Τα δημοφιλή παγκοσμίως φάρμακα GLP-1 για το αδυνάτισμα φαίνεται τελικά ότι δεν βοηθούν μόνο στη μάχη με τα περιττά κιλά.

Μια νέα μελέτη ερευνητών από το Πανεπιστήμιο του Μπρίστολ και το University College του Λονδίνου (UCL), η οποία δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό «Nature Communications», έδειξε ότι μπορούν να αποτελέσουν «ασπίδα» μετά από καρδιακό επεισόδιο αποτρέποντας περαιτέρω βλάβες στην ήδη «λαβωμένη» καρδιά των ασθενών. Και είναι σημαντικό ότι σοβαρές επιπλοκές μπορούν να εμφανιστούν ως και στο 50% των ασθενών που υφίστανται έμφραγμα του μυοκαρδίου.

Τα προηγούμενα ευρήματα

Προηγούμενες μελέτες είχαν δείξει ότι οι θεραπείες GLP-1 μειώνουν τις πιθανότητες εμφάνισης σοβαρών καρδιολογικών προβλημάτων. Μάλιστα, με βάση τα στοιχεία, είχε προκύψει ότι αυτά τα οφέλη εμφανίζονται ασχέτως των προβλημάτων υγείας που μπορεί να έχει ένα άτομο ή της απώλειας βάρους που επιτυγχάνει μέσα από τη λήψη των συγκεκριμένων φαρμάκων.

Ο «σκληρός» ρόλος των περιαγγειακών κυττάρων

Προκειμένου να κατανοήσουν καλύτερα πώς και γιατί αυτά τα φάρμακα ωφελούν την καρδιά οι ερευνητές που διεξήγαγαν τη νέα μελέτη εξέτασαν τις βιολογικές διεργασίες πίσω από τη σύνδεση μεταξύ GLP-1 και καρδιακού μυός. Προηγούμενη ερευνητική δουλειά της ομάδας είχε δείξει ότι μικρά κύτταρα που ονομάζονται περιαγγειακά κύτταρα (ή περικύτταρα) – μυϊκά κύτταρα που καλύπτουν την επιφάνεια των αιμοφόρων αγγείων και τους προσφέρουν σχήμα και δύναμη – προκαλούν σκλήρυνση των στεφανιαίων αγγείων κατά τα πρώτα στάδια της ισχαιμίας (κατάσταση κατά την οποία ο καρδιακός μυς στερείται αίματος πλούσιου σε οξυγόνο).

Στη νέα μελέτη τους οι ερευνητές εξέτασαν αν τα φάρμακα GLP-1 μπορούν να εξουδετερώσουν αυτή την επιβλαβή διαδικασία ανοίγοντας και πάλι τα μικροσκοπικά αιμοφόρα αγγεία που μπλοκάρονται εξαιτίας καρδιακού επεισοδίου.

(Αναπάντεχη) πρόληψη της εμφάνισης επιπλοκών

Όπως εξήγησε η δρ Σβετλάνα Μαστίτσκαγια, λέκτορας στην Καρδιαγγειακή Αναγεννητική Ιατρική στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου του Μπρίστολ και κύρια συγγραφέας της μελέτης «σχεδόν στους μισούς ασθενείς που υφίστανται καρδιακό επεισόδιο, μικροσκοπικά αιμοφόρα αγγεία μέσα στον καρδιακό μυ συνεχίζουν να παρουσιάζουν στένωση, ακόμη και μετά τη διάνοιξη της κύριας αρτηρίας που έχει πληγεί από έμφραγμα. Αυτό οδηγεί σε μια επιπλοκή κατά την οποία το αίμα δεν μπορεί να φθάσει σε ορισμένες περιοχές του καρδιακού ιστού. Η επιπλοκή αυτή αυξάνει τον κίνδυνο θανάτου ή νοσηλείας εξαιτίας καρδιακής ανεπάρκειας μέσα σε ένα έτος από το έμφραγμα. Τα ευρήματά μας όμως είναι αναπάντεχα καθώς δείχνουν ότι οι θεραπείες GLP-1 μπορούν να αποτρέψουν την εμφάνιση αυτών των επιπλοκών».

«Χαλάρωση» των περιαγγειακών κυττάρων, «άνοιγμα» των αγγείων

Πειράματα τα οποία διεξήχθησαν σε μοντέλα ζώων αποκάλυψαν ότι τα φάρμακα GLP-1 βελτιώνουν τη ροή του αίματος στην καρδιά μετά από καρδιακό επεισόδιο. Πώς συμβαίνει αυτό; Τα συγκεκριμένα φάρμακα ενεργοποιούν τα κανάλια καλίου τα οποία χαλαρώνουν τα περιαγγειακά κύτταρα και επιτρέπουν στα στενωμένα αιμοφόρα αγγεία να «ανοίξουν». Ετσι το αίμα μπορεί να φθάσει πιο αποτελεσματικά σε όλους τους καρδιακούς ιστούς, περιορίζοντας σημαντικά τις πιθανότητες επιπρόσθετων βλαβών.

Πιθανή λύση που σώζει ζωές

Ο καθηγητής Φυσιολογίας του UCL Ντέιβιντ Ατγουελ, που ήταν ο έτερος κύριος συγγραφέας της νέας μελέτης, σημείωσε ότι «καθώς αυξάνεται ο αριθμός των GLP-1 θεραπειών που χρησιμοποιούνται στην κλινική πράξη για διαφορετικές νόσους – από τον διαβήτη τύπου 2 και την παχυσαρκία ως τις νεφροπάθειες – τα ευρήματά μας δείχνουν τη δυναμική επαναχρησιμοποίησης αυτών των υπαρχόντων φαρμάκων για την πρόληψη περαιτέρω βλαβών σε ασθενείς που έχουν υποστεί καρδιακό επεισόδιο, προσφέροντας μια πιθανή λύση που σώζει ζωές».