Ο Κιρ Στάρμερ παλεύει να επαναφέρει τον έλεγχο στο κόμμα του, μετά την παραίτηση του στενότερου συμβούλου του, Μόργκαν ΜακΣουίνι, εν μέσω έντονων αντιδράσεων για τον διορισμό του Πίτερ Μάντελσον στη θέση του πρέσβη των ΗΠΑ.
Ύστερα από ημέρες πίεσης για το σκάνδαλο, ο απερχόμενος προσωπάρχης του πρωθυπουργού δήλωσε την Κυριακή ότι αναλαμβάνει «πλήρως την ευθύνη» για τη συμβουλή που έδωσε να σταλεί ο Μάντελσον στην Ουάσινγκτον, παρά τη συνεχιζόμενη σχέση του με τον Τζέφρι Έπσταϊν — κάτι που, όπως παραδέχθηκε, υπονόμευσε την εμπιστοσύνη τόσο προς το Εργατικό Κόμμα όσο και προς την πολιτική γενικότερα.
Ο αρχιτέκτονας της ανόδου του Στάρμερ
Σύμμαχοι του Στάρμερ εκτιμούν ότι η αποχώρηση ενός από τους ισχυρότερους συμβούλους των Εργατικών στη σύγχρονη πολιτική ιστορία μπορεί να συμβάλει στην εκτόνωση της αυξανόμενης δυσαρέσκειας μεταξύ των βουλευτών για την ηγεσία του, καθώς και στο να αποτραπούν πιθανοί εσωκομματικοί αντίπαλοι. Ωστόσο, η απώλεια του ανθρώπου που θεωρείται ο αρχιτέκτονας της ανόδου του Στάρμερ στην εξουσία συνιστά σοβαρό πλήγμα. Πλέον, το ενδιαφέρον στρέφεται εκ νέου στην απόφαση του ίδιου του πρωθυπουργού να διορίσει τον Μάντελσον.
Όπως μεταδίδει η Guardian, ανώτατες πηγές των Εργατικών ανέφεραν ότι η αποχώρηση του ΜακΣουίνι αφήνει τον πρωθυπουργό επικίνδυνα εκτεθειμένο, καθώς βρίσκεται μπροστά σε μια σειρά πολιτικών και εκλογικών προκλήσεων — μεταξύ αυτών και η επαναληπτική εκλογική αναμέτρηση στο Γκόρτον και το Ντέντον αργότερα μέσα στον μήνα — που ενδέχεται να καθορίσουν το πολιτικό του μέλλον.
Πηγή προσκείμενη στη Ντάουνινγκ Στριτ δήλωσε: «Ο Κιρ μόλις έχασε το προστατευτικό του τείχος, όχι μόνο για τον Μάντελσον αλλά και για μια σειρά άλλων ζητημάτων. Πού πιστεύει ότι θα στραφεί η οργή στη συνέχεια;»
Βουλευτής του κόμματος ανέφερε: «Η τελική ευθύνη βαραίνει τον πρωθυπουργό. Αυτό που συνέβη απλώς του εξασφάλισε λίγο χρόνο. Είναι θανάσιμα πληγωμένος πολιτικά και δεν είναι θέμα αν, αλλά πότε θα φύγει».
Συνεχίζεται η πίεση
Ανώτερα κυβερνητικά στελέχη εκτιμούν ότι η πίεση προς τον Στάρμερ θα ενταθεί με τη δημοσιοποίηση εκατοντάδων χιλιάδων εγγράφων, μεταξύ των οποίων ιδιωτικά μηνύματα WhatsApp και emails μεταξύ του Μάντελσον, στελεχών της Ντάουνινγκ Στριτ και υπουργών, από την περίοδο που βρισκόταν στην Ουάσινγκτον.
Τα έγγραφα θα δείχνουν πως η ομάδα δεοντολογίας και θεσμικής τάξης του Υπουργικού Συμβουλίου είχε προειδοποιήσει για τον σοβαρό κίνδυνο φθοράς της φήμης της κυβέρνησης από τον διορισμό του Μάντελσον, δεδομένων των δημοσίως γνωστών δεσμών του με τον Έπσταϊν.
