Ολοένα και περισσότερο φαίνεται ότι απασχολεί το ενδεχόμενο επαφών με τη Ρωσία για τον πόλεμο στην Ουκρανία την Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά και την ίδια τη Ρωσία, καθώς οι συζητήσεις για το ζήτημα στις Βρυξέλλες συνεχίζονται σε υψηλό επίπεδο, ενώ αντίστοιχα δηλώσεις για το θέμα κάνει και η ρωσική πλευρά. Ο βασικός εμπνευστής της πρωτοβουλίας, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα, υποστήριξε μετά την ολοκλήρωση της Συνόδου του Συμβουλίου ότι η ΕΕ «δεν είναι και δε σκοπεύει να είναι μεσολαβητής» στις ενδεχόμενες διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.
Ο Κόστα υπογράμμισε ότι η Ένωση παραμένει σταθερά στο πλευρό του Κιέβου και θα συνεχίσει να στηρίζει την Ουκρανία «κατά τη διάρκεια του πολέμου και μετά τον πόλεμο», ενώ τόνισε πως δεν υπάρχουν αυτή τη στιγμή αξιόπιστες ενδείξεις ότι η Ρωσία είναι έτοιμη για ουσιαστικές διαπραγματεύσεις.
Αναφερόμενος στις επαφές με τη Μόσχα, σημείωσε ότι, μέσω του γραφείου του, επιδιώκεται η διατήρηση ενός περιορισμένου διπλωματικού διαύλου, ώστε η ΕΕ να μπορεί να μεταφέρει απευθείας τις θέσεις της, χωρίς να βασίζεται αποκλειστικά σε τρίτους για την ερμηνεία των ρωσικών μηνυμάτων. Όπως είπε, οι διαφορετικοί ρόλοι των εμπλεκόμενων παραγόντων είναι συμπληρωματικοί και δεν υπάρχει ανταγωνισμός στις προσπάθειες για ειρήνη, με την Ουκρανία να παραμένει ο μοναδικός νόμιμος διαπραγματευτής για το μέλλον της.
Τι είπε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου πρόσθεσε ότι βρίσκεται σε στενό συντονισμό με την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, η οποία από την πλευρά της δήλωσε ότι «η Ουκρανία θέλει ειρήνη, η Ευρώπη θέλει ειρήνη», αποδίδοντας την ευθύνη για τη συνέχιση του πολέμου στη Ρωσία. Η φον ντερ Λάιεν υπογράμμισε ότι η Ευρώπη πρέπει να έχει ρόλο διαμορφωτή μιας «δίκαιης και διαρκούς ειρήνης».
Η πρόεδρος της Επιτροπής εκτίμησε ότι «αργά ή γρήγορα» η Ρωσία θα αναγκαστεί να προσέλθει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, κυρίως λόγω της πίεσης από τις ευρωπαϊκές κυρώσεις, και υπογράμμισε την ανάγκη για «ένα ενωμένο ευρωπαϊκό μήνυμα προς τον Πρόεδρο Πούτιν». Παράλληλα, επιβεβαίωσε τη στενή συνεργασία της με τον Αντόνιο Κόστα και τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι για την επίτευξη του στόχου αυτού.
Παρέμβαση για το θέμα και από τον Μακρόν
Στο ίδιο πλαίσιο, ο Γάλλος πρόεδρος Εμμανουέλ Μακρόν τόνισε ότι οι Ευρωπαίοι πρέπει να συμμετέχουν στις μελλοντικές ειρηνευτικές συνομιλίες, καθώς αυτές αφορούν άμεσα την ασφάλεια της Ευρώπης. Άφησε επίσης ανοιχτό το ενδεχόμενο συμμετοχής του Αντόνιο Κόστα σε μια τέτοια διαδικασία, υπό την προϋπόθεση ότι θα αποσαφηνιστεί ο ρόλος του. «Πάντα υποστηρίζαμε την ιδέα ότι, όταν πραγματοποιηθούν οι συνομιλίες, οι Ευρωπαίοι πρέπει να βρίσκονται στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, διότι αυτό αφορά τα συμφέροντα της Ευρώπης», δήλωσε ο Μακρόν, μιλώντας στο τέλος της Συνόδου Κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις Βρυξέλλες.
Θετική η Ρωσία σε επαφές, αλλά χωρίς τελεσίγραφα
Από την πλευρά της, η Ρωσία δήλωσε ότι παραμένει ανοιχτή στον διάλογο με τις ευρωπαϊκές χώρες, αλλά δεν πρόκειται να δεχθεί «τελεσίγραφα». Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Ντμίτρι Πεσκόφ υποστήριξε ότι μια πιθανή επανεκκίνηση επαφών θα πρέπει να βασίζεται στον ρεαλισμό και όχι σε προσπάθειες άσκησης πίεσης, κατηγορώντας την Ευρώπη ότι προσεγγίζει τη Μόσχα από θέση ισχύος.
Ο Πεσκόφ προχώρησε σε ιδιαίτερα σκληρές αναφορές, κάνοντας λόγο για «παρανόηση» της ρωσικής στάσης από πλευράς Ευρωπαίων, ενώ απέδωσε αυτή την προσέγγιση είτε σε «ανικανότητα είτε σε παραπληροφόρηση». Υπενθύμισε επίσης ότι η Ρωσία θεωρεί πως οι ευρωπαϊκές χώρες διέκοψαν τις επαφές και ότι εκείνες θα πρέπει να κάνουν το πρώτο βήμα για την επανεκκίνηση του διαλόγου.
Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά: «Οι Ευρωπαίοι έχουν μια πολύ σοβαρή παρανόηση: Θεωρούν ότι οι διαπραγματεύσεις με την Ρωσία πρέπει να πραγματοποιηθούν από θέση ισχύος και να βασίζονται στην αδυναμία της Ρωσίας. Αυτό είναι το μεγαλύτερο λάθος. Τέτοιου είδους συνομιλίες δεν οδηγούν πουθενά. Αυτό οφείλεται στην ευρωπαϊκή ανικανότητα, την παραπληροφόρηση ή την ηλιθιότητα; Δεν το ξέρουμε με βεβαιότητα, αλλά είναι γεγονός».
Ο Βλαντίμιρ Πούτιν έχει δηλώσει στο παρελθόν ότι είναι έτοιμος για συνομιλίες με ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, υπό την προϋπόθεση ότι θα υπάρξει πρωτοβουλία από την πλευρά τους, ενώ από την έναρξη του πολέμου η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει προχωρήσει στην επιβολή 20 πακέτων κυρώσεων κατά της Ρωσίας.





