Η 6η Απριλίου καθιερώθηκε επίσημα ως ημέρα μνήμης του Θρακικού Ελληνισμού. Το Νέο Μοναστήρι είναι ένα αμιγώς προσφυγικό χωριό του Δήμου Δομοκού. Ιδρύθηκε από Ελληνες της Ανατολικής Ρωμυλίας στο βορειότερο άκρο του νομού Φθιώτιδος το 1924 και στη σημερινή θέση το 1954, έπειτα από την ολοκληρωτική καταστροφή που υπέστη εξαιτίας ισχυρού σεισμού.Η ημέρα εκείνη, η 6η Απριλίου 1914, γνωστή ως «Μαύρο Πάσχα» για τον Θρακικό Ελληνισμό, σηματοδοτεί μία από τις σκοτεινότερες σελίδες του 20ού αιώνα.
Τότε ξεκίνησαν οι μαζικές επιθέσεις από τους Νεότουρκους και τους Βούλγαρους εθνικιστές οι οποίοι επιτέθηκαν σε ολόκληρα χωριά, αναγκάζοντας εκατοντάδες οικογένειες να εγκαταλείψουν τις πατρογονικές τους εστίες. Οι επιθέσεις συνοδεύονταν από λεηλασίες, σφαγές, βίαιες εκτοπίσεις και υποχρεωτική εκποίηση περιουσιών, αφήνοντας πίσω τους καταστροφή τόσο σε ανθρώπινες ζωές όσο και σε πολιτιστική κληρονομιά.
Αλλά η προσφυγιά δεν περιορίζεται σε χρονολογίες ή τοπικές ιστορίες: είναι μια διαχρονική πραγματικότητα που αγγίζει κάθε γωνιά του κόσμου. Από την Ανατολική Ρωμυλία και τη Μικρά Ασία μέχρι τις σύγχρονες κρίσεις, οι πρόσφυγες κουβαλούν στις αποσκευές τους όχι μόνο τις μνήμες του παρελθόντος, αλλά και την πλούσια πολιτιστική τους κληρονομιά. Το Νέο Μοναστήρι αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα του πώς μια ομάδα ανθρώπων, παρά τον πόνο και τον ξεριζωμό, μπορούν να ξαναχτίσουν τη ζωή τους σε έναν νέο τόπο, συμβάλλοντας παράλληλα στην οικονομική, κοινωνική και πολιτιστική ανάπτυξη.
