από metereologos.gr
Δευτέρα 28 Μαΐου 2018
 
 
Μασσαλάς Χρήστος Β. Καθηγητής, π. Πρύτανης του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων 

Στη χώρα του ανορθολογισμού…

εκτύπωσημικρό μέγεθος  μεγάλο μέγεθος

 

Δεν έχουμε μάθει να ζούμε με κανόνες και το έλλειμμα αυτό μεταφράζεται σε έλλειμμα της δημοκρατίας.

Η ενσωμάτωση των κανόνων στη ζωή μας προϋποθέτει την καλλιέργεια του ορθολογισμού. Ο ορθολογισμός ορίζει τα όρια της δημόσιας σκέψης, γνώσης και πράξης  και διαταράσσεται  όταν ο ιδιωτικός χώρος ξεχύνεται στο δημόσιο (Ν. Δήμου, 2016).

Η έννοια του κοινού καλού απουσιάζει και αντί αυτού επικρατεί το ιδιωτικό ή το παραταξιακό καλό. Το αποτέλεσμα στις μέρες αντικατοπτρίζεται στο δημόσιο χρέος. Έχουμε χρέος γιατί δεν νιώθουμε ατομικό χρέος και ευθύνη προς στην κρατική μας οντότητακαι την κοινωνία της.

Η ιστορία της χώρας μας είναι γεμάτη από πολέμους, εμφυλίους πολέμους και πτωχεύσεις (Γ. Δερτιλής, 2016). Η γνώση της θα είχε αφυπνίσει τους σύγχρονους να αποφύγουν ορισμένα από τα ολέθρια λάθη του παρόντος, αλλά και του μέλλοντος. Κατά το διακεκριμένο ιστορικό: η γνώση της ιστορίας οδηγεί στην αυτογνωσία και στην επίγνωση. Από εκεί στην πράξη, ο δρόμος της Δημοκρατίας είναι ανοιχτός. Από εμάς τους πολίτες εξαρτάται αν θα βγούμε επιτέλους από τη δίνη των σφαλμάτων, αν θα ανακόψουμε τις δυνάμεις που την κινούν.

Από το ξετύλιγμα της ιστορίας και την κριτική ματιά του καθ. Γ. Δερτιλήέχουμε την ευκαιρία να δούμε ένα ξέφωτο στο τέλος του 19ου αιώνα. Στο πηδάλιο των κρίσιμων διαπραγματεύσεων για τη διευθέτηση του δημοσίου χρέους το δίδυμο Ζαϊμη-Στρέιτ. Οι διαπραγματευτές σε χρονικό διάστημα 11-μηνών πέτυχαν όρους παρόμοιους με αυτούς που όλα ανεξαιρέτως τα σημερινά πολιτικά  κόμματα χρειάστηκαν επτά χρόνια άκαρπων διαπραγματεύσεων για να τους δεχτούν.Και βέβαια δεν έλειψαν (2010-2016): οι καθυστερήσεις στις μεταρρυθμίσεις, η φυγή κεφαλαίων, η απομάκρυνση των επενδυτών και τα μικροπολιτικά διλήμματα. Το παράδειγμα του 1898 διδάσκει ότι: οι  μεγάλες κρίσεις μόνο με μια υπεύθυνη και μελετημένη πολιτική ηγεσία μπορούν να  αντιμετωπιστούν.

Κατά το μεγάλο διανοητή αυτά που πρέπει να κυριαρχήσουν στη χώρα μας είναι: υπευθυνότητα, ενότητα και συναίνεση.

Ο Στέλιος Ράμφος (2016) αναρωτιέται: τι απαγορεύει τη συμπληρωματική σχέση κυβέρνησης και αντιπολίτευσης, τι κάνει αδιανόητη τη συναλλαγή, τι νομιμοποιεί τα ατέλειωτα και συχνά παράλογα αντιπολιτευτικά «όχι» σε κάθε κυβερνητική πρόταση; Κατά το Ν. Δήμου το κυρίαρχο είναι η έλλειψη ορθολογισμού που είναι μάλιστα πολύ χειρότερο έλλειμμα από αυτό του προϋπολογισμού και μάλιστα το δεύτερο οφείλεται στο πρώτο.

Κατά τον Γ. Δερτιλή οι πολιτικοί μας αγνόησαν τα διδάγματα από την ιστορία μας γιατί: α) οι περισσότεροι διαβάζουν ελάχιστα, β) πολλοί από αυτούς δεν καταλαβαίνουν τα λίγα που τυχαίνουν να διαβάσουν, γ) όσα τυχόν καταλαβαίνουν, βαριούνται να τα εφαρμόσουν και δ) θεωρούν ότι οι υπήκοοί τους είναι τόσο ανίδεοι και βλάκες, ώστε να πιστεύουν αιωνίως τις δημαγωγίες τους.

Το συμπέρασμα από τα παραπάνω είναι ότι: για να δρομολογηθεί η άνοιξη στην πατρίδα μας χρειαζόμαστε πολιτικούς που να ανταποκρίνονται στο πολιτικό, ηθικό και διανοητικό καθήκον τους, διανοουμένους που να μεταδίδουν στους πολίτες τις απαραίτητες γνώσεις για να κρίνουν και πολίτες  με  κριτική σκέψη και παιδεία.

