Πολώνεται το κλίμα ενόψει των συζητήσεων των προτάσεων για σύσταση προανακριτικής επιτροπής για Λιβανό-Αραμπατζή και εξεταστικής επιτροπής για τις υποκλοπές. Μια αναφορά χθες του Νίκου Ανδρουλάκη ερμηνεύθηκε ως προάγγελος κατάθεσης πρότασης μομφής κατά του Προέδρου της Βουλής Νικήτα Κακλαμάνη σε περίπτωση που η πρόταση της αξιωματικής αντιπολίτευσης για την εξεταστική επιτροπή δεν εγκριθεί με την πλειοψηφία των 120 βουλευτών που προβλέπεται για τις προτάσεις της μειοψηφίας, αλλά προκριθεί από την ΝΔ η επίκληση ζητήματος εξωτερικής πολιτικής και εθνικής άμυνας (άρθρο 144 του ΚτΒ) όπου χρειάζεται η απόλυτη πλειοψηφία (151).
Ο πρόεδρος του ΠαΣοΚ αναφερθείς στις διαρροές ότι οι βουλευτές της ΝΔ θα πουν «όχι» στην Εξεταστική, σχολίασε χθες: «Υπονοούν ότι η Εξεταστική για τις υποκλοπές θα πάει με 151. Γιατί, λοιπόν, θα πάει τώρα με 151 ενώ το 2022 για τα ίδια θέματα πήγε με 120; Τι άλλαξε;». Ενώ έστειλε το «μήνυμα» στον κ. Κακλαμάνη ότι «θα είναι εκτροπή να συναινέσει».
Κύκλοι του Προέδρου της Βουλής σχολίαζαν ότι «πάγια τακτική είναι ότι δεν αντιπαρατίθεται δημόσια, σεβόμενος τον θεσμό του αρχηγού της αξιωματικής αντιπολίτευσης». «Ό,τι είναι να ειπωθεί θα ειπωθεί στη συνεδρίαση της Ολομέλειας της Βουλής που είναι και το κυρίαρχο όργανο», σημείωναν.
***
Η «μπηχτή» Άδωνι για Δένδια
Ομολογώ ό,τι ο Άδωνις Γεωργιάδης έχει έναν μοναδικό τρόπο να σκορπίζει ατάκες με νόημα όταν θέλει να προκαλέσει συζητήσεις. Και τα κατάφερε μια χαρά με την “μπηχτή” στον Νίκο Δένδια ὀ,τι «κάποιοι μέχρι και στην Σελήνη μπορούν να φτάσουν για να μην έρθουν στην κοινοβουλευτική ομάδα. Μετά την προσελήνωση όμως ακολουθεί η προσεδάφιση. Ως τέτοια μπορεί να εκληφθεί η πληροφορία που αλίευσα για τους πραγματικούς λόγους για τους οποίους ο Νίκος Δένδιας δεν συμμετείχε στην συνεδρίαση της κοινοβουλευτικής ομάδας του κόμματός του.
Ὀπως με πληροφόρησαν, η ημερομηνία της συνεδρίασης δεν άλλαξε από τον Δένδια αλλά από την ίδια την κοινοβουλευτική ομάδα, θυμίζοντας ό,τι η αρχική ημερομηνία είχε προγραμματιστεί για τις 30 Απριλίου. Με βάση την αρχική, το πρόγραμμα διαμορφώθηκε αναλόγως και έτσι ο υπουργός Άμυνας τοποθέτησε στις 7 Μαϊου την επίσκεψη στον πορτογάλο ομόλογό του Νούνο Μέλο. Τώρα εγώ τί να σας πώ, δεν είμαι και στη NASA να ξέρω για την Σελήνη και προσεληνώσεις. Στην Λισαβώνα πάντως είχα πάει κάποτε και ήταν μία χαρά.
***
Προληπτικός έλεγχος ή θεσμικός ελιγμός;
Αν και ο προβολέας πέφτει συνήθως σε άλλες προτάσεις της συνταγματικής αναθεώρησης, πηγή μου με γνώση των συνταγματικών θεμάτων μού επισήμανε πως πρέπει να δώσουμε λίγο παραπάνω βάση στην πρόταση για τον προληπτικό έλεγχο συνταγματικότητας των νόμων. «Η πρόταση της Νέας Δημοκρατίας», μου εξηγεί, «διαμορφώνει τον θεσμό με τέτοιο τρόπο που είναι πολύ πιθανότερο να λειτουργήσει ως ένας ακόμη θεσμικός ελιγμός της πλειοψηφίας, παρά ως αντίβαρο στην εξουσία».
