Κινηματογραφικό Φεστιβάλ Βενετίας, Σεπτέμβριος 2024. Στην ασφυκτικά γεμάτη (και με ορθίους) αίθουσα συνεντεύξεων Τύπου στο Palazzo del Casinò του Λίντο νιώθεις την ατμόσφαιρα ηλεκτρισμένη. Σε λίγα λεπτά πρόκειται να εμφανιστεί ο Ντάνιελ Κρεγκ και να μιλήσει για το «Queer», την ταινία στην οποία πρωταγωνιστεί λίγα χρόνια μετά την τελευταία του ως Τζέιμς Μποντ («No Time to Die», 2021). Σκηνοθετημένο από τον Λούκα Γκουαντανίνο, το φιλμ αυτό είχε ήδη προβληθεί για τους δημοσιογράφους και (καθόλου αδικαιολόγητα) είχε προκαλέσει θόρυβο και ατελείωτες συζητήσεις. Κάποια στιγμή, με την αναπόφευκτη καθυστέρηση, ο Κρεγκ μπαίνει την αίθουσα μαζί με τους υπόλοιπους συντελεστές του «Queer» και μετά το μεγάλης διάρκειας χειροκρότημα και ενώ έχει μόλις καθίσει στο κάθισμά του, πέφτει σαν βόμβα η πρώτη ερώτηση προς τον ίδιο: «Κύριε Κρεγκ, πιστεύετε ότι κάποτε στο μέλλον θα μπορούσαμε να δούμε τον Τζέιμς Μποντ γκέι;»

Πού μπορεί να στηρίχθηκε μια τόσο γελοία ερώτηση; Στο ότι στο «Queer», το σενάριο του οποίου είναι εμπνευσμένο από το ομότιτλο ημι-αυτοβιογραφικό μυθιστόρημα του αμερικανού συγγραφέα Ουίλιαμ Μπάροουζ, ο βρετανός ηθοποιός υποδύεται έναν ομοφυλόφιλο, αλκοολικό και ηρωινομανή Αμερικανό, τον οποίο για ένα μεγάλο μέρος της ταινίας βλέπουμε να κυκλοφορεί στην Πόλη του Μεξικού όπου αναζητεί με πάθος ηρωίνη και ανδρικό σεξ. Παλεύει με τους χειρότερους δαίμονές του λόγω των εξαρτήσεών του και απολαμβάνει με βουλιμία το σεξ με τον νεότερο άνδρα που έχει ερωτευθεί (τον ενσαρκώνει ο Ντρου Στάρκι). Η ταινία ίσως να μην είναι και τόσο επιτυχημένη (ο Γκουαντανίνο γίνεται φλύαρος στο θέμα της ομοφυλοφιλίας), όμως η δουλειά μπροστά στην κάμερα, τόσο του Κρεγκ όσο και του Στάρκι – τουλάχιστον στις σεξουαλικές σκηνές –, είναι αξιοθαύμαστα γενναία.

Η «κίτρινη» ερώτηση βέβαια δεν προέκυψε μόνο από τον ρόλο του Κρεγκ στην εν λόγω ταινία, αλλά και από την παραφιλολογία για το νέο πρόσωπο του Τζέιμς Μποντ που επικρατούσε εκείνη την εποχή και που θα συνεχιστεί μέχρι τη στιγμή που (επιτέλους!) θα μάθουμε ποιος θα ενσαρκώσει τον 007. Σε κάθε περίπτωση, στη Βενετία, ο Ντάνιελ Κρεγκ προτίμησε να μην απαντήσει – και μάλλον καλά έκανε. Ενοχλημένος – και με το δίκιο του –, μουρμούρισε απλώς: «Ορίστε, να τα, αρχίσαμε πάλι…». Ποιος μπορεί να ξέρει πόσες φορές έχει βρεθεί σε ανάλογη θέση, θύμα ανόητων ερωτήσεων που δεν εξυπηρετούν σε τίποτα απολύτως. Ηταν ο σκηνοθέτης Λούκα Γκουαντανίνο που πήρε σε εκείνη την περίσταση τον λόγο και λειτουργώντας σαν πυροσβέστης είπε: «Κυρίες και κύριοι, ας σοβαρευτούμε. Είμαστε αρκετά ώριμοι για να ξέρουμε πολύ καλά ότι δεν θα μάθουμε ποτέ τι μπορεί να συμβαίνει στο κρεβάτι του Τζέιμς Μποντ».