Καθ. Χρήστος Β. Μασσαλάς-π. Πρύτανης του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

E-mail: cmasalas@cc.uoi.gr

Αναφορές στο κείμενο:

Ν. Δήμου: Μικρό εγχειρίδιο ορθολογισμού, Εκδόσεις Πατάκη, 2016

Γ. Δερτιλής: Επτά πόλεμοι, Τέσσερις εμφύλιοι, Επτά πτωχεύσεις. Πόλις, 2016

Σ. Ράμφος: Πολιτική από στόμα σε στόμα, Εκδόσεις Αρμός, 2016



Γνώμες περισσότερες ειδήσεις

εκτύπωσημικρό μέγεθος  μεγάλο μέγεθος

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

 
 
σχόλια (5)
 
 
απομένουν 700 χαρακτήρες
Τα πεδία που είναι σημειωμένα με * είναι υποχρεωτικά
 
Τα μηνύματα που δημοσιεύονται στο χώρο αυτό εκφράζουν τις απόψεις των αποστολέων τους. Το ΒΗΜΑ δεν υιοθετεί καθ’ οιονδήποτε τρόπο τις απόψεις αυτές. Ο καθένας έχει δικαίωμα να εκφράζει την γνώμη του, όποια και να είναι αυτή. Δεν δημοσιεύονται συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια και όσα είναι γραμμένα με κεφαλαία γράμματα. Τέτοια μηνύματα θα διαγράφονται όποτε εντοπίζονται.
     
    1.2.3. | 24/11/2016 15:46
    Υπάρχει συνγκρουση στην πατρίδα μας μεταξύ ..αυτόν που θέλουν και δεν μπορούν .και αυτοί που μπορούν και δεν θέλουν ..η προσπάθεια από όλους που γίνεται είναι φαινομενική και με πολύ υποκρισία..δεν είναι μόνο στην Ελλάδα ..στόχος είναι η λεηλασία του επίσημου κράτους ..
    Christos
    απάντηση00
     
     
    4 τα σωστά συμπεράσματα θα είχαν νόημα αν είχαν ειπωθεί πάνω στο φαγοπότι. Αλλά, όταν τρώμε δεν μιλάμε, έλεγε η γιαγιά μου. Οταν οι τράπεζες είχαν απλώσει τραπέζι ποιός ορθολογιστής δεν θα ορμούσε; | 22/11/2016 17:00
    Οταν οι τραπεζίτες πρόσφεραν δωρεάν γεύματα ποιος ορθολογιστής θα νήστευε; Οταν μάλιστα ήξερε ότι τα δάνεια χαρίζονται, κουρεύονται ή τα πληρώνουν όλοι μαζί οι πολίτες; Ορθολογικά φέρθηκε ο καταναλωτής κι ανορθολογικά η ελίτ. Υπάρχει όμως φρονιμίτης για τον τραπεζίτη; Δεν υπάρχει, δυστυχώς. Εκεί είναι το πρόβλημα. Τελέστηκε έγκλημα δίχως τιμωρία....
    Αντώνης Ρ.
    απάντηση40
     
     
    Λάθος διαχείριση, | 22/11/2016 12:30
    Άλλο ένα άρθρο, βασισμένο στην Παγκαλειο θεωρία: Τα φάγαμε εμείς, φταίμε εμείς, δεν σκεφτόμαστε ορθά, δεν είμαστε υπεύθυνοι των πράξεων μας". Ξάφνου, είμαστε βλάκες, αδιάβαστοι, ανεύθυνοι, χαραμοφάηδες, ανίδεοι που πιστεύουν σε δημαγωγίες. Αν υποθέσουμε ότι είμαστε, όλα αυτά, εσείς από την άλλη, ποιος είναι ο ρόλος σας; Ποιος παίζει τον ρόλο του εκλεκτού, του δημαγωγού; Δυστυχώς, αλλά διαιωνίζεται, την Πολιτεια του Πλάτωνα, όπου εκλεκτοί, διανοούμενοι, διαχειριζονται τα της πολιτείας. Ξεχνάτε όμως ότι η διαφθορά, δεν είναι μια ιδιομορφία και χαρακτηριστικο μόνο, των "κατώτερων" τάξεων. Οι διαχειριστές της πολιτείας είναι διεφθαρμένοι, ανήθικοι και η πολιτεία αντανακλά το ήθος των εκλεκτών.
    αγραματος
    απάντηση14
     
     
    Στην χώρα των συμφερόντων! | 22/11/2016 11:35
    Αέρας κοπανιστός, με Πανεπιστημιακα διακριτικά. Το πρόβλημα, δεν είναι ότι δεν δυνάμεθα να καταλάβουμε η να εφαρμόσουμε την ορθή σκέψη. Απλα η ερμηνεία της Ιστορίας που διδάσκεται, είναι ανεπαρκής, η μονόφθαλμος. Ποιος έχει εξηγήσει, η μπορεί να αναλύσει στοιχεία, η αίτια, για κάτι δυσνόητο, στον απλό κόσμο, με τέτοιο τρόπο ώστε να γίνει κατανοητό; Ουδείς. Οι λόγοι είναι γνωστοί, αλλά κανένας δεν έχει το θάρρος να αλλάξει το στάτους κβο. Δεν είναι θέμα ορθολογισμού αγαπητέ ακαδημαϊκέ, είναι απλούστατα, θέμα πολιτικό/οικονομικών συμφερόντων. Ορθολογισμός και Κεφαλαιοκρατια δεν είναι συμβατές έννοιες. Απλα δεν διδάσκεται η αλήθεια, τα αίτια, των οικονομικών αποτυχιών του Κεφαλαίου. Συμφέροντα!
    αγραματος
    απάντηση22
     
     
    Εγωισμος | 22/11/2016 09:05
    Στην Ελλαδα δεν τους αρεσει ο κανονας και η νομιμοτητα.Υπαρχει το εγω πανω απο το εμεις.Σε καθε περιπτωση θα αντιδρουσαμε διαφορετικα π.χστην αυξηση καταναλωτικων αγαθων και υπηρεσιων.
    Κομνηνος
    απάντηση31