• Αναζήτηση
  • »στοσφυρί»

    Το άλμπουμ της ελληνικής μοναρχίας

    Μέσα από τις ασπρόμαυρες και σέπια φωτογραφίες του 19ου και του 20ού αιώνα μάς κοιτάζουν με μιαν αδιόρατη μελαγχολία: Βασιλιάδες, βασίλισσες, πρίγκιπες και πριγκίπισσες, κυρίες των τιμών, αυλάρχες, ευρωπαίοι γαλαζοαίματοι συγγενείς, νταντάδες και μέλη προσωπικής φρουράς, ένας ολόκληρος κόσμος που έζησε στα ανάκτορα αλλά και στην εξορία παρελαύνει μέσα από τις εικόνες του προσωπικού αρχείου της Αμαρυλλίδος Μαρκεζίνη. Ξεφυλλίζοντας τις φωτογραφίες της ελληνικής βασιλικής οικογένειας- …

    Μέσα από τις ασπρόμαυρες και σέπια φωτογραφίες του 19ου και του 20ού αιώνα μάς κοιτάζουν με μιαν αδιόρατη μελαγχολία: Βασιλιάδες, βασίλισσες, πρίγκιπες και πριγκίπισσες, κυρίες των τιμών, αυλάρχες, ευρωπαίοι γαλαζοαίματοι συγγενείς, νταντάδες και μέλη προσωπικής φρουράς, ένας ολόκληρος κόσμος που έζησε στα ανάκτορα αλλά και στην εξορία παρελαύνει μέσα από τις εικόνες του προσωπικού αρχείου της Αμαρυλλίδος Μαρκεζίνη. Ξεφυλλίζοντας τις φωτογραφίες της ελληνικής βασιλικής οικογένειας- και μελών ευρωπαϊκών οίκων- που με θαυμαστή επιμέλεια ως άλλα της παιδιά συγκέντρωσε η άκληρη αδερφή του πολιτικού Σπύρου Μαρκεζίνη, βλέπει κανείς να περνάει από μπροστά του ολόκληρη η ιστορία του τόπου. Ενθρονίσεις, κηδείες, γάμοι, πανηγυρικοί λόγοι, επίσημες πομπές, ταξίδια εν πλω, διακοπές σε λουτροπόλεις, μνημόσυνα, περιοδείες, και τα αδιάκοπα πηγαινέλα στο εξωτερικό των ελλήνων βασιλιάδων που εκδιώχθηκαν και είτε επέστρεψαν ή πέθαναν στην εξορία. Ολα όσα συνθέτουν ένα σπάνιο ιστορικό άλμπουμ που δημοπρατείται την Τρίτη 10 Νοεμβρίου από τον οίκο Sotheby΄s με τιμή εκτίμησης 40.000- 60.000 στερλίνες (44.332-66.498 ευρώ).

    Στην πραγματικότητα πρόκειται για 30 άλμπουμ τα οποία ταξινομούσε ανάλογα με τις εποχές και τις δυναστείες σε ένα μεγάλο μέρος της ζωής της η Αμαρυλλίς Μαρκεζίνη. Χίλιες εξακόσιες φωτογραφίες και καρτ ποστάλ βρίσκονται εντός των άλμπουμ αυτών σε μάλλον καλή κατάσταση. Ενα μεγάλο μέρος των φωτογραφιών αυτών περιήλθε στην κατοχή της Αμαρυλλίδος Μαρκεζίνη από την Αγγελική Κοντοσταύλου, κυρία των τιμών επί Γεωργίου Β Δ , ένα άλλο από τη βασίλισσα Φρειδερίκη, με την οποία συνεργαζόταν στην κοινωφελή οργάνωση «Φανέλα του Στρατιώτη» μετά τον Β Δ Παγκόσμιο Πόλεμο, ενώ τμήμα της συλλογής συγκέντρωσε η ίδια ύστερα από προσωπική της έρευνα.

    Απ΄ αυτές οι 290 είναι υπογεγραμμένες- γεγονός που αυξάνει την αξία τους-, ενώ ορισμένες έχουν υποστεί φθορές και σκισίματα, καθώς μερικά άλμπουμ είναι άδετα. Στην πλειονότητά τους όμως οι φωτογραφίες αυτές αφηγούνται με τρόπο εναργή ένα κομμάτι της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας.

