• Αναζήτηση
ΠΡΟΜΗΘΕΥΣ

αρχειακά

αρχειακά ΠΡΟΜΗΘΕΥΣ Ο Προμηθεύς ήταν «επιστημονικόν περιοδικόν διά τους παντός βαθμού κοινωνικούς λειτουργούς». Το πρώτο τεύχος κυκλοφόρησε τον Οκτώβριο του 1951. Αργότερα ο υπότιτλος εμπλουτίστηκε με τις εξής επιπλέον πληροφορίες: «Διά τους παντός βαθμού κοινωνικούς και εκπαιδευτικούς λειτουργούς. Οργανον Ηθικού Εξοπλισμού της Νεότητος». Σκοπός του περιοδικού ήταν να ανασυγκροτήσει στις συνειδήσεις

Ο Προμηθεύς ήταν «επιστημονικόν περιοδικόν διά τους παντός βαθμού κοινωνικούς λειτουργούς». Το πρώτο τεύχος κυκλοφόρησε τον Οκτώβριο του 1951. Αργότερα ο υπότιτλος εμπλουτίστηκε με τις εξής επιπλέον πληροφορίες: «Διά τους παντός βαθμού κοινωνικούς και εκπαιδευτικούς λειτουργούς. Οργανον Ηθικού Εξοπλισμού της Νεότητος».


Σκοπός του περιοδικού ήταν να ανασυγκροτήσει στις συνειδήσεις των Ελλήνων και ειδικά των νέων, διά μέσου της εκπαίδευσης, αρχές που είχαν φθαρεί, όπως η πίστη, η οικογένεια, η συνεργασία, η ηθική, και να επαναφέρει στη ζωή των Ελλήνων το χαμένο της, όπως πίστευε, νόημα. Ως απώτερος σκοπός του περιοδικού (και ίσως εν όψει της εισόδου της Ελλάδας στο ΝΑΤΟ) παρουσιάζεται η επιδίωξη Συμπολιτείας «της Ευρώπης και του ελευθέρου κόσμου του Ατλαντικού… προς παύσιν της διαρκούς αιματοχυσίας και προς αφοσίωσίν της εις έργα ειρήνης και πολιτισμού, ουχί υστερούσης, αλλά πρωτοπόρου ούσης της Ελλάδος».


Αλλά ο εκδότης Γ. Σακελλαρίου, συγγραφέας, καθηγητής Φιλοσοφίας και διευθυντής του Ψυχολογικού Εργαστηρίου του Πανεπιστημίου Αθηνών, δεν περιορίστηκε μόνο στην έκδοση του Προμηθέως για να πετύχει αυτούς τους στόχους. Το 1953 ίδρυσε μαζί με άλλους υψηλόβαθμους εκπαιδευτικούς την Οργάνωση Ηθικού Εξοπλισμού της Νεότητος (ΟΗΕΝ). Αποστολή της ήταν, με έγκριση μάλιστα της κυβέρνησης Παπάγου, η προστασία και η καλλιέργεια των ηθών των νέων διά του ελέγχου και της παρακολούθησης των πράξεων και της αγωγής των μαθητών, όχι μόνο εντός του σχολείου αλλά και εκτός αυτού. Στο μεγαλόπνοο και περίπλοκο σύστημα παρακολούθησης και ελέγχου που σχεδίασε η ΟΗΕΝ καλούνταν ή μάλλον υποχρεώνονταν να συμμετάσχουν δάσκαλοι, επιθεωρητές, γονείς, ιερείς, αστυνομικοί, ακόμη και οι ίδιοι οι μαθητές!


Από τέτοιες αρχές λοιπόν διαπνέεται ο Προμηθεύς, ο οποίος, με τη συνδρομή της κοινωνιολογίας, της φιλοσοφίας και της χριστιανικής ιδεολογίας, υπόσχεται την «ομαδική κοινωνική διαφώτιση» και την προπαρασκευή του λαού για την ένταξη της Ελλάδας στην Ατλαντική Κοινότητα, την οποία οραματίζεται σαν τη μόνη οδό προς την ειρήνη και ευημερία των λαών. Τα κείμενα που δημοσιεύονται είναι συνήθως μελέτες και έρευνες ελλήνων και ξένων πανεπιστημιακών και ακολουθούνται από περίληψη στην αγγλική γλώσσα. Θεματολογικά ταξινομούνται στις εξής κατηγορίες, που δεν απουσιάζουν από κανένα τεύχος: «φιλοσοφία», «κοινωνιολογία», «ψυχολογία», «παιδαγωγική». Οι στήλες «Μέρος πρακτικόν» και «Χρονικά», αντλούμενες από καθημερινά παραδείγματα και περιστατικά, απαντώνται σε αρκετά τεύχη, καθώς και οι «Βιβλιοκρισίες». Με το πέρασμα του χρόνου η στήλη των παιδαγωγικών αφιερώνεται σχεδόν αποκλειστικά στη δράση της ΟΗΕΝ, στην ανάλυση του παιδαγωγικού και εκπαιδευτικού της συστήματος, στα αποτελέσματα του «δελτίου ασκήσεως αρετών» και των ελέγχων που εφάρμοζε.


Οπως ταιριάζει στη μετεμφυλιακή περίοδο έκδοσης του περιοδικού, στην αποστολή του αλλά και στα οράματα του εκδότη του περί Ατλαντικής Κοινότητας και Συμπολιτείας ο Προμηθεύς διέπεται έντονα από το αντικομμουνιστικό αίσθημα. Στις σελίδες του ο κομμουνισμός αναφέρεται ως εχθρός της πολιτισμένης κοινωνίας και των αξιών της και κρίνεται για την αποτυχία του ως πολιτικό, κοινωνικό και οικονομικό σύστημα. Δεν λείπουν και οι επιθέσεις προς τη Σοβιετική Ενωση για προφανείς λόγους.


Ο Προμηθεύς, παρά την ποικιλία των θεμάτων του και το ενδιαφέρον αρκετών από αυτά, χαρακτηρίζεται κυρίως από τη σφοδρότητα των εθνικιστικών, χριστιανικών και ηθικοπλαστικών κηρυγμάτων του που ενίοτε αγγίζουν την υστερία. Στο ΕΛΙΑ φυλάσσονται τα τεύχη των ετών 1951-1958 με λίγες ελλείψεις.

Βιβλία
Σίβυλλα
Helios Kiosk