Ο Χακάν Φιντάν δεν ήταν ο πρώτος που μίλησε για «ιστορική ευκαιρία» επίλυσης. Ο τούρκος υπουργός Εξωτερικών, βεβαίως, αναφέρθηκε στο «πρόβλημα του Αιγαίου». Είχε προηγηθεί ο Νίκος Δένδιας, ως υπουργός Εξωτερικών, μετά τους σεισμούς στην Τουρκία, ο οποίος είδε τότε «παράθυρο ευκαιρίας», που μπορεί να γίνει «πόρτα» διαρκούς ελληνοτουρκικής ειρήνευσης.
Ακολούθησε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, αμέσως μετά την επανεκλογή του, το 2023, αναφερόμενος σε μια πιθανή συμφωνία οριοθέτησης ΑΟΖ – υφαλοκρηπίδας. Και φυσικά, ο Γιώργος Γεραπετρίτης, ο οποίος έχει μιλήσει πολλάκις περί «ιστορικής ευκαιρίας», αλλά και ανάγκης λήψης «μεγάλων αποφάσεων» στην Ανατολική Μεσόγειο.
Τι άλλαξε, όμως, και τα λόγια του Φιντάν ερμηνεύονται στην Αθήνα ως έμπρακτη διάθεση για συζήτηση περί μίας διαφοράς και δη των χωρικών υδάτων; Να σας θυμίσω ότι ο τούρκος υπουργός είχε πει στο πρόσφατο παρελθόν: «Δε δέχομαι 12 ναυτικά μίλια, δεν δέχεσαι 6… το ζήτημα του Αιγαίου δεν είναι άλυτο πρόβλημα».
Είναι διατεθειμένη η κυβέρνηση να ανοίξει πάλι συζήτηση για τα κλιμακωτά χωρικά ύδατα, όπως έκανε ο Σημίτης, κατά τη διάρκεια της δεύτερης θητείας του; Όπως μου λέει συνομιλητής μου, «αυτό να το ξεχάσεις, δεν υπάρχει περίπτωση να γίνει». Μην ξεχνάτε άλλωστε, ότι το 2026 είναι προεκλογικό έτος στην Ελλάδα. Άρα; Κρατήστε το ενδεχόμενο, ο Φιντάν να μπλοφάρει. Να επιδιώκει δηλαδή να εμφανίσει την Ελλάδα ως αδιάλλακτη, αρνούμενη δηλαδή να διαπραγματευτεί για τα χωρικά ύδατα. Εξ ου και τα βέλη ότι η εξωτερική πολιτική στη χώρα μας ασκείται με όρους εσωτερικού.
***
Αν έχεις τύχη, πρόσεχε
Με τόσα που έχουν βγει στη φόρα στην εξεταστική επιτροπή, για τους υπερτυχερούς μάρτυρες που κέρδιζαν οι ίδιοι και μέλη των οικογενειών τους αξιοσημείωτα ποσά σε τυχερά παίγνια, όπως έχει προκύψει από τις καταθέσεις τους, κάποιοι προσέχουν και τον ίσκιο τους.
Όπως ο πρώην υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και νυν αντιπρόεδρος της Βουλής Γιώργος Γεωργαντάς, ο οποίος, όπως εκμυστηρευόταν σε συνομιλητή του, αγόρασε πρόσφατα ένα λαχείο και το πρώτο πράγμα που έκανε ήταν να το δείξει στην ομήγυρη: «Το βλέπετε; Μόλις αγόρασα ένα λαχείο!», τους είπε για την περίπτωση που θα χρειαζόταν να δικαιολογήσει τυχόν κέρδη.
***
Πρεμιέρα Πιερρακάκη
Τώρα αρχίζουν τα δύσκολα για τον Κυριάκο Πιερρακάκη, που αναχωρεί σήμερα για τις Βρυξέλλες, προκειμένου να προετοιμάσει και εκ του σύνεγγυς την πρώτη του συνεδρίαση στο Eurogroup, υπό την ιδιότητα του προέδρου. Ο Κυριάκος θα χτυπήσει το περίφημο καμπανάκι, αλλά την ατζέντα δεν τη λες και χαλαρή. Περιλαμβάνει, όπως πληροφορούμαι, την πλήρη ένταξη της Βουλγαρίας στο ευρώ, τον καθορισμό των προτεραιοτήτων της ευρωομάδας για το 2026, τον απολογισμό του έργου του G7, αλλά και τη διαδικασία εκλογής νέου αντιπροέδρου της ΕΚΤ, που είναι και το πιο απαιτητικό θέμα της συνεδρίασης, καθώς ο ίδιος ο Κυριάκος μπορεί να κέρδισε σχεδόν χωρίς αντίπαλο, αλλά για την Κεντρική Τράπεζα καταγράφεται συνωστισμός υποψηφίων: Μάριο Σεντένο (Πορτογαλία), Μαρτέν Κάζακς (Λετονία), Μάντις Μίλερ (Εσθονία), Ολι Ρεν (Φινλανδία), Ριμάντας Σάντζιους (Λιθουανία) και Μπόρις Βούισιτς (Κροατία).
