Ένας νέος εναλλακτικός θεατρικός κύκλος παραστάσεων αρχίζει στο Φουαγιέ του ιστορικού θεάτρου «Τζένη Καρέζη» με μουσική, φαντασία, στοχασμό φιλοσοφία, ευρηματική πλοκή. Θεωρώντας οι συντελεστές της παράστασης ότι το παρελθόν είναι η αφετηρία του μέλλοντος και ότι η ιστορία του κόσμου είναι ο καθρέφτης μας, ξεκίνησαν το νέο έργο του Θεοδόση Πελεγρίνη «Τυχαίοι Έρωτες», που αναφέρεται στον κορυφαίο υπαρξιστή φιλόσοφο του περασμένου αιώνα Ζαν Πωλ Σαρτρ.

Ο Θεοδόσης Πελεγρίνης, καθηγητής Φιλοσοφίας και πρώην πρύτανης του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, πολιτικός με θητεία ως υφυπουργός Παιδείας Έρευνας και Θρησκευμάτων (2015-2016) στην κυβέρνηση του Αλέξη Τσίπρα – σήμερα στο κόμμα της Νέας Αριστεράς μετά την αποχώρησή του από τον ΣΥΡΙΖΑ -, μιλάει στο ΒΗΜΑ για τη σχέση του με τον Σαρτρ, το θέατρο και το μέλλον της αριστεράς στην Ελλάδα.

Εγκαινιάζετε έναν νέο κύκλο θεατρικών παραστάσεων με πρώτο έργο τους «Τυχαίους έρωτες» του Ζαν Πωλ Σαρτρ. Ποια είναι η αφετηρία της έμπνευσης σας και τι πραγματεύεται το έργο;

Το έργο «Τυχαίοι Έρωτες», που αναφέρεται στην καινοτόμο σκέψη και την ασυμβίβαστη ζωή του Ζαν Πωλ Σαρτρ, εντάσσεται σε ένα ιδιαίτερο είδος θεάτρου, το φιλοσοφικό θέατρο, που φιλοδοξώ να καταγραφεί μεταξύ των άλλων ειδών θεάτρου.

Όπως έχω πει και σε άλλη ευκαιρία, το φιλοσοφικό θέατρο δεν πρέπει να συγχέεται προς το φιλοσοφημένο θέατρο, στο οποίο υπάγεται κάθε θεατρικό έργο όπου αποτυπώνεται περισσότερο ή λιγότερο ο φιλοσοφικός στοχασμός του θεατρικού συγγραφέα. Ο Σαίξπηρ, φέρ’ ειπείν, στα έργα του δεν είναι λίγες οι φορές όπου διατυπώνει, μεταξύ άλλων, ιδέες οι οποίες παρουσιάζουν ιδιαίτερο φιλοσοφικό ενδιαφέρον. Η περιώνυμη φράση του Άμλετ «να ζει κανείς ή να μην ζει» αναφέρεται στο κορυφαίο φιλοσοφικό ερώτημα για το νόημα της ζωής.

Θεοδόσης Πελεγρίνης, «Τυχαίοι έρωτες»

Ανάλογου φιλοσοφικού βάρους ιδέες παρουσιάζουν τα έργα του Αισχύλου, του Σοφοκλή,  του Ευριπίδη, του Μάρλοου, του Τσέχωφ, του Ίψεν, του Μπρεχτ, του Μπέκετ, του Πίντερ και τόσων άλλων δραματουργών, πράγμα που σημαίνει ότι ο όρος «φιλοσοφημένο θέατρο» δεν αναφέρεται σε μιαν ορισμένη μορφή θεατρικού λόγου με συγκεκριμένη στόχευση, ικανή να το διακρίνει από άλλα είδη θεάτρου.

