Σε ποιον δεν θα άρεσε να διασχίζει μεγάλο μέρος της Αττικής με ποδήλατο; Να πηγαίνει με αυτό καθημερινά στην εργασία του, να κάνει τα ψώνια του στο κέντρο της Αθήνας ή βόλτα στο παραλιακό μέτωπο; Κι όλα αυτά, με ασφάλεια, χωρίς άγχος για την κίνηση στους δρόμους και τη στάθμευση. Εκτός από δίτροχο οικολογικό μέσο μετακίνησης, το ποδήλατο αποτελεί και έναν τρόπο άσκησης και ψυχαγωγίας με σημαντικά οφέλη στην υγεία και την ψυχική υγεία.
Μολονότι τα τελευταία χρόνια έχουν εξαγγελθεί φιλόδοξα σχέδια για την ανάπτυξη ποδηλατοδρόμων στο Λεκανοπέδιο, εντούτοις μέχρι σήμερα δεν έχει υλοποιηθεί ένα ενιαίο και ολοκληρωμένο δίκτυο, αλλά μόνο αποσπασματικές παρεμβάσεις από τους Δήμους. Ακόμη και εντός του ίδιου Δήμου, οι ποδηλατόδρομοι συχνά δεν παρουσιάζουν συνέχεια, καθώς κατασκευάζονται κυρίως στο πλαίσιο επιμέρους αναπλάσεων πεζοδρομίων, χωρίς απαραίτητα να εντάσσονται σε έναν συνολικό συγκοινωνιακό σχεδιασμό.
Η κατάσταση αυτή αναμένεται να αλλάξει, εντός της διετίας, κατ’ αρχάς για τις περιοχές του Δήμου Αθηναίων. Ο στόχος είναι να δημιουργηθεί, σε πρώτη φάση, ένα συνεχές δημοτικό δίκτυο ποδηλατοδρόμων 17 χιλιομέτρων (προβλέπονται άλλα 8 χλμ. εντός του Δήμου Αθηναίων από την Περιφέρεια Αττικής), ώστε να χρησιμοποιηθεί άμεσα από σημαντικό αριθμό ατόμων. Στην επέκτασή του, θα περιλαμβάνει άλλα 15 χιλιόμετρα. Το δίκτυο θα «παντρεύει» τις γειτονιές της Αθήνας και θα τις ενώνει, ξεκινώντας από τα Πετράλωνα, με τους δύο Ποδηλατικούς Άξονες της Αττικής, τον Βόρειο (θα διασχίζει τμήμα της Αθήνας, τη Νέα Ιωνία, το Ηράκλειο, το Μαρούσι και θα καταλήγει στην Κηφισιά) και τον Νότιο (συνδέει το Γκάζι με τον Φαληρικό Όρμο και στη συνέχεια ακολουθεί το παραλιακό μέτωπο μέχρι το Δημαρχείο της Βάρης – Βούλας – Βουλιαγμένης). Το έργο για τον Βόρειο Ποδηλατικό Άξονα, μπαίνει σε τροχιά υλοποίησης, αφού η Περιφέρεια Αττικής προχώρησε σε πρόσκληση χρηματοδότησης ύψους 6 εκατ. ευρώ, ενώ αυτό των Νοτίων Προαστίων έχει ολοκληρωθεί σε σημαντικό βαθμό.
Η μελέτη που αφορά το αθηναϊκό ποδηλατικό δίκτυο παρουσιάστηκε σε συνάντηση εργασίας, υπό την αντιδήμαρχο Αστικής Αναζωογόνησης και Ανθεκτικότητας, Μάρω Ευαγγελίδου, με ευρεία συμμετοχή εκπροσώπων της επιστημονικής κοινότητας, ποδηλατικών οργανώσεων, υπηρεσιών του Δήμου και άλλων εμπλεκόμενων δημόσιων φορέων. Στόχος, να ξεκινήσουν οι εργασίες το συντομότερο δυνατόν, ώστε να έχει ολοκληρωθεί το έργο μέχρι το τέλος του ’27. Όπως άλλωστε σημειώνεται στη μελέτη, οι ποδηλατικές διαδρομές δεν εξυπηρετούν μόνο ποδήλατα, αλλά και άλλα μέσα μικροκινητικότητας όπως είναι τα πατίνια, τα ηλεκτρικά ή χειροκίνητα αμαξίδια που χρησιμοποιούν άνθρωποι με αναπηρία, καθώς και τα ποδήλατα cargo για διανομές αγαθών.

35 δρόμοι για ποδήλατο
Σύμφωνα με τη μελέτη ομάδας ειδικών επιστημόνων, με επικεφαλής την πολεοδόμο – συγκοινωνιολόγο, Μαρία Σίτη, το δημοτικό δίκτυο ποδηλατοδρόμων θα διέρχεται από 35 οδούς και οδικά τμήματα, 13 σχολεία, 10 σταθμούς ηλεκτρικού και μετρό, 70 στάσεις λεωφορείων, καθώς και 18 πλατείες και πάρκα.