Όταν τον ρώτησα γιατί το βλέπει έτσι, στάθηκε αρχικά στο ποιος έχει το πάνω χέρι: σύμφωνα με την πρόταση, την πρωτοβουλία έχουν ο Πρωθυπουργός, η πλειοψηφία της Βουλής και ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας. «Αναρωτιέται κανείς», μου λέει χαρακτηριστικά, «γιατί ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας να συγκρουστεί με την κυβέρνηση προκαλώντας έλεγχο, ειδικά τώρα που μπορεί να εκλέγεται από ένα μόνο κόμμα με απλή πλειοψηφία;». Το πιο προβληματικό, όμως, για την πηγή μου είναι ο αποκλεισμός της αντιπολίτευσης. «Είναι τραγικό και αποκαλυπτικό ενός συγκεκριμένου τρόπου σκέψης το ότι δεν αναγνωρίζεται στη μειοψηφία η δυνατότητα να προκαλέσει εκείνη τον έλεγχο. Γιατί όχι; Τί θα έβλαπτε αυτό;», διερωτάται.
Όσο για το όριο των δύο ελέγχων ανά σύνοδο, το θεωρεί μάλλον δώρον άδωρον, αφού με τους νόμους-σκούπες μια κυβέρνηση μπορεί απλώς να «στοιβάζει» όλες τις επίμαχες διατάξεις σε δύο νομοσχέδια και να τελειώνει. Η μεγαλύτερη ανησυχία του, πάντως, αφορά το μέλλον. Φοβάται πως αν η προληπτική απόφαση δεσμεύει τα δικαστήρια και μετά την έκδοση του νόμου, κινδυνεύουμε με οριστικό αποκλεισμό του κατασταλτικού ελέγχου. «Ο προληπτικός έλεγχος δεν μπορεί να αντικαταστήσει τον τρόπο που ένας νόμος εφαρμόζεται στην πραγματικότητα από τη διοίκηση. Αν συρρικνωθεί ο έλεγχος των δικαστηρίων μετά την ψήφιση, μιλάμε για καθαρή οπισθοδρόμηση», καταλήγει.
***
Το γαϊτανάκι των αιχμών συνεχίζεται
Με πιο χαμηλούς τόνους, αλλά με σαφή μηνύματα, συνεχίζεται το γαϊτανάκι των αιχμών στο εσωτερικό της κυβερνητικής παράταξης. Ο Ανδρέας Κατσανιώτης, ένας από τους πέντε βουλευτές που συνυπέγραψαν την επιστολή για διορθωτικές παρεμβάσεις στο επιτελικό κράτος, τοποθετήθηκε πάνω στη διαπίστωση του πρωθυπουργού ότι ορισμένοι δεν ιδρώνουν τη φανέλα όσο θα έπρεπε: «Είναι δουλειά του πρωθυπουργού, αν νιώθει ότι κρύβονται, να τους αλλάξει και να βάλει άλλους». Στο μέτωπο κατά των εξωκοινοβουλευτικών που άνοιξε με την επιστολή των «5» φαίνεται να υπάρχει μια ανακωχή προς το παρόν. Τώρα, σειρά έχουν οι χαλαροί κοινοβουλευτικοί.
***
Πρωτοβουλία για τον τζόγο
Από τη συνεδρίαση της κοινοβουλευτικής ομάδας οι δύο βουλευτές που έφυγαν σχετικά νωρίς ήταν η Δόμνα Μιχαηλίδου και ο Τάσος Χατζηβασιλείου με την άδεια φυσικά του Κυριάκου Μητσοτάκη. Και αυτό γιατί ο βουλευτής Σερρών ανέλαβε πρωτοβουλία για να κάνει μια ειδική ημερίδα στην ιδιαίτερη πατρίδα του για τον ψηφιακό εθισμό που αφορά κυρίως νεαρότερες ηλικίες, όμως η συζήτηση επεκτάθηκε και στον εθισμό από ουσίες και τον τζόγο.
Ο κόσμος έδειξε ιδιαίτερο ενδιαφέρον στην ημερίδα. Από τους ομιλητές ξεχώρισε η εξομολόγηση της Αντιπροέδρου του ΣΟΦΨΥ Ν. Σερρών, Κατερίνας Νομίδου η οποία κατέθεσε μια βαθιά προσωπική μαρτυρία για τον αδελφό της και αναφέρθηκε τόσο στο «στίγμα συσχέτισης», το βάρος που πέφτει όχι μόνο στο ίδιο το άτομο, αλλά και στην οικογένειά του.
***
Η ελληνική προεδρία της Ε.Ε.
Καθώς το Υπουργείο Εξωτερικών προετοιμάζει σταδιακά την ελληνική προεδρία της Ε.Ε. για το δεύτερο εξάμηνο του 2027, φαίνεται ότι η τροποποίηση του άρθρου 42.7 της Συνθήκης της Λισαβόνας για τη ρήτρα συνδρομής σε περίπτωση που κράτος- μέλος δεχθεί επίθεση στο έδαφος του θα είναι μια από τις προτεραιότητες της θητείας.
