Οι πρώτοι μήνες του 2026 αναμένεται να βρουν τον Αλέξη Τσίπρα σε ένα πολιτικό σταυροδρόμι, ίσως το πιο σύνθετο της μέχρι σήμερα διαδρομής του. Η συζήτηση για τα επόμενα βήματά του έχει ήδη ανοίξει, όχι τόσο επειδή υπάρχει μια καθαρή στρατηγική μπροστά του, αλλά επειδή το πολιτικό περιβάλλον τον σπρώχνει διαρκώς προς αποφάσεις που δεν είναι καθόλου αυτονόητες.

Το ερώτημα αν θα προχωρήσει στη δημιουργία νέου κόμματος παραμένει ανοιχτό, αλλά συνοδεύεται από έντονο προβληματισμό, δεύτερες σκέψεις και μια αίσθηση εγκλωβισμού: μπορεί πράγματι να κάνει πίσω, χωρίς να ακυρωθεί το όποιο πολιτικό του μέλλον;

«Συστημικός παίκτης»

Ο ίδιος γνωρίζει ότι το όνομά του εξακολουθεί να λειτουργεί ως σημείο αναφοράς, αλλά όχι πια ως αυτονόητος πόλος έλξης. Η εικόνα του πρώην πρωθυπουργού είναι πια σαφώς «θεσμική», με εμπειρία εξουσίας, αλλά και συμβιβασμούς και ήττες. Αυτό τον καθιστά ταυτόχρονα αναγνωρίσιμο και περιορισμένο ή για κάποιους μέρος του συστήματος και άρα «συστημικό παίκτη», ενώ αναδύεται η αντισυστημική Μαρία Καρυστιανού.

Ενα νέο κόμμα με επικεφαλής τον ίδιο θα έπρεπε να απαντήσει στο ερώτημα τι ακριβώς καινούργιο κομίζει και αυτό δεν είναι εύκολο, όταν μεγάλο μέρος της κοινωνίας δείχνει κουρασμένο από πρόσωπα που έχουν ήδη ασκήσει εξουσία. Πάρα πολλά στελέχη και μέλη, πρώην και νυν, του ΣΥΡΙΖΑ αναμένουν τις κινήσεις του. Η αυτοοργάνωση προχωράει με κείμενα υποστήριξης στον πρώην πρωθυπουργό, αλλά δεν φαίνεται μέχρι στιγμής να προσελκύει νέα πρόσωπα.

«Πιάνει» το κλίμα

Μέσα σε αυτό το τοπίο, το ενδεχόμενο δημιουργίας κόμματος από τη Μαρία Καρυστιανού λειτουργεί ως παράγοντας πίεσης. Για πολλούς, εμφανίζεται ως μια νέα φωνή αντισυστημικής αμφισβήτησης, όχι με τη σκληρή ρητορική της σύγκρουσης, αλλά με έναν πιο ήπιο, συναισθηματικό και απο-ιδεολογικοποιημένο λόγο. Τα διαθέσιμα ερευνητικά δεδομένα δείχνουν ότι η απήχησή της είναι αισθητή σε πολίτες που δεν αυτοπροσδιορίζονται στον παραδοσιακό άξονα Αριστερά-Δεξιά, μια δεξαμενή που σήμερα αγγίζει περίπου το ένα τέταρτο του εκλογικού σώματος. Εκεί όπου ο Τσίπρας δεν καταγράφει ουσιαστική παρουσία και η Ζωή Κωνσταντοπούλου κινείται πιο περιορισμένα, η Καρυστιανού φαίνεται να «πιάνει» το κλίμα γενικευμένης ματαίωσης από την πολιτική.

Του «κόβει» χώρο

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και το ηλικιακό αποτύπωμα. Στους νέους μέχρι 34 ετών, η δυναμική της είναι εμφανώς ενισχυμένη, στοιχείο που υποδηλώνει απήχηση σε εκλογείς που απορρίπτουν το συμβατικό κομματικό παιχνίδι.

Αντίθετα, ο Αλέξης Τσίπρας εμφανίζεται πιο αδύναμος σε αυτές τις ηλικίες και σχετικά ισχυρότερος στους άνω των 55, κάτι που ενισχύει την εικόνα του ως γνώριμου, αλλά όχι ανανεωτικού παράγοντα. Ολα αυτά δεν περνούν απαρατήρητα από τον Αλ. Τσίπρα, ο οποίος πιθανότατα υπολογίζει ότι το «κόμμα Καρυστιανού» τού «κόβει» χώρο, αλλά και από τα στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ που μοιάζει να αναδιπλώνονται. Το ζήτημα δεν είναι αν απειλεί άμεσα την εκλογική του βάση, αλλά ότι εκφράζει ένα νέο συναίσθημα που εκείνος δυσκολεύεται να αγγίξει.

Ισορροπίες

Ετσι, μπαίνοντας στο 2026, ο Αλέξης Τσίπρας μοιάζει να ισορροπεί ανάμεσα στην ανάγκη για μια τολμηρή κίνηση και στον φόβο ότι κάθε κίνηση μπορεί να αποδειχθεί καθυστερημένη. Το αν θα αποφασίσει τελικά το επόμενο βήμα ή αν θα παραμείνει σε μια παρατεταμένη αναμονή, ίσως κρίνει και το αν μπορεί πράγματι να επιστρέψει ως πρωταγωνιστής ή αν το πολιτικό ρεύμα έχει ήδη αλλάξει κατεύθυνση.

Ξέρει ότι αν δεν τολμήσει οι εξελίξεις θα τον προσπεράσουν και ότι αν τολμήσει χωρίς καθαρό κοινωνικό ρεύμα κινδυνεύει να επιβεβαιώσει ότι η εποχή του έχει περάσει. Και αυτός είναι ο πιο δύσκολος πολιτικός υπολογισμός.