Αφιερώματα

Εχουν περάσει πάνω από διακόσια χρόνια από όταν ο Χέγκελ αποφαινόταν ότι η ανάγνωση της εφημερίδας είναι η πρωινή προσευχή του πολίτη. Από τότε έχουν αλλάξει πολλά. Οι εφημερίδες, ο γραπτός Τύπος, είχαν συνδεθεί με τη δημοκρατία, δηλαδή με την ελεύθερη διακίνηση των ιδεών, με τον ορθό λόγο και το επιχείρημα. Κι ακόμη, με ανεξάρτητους […]

Οταν, τον Φεβρουάριο του 1922, κυκλοφόρησε για πρώτη φορά «Το Βήμα» (τότε ως «Ελεύθερον Βήμα») διατύπωσε προς το αναγνωστικό κοινό τις θέσεις του, το «πρόγραμμά του». Μεταξύ άλλων, το «πρόγραμμα» αυτό ανέφερε: «Από απόψεως εξωτερική πολιτικής είνε γνωστόν ότι [επιδιώκει] ανέκαθεν την προσαρμογήν της Ελληνικής πολιτικής προς την εξωτερικήν πολιτικήν της Αγγλίας και της Γαλλίας […]

Εκατό χρόνια ευδόκιμου εκδοτικού βίου για «Το Βήμα». Κι εγώ στα 92 μου χρόνια, ο γηραιότερος επιζών συντάκτης του, καλούμαι να συνεισφέρω με ένα σύντομο κείμενο στον εορτασμό. Πρόλαβα να συμπλεύσω με τον ιδρυτή του Δημήτριο Λαμπράκη. Συμπορεύθηκα μέχρι το τέλος της ζωής του με τον διάδοχό του Χρήστο, που λάμπρυνε το εκδοτικό στερέωμα δημιουργώντας […]

Η δημοκρατική παράταξη δεν νοείται στενά ως κομματικός χώρος και θα τολμούσα να πω ούτε και ως πολιτικός χώρος. Ηταν κάτι πολύ ευρύτερο. Η δημοκρατική παράταξη ήταν πάντα ο ιστορικός τροφοδότης των αναβάσεων και των εξυψώσεων της χώρας μετά από περιόδους εθνικών υποχωρήσεων. Εξέφραζε και προωθούσε αποφασιστικά, με λάθη, αντιφάσεις, ίσως και ολιγωρίες, τα ισχυρά […]

Το 1556, η κυβέρνηση της Βενετίας δημοσίευσε για πρώτη φορά τη μηνιαία Notizie scritte («Γραπτές ειδήσεις») που κόστιζε μια gazzetta, ένα μικρής αξίας βενετσιάνικο νόμισμα της εποχής, το όνομα του οποίου τελικά κατέληξε να δηλώνει και την «εφημερίδα». Η ιταλική λέξη, την οποία ενσωμάτωσαν στο λεξιλόγιό τους οι Γάλλοι το 1600 ως gazette, προέρχεται πιθανότατα […]

O κλάδος του λιανεμπορίου είναι αυτός που δέχεται τη μεγαλύτερη πίεση αφού σε εμάς καταλήγουν οι επιπτώσεις που έχουν οι αλλαγές των ισορροπιών σε όλους τους άλλους κλάδους από τότε που ξεκίνησε ο πόλεμος Ρωσίας – Ουκρανίας. Εχουν επηρεαστεί αλυσιδωτά η παραγωγή και η προμήθεια πρώτων υλών, οι μεταφορές, το κόστος καυσίμων και ενέργειας και […]

The real problem with humanity is that we have Paleolithic emotions, medieval institutions, and God-like technology. (E.O. Wilson) Σε μια εποχή που ακόμα και οι προβλέψεις για την επόμενη χρονιά φαντάζουν επίφοβες, τι μπορεί να τολμήσει να πει κανείς για τα επόμενα 100 χρόνια; Το απόφθεγμα του αμερικανού επιστήμονα E.O. Wilson συμπυκνώνει εύγλωττα μια θεμελιώδη […]