    Διάσημοι φωτογράφοι της εποχής δεν απαθανάτισαν μόνο τα πρόσωπα αλλά και γεγονότα που συνδέονται μ΄ αυτά, κυρίως κατά τη διάρκεια του 20ού αιώνα. Η υποδοχή μετά τις νικηφόρες εκστρατείες στους Βαλκανικούς Πολέμους, οι ορκωμοσίες στην Παλαιά Βουλή, οι εκφωνήσεις λόγων στα μπαλκόνια κατά τη διάρκεια της Μικρασιατικής Εκστρατείας, οι επίσημες επισκέψεις στο εξωτερικό, οι περιοδείες στην επαρχία, οι στρατιωτικές επιθεωρήσεις, οι διαδηλώσεις σε μια φλεγόμενη από τον διχασμό πρωτεύουσα, οι αναχωρήσεις για το μέτωπο και οι συναντήσεις με πολιτικούς όπως ο Ελευθέριος Βενιζέλος, ο Ιωάννης Μεταξάς, ο Αλέξανδρος Παπάγος ή ο Κωνσταντίνος Τσαλδάρης αφηγούνται τους ιστορικούς σταθμούς κυρίως του περασμένου αιώνα όπως αποτυπώθηκαν στο ασπρόμαυρο χαρτί, συχνά χοντρό χαρτόνι. Τα άλμπουμ αυτά επίσης αποτελούν

    2. Η Τύρα (αριστερά),πριγκίπισσα του Ανοβέρου,δούκισσα του Κάμπερλαντ και η Αλεξάνδρα,πριγκίπισσα της Ουαλλίας,μέλλουσα βασίλισσα της Αγγλίας,αδελφές του Γεωργίου Α», στα ανάκτορα της Κοπεγχάγης 3. Η πριγκίπισσα Ελένη,θυγατέρα του Κωνσταντίνου Α», με λαϊκή μακεδονική ενδυμασία 4. Η πριγκίπισσα Μαρία Βοναπάρτη,μαθήτρια του Φρόιντ και γνωστότατη ψυχαναλύτρια.Παντρεύτηκε τον πρίγκιπα Γεώργιο το 1907 5. Η βασίλισσα Ελένη της Ρουμανίας το 1947 6. Πριν από τον γάμο στα ανάκτορα των Αθηνών,η πριγκίπισσα Ειρήνη της Ελλάδος με την πεθερά της,βασίλισσα Μαρία της Ρουμανίας 7. Από αριστερά,η Μαρίνα,δούκισσα του Κεντ,η Ελισάβετ,κόμισσα του Τέρινγκ-Γέτενμπαχ,και η Ολγα,πριγκίπισσα Παύλου της Γιουγκοσλαβίας, θυγατέρες του πρίγκιπα Νικολάου και της πριγκίπισσας Ελένης,στην Αθήνα το 1938 8. Ορκωμοσία του Κωνσταντίνου Α» στην Παλαιά Βουλή,ο οποίος έχει δίπλα του τη βασίλισσα Σοφία και τον γιο τους πρίγκιπα Αλέξανδρο 9. Από αριστερά,η πριγκίπισσα Θεοδώρα του Ανδρέα,ο βασιλιάς Μιχαήλ της Ρουμανίας με τη μητέρα του βασίλισσα Ελένη,η πριγκίπισσα Ειρήνη του Κωνσταντίνου,η πριγκίπισσα Μαργαρίτα του Ανδρέα,ο πρίγκιπας Φίλιππος του Ανδρέα και ο πρίγκιπας Παύλος του Κωνσταντίνου σε λουτρόπολη στην Κωνστάντζα το 1928 10. Η βασίλισσα Ολγα το 1911 11. Ο βασιλιάς Κωνσταντίνος Α΄ στη νεκρική κλίνη του στο Παλέρμο το 192312. Ο βασιλιάς Γεώργιος Α» στους Πεταλιούς 13. Η πριγκίπισσα Ελένη του Νικολάου στο Ψυχικό το 1940 14. Η πρώην σύζηγος του Καρόλου της Ρουμανίας,Ελένη της Ελλάδος,στη Φλωρεντία στις αρχές της δεκαετίας του 1930 κάτω από ένα πορτρέτο του πατέρα της,Κωνσταντίνου Α΄ 15. Θαυμάστριες σπεύδουν να φιλήσουν το χέρι του βασιλιά Κωνσταντίνου Α»

    μαρτυρίες της προσωπικής ιστορίας των μελών της δυναστείας των Γλύξμπουργκ, όπως καταγράφηκε μέσα από συνοικέσια, γάμους, βαπτίσεις, δολοφονίες, ασθένειες και θανάτους.

