Είναι ωραίες οι ανοιξιάτικες βόλτες στην Αθήνα. Να περπατάς στις γειτονιές της με ένα καφέ στο χέρι, να χαζεύεις μαγαζιά, βιτρίνες κι ανθρώπους. Κι όταν, πια, ανοίξει η όρεξη από το περπάτημα και την κουβέντα, να έχεις να διαλέξεις. Θα κάτσεις; Μήπως προτιμάς να φας στα όρθια; Και τι; Κάτι που στις γύρες σου, σίγουρα θα σου έχει κάνει «κλικ» και θέλεις να το δοκιμάσεις.
Η Κυψέλη είναι μια τέτοια γειτονιά. Μεγάλη μεν και με πάρα πολύ –και ετερόκλητο- κόσμο, αλλά γειτονιά. Με μαγαζιά παλιά και καινούργια, με χρώμα και παλμό και με μια Φωκίωνος Νέγρη που συνεχίζει να αποτελεί έναν από τους πιο ζωντανούς πεζοδρόμους όλης της Αθήνας. Στη Φωκίωνος επάνω, αλλά και στα τόσα παρακλάδια της, μικρές και μεγαλύτερες καθέτους που συνθέτουν το μικρό λαβύρινθο –το λέει και το όνομα άλλωστε- της Κυψέλης, βρίσκεις ένα σωρό πράγματα να σου τραβάνε το μάτι και τη μύτη. Ένα σωρό πράγματα που θέλεις να δοκιμάσεις, ανάλογα με την όρεξη της στιγμής και της παρέας. Επιλογές πολλές. Αλλά, κυρίως, επιλογές που αξίζει να κάνεις, αυθεντικές γεύσεις που δεν σε απογοητεύουν.
Δύο από αυτές δοκίμασε η παρέα στην τελευταία βόλτα της στη Φωκίωνος και στα πέριξ -γιατί αυτά συμβαίνουν όταν βγαίνεις τσούρμο, σιγά μη συμφωνήσουν όλοι στο φαγητό. Η πρώτη είναι από τις στάνταρ στάσεις που κάνει κάποιος όταν έρχεται στην Κυψέλη, η δεύτερη θεωρείται ακόμη new entry, ειδικά για όσους δεν συχνάζουν στη γειτονιά. Και οι δυο τους αξίζουν μνείας όχι μόνο για το φαγητό τους –αυτό είναι εξαιρετικό-, αλλά και για την ατμόσφαιρα, τη φιλοσοφία, τους ανθρώπους τους.
Αυθεντικό φαλάφελ από τη Συρία
Ο ρεβιθοκεφτές είναι έδεσμα με το οποίο, ως Έλληνες, είμαστε αρκετά εξοικειωμένοι. Οι Ανατολίτες, όμως, αυτοί που αληθινά κατέχουν την τέχνη του φαλάφελ, το κάνουν αλλιώτικο, αρωματικό, αέρινο. Το τυλίγουν σε λεπτή αραβική πίτα, το συνοδεύουν με σαλάτες φρέσκες, ψητά λαχανικά και σάλτσες. Με ό,τι τραβάει η όρεξή σου. «Στις αραβικές χώρες, τα μαγαζιά που κάνουν φαλάφελ γράφουν στις ταμπέλες τους “falafel and more”», μας λέει ο Χασάν Μεϊντάν, ο άνθρωπος που πριν από 6 χρόνια, λίγο πριν το πρώτο αυστηρό lockdown, θέλησε να φέρει κάτι από τη γεύση της πατρίδας του στον κεντρικό πεζόδρομο της Κυψέλης.
Φρεσκοτηγανισμένα συριακά φαλάφελ στις Γεύσεις της Δαμασκού. Φωτό: Γιώργος Καπράνος
Οι «Γεύσεις της Δαμασκού» γεννήθηκαν σε μια πολύ άτυχη συγκυρία. Κι όμως άντεξαν τα διαδοχικά κλεισίματα και τις επανεκκινήσεις της εστίασης, προσαρμόστηκαν και από το 2023 άρχισαν ουσιαστικά να λειτουργούν κανονικά, σερβίροντας ένα από τα πιο νόστιμα και –κυρίως- αυθεντικά φαλάφελ που μπορείς να φας σε αυτήν την πόλη. Χωρίς εκπτώσεις και «στρογγυλέματα», χωρίς να προσαρμόζουν γεύσεις και συνταγές στις δικές μας προτιμήσεις και συνήθειες. Ακριβώς όπως στη Συρία, την πατρίδα του Χασάν, ο οποίος μεγάλωσε στην Ελλάδα με δυο γονείς που ήρθαν ως τουρίστες στη χώρα μας, την αγάπησαν και έμειναν εδώ για να φτιάξουν μια ζωή από την αρχή.
