθε από τον Γάλλο, αλλά από τα χέρια του Βολοντίμιρ Ζελένσκι. Μερικές σοκαριστικές φωτογραφίες ενός φλεγόμενου εθνικού θησαυρού της Ουκρανίας ήταν αρκετές για να αλλάξουν την ισορροπία του πολέμου.
Η στιγμή της ανατροπής
Το θέαμα των χρυσών τρούλων που τυλίγονταν στις φλόγες και οι καταστροφές που προκάλεσε η ρωσική αεροπορική επιδρομή στο αρχιτεκτονικό στολίδι του 11ου αιώνα συγκίνησαν εμφανώς τον Αμερικανό πρόεδρο, σύμφωνα με τρεις αξιωματούχους της G7.
Οι ίδιοι ένιωσαν ότι η παρέμβαση του Ζελένσκι ήταν πιθανότατα η τελική ώθηση που έπεισε τον Τραμπ να στηρίξει πιο σθεναρά την Ουκρανία στην κοινή διακήρυξη της Τετάρτης. «Νομίζω ότι συγκινήθηκε πραγματικά», δήλωσε ένας από τους αξιωματούχους της G7, στον οποίο παραχωρήθηκε ανωνυμία για να συζητήσει τις ιδιωτικές συναντήσεις.
Πώς ο Μακρόν προσέγγισε τον Τραμπ
Αν και ο Ζελένσκι ήταν εκείνος που κρατούσε τις φωτογραφίες, ο Γάλλος Πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν ήταν αυτός που ως οικοδεσπότης είχε σχεδιάσει τη σύνοδο κορυφής και είχε βρει ακριβώς τον τρόπο για να προσεγγίσει τον κυκλοθυμικό Αμερικανό ηγέτη.
Ενώ οι αρχικές προσδοκίες για τη συνάντηση στην αλπική λουτρόπολη Εβιάν-λε-Μπεν έκαναν λόγο για ένα διπλωματικό ναυάγιο -όπου ακόμα και το να εμποδίσουν τον Τραμπ από το να αποχωρήσει νωρίτερα θα θεωρούνταν επιτυχία- ο Μακρόν πέτυχε τελικά ένα απρόσμενο θρίαμβο, κερδίζοντας τον Τραμπ και πιέζοντάς τον να δεσμευτεί για περισσότερη στρατιωτική υποστήριξη προς το Κίεβο αναφέρει το δημοσίευμα του Politico.
Ήταν μια διπλωματική νίκη βασισμένη σε χρόνια μελέτης για το πώς να κολακεύουν τον Τραμπ και να ευθυγραμμίζονται με τις προτεραιότητές του, εν προκειμένω, σε θέματα που αφορούσαν από ναρκαλιευτικά μέχρι τις κινεζικές σπάνιες γαίες.
Το εγκώμιο
Όταν ήρθε η ώρα να τον μεταπείσουν για την Ουκρανία, ο Μακρόν καθοδήγησε τους άλλους ηγέτες της G7 σε ένα δείπνο το βράδυ της Δευτέρας, όπου προσάρμοσαν τα μηνύματά τους ώστε να ταιριάζουν με την ασπρόμαυρη οπτική του Τραμπ για την παγκόσμια γεωπολιτική, παρουσιάζοντας την Ουκρανία ως νικητή και τη Ρωσία ως ηττημένη στην τελευταία φάση του πολέμου.
Με θέα τη λίμνη της Γενεύης στο δείπνο της Δευτέρας, οι συγκεντρωμένοι ηγέτες της G7 συζήτησαν εκτενώς για τη Μέση Ανατολή και, στρατηγικά σκεπτόμενοι, έπλεξαν το εγκώμιο του Τραμπ για τη συμφωνία του με το Ιράν.
«Του εξήγησαν όλοι μαζί ότι ο Ζελένσκι κερδίζει επειδή η Ρωσία… δεν μπορεί να περάσει την πρώτη γραμμή του μετώπου και χάνει μάλιστα εδάφη», δήλωσε ένας Ευρωπαίος διπλωμάτης. «Και η Ρωσία συνεχίζει να πλήττει αμάχους και ιερούς χώρους», πρόσθεσε ο διπλωμάτης. Το κεντρικό μήνυμα ήταν ότι μια πληγωμένη Μόσχα βρίσκεται σε απόγνωση και χτυπάει τυφλά.
Την επόμενη μέρα, ένα ανοιχτό μικρόφωνο έπιασε τον Μακρόν να λέει στον Ζελένσκι ότι η συζήτηση ήταν «δύσκολη», πριν αναλύσουν πώς να χειριστούν καλύτερα τον Τραμπ. Τίποτα δεν είχε αφεθεί στην τύχη.
Ακόμη και η Ιταλίδα Πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι, η οποία έχει μια ταραχώδη σχέση με τον Γάλλο πρόεδρο, επαίνεσε τις διπλωματικές ικανότητες του Μακρόν και αναγνώρισε ότι έκανε «εξαιρετική δουλειά σε μια περίπλοκη στιγμή για τη διεθνή σκηνή».
Οι διπλωμάτες σημείωσαν, βέβαια, ότι δεν υπάρχει καμία εγγύηση πως οι προσπάθειες του Μακρόν αυτή την εβδομάδα δεν θα ακυρωθούν από ένα και μόνο τηλεφώνημα μεταξύ του Τραμπ και του Ρώσου Προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν. Ωστόσο, προς το παρόν τουλάχιστον, οι Γάλλοι διπλωμάτες μπορούν να ανασάνουν με ανακούφιση, έχοντας αποφύγει τις πιθανές εκρήξεις και αποτυχίες που θα μπορούσαν να είχαν τινάξει στον αέρα την τελευταία μεγάλη διπλωματική εκδήλωση που αναμένεται να φιλοξενήσει ο Μακρόν.
Η αντίδραση Μακρόν
Ο Μακρόν αρνείται ότι απλώς καλόπιασε τον Τραμπ, αν και η αλήθεια είναι ότι έκανε τα αδύνατα δυνατά για χάρη του: άλλαξε την ημερομηνία της συνόδου για να προλάβει ο Τραμπ έναν αγώνα πάλης στα γενέθλιά του, του παρέθεσε χλιδάτο δείπνο στις Βερσαλλίες και ανέχτηκε τις καθυστερήσεις του, αλλά και την ατάκα του ότι αυτός είναι «το αφεντικό».
Όταν δημοσιογράφος τον ρώτησε αν άξιζε όλος αυτός ο κόπος, ο Γάλλος πρόεδρος αντέδρασε έντονα, επιμένοντας ότι πέτυχε αποτελέσματα επειδή έμεινε σταθερός στις αρχές του για την Ουκρανία.
Τελικά, η στρατηγική του απέδωσε. Η G7, μαζί με τις ΗΠΑ, δεσμεύτηκε για νέες κυρώσεις κατά της Μόσχας και «ακλόνητη υποστήριξη» στο Κίεβο, ενώ συμφωνήθηκε και η μείωση της εξάρτησης από τις κινεζικές σπάνιες γαίες έως το 2030. Ο Μακρόν έσπευσε να δηλώσει ότι η σύνοδος ήταν μια αντικειμενική επιτυχία, όμως ο φόβος για την κυκλοθυμική συμπεριφορά του Τραμπ αφήνει να εννοηθεί ότι τα κέρδη αυτά μπορεί να είναι προσωρινά.