Αντιθέτως, το φιλοσοφικό θέατρο συνιστά μια ιδιαίτερη κατηγορία θεάτρου δίπλα στα άλλα είδη θεάτρου – το θέατρο της εκδίκησης, το ρεαλιστικό θέατρο, το θέατρο του παραλόγου κ.ά. Η ιδιαιτερότητα του φιλοσοφικού θεάτρου έγκειται  στο γεγονός ότι καλούνται να συμπράξουν επί σκηνής η φιλοσοφία και το θέατρο, καθώς μέσα από την δραματουργική πλοκή επιχειρείται να αναδειχθούν η ζωή και η διδασκαλία ενός φιλοσόφου. Με αυτό το σκεπτικό παρουσιάστηκαν τόσο στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών από το 2005 έως το 2014 όσο και σε άλλες σκηνές στην Ελλάδα και στο εξωτερικό έργα μου που εντάσσονται σε ό,τι ονομάζω «φιλοσοφικό θέατρο».

«Το 1978, είχε έρθει ο Σαρτρ στην Αθήνα για να δώσει μια διάλεξη στην Φιλοσοφική σχολή και είχα την χαρά να τον γνωρίσω μέσω μιας κοινής μας φίλης…»

Γιατί επιλέξατε το φουαγιέ του θεάτρου για την παράσταση;

Η δράση του έργου «Τυχαίοι έρωτες» εκτυλίσσεται στο σαλόνι ενός διαμερίσματος στο Κολωνάκι στα τέλη της δεκαετίας του 1970. Γιατί στα τέλη της δεκαετίας του 1970; Διότι τότε, το 1978, είχε έρθει ο Σαρτρ στην Αθήνα για να δώσει μια διάλεξη στην Φιλοσοφική σχολή και είχα την χαρά να τον γνωρίσω μέσω μιας κοινής μας φίλης, της Λίζυς Λασσιθιωτάκη.

Γιατί σε ένα διαμέρισμα στο Κολωνάκι; Επειδή η Λίζυ είχε κανονίσει μετά την διάλεξη να πάμε με τον Σαρτρ στο σπίτι ενός φιλικού της ζεύγους στο Κολωνάκι.

Γιατί στο Φουαγιέ του θεάτρου; Διότι – σκέφτηκε η Τζένη Κόλλια, που σκηνοθέτησε το έργο – προσφερόταν αυτό σαν φυσικό σκηνικό ενός διαμερίσματος εξασφαλίζοντας μάλιστα και μια σχέση αμεσότητας μεταξύ κοινού και ηθοποιών, καθώς οι ηθοποιοί κινούνται αβίαστα μεταξύ των θεατών, οι οποίοι αντιμετωπίζονται σαν αόρατοι παρατηρητές..

Αναρωτιέμαι πώς σε ένα θεατρικό έργο ενός περισπούδαστου φιλοσόφου όπως είναι ο Ζαν Πωλ Σαρτρ ταιριάζει η τζαζ.

Μα ο Σαρτρ λάτρευε την τζαζ. Το αγαπημένο του τραγούδι ή, ένα από τα αγαπημένα του τραγούδια, είναι το υπέροχο Some of these days, που  το πρωτοτραγούδησε η Σόφη Τάκερ, για να το τραγουδήσουν  στην συνέχεια μεγάλοι τραγουδιστές, όπως ο Λούις Άρμστρονγκ, η Μπρέντα λι, o Μπινγκ Κρόσμπι ή η Έλα Φιτζέραλντ.

«Τυχαίοι Ερωτες»

Το «Some of these days» ακούγεται, μεταξύ άλλων τραγουδιών, στην παράστασή μας από την Νάταλη Φλουρή με την συνοδεία σαξοφώνου που παίζει ο Βίκτωρ Φιλιπποπολίτης.