«Χωρίς φόβον και χωρίς πάθος». Αυτό ήταν το κύριο άρθρο του πρώτου φύλλου της εφημερίδας «Ελεύθερον Βήμα» την 6η Φεβρουαρίου του 1922. Μία νέα εφημερίδα έκανε την εμφάνισή της στη δίνη μιας στρατιωτικής εκστρατείας που μέσα σε λίγους μήνες εξελίχθηκε στη μεγάλη εθνική τραγωδία της Μικρασιατικής Καταστροφής. Η ιστορική συγκυρία της εμφάνισής του είναι σαν […]

Συμπληρώθηκαν εφέτος 100 χρόνια από την κυκλοφορία του «Ελευθέρου Βήματος», προδρόμου του σημερινού «Βήματος», στις 6 Φεβρουαρίου του 1922. Οι ιδρυτές του ήταν πρόσωπα του χώρου των Φιλελευθέρων του Ελευθερίου Βενιζέλου και πρόγραμμα της εφημερίδας, όπως προαναγγέλλει ο αρθρογράφος στο πρώτο φύλλο της, «είναι το πρόγραμμα του Κόμματος των Φιλελευθέρων εις το οποίο ανήκουν οι […]

Συχνά λέω στους μαθητές μου: «Αποστασιοποιηθείτε λίγο από τη συνήθη νεοελληνική γκρίνια και αναλογιστείτε ότι το κράτος στο οποίο ζούμε και είναι σήμερα μέλος του σκληρού πυρήνα της ευρωζώνης, πλήρες μέλος της Ευρωπαϊκής Ενωσης, ένα από τα πλουσιότερα κράτη στον κόσμο, με υπαρκτά, όχι τέλεια αλλά ανταγωνιστικά, συστήματα υγείας και παιδείας, ισχυρές ένοπλες δυνάμεις, μία […]

Εναν αιώνα πριν, στις 6 Φεβρουαρίου του 1922, κυκλοφόρησε το πρώτο φύλλο της εφημερίδας «Ελεύθερον Βήμα». Μιας εφημερίδας που έμελλε να γίνει ιστορική, και η πορεία της να συνυφανθεί με εκείνη της χώρας. Στα εκατό χρόνια της ζωής του, «Το Βήμα» έχει αποτελέσει Βήμα Ιδεών, Βήμα Ιστορίας, Βήμα Πολιτισμού, Βήμα Γραμμάτων και Τεχνών αλλά και […]

Τύπος και Δημοκρατία είναι αξίες ζωτικά συνδεδεμένες και αλληλοτροφοδοτούμενες. Και όταν μια εφημερίδα γιορτάζει 100 χρόνια έκδοσης, η Δημοκρατία γιορτάζει μια νίκη. «Το Βήμα» γιορτάζει 100 χρόνια μιας μεγάλης διαδρομής που έχει αφήσει ένα καθοριστικό αποτύπωμα στη διαμόρφωση της ιστορίας του Τύπου και της δημοσιογραφίας στην Ελλάδα. Στη διαδρομή της αυτή η εφημερίδα υπηρέτησε με […]

Συμπληρώνοντας 100 χρόνια ζωής, η εφημερίδα «Το Βήμα», ως μια από τις παλαιότερες εν λειτουργία ελληνικές εφημερίδες, μας προσφέρει με την επέτειό της αυτή μια ευκαιρία ουσιαστικής αποτίμησης για τα όσα οι συντάκτες της έζησαν και μας μετέφεραν, αλλά και μια ευκαιρία δημιουργικού αναστοχασμού στην προσπάθειά μας να προσεγγίσουμε ουσιαστικά αλλά και αποτελεσματικά το παρόν […]

100 χρόνια από την έκδοση του πρώτου φύλλου του «Βήματος». 100 χρόνια σύγχρονης ιστορίας της Ελλάδας. Απαλλαγμένο από τη γραμμική αντίληψη των πραγμάτων. «Το Βήμα» ήταν και παραμένει μια κορυφαία εφημερίδα που δεν περιορίζεται στην απλή καταγραφή των γεγονότων. Ο ρόλος που έχει επιλέξει είναι πιο ευρύς και σημαντικός. Από τη γέννησή του, κατά τη […]