Η αποχώρηση του ΜακΣουίνι αποτελεί πλήγμα για τον Στάρμερ, ο οποίος είχε φτάσει να βασίζεται ιδιαίτερα στην πολιτική του κρίση — συχνά περισσότερο από τη δική του — παρά το γεγονός ότι η Ντάουνινγκ Στριτ δεχόταν συχνά σφοδρά πυρά ως αποτέλεσμα. Οι δύο άνδρες φέρεται να είχαν αλλεπάλληλες συζητήσεις τις τελευταίες ημέρες για το μέλλον του ΜακΣουίνι, πριν καταλήξουν την Κυριακή στην απόφαση να αποχωρήσει.
Πολιτικοί αντίπαλοι αλλά και ανώτερα στελέχη εντός του Εργατικού Κόμματος κατηγόρησαν τον πρωθυπουργό ότι άφησε τον ΜακΣουίνι να «πληρώσει το μάρμαρο» για τον διορισμό Μάντελσον, ενώ η τελική απόφαση ήταν ζήτημα της δικής του πολιτικής κρίσης. Σύμμαχοι του ΜακΣουίνι αντέτειναν ότι είναι λάθος να παρουσιάζεται ως ο άνθρωπος που πίεσε για τον διορισμό, με έναν εξ αυτών να δηλώνει: «Έδωσε τη συμβουλή του — τίποτα περισσότερο. Την απόφαση την πήρε ο Κιρ».
Στη δήλωση παραίτησής του την Κυριακή, ο ΜακΣουίνι ανέφερε: «Ύστερα από προσεκτική σκέψη, αποφάσισα να παραιτηθώ από την κυβέρνηση. Η απόφαση για τον διορισμό του Πίτερ Μάντελσον ήταν λανθασμένη. Έχει πλήξει το κόμμα μας, τη χώρα μας και την εμπιστοσύνη στην ίδια την πολιτική. Όταν ρωτήθηκα, συμβούλεψα τον πρωθυπουργό να προχωρήσει στον διορισμό και αναλαμβάνω πλήρως την ευθύνη για αυτή τη συμβουλή. Στη δημόσια ζωή, η ευθύνη πρέπει να αναλαμβάνεται όταν έχει τη μεγαλύτερη σημασία — όχι μόνο όταν είναι πιο βολικό. Υπό αυτές τις συνθήκες, η μόνη έντιμη επιλογή είναι να αποχωρήσω».
Τόνισε επίσης ότι η διαδικασία ελέγχου για κυβερνητικούς διορισμούς χρειάζεται «ριζική αναμόρφωση» μετά την υπόθεση Μάντελσον. «Αυτό δεν μπορεί να είναι απλώς μια συμβολική κίνηση, αλλά μια ουσιαστική δικλείδα ασφαλείας για το μέλλον», υπογράμμισε.
Υπηρεσιακοί προσωπάρχες
Το προσωπικό της Ντάουνινγκ Στριτ ενημερώθηκε το βράδυ της Κυριακής μέσω email ότι ο Στάρμερ ζήτησε από τους αναπληρωτές του ΜακΣουίνι, Τζιλ Κάθμπερτσον και Βίντγια Αλακέσον, να αναλάβουν καθήκοντα υπηρεσιακών προσωπάρχεων με άμεση ισχύ.
Από την ανάληψη της εξουσίας από τους Εργατικούς, ο ΜακΣουίνι είχε εξελιχθεί σε σημείο αναφοράς της δυσαρέσκειας για μέρος των βουλευτών και της κομματικής βάσης, που διαφωνούσαν με το ύφος του και την κατεύθυνση του κόμματος, ιδίως σε ζητήματα όπως η μετανάστευση και οι περικοπές στην κοινωνική πρόνοια.
Ανώτερος βουλευτής σχολίασε: «Ήταν καιρός. Ο ΜακΣουίνι βρισκόταν πίσω από μια σειρά καταστροφικών αποφάσεων, γιατί λειτουργούσε αποκλειστικά με παραταξιακή λογική. Ο πρωθυπουργός πρέπει να αναλάβει τον έλεγχο και να ανοίξει το πεδίο σε πολύ περισσότερες φωνές από όσες άκουγε μέχρι σήμερα».