Κατά τα λοιπά, ο πρόεδρος του Eurogroup θα έχει μαζί του τον υφυπουργό Οικονομικών Θάνο Πετραλιά, ο οποίος στο εξής θα εκπροσωπεί την Ελλάδα στο Eurogroup, πλην της ερχόμενης Τρίτης, που στη συνεδρίαση του Ecofin θα εκπροσωπήσει τη χώρα ο Κυριάκος Πιερρακάκης.
***
Απόβαση στο Νταβός
Το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ του Νταβός ουδέποτε ενθουσίασε τον Ντόναλντ Τραμπ. Κι ας έχει πάει ως τώρα δύο φορές, το 2018 και το 2020. Στα μάτια του, στο Νταβός πηγαίνει η «προοδευτική ελίτ» του πλανήτη, για να συζητεί διάφορες «ανοησίες», όπως η μόλυνση των ωκεανών, οι κοινωνικές ανισότητες, οι κίνδυνοι των αλγορίθμων για τις δημοκρατίες και άλλα παρόμοια, που ουδόλως τον ενδιαφέρουν.
Φέτος, όμως, όχι μόνο θα πάει στο ελβετικό καντόνι του Γκριζούν (με πιθανή ημερομηνία άφιξης την ερχόμενη Τέταρτη), αλλά θα ηγηθεί και μιας αμερικανικής αντιπροσωπείας 800 ατόμων, κυρίως επιχειρηματιών. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη εθνική αντιπροσωπεία που έχει ποτέ λάβει μέρος στα 46 χρόνια ύπαρξης του Φόρουμ του Νταβός, όπου φέτος έχουν δηλώσει πως θα συμμετάσχουν περίπου 3.000 άτομα, μεταξύ των οποίων 54 αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων και 800 πρόεδροι πολυεθνικών επιχειρήσεων. Μια ελίτ, δηλαδή, που θα πληροφορηθεί από πρώτο χέρι για τη νέα έκδοση των «trumponomics», βάσει των οποίων αναμένεται να λειτουργήσει το 2026 η νέα τάξη οικονομικών πραγμάτων του πλανήτη. Βοήθειά μας.
***
«Θα τους στριμώξω άγρια»
Υψηλόβαθμα στελέχη των αμερικανικών φαρμακευτικών επιχειρήσεων που βρίσκονται στην Ελλάδα, κάλεσε προσφάτως σε μια κλειστή σύσκεψη η Κίμπερλι Γκίλφοϊλ. Η σύσκεψη δεν έγινε τυχαία, καθώς τα στελέχη είχαν ζητήσει να της μιλήσουν για το υψηλό ποσοστό του clawback, που θεωρούν ότι πληρώνουν στη χώρα μας.
Αφού άκουσε τα παράπονά τους, όπως μου μετέφερε αυτήκοη πηγή, η πρέσβειρα των ΗΠΑ τους καθησύχασε λέγοντας «I will nail them down», ότι δηλαδή θα «στριμώξει άγρια» την κυβέρνηση, επειδή αυτό που γίνεται είναι «piracy on the USA companies», πειρατεία στις αμερικανικές επιχειρήσεις. Για να δούμε τι θα γίνει με αυτό το «beef», που θα έλεγε και η Κίμπερλι…
***
Προεδρική αποστολή
Ο Κώστας Τασούλας ανησυχεί και δεν το κρύβει, όπως θα θυμάστε και από το πρωτοσέλιδο του «Βήματος», τον περασμένο μήνα, που προκάλεσε πολλές συζητήσεις στη δημόσια σφαίρα. Ρώτησα στενό του συνεργάτη για να μάθω, εάν στο ίδιο πνεύμα εντάσσεται η σειρά συναντήσεών του με τους πρώην πρωθυπουργούς, αλλά και εάν ο Πρόεδρος δρομολογεί έναν τύπο άσκησης των προεδρικών του καθηκόντων, που θα μπορούσε να ονομαστεί «στυλ Τασούλα».
