«Η Λούλα μπήκε κρυφά στο δωμάτιο του Εγγλέζου». Η φράση θα μπορούσε να προέρχεται από λαϊκό αισθηματικό μυθιστόρημα. Το νέο όμως βιβλίο της Νίκης Μαραγκού που κυκλοφορεί από το Βιβλιοπωλείον της Εστίας με τον αραβικό τίτλο «Γεζούλ», που σημαίνει «όλα χάνονται», δεν ανήκει σε αυτήν την κατηγορία. Ιστορική αφήγηση, περιηγητικό κείμενο, ημερολόγιο, βιογραφία επικαλύπτουν το ένα το άλλο σε ένα κείμενο με πρωταγωνιστικό χαρακτήρα τη «Λούλα», κατά κόσμον Τερέζα Μακρή, τη δωδεκάχρονη κόρη του προξένου της Αγγλίας Προκόπιου Μακρή, την οποία ερωτεύτηκε ο «Εγγλέζος» Μπάιρον κατά τη διαμονή του στην Ελλάδα και πέρασε στην Ιστορία ως η «κόρη των Αθηνών» στο ομότιτλο ποίημά του τού 1810.
Στη μυθοπλαστική βιογραφία της Μαραγκού αποκτά φωνή μια γυναίκα της οποίας τα ίχνη της προσωπικής διαδρομής χάνονται στο σκοτάδι πίσω από τη λάμψη του μεγάλου ρομαντικού ποιητή. Μαζί της ζωντανεύει ο πολύχρωμος κόσμος της εποχής της, όπου Ελληνες και Τούρκοι, ξένοι φιλέλληνες και περιηγητές, έμποροι και δούλοι, ευρωπαίοι γαλαζοαίματοι, διπλωμάτες και ντόπιοι αγωνιστές συνθέτουν το ανθρώπινο ψηφιδωτό της ελληνικής κοινωνίας στα χρόνια γύρω από την ίδρυση του ελληνικού κράτους, όταν η Ανατολή συναντάται με τη Δύση.
Με αφηγήσεις που ξεπηδούν διαρκώς η μία μέσα από την άλλη, φτάνουμε στο παρελθόν ως την Πόλη του 1720 και ακολουθώντας τους χαρακτήρες μετακινούμαστε στην Αίγινα και στην Κέρκυρα, στη Μάλτα και στην Κωνσταντινούπολη, στη μεταπολεμική Αμμόχωστο και στο Μεσολόγγι, στην Αγία Πετρούπολη, στο Βουκουρέστι και στην Αίγυπτο του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Σημείο αναφοράς η Αθήνα τού τότε και του τώρα. Η συγγραφέας μάς οδηγεί σε περιπάτους στου Ψυρρή και γύρω από τον Ιερό Βράχο της Ακρόπολης που μοιάζουν με «διαδρομή» σε παλιά γκραβούρα. Οι ήρωες αυτής της πολυπρόσωπης αφήγησης ζουν τη δική τους ιστορία την ώρα που ξεσπά η Επανάσταση, μαίνεται ο πόλεμος της Κριμαίας, κλέφτες αρπάζουν τα γεώμηλα του Καποδίστρια στην Αίγινα, ευρωπαίοι διπλωμάτες πίνουν τον καφέ τους στο «Βella Grecia» της Αιόλου και οι Αθηναίοι εξεγείρονται και ζητούν Σύνταγμα από τον Οθωνα.
Ημερολογιακές σημειώσεις
Εμβόλιμες στην αφήγηση της ζωής της Λούλας, οι ημερολογιακές σημειώσεις της συγγραφέως, σε πρώτο πρόσωπο, προτίθενται να αποκαλύψουν τα στάδια της πορείας από την έμπνευση στο μυθοπλαστικό κείμενο. Ομολογουμένως, τέτοιες επιδιώξεις γεννούν καχυποψία. Διακινδυνεύει ο αναγνώστης στα έργα που χρησιμοποιούν μεταμοντέρνες τεχνικές και επιχειρούν να θεματοποιήσουν τη δημιουργική διαδικασία της συγγραφής να βρεθεί μπροστά σε ένα αποτέλεσμα άψυχο και επιτηδευμένο. Η Μαραγκού καταφέρνει όμως με τις τυχαίες αφορμές, τα διαβάσματα, τους συνειρμούς, τα ταξίδια και τις ανθρώπινες ιστορίες να συνθέσει μια δεύτερη αφήγηση στο παρόν, η οποία παρακολουθείται αυτόνομα, αλλά συμπλέκεται με την κύρια αφήγηση φυσικά, σε ένα σύνολο όπου η ανάγνωση ρέει απολαυστικά και τα όρια ανάμεσα στην πραγματικότητα και στη μυθοπλασία είναι δυσδιάκριτα. Ιστορικά και φανταστικά πρόσωπα μάς παρασύρουν στον κόσμο τους, η γλώσσα τους χρωματίζεται με λέξεις από τα τοπικά ιδιώματα, οι ιστορικές λεπτομέρειες φωτίζουν τον τόπο και τον χρόνο. Το τέλος μένει ανοιχτό. Οπως οι ιστορίες της ζωής μας.
