Η παγκόσμια οικονομία έχει επιδείξει αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα παρά τα διαδοχικά γεωπολιτικά γεγονότα και τις αναταράξεις στην οικονομική πολιτική των Ηνωμένων Πολιτειών, σύμφωνα με τον οίκο αξιολόγησης Fitch Ratings.

Μάλιστα, για το 2026, η Fitch προβλέπει την παγκόσμια ανάπτυξη στο 2,6%, υπό την προϋπόθεση ότι η πρόσφατη άνοδος των τιμών του πετρελαίου θα αποδειχθεί προσωρινή.

Αξίζει εδώ να σημειωθεί όμως ότι στο δυσμενές σενάριο όπου οι τιμές πετρελαίου θα φτάσουν τα 100 δολάρια το βαρέλι και θα παραμείνουν σε αυτά τα επίπεδα, η Fitch Ratings εκτιμά ότι θα προκληθεί σημαντικό σοκ στην προσφορά, το οποίο θα μπορούσε να μειώσει το παγκόσμιο ΑΕΠ κατά 0,4% μέσα σε έναν χρόνο.

Η τεχνητή νοημοσύνη και τα δημοσιονομικά ελλείμματα στηρίζουν την ανάπτυξη

Η Fitch επισημαίνει ότι η παγκόσμια οικονομία στηρίχθηκε το 2025 από αρκετούς παράγοντες που αντιστάθμισαν τις αρνητικές επιπτώσεις των υψηλότερων δασμών των ΗΠΑ.

Μεταξύ αυτών η εκρηκτική αύξηση των επενδύσεων που σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη, τα μεγάλα δημοσιονομικά ελλείμματα σε ΗΠΑ και Κίνα και η ενίσχυση της κατανάλωσης στις Ηνωμένες Πολιτείες λόγω της ανόδου των χρηματιστηριακών αγορών.

Ωστόσο, για το 2026 ο οίκος προβλέπει επιβράδυνση της κατανάλωσης στις ΗΠΑ, καθώς η αποδυνάμωση της αγοράς εργασίας αναμένεται να περιορίσει την αύξηση των εισοδημάτων των νοικοκυριών.

Παρά ταύτα, το δημοσιονομικό έλλειμμα των ΗΠΑ συνεχίζει να διευρύνεται, γεγονός που λειτουργεί ως στήριξη για την οικονομική δραστηριότητα.

Η Fitch προβλέπει ότι η οικονομία των Ηνωμένων Πολιτειών θα αναπτυχθεί κατά 2,2% το 2026, υψηλότερα από την προηγούμενη εκτίμηση του 2%, και σε επίπεδο παρόμοιο με το 2025.

Μέτρια ανάπτυξη στην Ευρωζώνη – επιβράδυνση στην Κίνα

Για την Ευρωζώνη, η Fitch προβλέπει ανάπτυξη 1,3% το 2026, ποσοστό που παραμένει αμετάβλητο σε σχέση με την προηγούμενη πρόβλεψη του Δεκεμβρίου και ελαφρώς χαμηλότερο από το 2025.

Οι υψηλότερες τιμές ενέργειας αποτελούν νέο εμπόδιο για την οικονομία της περιοχής. Ωστόσο, ο οίκος εκτιμά ότι οι υποκείμενες τάσεις ανάπτυξης βελτιώνονται, καθώς η οικονομία της Γερμανίας αρχίζει να ανακάμπτει χάρη στη χαλάρωση της δημοσιονομικής πολιτικής.

Αντίθετα, η οικονομία της Κίνας αναμένεται να επιβραδυνθεί στο 4,3% το 2026, από 5% το 2025. Παρ’ όλα αυτά, η πρόβλεψη αναθεωρήθηκε ελαφρώς προς τα πάνω λόγω της ανθεκτικότητας των κινεζικών εξαγωγών.

Η άνοδος του πετρελαίου και οι κίνδυνοι για την ανάπτυξη

Η Fitch αναθεώρησε προς τα πάνω την πρόβλεψη για τη μέση τιμή του πετρελαίου το 2026, εκτιμώντας ότι το Brent θα κινηθεί κατά μέσο όρο στα 70 δολάρια το βαρέλι, έναντι προηγούμενης πρόβλεψης για 63 δολάρια.