Λαϊκό φαγητό για όλες τις ώρες. Το φαλάφελ τυλιγμένο σε αραβική πίτα είναι ένα υγιεινό, πλήρες γεύμα που τρώγεται στο χέρι. Φωτό: Γιώργος Καπράνος
«Το φαλάφελ είναι ένα πολύ λαϊκό φαγητό», μας λέει. «Είναι κάτι που μπορούν να το φάνε όλοι και όλες τις ώρες, στη Συρία και στις χώρες του Αραβικού κόσμου το βρίσκεις παντού. Είναι υγιεινό, χορταστικό, ένα πλήρες γεύμα. Και σερβίρεται με συγκεκριμένα πράγματα». Το «falafel and more» που λέγαμε στην αρχή… Την ίδια ακριβώς λογική, όπως στη Συρία, αλλά και στην Κωνσταντινούπολη και το Λίβανο, όπου η οικογένεια του Χασάν διατηρεί αντίστοιχα μαγαζιά με το ίδιο ακριβώς μενού, ακολουθούν οι δικές μας «Γεύσεις της Δαμασκού», στην Κυψέλη. Φαλάφελ αρωματικό, φρεσκοτηγανισμένο, μόνο του σερβιρισμένο σε πιάτο ή τυλιγμένο σε πίτα ως σάντουιτς.
Η κυρία Σοφία Μεϊντάν, η ψυχή του μαγαζιού, φτιάχνει τα πάντα με δικές της παραδοσιακές συριακές συνταγές. Φωτό: Γιώργος Καπράνος
Κι από εκεί και πέρα, σαλάτες και σάλτσες: φατούς, ταμπουλέ, χούμους κλασικό ή με παντζάρι, μουταμπάλ, μπαμπά γκανούς, μουχαμάρα, φατέχ. Όλες τους φρεσκοφτιαγμένες, σπιτικές, με τις συνταγές της κυρίας Σοφίας, της μητέρας του Χασάν, η οποία είναι ο αρχηγός της κουζίνας και του μαγαζιού ολόκληρου. Αυτή μαγειρεύει, τηγανίζει και σερβίρει.
Η σαλάτα Shamshy, με ρεβίθια, κόκκινη και πράσινη πιπεριά, ντομάτα, φρέσκο κρεμμυδάκι και μαϊντανό, φυσικά από τα χέρια της κυρίας Σοφίας. Όλ Φωτό: Γιώργος Καπράνος
Το δικό της χαμόγελο και η δική της αγάπη για τη γεύση και την παράδοση της πατρίδας της περνάει στο φαγητό και μιλάει στην ψυχή σου. Μια γεύση γνώριμη και οικεία, που κουβαλάει όμως κι ένα μυστήριο, εικόνες και αρώματα από μια χώρα μακρινή, ταλαιπωρημένη αλλά περήφανη. Μια γεύση που ενώνει λαούς ή παρέες που λένε τα νέα τους με ένα φαλάφελ στο χέρι. Μια στάση που –το είπαμε- την κάνεις ξανά και ξανά.
Μια πίτσα σταλμένη από τον θεό
Όπου «θεός» ο άνθρωπος που στη Νάπολη λατρευόταν και συνεχίζει να λατρεύεται και μετά θάνατον με όλους τους δυνατούς τρόπους. Όποιος επισκεφθεί αυτήν την τόσο πολύχρωμη και τόσο ζωντανή πόλη του Ιταλικού νότου θα δει ότι οι Ναπολιτάνοι ξυπνάνε και κοιμούνται με την εικόνα του Μαραντόνα στο προσκεφάλι τους. Ο Ντιέγκο είναι παντού – το ίδιο και τα ζυμάρια ωρίμανσης με τα οποία φτιάχνονται οι ξακουστές σε όλο τον κόσμο ναπολιτάνικες πίτσες. Οι αυθεντικές, αυτές με τα λίγα υλικά και την κυψελωτή ζύμη, τόσο σοφά φτιαγμένες που τρώγονται ολόκληρες χωρίς να σε βαραίνουν. Αυτές που αργήσαμε, αλλά τις μάθαμε και τις αγαπήσαμε κι εδώ.