«Το κοινό θα γνωρίσει τον Σαρτρ  στην καθημερινή του διάσταση και την παθιασμένη του έλξη από τις γυναίκες»

Ποια πλευρά της προσωπικότητας του Σαρτρ (είναι γνωστό ότι διέπρεψε όχι μόνο ως διανοούμενος αλλά και ως εραστής, έχοντας μια διαβόητα ανοιχτή σχέση με την αγαπημένη του Σιμόν ντε Μποβουάρ) θα ανακαλύψει το κοινό και ποιοι είναι οι χαρακτήρες που τον περιβάλλουν;

Πέρα από τον ανυπότακτο βίο του – ο ίδιος χαρακτήριζε τον εαυτό του αναρχικό –  και την καινοτόμο φιλοσοφία του – όπως εκφράζεται αυτή μέσα από φράσεις του τού τύπου «η ύπαρξη προηγείται της ουσίας», «ο υπαρξισμός είναι ανθρωπισμός», «η κόλαση είναι οι άλλοι», «ο άνθρωπος είναι καταδικασμένος να είναι ελεύθερος», «με τις αποφάσεις μας γινόμαστε σημαντικοί», «ακόμη κι αν υπήρχε θεός, τίποτε δεν θα άλλαζε – ο κόσμος θα ήταν το ίδιο χάλια», ή «η ομορφιά είναι κάτι για το οποίο αξίζει να πολεμήσεις, αν κρατάει λίγο» – το κοινό θα γνωρίσει τον Σαρτρ  στην καθημερινή του διάσταση και την παθιασμένη του έλξη από τις γυναίκες – ο ίδιος χαριτολογώντας έλεγε όπως αν έγινε φιλόσοφος και επεδίωξε τόσο επίμονα την φήμη, όλα έγιναν για να ρίχνει γυναίκες.

Οι άλλοι τρεις χαρακτήρες στην παράσταση, δίπλα στον Σαρτρ, είναι η νεαρή ερωμένη του φοιτήτρια της Σορβόννης Σοφία και ένα ζευγάρι παντρεμένων, η Νικόλ και ο Μάρκος.

Εκεί στο διαμέρισμα του Κολωνακίου της δεκαετίας του 1970 μεταξύ των τεσσάρων αυτών προσώπων παίζεται ένα ασταμάτητο, ύπουλο, υποδόριο ερωτικό παιχνίδι.

Πώς καθόρισε τη δική σας σταδιοδρομία και σκέψη ο Γάλλος φιλόσοφος; Για τις πολιτικές θέσεις του τι έχετε να πείτε;

Θα πρέπει να σας πω ότι εγώ μετά την αποφοίτησή μου από την Φιλοσοφική Σχολή των Αθηνών έκανα τις μεταπτυχιακές μου σπουδές και εκπόνησα την διδακτορική μου διατριβή στην  Αγγλία, όπου ασχολήθηκα και υιοθέτησα είναι άλλο είδος φιλοσοφίας, την αναλυτική φιλοσοφία, διαφορετικό από το είδος της φιλοσοφίας, τον υπαρξισμό, όπου διέπρεψε ως φιλόσοφος ο Σαρτρ.

Αυτό βέβαια δεν σημαίνει ότι δεν με επηρέασαν ορισμένες ιδέες του και δεν εξετίμησα την έκταση και το βάθος του στοχασμού του. Ανεπιφύλακτα θα έλεγα ότι πρόκειται για τον κορυφαίο εκπρόσωπο του υπαρξισμού. Ο Χάιντεγκερ, που θα μπορούσε να παραβληθεί με τον Σαρτρ, αρνήθηκε διαρρήδην ότι ανήκε στην χορεία των υπαρξιστών φιλοσόφων. Όσον αφορά τις πολιτικές θέσεις του Σαρτρ, δεν υπήρξε κίνημα υπέρ της ελευθερίας και εναντίον του ιμπεριαλισμού και της καταπίεσης που να μην το υπερασπίστηκε. Υπήρξε ένας αληθινός επαναστάτης, με την  έννοια ότι δεν λογοδοτούσε σε κανέναν και σε κανένα σύστημα εξουσίας παρεκτός μόνο στην ελευθερία της σκέψης του. Το ενδιαφέρον είναι ότι δεν το έλεγε μόνο, αλλά το εφάρμοζε σε κάθε εκδήλωση της ζωής του. Αυτό με συγκλονίζει.