Τα γυρίσματα στην Ελλάδα

Το παραπάνω περιστατικό ήρθε στο μυαλό μου στο άκουσμα της είδησης ότι ο Ντάνιελ Κρεγκ μαζί με δύο εξίσου διάσημους συναδέλφους του, τον Ιρλανδό Κίλιαν Μέρφι (βραβευμένο με Οσκαρ Α’ ρόλου για το «Οπενχάιμερ») και την Αμερικανίδα Μισέλ Ουίλιαμς («Το μυστικό του Brokeback Mountain», «Μια πόλη δίπλα στη θάλασσα» κ.ά.), έρχονται στην Ελλάδα για μια νέα ταινία, της οποίας τα γυρίσματα θα πραγματοποιηθούν στην Αθήνα και στην Κέρκυρα. Λεπτομέρειες για το φιλμ δεν είναι ακόμη γνωστές, αν και το γεγονός ότι σκηνοθέτης είναι ο Ντάμιεν Σαζέλ υπόσχεται πολλά. Πρόκειται για έναν από τους καλύτερους δημιουργούς της γενιάς του, με τις ταινίες του να ισορροπούν ανάμεσα σε ποικίλα είδη – μεταξύ άλλων έχει υπογράψει τη σκηνοθεσία και το σενάριο στις ταινίες «Χωρίς μέτρο», «Βαβυλώνα» και φυσικά στο «La La Land», για το οποίο απέσπασε Οσκαρ σκηνοθεσίας σε ηλικία 32 ετών.

Πριν από λίγο καιρό το υπόγειο του Καπνεργοστασίου επί της οδού Λένορμαν μετατράπηκε σε φυλακή και χρησιμοποιήθηκε ως χώρος γυρισμάτων για την επικείμενη ταινία. Βεβαίως, αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που ο Ντάνιελ Κρεγκ φιλοξενείται στη χώρα μας για κινηματογραφικά γυρίσματα. Το καλοκαίρι του 2021 ήταν και πάλι εδώ για το «Glass Onion», το σίκουελ της µαύρης κωµωδίας µυστηρίου «Στα µαχαίρια», του Ράιαν Τζόνσον, όπου υποδύεται τον ιδιωτικό ντετέκτιβ Μπενουά Μπλαν. Πρόκειται για τον δεύτερο ήρωά του σε franchise, αφού τον «πρωτογνώρισε» το 2019 και το 2025 τον «συνάντησε» για τρίτη φορά στο «Wake up dead man». Λέγεται, δε, ότι θα ακολουθήσει και τέταρτη ταινία.

Flashback στον δικό του Τζέιμς Μποντ

Επιστροφή στη Βενετία, πριν από περίπου 24 χρόνια, τον Αύγουστο του 2002. Τότε ήταν που είδα πρώτη φορά από κοντά τον Ντάνιελ Κρεγκ. Η ταινία «Ο δρόμος της απώλειας» παιζόταν εντός συναγωνισμού στο κινηματογραφικό φεστιβάλ και ο ίδιος βρισκόταν στο καστ της. Στο γκανγκστερικό έπος του Σαμ Μέντες, ο βρετανός ηθοποιός, αν και έκανε πολύ καλή δουλειά ενσαρκώνοντας τον σκοτεινό γιο ενός αρχικακοποιού (Πολ Νιούμαν) που έρχεται σε σύγκρουση με το πρωτοπαλίκαρο (Τομ Χανκς) του πατέρα του, περνούσε απαρατήρητος, καθώς τότε δεν ήταν πρώτο όνομα. Αυτό θα γινόταν λίγα χρόνια αργότερα, το 2006, όταν εμφανίστηκε στο «Casino Royale» του Μάρτιν Κάμπελ, έχοντας πάρει τη σκυτάλη στον ρόλο του Τζέιμς Μποντ από τον Πιρς Μπρόσναν. Να σημειωθεί εδώ ότι o τελευταίος, σύμφωνα με τον ίδιο, είχε λάβει επιβεβαίωση από τους τότε παραγωγούς των ταινιών «007» ότι θα πρωταγωνιστούσε σε μια πέμπτη ταινία, κάτι που άλλαξε όμως την τελευταία στιγμή και ο ρόλος δόθηκε στον Ντάνιελ Κρεγκ. Σε κάθε περίπτωση, ο Κρεγκ έδωσε μια νέα, πιο «βρώμικη», αλήτικη εκδοχή του πράκτορα των σελίδων του Ιαν Φλέμινγκ, αλλάζοντας ριζικά την εικόνα που γνωρίζαμε ως τότε.

Ανάμεσα στα τυχερά του επαγγέλματος του δημοσιογράφου είναι και η δυνατότητα να συναντήσεις κάποιους ανθρώπους την κατάλληλη στιγμή και να συνομιλήσεις μαζί τους. Είχα λοιπόν τη τύχη, για το ΒΗΜΑgazino, να συναντήσω και να μιλήσω με τον Ντάνιελ Κρεγκ στην παρουσίαση του «Casino Royale» στο Λονδίνο το 2006. Αναζητώντας από τα αρχεία μου δηλώσεις του εκείνη την εποχή βρήκα την εξής: «Αναλαμβάνοντας τον Τζέιμς Μποντ, άξονάς μου ήταν το να απαντήσω τα “γιατί;”. Γιατί o Μποντ είναι αυτός που είναι; Για ποιον λόγο συμπεριφέρεται όπως συμπεριφέρεται; Γιατί όλη αυτή η εσωστρέφειά του; Γιατί δεν πλησιάζει τους ανθρώπους; Με το σενάριο που είχαμε ήθελα να ακολουθήσω τον Μποντ, κυριολεκτικά, από το μηδέν».

