Σε κατάσταση υγειονομικής επιφυλακής βρίσκεται η Λέσβος μετά την επίσημη επιβεβαίωση κρούσματος αφθώδους πυρετού σε εκτροφή βοοειδών του νησιού. Η διάγνωση οριστικοποιήθηκε την Κυριακή, 15 Μαρτίου 2026, από το Κτηνιατρικό Κέντρο Αθηνών, θέτοντας αμέσως σε κινητοποίηση τις αρμόδιες αρχές του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (ΥΠΑΑΤ).

Άμεση κινητοποίηση και αυστηρά μέτρα

Σε ευρεία σύσκεψη που πραγματοποιήθηκε σήμερα υπό τον Υπουργό Κώστα Τσιάρα, με τη συμμετοχή του Υφυπουργού Χρήστου Κέλλα και του Γενικού Γραμματέα Σπύρου Πρωτοψάλτη, αποφασίστηκε η ενεργοποίηση του εθνικού σχεδίου έκτακτης ανάγκης. Ολόκληρο το νησί της Λέσβου ορίστηκε ως «απαγορευμένη ζώνη», βάσει του Ευρωπαϊκού Κανονισμού 2020/687, με την εφαρμογή των εξής περιορισμών:

  • Καθολική απαγόρευση μετακινήσεων: Απαγορεύεται η έξοδος από το νησί ζώντων ζώων (βοοειδή, χοιροειδή, αιγοπρόβατα), προϊόντων, υποπροϊόντων και ζωοτροφών. Ο περιορισμός αφορά και τις προσωπικές αποσκευές πολιτών.
  • Εσωτερικό «μπλόκο»: Απαγορεύεται κάθε μετακίνηση ευαίσθητων ειδών εντός της Λέσβου, καθώς και οι σφαγές ζώων.
  • Εκρίζωση στην εστία: Στη μολυσμένη εκμετάλλευση θα πραγματοποιηθεί άμεσα θανάτωση του συνόλου του ζωικού κεφαλαίου και καταστροφή όλων των παραγόμενων προϊόντων.

Η επικινδυνότητα της νόσου

Ο αφθώδης πυρετός (FMD) αποτελεί ένα από τα πλέον μεταδοτικά ιογενή νοσήματα παγκοσμίως για τα δίχηλα ζώα. Η εξάπλωσή του είναι ταχύτατη, καθώς μεταδίδεται μέσω άμεσης επαφής, μολυσμένων αντικειμένων, οχημάτων, ακόμη και αερογενώς, γεγονός που καθιστά τις γειτονικές εκμεταλλεύσεις εξαιρετικά ευάλωτες. Σημειώνεται ότι ο ιός μπορεί να μεταφερθεί και από άγρια ζώα ή τρωκτικά.

Το νόσημα κατατάσσεται στην Κατηγορία Α της ευρωπαϊκής νομοθεσίας, γεγονός που σημαίνει ότι δεν ενδημεί στην Ε.Ε. και απαιτείται η άμεση και βίαιη καταστολή του με την πρώτη εμφάνιση εστίας. Η τελευταία φορά που ο αφθώδης πυρετός είχε απασχολήσει την Ελλάδα ήταν την περίοδο 2000-2001.

Οι αρχές υπογραμμίζουν ότι η νόσος δεν μεταδίδεται στον άνθρωπο και δεν συνιστά απειλή για τη δημόσια υγεία, παρά τις ολέθριες συνέπειες που έχει για την κτηνοτροφική παραγωγή.

Επιτόπιος συντονισμός από το ΥΠΑΑΤ

Η ηγεσία του Υπουργείου μεταβαίνει στο νησί για την επίβλεψη της επιχείρησης. Αύριο, Τετάρτη, φτάνει στη Λέσβο κλιμάκιο με επικεφαλής τον Υφυπουργό Χρήστο Κέλλα, ενώ την Παρασκευή θα ακολουθήσει ο Γενικός Γραμματέας Σπύρος Πρωτοψάλτης. Στόχος της φυσικής παρουσίας των στελεχών είναι ο στενός συντονισμός με την Περιφέρεια και τις τοπικές κτηνιατρικές υπηρεσίες για την αναχαίτιση της διασποράς.

Η Γενική Διεύθυνση Κτηνιατρικής παραμένει σε διαρκή επικοινωνία με τους εμπλεκόμενους φορείς και αναμένεται να εκδώσει περαιτέρω αναλυτικές οδηγίες εντός των επόμενων ωρών.