    Ενα σημαντικό μέρος των φωτογραφιών αυτών απαθανατίζει τόπους εξορίας όπου βρέθηκαν πολλοί βασιλείς και πρίγκιπες της Ελλάδας, κάποιοι μάλιστα κατέληξαν εκεί, όπως ο Κωνσταντίνος Α Δ που πέθανε το 1923 στη βίλα Ετζέα στο Παλέρμο της Ιταλίας. Ο μελετητής εξάλλου μπορεί να ανακαλύψει μέσα απ΄ αυτές μόδες, ήθη και έθιμα και τον τρόπο με τον οποίο εξελίχθηκαν στο πέρασμα του χρόνου. Οι δαντέλες, τα βολάν και τα κλειστά ως τον λαιμό φορέματα με τονισμένη μέση- κληρονομιά της σιλουέτας-κλεψύδρας του 19ου αιώνα- δίνουν τη θέση τους όσο προχωρεί ο 20ός αιώνας σε περισσότερο ανοιχτά, από το μπούστο και επάνω, σύνολα, ο ποδόγυρος ανεβαίνει, η γκαρνταρόμπα των επίσημων εμφανίσεων γίνεται ολοένα λιγότερο φορτωμένη. Αυτό που δεν αλλάζει στο πέρασμα του χρόνου ωστόσο είναι οι περίφημες συλλογές κοσμημάτων που κληροδοτούνται από γενιά σε γενιά, αποτελώντας ζωντανά κειμήλια του παρελθόντος. Το γνωστό σετ από διαμάντια και ρουμπίνια που φοράει η βασίλισσα Ολγα (σύζυγος του Γεωργίου Α Δ ) σε κάποια από τις επίσημες φωτογραφίσεις της, το εντυπωσιακό διάδημα από διαμάντια που φοράει η βασίλισσα Σοφία (σύζυγος του Κωνσταντίνου Α Δ ) που προέρχεται από βασιλική οικογένεια της Πρωσίας, το σετ από διαμάντια και άκουα μαρίνα που φοράει η πριγκίπισσα Αλίκη, που κληρονόμησε από τη θεία της, τη δολοφονημένη στη Ρωσική Επανάσταση μεγάλη δούκισσα Ελισάβετ Φεοντόροβα, είναι μερικά μόνο από τα διαχρονικής αξίας κομμάτια που λαμπυρίζουν μέσα από τις φωτογραφίες.

    Η περιεκτική αυτή περιήγηση στην Ελλάδα αλλά και στην Ευρώπη κατά τη διάρκεια δύο αιώνων είναι το αποτέλεσμα της συστηματικής συγκέντρωσης φωτογραφιών της Αμαρυλλίδος Μαρκεζίνη.«Αδύνατη όπως ήταν, με μεγάλη ευλυγισία,τη θυμούμαι να κάθεται στο μπάτωμα του υπνοδωματίου της και γύρω γύρω σκόρπιες φωτογραφίες. Με πολλή αγάπη και υπομονή τις ξεχώριζε και τις τοποθετούσε στα αναρίθμητα άλμπουμ που άφησε μετά σε εμένα» αναφέρει η ανιψιά της, Ελένη Χέλμη-Μαρκεζίνη, στην οποία περιήλθαν τα 30 άλμπουμ στην εισαγωγή του βιβλίου «Ελληνική Δυναστεία» που περιλαμβάνει μερικές από αυτές (εκδόσεις Φερενίκη).«Από τα πρώτα χρόνια της ζωής μου θυμούμαι τη θεία μου να τα ταξινομεί με μανία και να καμαρώνει αυτή την προσωπική της συλλογή προσπαθώντας να κάνει κι εμένα να την αγαπήσω… Θα έλεγα ότι ήταν ένα άτομο αρκετά εκκεντρικό.Πάντα άψογα ντυμένη,υπερβολικά βαμμένη, τη θαύμαζα και την πείραζα συγχρόνως.Εκείνη όμως αδιαφορούσε για τη γνώμη μου, αφού πάντα ήθελε να κάνει το δικό της. Από νωρίς συνδέθηκε με τη Φρειδερίκη, εργαζόταν δε για τη “Φανέλα του Στρατιώτη” με εκείνη, καθώς και με άλλες κυρίες της εποχής».

    Πολιτισμός
    Σίβυλλα
    Helios Kiosk