Θεοδόσης Πελεγρίνης. «Τυχαίοι έρωτες»

Κατά την άποψη σας, ο υπαρξισμός του Σαρτρ και η αμφισβήτηση του απέναντι στις κοινωνικές συμβάσεις έχουν έρεισμα στον σύγχρονο κόσμο;

Ο υπαρξισμός είναι ο θρίαμβος της ανθρώπινης ύπαρξης, το κατ’ εξοχήν ρεύμα υπέρ της ελευθερίας της σκέψης με ό,τι αυτή συνεπάγεται για την αξιοπρέπεια του ανθρώπου. Δεν ξέρω αν ένα τέτοιο φιλοσοφικό ρεύμα, όπως ο υπαρξισμός, μπορεί να έχει καμιά τύχη σε έναν κόσμο όπως ο δικός μας, όπου η ανθρώπινη ύπαρξη βρίσκεται στο έλεος των αόρατων και σκοτεινών δυνάμεων του διαδικτύου και της τεχνητής νοημοσύνης και όπου ο καθένας μπορεί να λέει ό,τι θέλει και όπως θέλει χωρίς να δίνει λογαριασμό πουθενά βγάζοντας μας μάλιστα κι από πάνω αναιδώς την γλώσσα του.

Ο Κίρκεγκορ,  ο πατέρας του υπαρξισμού, εγκατέλειψε τις σπουδές του στην φιλοσοφία, γιατί δεν του έλεγε τίποτα αυτή για την ύπαρξή του, για εκείνο ειδικότερα που ο ίδιος ζητούσε για την ύπαρξή του: μια ιδέα για την οποία να αξίζει να ζει και να πεθάνει. Νιώθω άβολα σε έναν τέτοιο κόσμο που χαμένος μέσα στο άχαρο πλήθος δεν μου λέει τίποτα για μένα.

Θυμάμαι ένα ποίημα, από τα ανέκδοτα ποιήματα, του Καβάφη. Τιτλοφορείται: «Πρόσθεσις», και έχει ως εξής:

«Αν ευτυχής ή δυστυχής είμαι δεν εξετάζω.

Πλην ένα πράγμα με χαράν στον νου μου πάντα βάζω —

που στην μεγάλη πρόσθεσι (την πρόσθεσί των που μισώ)

που έχει τόσους αριθμούς, δεν είμ’ εγώ εκεί

απ’ τες πολλές μονάδες μια. Μες στ’ ολικό ποσό

δεν αριθμήθηκα. Κι αυτή η χαρά μ’ αρκεί».

Υπέροχο, υπέροχο!

Αν ζούσε ο Σαρτρ σήμερα, τι νομίζετε θα μπορούσε να κάνει απέναντι στη νέα τάξη πραγμάτων στην Ευρώπη και γενικότερα στον κόσμο, δεδομένου ότι η δράση του Σαρτρ δεν περιορίστηκε στην ήπειρό μας;

Τίποτα, δυστυχώς δεν θα μπορούσε να κάνει τίποτα. Ο Σαρτρ εναντιώθηκε σε κάθε μορφή εξουσίας και καταπίεσης. Ήταν από τους πρωτεργάτες στην εξέγερση του Μάη που ενώθηκε με το πλήθος που πάλευε υπέρ της απελευθέρωσης της φαντασίας από την κρατική εξουσία στήνοντας οδοφράγματα.