Και η αλήθεια είναι ότι τα κατάφερε. Ο Μποντ του Ντάνιελ Κρεγκ έγραψε Ιστορία γιατί έφερε κάτι πραγματικά καινούργιο στον κόσμο του ήρωα. Ο χαρακτήρας που απέδωσε ο βρετανός ηθοποιός ανήκει σε μια εποχή όπου η έννοια της εμπιστοσύνης είναι πλέον σενάριο επιστημονικής φαντασίας, θυμίζει αγρίμι, μόνος εναντίον όλων, ζει για την κάθε στιγμή και αδιαφορεί για το αύριο. Την ίδια ώρα όμως η «δολοφονική μηχανή» ανακαλύπτει σιγά-σιγά τον κόσμο των συναισθημάτων. Και αυτό σημαίνει ανθρώπινη προσέγγιση του ήρωα. Θα μπορούσα μάλιστα να πω ότι η αίσθηση που μου προκαλεί ο Ντάνιελ Κρεγκ στον ρόλο του Τζέιμς Μποντ είναι τόσο καθαρή και γνήσια όσο εκείνη που, σε ένα εντελώς διαφορετικό πλαίσιο, μου είχε δημιουργήσει ο Σον Κόνερι, ο πρώτος κινηματογραφικός Μποντ, το 1962, με το «Δόκτωρ Νο». Τότε, μέσα σε μια νύχτα, ο σκωτσέζος ηθοποιός έγινε πρότυπο του σινεμά και στα χρόνια που ακολούθησαν απέκτησε εκατομμύρια πιστούς θαυμαστές, επηρεάζοντας την ποπ κουλτούρα και το lifestyle. Βεβαίως, ο 007 είναι η καλύτερη διαφήμιση του εαυτού του, όμως βλέπουμε ότι όλοι οι «Μποντ» ανάμεσα στον Σον Κόνερι και τον Ντάνιελ Κρεγκ δεν έχουν το εκτόπισμα αυτών των δύο. Επίσης, αν το καλοσκεφτούμε, οι ταινίες με τον Κρεγκ πρωταγωνιστή δεν έχουν «παλιώσει»
– ίσως είναι πολύ νωρίς για τέτοιου είδους συμπεράσματα, καθώς είναι οι πιο πρόσφατες, όμως προσωπικά είµαι πεπεισµένος ότι µε το «Casino Royale», το «Quantum of Solace», το «Spectre» και κυρίωςμε το «Skyfall» κάτι τέτοιο δεν θα συμβεί. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι και κάποιες ταινίες του Κόνερι, όπως το «Από τη Ρωσία με αγάπη» (1963) και η «Επιχείρηση: Χρυσοδάκτυλος» (1964), δεν έχουν παλιώσει παρότι πλέον είναι άνω των 60 ετών.

Σήμερα, ο Κρεγκ έχει αφήσει τον Μποντ πίσω του και αναζητεί νέες προκλήσεις. Επιθυμεί ρόλους και ήρωες απρόβλεπτους και τρόπους να αναδείξει το ταλέντο του, το οποίο κάθε άλλο παρά περιορισμένο είναι. Είχε δουλέψει εξάλλου πολύ σκληρά και για πολλά χρόνια πριν κερδίσει τον διασημότερο ρόλο της ζωής του. Επαιζε θέατρο από τα 14 του και από τα 16 ανήκε στον θίασο του Εθνικού Θεάτρου Νέων στο Ηνωμένο Βασίλειο, ενώ αποφοίτησε από το Guildhall School of Music and Drama. Ντεμπούτο στη θεατρική σκηνή έκανε σαν Αγαμέμνονας στο έργο του Σαίξπηρ «Τρωίλος και Χρυσηίδα», αλλά για τα προς το ζην δούλεψε λαντζέρης και σερβιτόρος. Ηταν πάντοτε «άνθρωπος της πιάτσας» και αυτό σίγουρα είχε τη σημασία του στην ερμηνεία του ως Τζέιμς Μποντ. Και μπορεί πολλοί να διαφωνούν με την «αλήτικη» περσόνα που επέβαλε ο ηθοποιός στον χαρακτήρα του Ιαν Φλέμινγκ, δεν παύει όμως να είναι η πιο ανθρώπινη εκδοχή του που έχουμε δει ποτέ στο σινεμά. Στην πραγματικότητα, δεν θα βρούμε καμία μέτρια ταινία του Κρεγκ ως Μποντ, ενώ θα βρούμε κάποιες του Κόνερι (π.χ. «Τα διαμάντια είναι παντοτινά»), αρκετές του Ρότζερ Μουρ (έδωσε την πιο αστεία αλλά και την πιο καρτουνίστικη εικόνα του 007), και ας αφήσουμε καλύτερα στην άκρη τις δύο ταινίες του Τίμοθι Ντάλτον, που πνίγονται στη σοβαροφάνεια. Οσο για τον Πιρς Μπρόσναν, είχε πολύ γοητευτικό στυλ, αλλά και πάλι σου έδινε την αίσθηση ότι δεν παρακολουθείς κάτι απολύτως γήινο. Αν μη τι άλλο, ο Ντάνιελ Κρεγκ ήταν, είναι και θα είναι πάντα πέρα για πέρα γήινος.