Παρά το γεγονός ότι η υπογραφή της συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης και Ινδίας χαρακτηρίζεται από όλες τις πλευρές ως ιστορική, από το παζλ λείπει μια και μόνη αντίδραση, αυτή του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ. Καθώς οι ώρες από την υπογραφή της περνούσαν, ο συνήθως λαλίστατος για ό,τι συμβαίνει στην διεθνή πολιτική και δη στο διεθνές εμπόριο Αμερικανός πρόεδρος τηρούσε σιγή ιχθύος, παρά το γεγονός ότι η συμφωνία ΕΕ- Ινδίας παρουσιάστηκε ευρέως ως αντιστάθμισμα  στην δική του εμπορική πολιτική που βασίζεται στους δασμούς.

Η συμφωνία, η οποία επετεύχθη νωρίτερα, χρειάστηκε σχεδόν δύο δεκαετίες δουλειάς και διαπραγματεύσεων και προβλέπει την σταδιακή κατάργηση των δασμών στο μεγαλύτερο μέρος των εισαγωγών εκατέρωθεν, εκτός από ορισμένα βασικά προϊόντα και τομείς.

Μια πρόγευση για ένα πιθανό ξέσπασμα του προέδρου των ΗΠΑ κατά της συμφωνίας, της ΕΕ και της Ινδίας είχαν δώσει δηλώσεις του υπουργού Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ ο οποίος ανέφερε πως: «Οι ΗΠΑ έχουν κάνει πολύ μεγαλύτερες θυσίες από ό,τι οι Ευρωπαίοι. Βάλαμε δασμούς 25% στην Ινδία για την αγορά ρωσικού πετρελαίου. Και τι συνέβη; Οι Ευρωπαίοι υπογράφουν εμπορική συμφωνία με την Ινδία», δήλωσε ο Μπέσεντ στο ABC News την Κυριακή.

Ο Υπουργός Πετρελαίου και Φυσικού Αερίου της Ινδίας, Χαρντίπ Σινγκ Πούρι, ανέφερε ότι αναμένει η σχέση ΗΠΑ–Ινδίας να παραμείνει θετική και ότι σύντομα μπορεί να ολοκληρωθεί εμπορική συμφωνία μεταξύ τους.

«Η δομή της σχέσης μεταξύ ΗΠΑ και Ινδίας είναι πολύ ισχυρή. Προσπαθώ να βλέπω τη θετική πλευρά, δεν είμαι μάντης, δεν ξέρω πότε θα υπογραφούν οι εμπορικές συμφωνίες, πόσο θα διαρκέσουν, αλλά όλοι χρειάζεται να ηρεμήσουν λίγο», δήλωσε ο Πούρι στο CNBC.

Πώς θα αντιδράσει ο Τραμπ;

Ο πρωθυπουργός της Ινδίας, Ναρέντρα Μόντι, χαρακτήρισε τη συμφωνία «ορόσημο», ενώ τόσο εκείνος όσο και η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, την αποκάλεσαν «μητέρα όλων των συμφωνιών». Η φον ντερ Λάιεν δήλωσε ότι η συμφωνία θα επιτρέψει στις δύο πλευρές να ενισχύσουν τη στρατηγική τους σχέση. Οι δύο ηγέτες αναμένεται να μιλήσουν στο EU–India summit και να χαιρετίσουν τη συμφωνία που μειώνει τα εμπόδια στο εμπόριο και τους δασμούς, τη στιγμή που οι εξαγωγικές τους βιομηχανίες πλήττονται από του δασμούς των ΗΠΑ.

Την ίδια ώρα, ο Λευκός Οίκος επέβαλε πέρυσι δασμό 15% στις εισαγωγές από την ΕΕ, παρά τη συμφωνία, ενώ τα προϊόντα από την Ινδία επιβαρύνθηκαν με 50%, εν μέρει λόγω των αγορών ρωσικού πετρελαίου.

Ο Χοσούκ Λι-Μακιγιάμα, διευθυντής του European Centre for International Political Economy, σημείωσε ότι η συμφωνία ΕΕ–Ινδίας είναι από τις καλύτερες δυνατές για τις δύο πλευρές, που παραδοσιακά προστατεύουν στρατηγικούς τομείς όπως η γεωργία και τα αυτοκίνητα. «Είναι μια συμφωνία που μπορεί να έχει θετικό αντίκτυπο, ενώ οι ΗΠΑ και η Κίνα παραμένουν κλειστές στις νέες αγορές», πρόσθεσε.

Ωστόσο, η διαφορά είναι ότι η Ινδία απέτυχε να εξασφαλίσει συμφωνία με τις ΗΠΑ, ενώ οι ευρωπαϊκοί υπουργοί εμπορίου έχουν αρχίσει να συνηθίζουν πλέον τις συνεχείς απειλές δασμών από την Ουάσινγκτον.

Ευρωπαϊκή ισορροπία και κυριαρχία

Στην Ευρώπη δίνεται ιδιαίτερο βάρος στο να μην υπάρξει κάποια κλιμάκωση της έντασης στις σχέσεις με τις ΗΠΑ, ειδικά σε μια περίοδο που η δέσμευση της Ουάσινγκτον προς τους Ευρωπαίους συμμάχους δείχνει ασταθής και ιδιαίτερα όσον αφορά στην κοινή άμυνα στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ.

Ο Ντέιβιντ Μακάλιστερ, μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και πρόεδρος της επιτροπής εξωτερικών υποθέσεων, τόνισε τη σημασία της ισορροπίας ανάμεσα στα οικονομικά συμφέροντα και τη διατήρηση καλών σχέσεων με τις ΗΠΑ: «Η Ευρώπη πρέπει να γίνει πιο κυρίαρχη. Πρέπει να ωριμάσουμε, να γίνουμε οικονομικά πιο ανταγωνιστικοί και να κάνουμε περισσότερα για την ασφάλεια και την άμυνά μας, ενώ παράλληλα διατηρούμε στενές σχέσεις με τις ΗΠΑ … αλλά αυτή η σχέση πρέπει να βασίζεται σε αμοιβαίο σεβασμό και εμπιστοσύνη».