Σήμερα στον σκοτεινό κόσμο μας όπου όλα ελέγχονται από τον μεγάλο αδελφό ο οποίος μας κατασκοπεύει αδιαλείπτως από τους σκοτεινούς θαλάμους του διαδικτύου έτοιμος να προφτάσει κάθε ενδεχόμενη αντίδρασή μας, τι οδοφράγματα να έστηνε ο Σαρτρ και πού να τα έστηνε και με ποιο πλήθος – που ανίκανο να αντιδράσει, αδιαφορεί – να ενωνόταν για να εξεγερθεί;

«Μου έχει τεθεί πολλές φορές το ερώτημα τι από δυο προτιμώ: την θέση στο υπουργείο ή την θέση στην πρυτανεία στο Ε.Κ.Π.Α. Η απάντησή μου είναι πως ανεπιφύλακτα προκρίνω την θέση του πρύτανη.»

Στην επαγγελματική σας πορεία καταφέρατε να συνδυάσετε την καριέρα του ακαδημαϊκού με αυτή του πολιτικού και του θεατρικού συγγραφέα, αλλά και του ηθοποιού. Ποιες από αυτές τις ιδιότητές σας υπερισχύουν επί του παρόντος και ποια προσωπική σας ανάγκη ένωσε την πολιτική με το θέατρο και την υποκριτική;

Από τις ιδιότητές μου που αναφέρατε εκείνη που θα έβλεπα σαν ήσσονος σημασίας για την ιδιοσυγκρασία μου θα έλεγα πως είναι του πολιτικού. Όχι ότι δεν με ενδιαφέρει η πολιτική. Κάθε άλλο. Έχω άποψη για τα ζητήματα της πολιτικής και την υποστηρίζω την άποψή μου. Θεωρώ πως είμαι ένας συνειδητοποιημένος πολίτης. Αλλά το να είσαι υπουργός, όπως διετέλεσα κάποτε, είσαι υποχρεωμένος να ακολουθείς την γραμμή της κυβέρνησης, η οποία είναι υποχρεωμένη να ακολουθεί τις εντολές του πρωθυπουργού. Με άλλα λόγια ενεργείς υπό καθεστώς ορισμένων προδιαγραφών.

Μου έχει τεθεί πολλές φορές το ερώτημα τι από δυο προτιμώ: την θέση στο υπουργείο ή την θέση στην πρυτανεία στο Ε.Κ.Π.Α. Η απάντησή μου είναι πως ανεπιφύλακτα προκρίνω την θέση του πρύτανη. Κι αυτό, γιατί ο πρύτανης παίρνει αποφάσεις, δικαιούται να συγκρουσθεί με την κρατική εξουσία προκειμένου να υπερασπιστεί τα συμφέροντα του ιδρύματος του οποίου προΐσταται. Ενώ ο υπουργός; Σας είπα προηγουμένως.

Ως προς τις άλλες ιδιότητές μου – του πανεπιστημιακού δασκάλου, του θεατρικού συγγραφέα και του ηθοποιού – όσο κι αν θα ξεχώριζα εκείνη του πανεπιστημιακού δασκάλου από την άποψη ότι έχω ασχοληθεί  πολύ περισσότερο χρόνο με αυτήν από όσο με τις άλλες  – η δουλειά μου στο πανεπιστήμιο ήταν το κύριο βιοποριστικό μου επάγγελμα –, εντούτοις θα τις έβλεπα και τις τρεις ισότιμα ως δημιουργικές ενασχολήσεις. Δημιουργώ σημαίνει  φτιάχνω κάτι από το τίποτα.

Ο ηθοποιός ξεκινώντας τις πρόβες έχει μπροστά του λέξεις και τίποτα άλλο, από τις οποίες θα πρέπει να φτιάξει έναν άνθρωπο με σάρκα και οστά, ο οποίος δεν υπήρχε προηγουμένως. Ο θεατρικός συγγραφέας, και ο συγγραφέας γενικότερα – γιατί έχω γράψει και άλλα πράγματα εκτός από θεατρικά έργα – , ξεκινάει έχοντας μπροστά του ένα λευκό χαρτί ή μια άδεια οθόνη που πρέπει να την γεμίσει με λέξεις και να φτιάξει με αυτές καταστάσεις, προσωπικότητες, ιστορίες κ.ο.κ., οι οποίες προηγουμένως δεν υπήρχαν.

