Προσωρινή «ανάσα» για τη χρηματοδότηση στις ΗΠΑ έδωσε η συμφωνία για την αποτροπή μερικού «λουκέτου» στην ομοσπονδιακή κυβέρνηση, στην οποία κατέληξαν την Πέμπτη οι Δημοκρατικοί και ο Λευκός Οίκος. Με αυτήν τη συμφωνία εξασφαλίζεται η προσωρινή χρηματοδότηση του υπουργείου Εσωτερικής Ασφάλειας (DHS) για δύο εβδομάδες. Το διάστημα αυτό θα αξιοποιηθεί για διαπραγματεύσεις γύρω από νέους περιορισμούς στη μεταναστευτική πολιτική και, ειδικότερα, στη δράση της Υπηρεσίας Μετανάστευσης και Τελωνείων (ICE), στο πλαίσιο της εντατικοποίησης των ελέγχων που έχει δρομολογήσει ο Ντόναλντ Τραμπ.

Η συμφωνία ήρθε μετά την απόφαση των Δημοκρατικών να μπλοκάρουν νομοσχέδιο χρηματοδότησης του DHS, απαιτώντας τον διαχωρισμό του από το ευρύτερο πακέτο κρατικών δαπανών.

«Ναι», αλλά με αστερίσκους

«Ρεπουμπλικανοί και Δημοκρατικοί συνεργάστηκαν, ώστε να χρηματοδοτηθεί η συντριπτική πλειονότητα της κυβέρνησης έως τον Σεπτέμβριο», έγραψε ο Τραμπ σε ανάρτησή του, καλώντας σε ένα «απαραίτητο, δικομματικό ”ΝΑΙ”». Παράλληλα, όμως, οι Δημοκρατικοί ξεκαθάρισαν ότι αν δε γίνουν δεκτά τα αιτήματά τους, είναι έτοιμοι να μπλοκάρουν συνολικά το μεγάλο πακέτο δαπανών, οδηγώντας τη χώρα ξανά στο χείλος του shutdown.

Η Γερουσία αναμενόταν να ψηφίσει τη συμφωνία το βράδυ της Πέμπτης ή την Παρασκευή, ενώ οι Ρεπουμπλικανοί διαπραγματεύονταν μέχρι την τελευταία στιγμή τροπολογίες και εσωκομματική στήριξη.

Οι θάνατοι που πυροδότησαν την κρίση

Οι σπάνιες δικομματικές συνομιλίες μεταξύ Τραμπ και του ηγέτη των Δημοκρατικών στη Γερουσία, Τσακ Σούμερ, έγιναν υπό τη σκιά των φονικών πυροβολισμών κατά δύο διαδηλωτών, στη Μινεσότα, από ομοσπονδιακούς πράκτορες. Ο Σούμερ έκανε λόγο για «στιγμή αλήθειας», τονίζοντας ότι οι Αμερικανοί «στηρίζουν την ασφάλεια των συνόρων, αλλά δεν στηρίζουν την ICE όταν τρομοκρατεί γειτονιές και σκοτώνει πολίτες».

Η αντιπαράθεση απειλεί να οδηγήσει σε νέο shutdown, μόλις δύο μήνες μετά το προηγούμενο, που είχε διαρκέσει 43 ημέρες, λόγω διαφωνιών για τις ομοσπονδιακές επιδοτήσεις υγείας.

Τι ζητούν οι Δημοκρατικοί

Οι Δημοκρατικοί κατέθεσαν σειρά αιτημάτων, ζητώντας:

  • να σταματήσουν οι «κινητές περιπολίες» της ICE σε πόλεις,
  • στενότερο συντονισμό με τις τοπικές αρχές και αυστηρότερους κανόνες για τα εντάλματα,
  • δεσμευτικό κώδικα δεοντολογίας και μηχανισμούς λογοδοσίας για τους πράκτορες.

Ο Σούμερ ζήτησε οι πράκτορες να δρουν με «μάσκες εκτός, κάμερες σώματος σε λειτουργία» και εμφανή ταυτότητα, όπως ισχύει στις περισσότερες αστυνομικές υπηρεσίες.

Αντίσταση από τους Ρεπουμπλικανούς

Παρότι ορισμένοι Ρεπουμπλικανοί αναγνωρίζουν ότι «κάποιες προτάσεις βγάζουν νόημα», αντιδρούν σε μέτρα όπως η υποχρεωτική αποκάλυψη προσώπου των πρακτόρων, επικαλούμενοι κινδύνους για την ασφάλεια των ίδιων και των οικογενειών τους. Άλλοι, όπως ο γερουσιαστής Λίντσεϊ Γκρέιαμ, δηλώνουν ότι θα δεχθούν μεταρρυθμίσεις, μόνο αν συνοδευτούν από αυστηρότερα μέτρα κατά των λεγόμενων «sanctuary cities» (πόλεις – καταφύγια για μετανάστες).

Αβεβαιότητα στη Βουλή

Στη Βουλή των Αντιπροσώπων, η συντηρητική πτέρυγα των Ρεπουμπλικανών ξεκαθάρισε ότι δε θα δεχθεί επιστροφή του πακέτου χωρίς πλήρη χρηματοδότηση του DHS. Ο πρόεδρος της Βουλής, Μάικ Τζόνσον, εμφανίστηκε απρόθυμος, αλλά ανοιχτός στις αλλαγές, προειδοποιώντας ότι «ένα shutdown δε βοηθά κανέναν».

Το επόμενο 48ωρο θεωρείται κρίσιμο, με όλα τα ενδεχόμενα ανοιχτά και τη σύγκρουση για τη μεταναστευτική πολιτική να μετατρέπεται σε κεντρικό πολιτικό στοίχημα για Ουάσιγκτον και Λευκό Οίκο.