Μου είπε λοιπόν και σας μεταφέρω τα εξής: Ότι ο ρυθμιστής του πολιτεύματος, κατά το Σύνταγμα, μπορεί να μην έχει ουσιαστικές αρμοδιότητες, ωστόσο ο Πρόεδρος προτίθεται να εξαντλήσει τα συνταγματικά περιθώρια, ώστε ο ρόλος του να μην είναι διακοσμητικός, αλλά να λειτουργήσει ως θεσμικός πυλώνας για τη σταθερότητα στην παρούσα απρόβλεπτη συγκυρία. «Η πρωτοβουλία του δεν είναι εθιμοτυπική, αλλά έχει πολιτικά και θεσμικά χαρακτηριστικά, στον βαθμό που οι συζητήσεις μαζί τους αφορούν μια σειρά θεμάτων: από τα διεθνή και τις εθνικές προεκτάσεις τους, τις σχέσεις με τη γείτονα και το Κυπριακό, το πολιτικό σύστημα και την περιρρέουσα τοξικότητα, τις θεσμικές προκλήσεις» μου είπε επί λέξει.
Επέμενα να μου πει περισσότερα. «Αυτονοήτως», με διαβεβαίωσε, «οι συζητήσεις περιλαμβάνουν και το πλαίσιο συναίνεσης, το οποίο θα μπορούσε να οικοδομηθεί εν όψει εκλογών, ειδικά στην περίπτωση που επιβεβαιωθούν τα σενάρια μη επίτευξης αυτοδυναμίας και χρειαστεί να αναζητηθούν συγκλίσεις για κυβέρνηση συνεργασίας».
Αυτονοήτως και εγώ, ρώτησα τι ρόλο θα μπορούσαν διαδραματίζουν οι πρώην. «Σου θυμίζω», μου απάντησε, «ότι ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας δεν είναι μόνο ο εκ του Συντάγματος επιφορτισμένος να διαχειριστεί τις διερευνητικές εντολές προς τα τρία μεγαλύτερα σε κοινοβουλευτική δύναμη κόμματα, αλλά και ο εγγυητής αυτής της κρίσιμης διαδικασίας. Η εμπειρία των πρώην πρωθυπουργών μπορεί να είναι χρήσιμη και για αυτόν τον επιπλέον λόγο».
Δεν τον ρώτησα τίποτε άλλο, ευχήθηκα μόνο να αρθεί το πολιτικό σύστημα στο ύψος της προεδρικής αποστολής. Το νυν και το πρώην. Μετά τον Κώστα Καραμανλή, πάντως, οι συναντήσεις (για τις οποίες είναι ενήμερος ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης) θα συνεχιστούν με τους Γιώργο Παπανδρέου, Αντώνη Σαμαρά και Αλέξη Τσίπρα.
***
Ακόμη μία πρόσκληση μαθαίνω πως θα δεχθεί η «πρώτη κυρία» των ΗΠΑ στην Αθήνα – «πρώτη κυρία» και στην κοσμική Αθήνα βεβαίως. Στη θέση του αποστολέα, ωστόσο, δεν θα υπάρχει το όνομα κάποιου υπουργού ή αοιδού, αλλά του Γιάννη Κωνσταντάτου, δημάρχου του Δήμου Ελληνικού – Αργυρούπολης, ο οποίος, εμπνεόμενος, κατά τα φαινόμενα, από τον «Καποδίστρια» του Γιάννη Σμαραγδή, προτίθεται να τοποθετήσει ανδριάντα, ύψους τριών μέτρων, του πρώτου κυβερνήτη της Ελλάδας, σε κεντρικό σημείο της πόλης του.
Τα αποκαλυπτήρια – εξ ου και η πρόσκληση προς την Κίμπερλι Γκίλφοϊλ – έχουν προγραμματιστεί για την 1η Φεβρουαρίου, σε εκδήλωση που συνδιοργανώνεται με το Ελληνοαμερικανικό Εθνικό Συμβούλιο, καθώς ο τρίμετρος ανδριάντας αποτελεί δωρεά της Ομογένειας προς τον δήμο. Στην τελετή θα δώσει το «παρών» και ο σκηνοθέτης, που σάρωσε στα ταμεία των ελληνικών αιθουσών κινηματογράφου. Εάν ακολουθήσει και (δημοτικό) κοσμικό σουαρέ, δεν το ξέρω ακόμη. Αν γίνει, θα μάθω και θα σας πω ακόμη και ποιος θα τραγουδήσει.