Ο δάσκαλος έχει σαν αποστολή να διδάξει στον μαθητή έτσι ώστε να γίνει αυτός κάτι που δεν ήταν προηγουμένως.

Θεοδόσης Πελεγρίνης, «Τυχαίοι έρωτες»

Μετά το δυσμενές αποτέλεσμα για τον ΣΥΡΙΖΑ στις εκλογές του 2023 και τα γεγονότα που ακολούθησαν με την εκλογή του Στέφανου Κασσελάκη στην προεδρία του κόμματος, που εν συνεχεία επέφερε την διάσπαση του ΣΥΡΙΖΑ, βλέπετε διέξοδο στο εγγύς μέλλον; Θα κατορθώσει η Αριστερά να ανακάμψει στην πολιτική ζωή της χώρας; Υπάρχουν σημάδια σύγκλισης έως και επανασύνδεσης της Νέας Αριστεράς με τον ΣΥΡΙΖΑ; 

Λέγοντας «να ανακάμψει η αριστερά στην πολιτική ζωή της χώρας» εννοείτε, αν καταλαβαίνω καλά, να ξαναγίνει κυβέρνηση. Το βλέπω χλωμό. Αλλά αυτό δεν νομίζω να ενοχλεί ιδιαίτερα τον αριστερό – εννοώ τον ανιδιοτελή αριστερό, και όχι τον καρεκλοθήρα αριστερό, γιατί υπάρχει κι αυτός.

Ανέκαθεν η αριστερά εκινείτο  σε χαμηλά νούμερα από απόψεως ψηφοφόρων, κι αυτό της έδινε, να ξέρετε, και μια γοητεία. Συνεπώς το να συνεχίσει η αριστερά να έχει χαμηλά ποσοστά μεταξύ των ψηφοφόρων δεν νομίζω ότι την υποτιμά. Οι αξίες της παραμένουν αλώβητες. Αυτό δεν σημαίνει ότι η αριστερά δεν πρέπει να παλεύει προκειμένου να την ενστερνιστεί και άλλος κόσμος.

Όσον αφορά το σκέλος του ερωτήματός σας για το αν υπάρχουν σημάδια σύγκλισης έως και επανασύνδεσης μεταξύ της Νέας Αριστεράς με του ΣΥΡΙΖΑ, δεν ξέρω ούτε και μπορώ να κάνω κάποια εκτίμηση – δεν είμαι μέσα στα πράγματα για να ξέρω. Θεωρώ όμως ότι επιβάλλεται η επανένωση, αφού προηγουμένως βέβαια γίνει η απαραίτητη ανάλυση και αποτίμηση για το τι έφταιξε ώστε να φτάσομε στην κατάσταση αυτή, η οποία κάθε άλλο παρά ευχάριστη είναι.

«Πάντα φοβόμουνα για το τι είδους ιδιωτικά πανεπιστήμια θα γίνουν, και εξακολουθώ να φοβάμαι.»

Η διαδικασία για τη λειτουργία των πρώτων μη κρατικών, μη κερδοσκοπικών ΑΕΙ, στην Ελλάδα έχει ξεκινήσει. Βλέπετε θετικά ή αρνητικά αυτή την εξέλιξη;

Θεωρητικά δεν ήμουν αντίθετος προς την ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων, ούτε και είμαι βέβαια. Πάντα φοβόμουνα όμως για το τι είδους ιδιωτικά πανεπιστήμια θα γίνουν, και εξακολουθώ να φοβάμαι. Γι’ αυτό με βλέπετε επιφυλακτικό απέναντι στην ίδρυση των ιδιωτικών πανεπιστήμιών στην χώρα μας – το τονίζω: στην χώρα μας!