Παρά την αύξηση αυτή, η μεταβολή δεν επηρεάζει σημαντικά το βασικό σενάριο για την παγκόσμια οικονομία.

Ωστόσο, σε ένα δυσμενές σενάριο όπου οι τιμές πετρελαίου θα φτάσουν τα 100 δολάρια το βαρέλι και θα παραμείνουν σε αυτά τα επίπεδα, η Fitch εκτιμά ότι θα προκληθεί σημαντικό σοκ στην προσφορά, το οποίο θα μπορούσε να μειώσει το παγκόσμιο ΑΕΠ κατά 0,4% μέσα σε έναν χρόνο.

Νέα αβεβαιότητα για την εμπορική πολιτική των ΗΠΑ

Η αβεβαιότητα γύρω από την εμπορική πολιτική των Ηνωμένων Πολιτειών αυξάνεται ξανά, μετά την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου να ακυρώσει τους δασμούς που είχαν επιβληθεί βάσει του νόμου IEEPA.

Ένας προσωρινός δασμός 15% θα μπορούσε να διατηρήσει το συνολικό πραγματικό επίπεδο δασμών των ΗΠΑ περίπου στο 11,3%, κοντά στις προηγούμενες εκτιμήσεις της Fitch. Ωστόσο, επιχειρήσεις και εμπορικοί εταίροι των ΗΠΑ παραμένουν σε αβεβαιότητα για το τι θα ακολουθήσει μετά την περίοδο των 150 ημερών.

Παρά την αύξηση των δασμών, το παγκόσμιο εμπόριο ανέκαμψε το 2025, κάτι που αποδίδεται εν μέρει στη μεγάλη εξάρτηση των επενδύσεων στην τεχνολογία πληροφορικής από εισαγωγές, λόγω της γεωγραφικής συγκέντρωσης της παραγωγής ημιαγωγών.

Ρεκόρ αποταμιεύσεων στην Κίνα

Η Fitch σημειώνει ότι στην Κίνα η αύξηση των αποταμιεύσεων και η μείωση των επενδύσεων έχουν οδηγήσει τον καθαρό δανεισμό του ιδιωτικού τομέα, δηλαδή τη διαφορά μεταξύ αποταμιεύσεων και επενδύσεων, σε ιστορικό υψηλό περίπου 11% του ΑΕΠ.

Αυτό σημαίνει ότι η οικονομική ανάπτυξη της χώρας εξαρτάται όλο και περισσότερο από τις εξαγωγές και τη δημοσιονομική στήριξη, ενώ ενισχύονται και οι αποπληθωριστικές πιέσεις.

Θετικά σημάδια στη Γερμανία και πληθωριστική επαναφορά στην Ιαπωνία

Στη Γερμανία εμφανίζονται τα πρώτα σημάδια ανάκαμψης. Η τελική εγχώρια ζήτηση αυξήθηκε κατά 0,8% το τέταρτο τρίμηνο του 2025, καταγράφοντας τον ταχύτερο ρυθμό ανάπτυξης από τις αρχές του 2022, ενώ οι παραγγελίες για βιομηχανικό εξοπλισμό έχουν αυξηθεί σημαντικά το τελευταίο διάστημα.

Την ίδια στιγμή, στην Ιαπωνία υπάρχουν ενδείξεις ότι η οικονομία εισέρχεται σε μια πιο σταθερή φάση επαναπληθωρισμού (reflation) μετά από μακρά περίοδο χαμηλού πληθωρισμού.

Πιθανές μειώσεις επιτοκίων από τη Fed

Η Fitch εκτιμά ότι η επιβράδυνση της αγοράς εργασίας και η αποκλιμάκωση των αυξήσεων στους μισθούς θα οδηγήσουν την Federal Reserve σε δύο μειώσεις επιτοκίων μέσα στο 2026.

Ο δείκτης παρακολούθησης μισθών της Federal Reserve Bank of Atlanta υποχώρησε στο 3,6% τον Ιανουάριο, στο χαμηλότερο επίπεδο από τον Ιούνιο του 2021.

Παράλληλα, οι κίνδυνοι για την αγορά εργασίας των ΗΠΑ παραμένουν, καθώς οι προσλήψεις συνεχίζουν να κινούνται σε χαμηλά επίπεδα.

Πηγή ΟΤ