Συγκεκριμένα, θα περνά μέσα από όλες τις περιοχές του Δήμου Αθηναίων, φιλοδοξώντας να συνδέσει τα Σεπόλια, την Κυψέλη, το Πολύγωνο, το Γκύζι, τα Εξάρχεια, το Κολωνάκι, το Θησείο, τα Άνω και Κάτω Πετράλωνα, με σταθμούς του Μετρό (και του πρώην ΗΣΑΠ), σχολεία, πλατείες και άλλους σημαντικούς προορισμούς της πόλης, όπως το Μουσείο Μπενάκη, τον αρχαιολογικό χώρο του Λυκείου του Αριστοτέλη στην οδό Ρηγίλλης, τη Νομική Αθηνών, τα Προπύλαια, το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, το Αρχαιολογικό Μουσείο, κλπ. Οι οδηγοί θα μπορούν να σταθμεύουν το ποδήλατό τους σε περισσότερους από 50 οργανωμένους χώρους.
Το συνολικό προτεινόμενο δίκτυο θα περνά από τους εξής δρόμους: Αντιγόνης (Κολωνός), Φιλιππουπόλεως (Σεπόλια), Αγίου Μελετίου, Σποράδων (Κυψέλη), Ζακύνθου (Κυψέλη), Αργοστολίου (Κυψέλη), Ευελπίδων Πλ. Πρωτομαγιάς, Βαλτινών (Γκύζη), Μουστοξύδη, Σ. Κουμανούδη (Γκύζη), Νικ. Λύτρα, Λομβάρδου (Γκύζη), Ιπποκράτους, Μαυρομιχάλη, Αραχώβης (Εξάρχεια), Θεμιστοκλέους, Δερβενίων (Νεάπολη), Στουρνάρη, Μακεδονίας (Πλατεία Βάθη), Μιχ. Βόδα, Ηπείρου, Σόλωνος, Πεζόδρομοι Μασσαλίας, Πατρ. Γρηγορίου Ε’ και Κοραή, Σέκερη, Κανάρη, Πλ. Φιλικής Εταιρείας (γνωστή ως πλατεία Κολωνακίου), Κουμπάρη (Κολωνάκι) Ηρώδου Αττικού, Βασ. Γεωργίου Β΄, Ακάμαντος (Θησείο), Τρώων (Άνω Πετράλωνα), Δημοφώντος (Άνω Πετράλωνα), Δωριέων (Άνω Πετράλωνα), Αλόπης (Κάτω Πετράλωνα) και Αλκμήνης (Κάτω Πετράλωνα).
Όπως δήλωσε στο «Βήμα» η κυρία Ευαγγελίδου, δεν θα υπάρχει σε όλους τους δρόμους ποδηλατικός διάδρομος. Σε πολλούς θα διαμορφωθεί η απαραίτητη λωρίδα και σε άλλους θα συνυπάρχουν ποδήλατα με μηχανοκίνητα οχήματα, Μέσα Μαζικής Μεταφοράς ή πεζούς. Θα υπάρχει όμως, η απαραίτητη σήμανση.
Ορισμένα παραδείγματα δρόμων, που θα έχουν αποκλειστική λωρίδα ποδηλάτων παράλληλης ροής, είναι η Φιλιππουπόλεως (Σεπόλια), η Αγίου Μελετίου, η Ζακύνθου και η Αργοστολίου στην Κυψέλη, καθώς και η Νικ. Λύτρα (Γκύζη). Η Αλκμήνης στα Κάτω Πετράλωνα θα έχει επίσης αποκλειστική λωρίδα ποδηλάτου, η Βαλτινών θα έχει αποκλειστικό διάδρομο ποδηλάτου παράλληλης ροής με διαχωριστικό μη υπερβατό κράσπεδο και η Κουμπάρη στο Κολωνάκι θα έχει επίσης διάδρομο ποδηλάτου.
Μεικτής χρήσης, με βάση το σχέδιο, θα είναι η Αντιγόνης, η Σποράδων, το Πάρκο Ευελπίδων και η Πλατεία Πρωτομαγιάς (με πεζούς), η Μουστοξύδη, η Σ. Κουμανούδη, η Μαυρομίχαλη, η Μακεδονίας, η Σόλωνος, οι Πεζόδρομοι Μασσαλίας, Γρηγορίου Ε’ και Κοραή (με πεζό), η πλατεία Κολωνακίου, η Βασ. Γεωργίου Β’, η Ακάμαντος στο Θησείο, η Τρώων (σ.σ. θα υπάρχει εν μέρει συνύπαρξη πεζού – ποδηλάτη) και η Δημοφώντος στα Άνω Πετράλωνα, η Δωριέων και η Αλόπης (Κάτω Πετράλωνα). Στους δύο τελευταίους δρόμους θα επιτρέπεται η κίνηση των ποδηλάτων προς την αντίθετη κατεύθυνση απ’ αυτή των αυτοκινήτων.