Θα σας πω ένα περιστατικό που συνέβη σε έναν φίλο μου στην  Σιγκαπούρη. Είχε καθυστερήσει και κινδύνευε να χάσει το αεροπλάνο. Είπε λοιπόν στον οδηγό του ταξί  που τον μετέφερε να παραβιάσει τον νόμο, που δεν επέτρεπε την κυκλοφορία στο κέντρο της πόλης από όπου θα έπρεπε να διέλθει, για να προφτάσει το αεροπλάνο και θα του πλήρωνε το πρόστιμο για την παράβαση. Ο οδηγός συμφώνησε, αλλά ύστερα από λίγο μετάνιωσε και παρακάλεσε τον φίλο μου να κατέβει από το ταξί. «Μα σου είπα ότι θα σου πληρώσω το πρόστιμο», του είπε  ο φίλος μου. «Δεν είναι αυτό το ζήτημα, δεν μου το επιτρέπει η συνείδησή μου να παρανομήσω», απάντησε ο οδηγός.

Αν ήξερα ότι θα είχαν συνείδηση με ανάλογες αντιστάσεις όσοι εμπλακούν στην ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων  έτσι ώστε να μην επιχειρήσουν στο όνομα του κέρδους να καταστρατηγήσουν την αποστολή που πρέπει να έχει ένα πανεπιστήμιο, γιατί να έχω αντίρρηση;

Θέλετε να σας πω ένα ακόμη παράδειγμα; Σχετικά πρόσφατα ενεπλάκη το όνομα του πρωθυπουργού της Πορτογαλίας Αντόνιο Κόστα σε κάποιο οικονομικό σκάνδαλο, ο οποίος χωρίς χρονοτριβή παραιτήθηκε από την θέση του. Ύστερα από λίγες μέρες διαπιστώθηκε από την έρευνα που διεξήχθη ότι ο παραιτηθείς πρωθυπουργός δεν είχε σχέση με το σκάνδαλο και ότι επρόκειτο για συνεπωνυμία. Παρόλα αυτά ο εν λόγω πρωθυπουργός δεν διανοήθηκε να επιχειρήσει να ανακαλέσει την παραίτησή του και να επανέλθει στην  θέση του. Δεν θα του το επέτρεψε η συνείδησή του, υποθέτω. Ξέρετε πολλούς τέτοιους στην χώρα μας που θα υπάκουαν στην συνείδησή τους, και όχι στην γοητεία του κέρδους και της εξουσίας; Αυτό είναι που με προβληματίζει με την ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων στην χώρα μας: η συνείδηση και τα περιθώρια αντίστασής της στο κέρδος και το προσωπικό όφελος.

Για να επανέλθω στο θέατρο και στον κύκλο παραστάσεων που ξεκινάτε αυτή την περίοδο καθώς αποτελούν και την κύρια αφορμή της συνέντευξής μας, υποθέτω ότι θα υπάρξει συνέχεια ανάλογων παραστάσεων. Σχεδιάζετε πράγματι κάτι τέτοιο και με ποιο κριτήριο;

Ο στόχος είναι να παρουσιάσομε στο Φουαγιέ του θεάτρου Τζένη Καρέζη μετά τους «Τυχαίους έρωτες» τρία ακόμη έργα: «Το κορίτσι βασιλιάς», που αναφέρεται στην ζωή και την δράση του Καρτέσιου, «Συντηρητής Φακών», με επίκεντρο τον βίο και την διδασκαλία του Σπινόζα,  και «Η τελευταία έξοδο», με αντικείμενο την προσωπικότητα και τις ιδέες του Μπερξόν.

Ως προς το κριτήριο, θα σας έλεγα ότι είναι η φιλοδοξία μας να παγιώσομε το φιλοσοφικό θέατρο δίπλα στα άλλα είδη θεάτρου, για το οποίο ήδη σας μίλησα.

INFO  «Τυχαίοι έρωτες», Θέατρο Τζένη Καρέζη, Κάθε Τρίτη στο Φουαγιέ του θεάτρου, στις 18:30.

*Αγοράστε εισιτήρια για όλες τις κορυφαίες εκδηλώσεις στο inTickets.gr.