Το ζήτημα έχει τεθεί ήδη από την Κυπριακή Δημοκρατία, με την Μόνιμη Αντιπροσωπεία της Λευκωσίας στις Βρυξέλλες να καταγράφει τις προτεινόμενες αλλαγές που αφορούν κυρίως τις επιχειρησιακές πτυχές, δηλαδή με ποιο τρόπο θα πραγματοποιείται η συνδρομή των επί του πεδίου. Η Αθήνα, λοιπόν, έχει αποφασίσει να πάρει τη σκυτάλη από τους Κύπριους, καθώς ως γνωστόν η Ευρώπη κινείται βραδέως, κάτι που προφανώς σημαίνει ότι έως το τέλος Ιουνίου, όταν και ολοκληρώνεται η κυπριακή προεδρία δεν πρόκειται να δούμε προκοπή.
***
Η ομιλία Χριστοδουλίδη στο Κοινοβούλιο
Αφορμή φυσικά γι’ αυτή τη συζήτηση ήταν η επίθεση που δέχθηκαν οι βρετανικές βάσεις, άρα και η Κύπρος, από τα ιρανικά drones, με τους Χριστοδουλίδη και Μητσοτάκη να λένε ότι η συνδρομή Ελλάδας, Γαλλίας, Ιταλίας, Ολλανδίας, Βρετανίας και Γερμανίας ήταν μια de facto ενεργοποίηση του 42.7. Ως εδώ όλα καλά. Από εκεί και πέρα, η Λευκωσία δεν κρύβει ότι η ρήτρα συνδρομής αφορά τον μόνιμο εξ ανατολών κίνδυνο δηλαδή την Τουρκία. Η Αθήνα, πάλι, δεν το λέει αλλά το εννοεί. Το πρόβλημα είναι ότι ούτε στο Μέγαρο Μαξίμου, ούτε στο Υπουργείο Εξωτερικών θα ήθελαν η ελληνική προεδρία να χαρακτηριστεί από τους γείτονες ως «αντιτουρκική». Εξ ου, λοιπόν, και αποφεύγουν να απαντήσουν ευθέως ποιον θα μπορούσε να αφορά το 42.7.
Όπως κι αν έχει, τον Ιούνιο του 2027 θα έχουν γίνει εκλογές στην Ελλάδα, άρα οι συσχετισμοί ίσως να έχουν αλλάξει. Έως τότε, να σας ενημερώσω ότι ο Νίκος Χριστοδουλίδης θα εκφωνήσει μια σημαντική ομιλία την ερχόμενη Πέμπτη στο Κοινοβούλιο, ως προσκεκλημένος του Νικήτα Κακλαμάνη. Εκεί θα αποτυπωθεί η ιστορική σύμπλευση Αθήνας- Λευκωσίας, η οποία κατά γενική ομολογία κλονίστηκε τους τελευταίους μήνες με αφορμή την περιβόητη υπόθεση του καλωδίου.
***
Τρέχουν για τα Δυτ. Βαλκάνια
Το πρώτο βήμα υλοποίησης της πρωτοβουλίας αναθέρμανσης της ευρωπαϊκής προοπτικής των Δυτικών Βαλκανίων πραγματοποιεί τη Δευτέρα και την Τρίτη η Αθήνα. Ο Γιώργος Γεραπετρίτης θα παραστεί αρχικά στο Συμβούλιο Εξωτερικών Υποθέσεων της Ε.Ε. όπου στο πρόγευμα θα φιλοξενηθούν οι βαλκάνιοι υπουργοί Εξωτερικών, ενώ στις 12 Μαΐου συνεδριάζει στη Μπρατισλάβα η Σύνοδος Φίλων των Δυτικών Βαλκανίων, γνωστή και ως Διαδικασία του Βερολίνου. Ο Γεραπετρίτης θα παρουσιάσει τις ελληνικές θέσεις ώστε να επιταχυνθούν οι ενταξιακές διαδικασίες, με την ελληνική πρωτεύουσα να δηλώνει έτοιμη προς παροχή τεχνογνωσίας, αλλά και να έχει θέσει ως στοίχημα τη διεύρυνση της Ένωσης στο δεύτερο εξάμηνο του 2027, όταν και η Αθήνα θα φιλοξενεί την προεδρία.
Στο ίδιο πλαίσιο, την περασμένη εβδομάδα η υφυπουργός Εξωτερικών Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου συναντήθηκε με τον ομόλογό της του Μαυροβουνίου, της μοναδικής δηλαδή βαλκανικής χώρας που θα μπορούσε έως το μεθεπόμενο καλοκαίρι να εισέλθει στην Ε.Ε.
🇬🇷🇲🇪 | DFM Papadopoulou hosted today in Athens Periša Kastratović, State Secretary at the Ministry of Foreign Affairs of Montenegro @MFA_MNE
The two officials held fruitful discussions on regional and 🇪🇺 issues pic.twitter.com/K0LjS7AFFF
— Υπουργείο Εξωτερικών (@GreeceMFA) May 4, 2026