Επίσης, η οδός Λομβάρδου θα είναι μεικτής χρήσης, αλλά θα διαθέτει αποκλειστική λωρίδα ποδηλάτου αντίθετης ροής, στην Ιπποκράτους η λεωφορειολωρίδα θα χρησιμοποιείται και από ποδήλατα και η Μιχ. Βόδα θα έχει εν μέρει αποκλειστική λωρίδα παράλληλης ροής και διάδρομο. Περίπου το ίδιο ισχύει και για την Ηπείρου. Θα έχει εν μέρει αποκλειστική λωρίδα παράλληλης ροής και λεωφορειολωρίδα η οποία θα χρησιμοποείται και από τα ποδήλατα. Η Κανάρη στο Κολωνάκι θα έχει λωρίδα ποδηλάτου μη αποκλειστικής χρήσης και η Ηρώδου του Αττικού θα έχει διάδρομο ποδηλάτου και θα είναι εν μέρει οδός μεικτής χρήσης.
Οι χώροι στάθμευσης
Σε πολλά σημεία θα υπάρχουν, σύμφωνα με τη μελέτη, χώροι για την ασφαλή στάθμευση των ποδηλάτων. Ορισμένοι δρόμοι είναι η Αντιγόνης, η Αγίου Μελετίου, η Ζακύνθου, η Αργοστολίου, το Πάρκο Ευελπίδων και η Πλατεία Πρωτομαγιάς, η Μαυρομιχάλη, η Αραχώβης, η Μακεδονίας και η Ηπείρου. Επίσης, θα γίνεται χρήση και των πάρκινγκ του Δήμου Αθηναίων. Μάλιστα, σε αυτό της πλατείας Κοτζιά θα υπάρχουν και σημεία φόρτισης των ηλεκτρικών ποδηλάτων.
Η μελέτη έχει τη σύμφωνη γνώμη των εκπροσώπων των ποδηλάτων. Όπως λέει μιλώντας στο «Βήμα» πρόεδρος της «ΠοδηλΑΤΤΙΚΗΣ Κοινότητας», Παναγιώτης Πιτσιλός, στο κέντρο της Αθήνας και ειδικά προς Εξάρχεια, Γκύζι, Κυψέλη, μένουν πολλοί ποδηλάτες. «Είναι μια “αράχνη”, ένας ιστός δρόμων, ώστε να καταφέρει ο κάτοικος της Κυψέλης να μεταβεί με το ποδήλατό του και με ασφάλεια στο Σύνταγμα», σημειώνει. Πολύς κόσμος – αναφέρει – θέλει να χρησιμοποιεί το ποδήλατό του για τις καθημερινές δραστηριότητές του, και σε ποσοστό 99% δεν το κάνει από φόβο. «Όταν όμως αναπτυχθεί το δίκτυο, το οποίο θεωρώ ότι θα οδηγήσει και στη μείωση των ταχυτήτων των μηχανοκίνητων οχημάτων, περισσότερος κόσμος θα παίρνει το ποδήλατό του. Όπου έχουν δημιουργηθεί ποδηλατικά δίκτυα, μόνο καλό έχουν φέρει. Έχουν συμβάλει στη μείωση των ταχυτήτων και των ατυχημάτων, του καυσαερίου και του θορύβου», προσθέτει.
Από την πλευρά του, ο Νίκος Χρυσόγελος, εντεταλμένος δημοτικός σύμβουλος Κλιματικού Συμφώνου και Κοινωνικής Οικονομίας του Δήμου Αθηναίων και φανατικός ποδηλάτης, τονίζει ότι η Αθήνα έχει ανάγκη από συγκεκριμένα βήματα που θα ενισχύσουν τη βιώσιμη κινητικότητα και θα δώσουν περισσότερο χώρο σε ήπιες μορφές μετακίνησης.
Επισημαίνει δε, ότι η επιτυχία του εγχειρήματος θα εξαρτηθεί από την έγκαιρη υλοποίησή του, τη διαμόρφωση ασφαλών συνθηκών μετακίνησης και την ενημέρωση των πολιτών, ώστε το ποδήλατο να αποτελέσει αναπόσπαστο μέρος της καθημερινότητας στην πόλη.
«Το δίκτυο ποδηλατοδρόμων θα διευκολύνει όσους κι όσες θέλουν να μετακινούνται με ποδήλατο αλλά δεν νοιώθουν ασφάλεια. Θα δώσει τη δυνατότητα σε περισσότερους ανθρώπους να μετακινούνται γρήγορα, ιδιαίτερα σε αποστάσεις μέχρι 5 χλμ.», αναφέρει.
Να σημειωθεί ότι στις 6 μ.μ. της Κυριακής 5 Ιουλίου διοργανώνεται στο κέντρο της Αθήνας ποδηλατική πορεία, με νέους από την Ελλάδα και τη Βουδαπέστη, σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Οδικής Ασφάλειας «Πάνος Μυλωνάς». Οι ποδηλάτες θα ξεκινήσουν από το Σύνταγμα και θα καταλήξουν στην Τεχνόπολη στο Γκάζι.