Ένα σύνθημα που ενώνει όλους τους λάτρεις της πίτσα. Και γι’ αυτό κοσμεί και τον τοίχο του Dieguito στην Κυψέλη. Φωτό: Γιώργος Καπράνος
Τέτοιες πίτσες έφτιαχνε από το 2021 ο Τζαν Μποϊμπεγί στο Dieguito της Νέας Μάκρης. Μέχρι που, νοσταλγώντας την αύρα της Νάπολης, της πόλης την οποία, όπως λέει, λατρεύει, σκέφτηκε να μετακομίσει αυτός, τα ζυμάρια και ο φούρνος του στη Νάπολη της Αθήνας, δηλαδή την Κυψέλη.
Δημιουργώντας μια αυθεντική ναπολιτάνικη πίτσα στην κουζίνα του Dieguito. Φωτό: Γιώργος Καπράνος
Το Dieguito άνοιξε στη γωνία Κυψέλης και Ρήνειας πριν από 1 χρόνο και ταίριαξε σαν να ήταν από πάντα εκεί. «Η Κυψέλη έχει τέχνη, πολυ-πολιτισμικότητα, άγρια ομορφιά», μας λέει ο ίδιος εξηγώντας γιατί αυτή η κλασική ναπολιτάνικη πιτσαρία και σπριτσερία ανήκε ανέκαθεν εδώ. «Η Νάπολη και η πίτσα έχουν μια λαϊκότητα. Κάτι πολύ οικείο, comfort. Κι αυτό θέλαμε να κάνουμε. Έχουμε μια ρομαντική προσέγγιση σε αυτό που προσφέρουμε. Μόνο πίτσα, σαλάτα, κρασί και spritz. Δεν σερβίρουμε “σκληρά” ποτά ούτε κοκτέιλ. Θέλουμε κάτι απλό και γρήγορο. Καμία επιτήδευση, κανένα στήσιμο».
Ο Τζαν Μποϊμπεγί ήθελε να μεταφέρει στην Κυψέλη την οικεία και ανεπιτήδευτη αίσθηση μιας ναπολιτάνικης σπριτσερίας. Το Dieguito έγινε αμέσως ένα από τα αγαπημένα μαγαζιά της γειτονιάς. Φωτό: Γιώργος Καπράνος
Ένα μαγαζί της γειτονιάς, που έγινε αυτόματα κομμάτι της. Ένα μέρος για να κάτσεις με δυο φίλους και να πείτε τα νέα σας τρώγοντας θεϊκή πίτσα ή το μαγαζί που θα πας και μόνος. Σαν στο σπίτι σου αλλά με ένα φούρνο που ψήνει την πίτσα στους 500 βαθμούς και τη σερβίρει στο 2λεπτο. Με λίγα υλικά σε κλασικούς συνδυασμούς. Τίποτα «πειραγμένο». Με ζύμες που ωριμάζουν για 48 ώρες, με σάλτσες σπιτικές αρωματισμένες με βασιλικό και ρίγανη, με μορταδέλα από τη Μπολόνια και φρέσκια μοτσαρέλα. Τι άλλο μπορείς να ζητήσεις;
Η συνταγή είναι απλή: ζύμη που ωριμάζει για 48 ώρες, λίγα και αυθεντικά υλικά κι ένας ξυλόφουρνος που ψήνει την πίτσα όπως πρέπει. Φωτό: Γιώργος Καπράνος
Το Dieguito έχει επίσης τραπεζάκια στον πεζόδρομο. Γιατί είναι κάτι βραδιές στην ανοιξιάτικη ή καλοκαιρινή Αθήνα που σχεδόν απαιτούν να καθίσεις κάπου έξω. Είναι, πάλι, φορές που θα περάσεις από εδώ για να συνεχίσεις τη βόλτα σου με ένα κουτί πίτσα στο χέρι.
Φωτό: Γιώργος Καπράνος
Όλα είναι μέσα στο πρόγραμμα σε ένα μαγαζί και σε μια γειτονιά που σπάνια θα σου πει όχι. Τώρα το καλοκαίρι –πάντα τιμώντας τον μεγάλο Ντιέγκο- το Dieguito σχεδιάζει να διοργανώσει και αργεντίνικες βραδιές. Εκεί, δηλαδή, που νόμιζες ότι δεν μπορεί να γίνει καλύτερο, έρχεται το χέρι του θεού και σου δείχνει ξανά το δρόμο προς την Κυψέλη.
