Τα μπλόκα έχουν λυθεί και τα τρακτέρ έχουν αποσυρθεί από τους δρόμους εδώ και περίπου δύο εβδομάδες, ωστόσο, όπως είχαν επισημάνει εξαρχής οι εκπρόσωποι του πρωτογενούς τομέα, οι κινητοποιήσεις δεν έχουν λήξει. Αγρότες, κτηνοτρόφοι, αλιείς και μελισσοκόμοι επανέρχονται με νέες δράσεις, αυτή τη φορά σε διαφορετική μορφή από εκείνες που κυριάρχησαν το προηγούμενο διάστημα.
Συγκεκριμένα, σήμερα, Δευτέρα 9 Φεβρουαρίου, τρακτέρ βρέθηκαν στο κέντρο της Λάρισας, αλλά και σε άλλες μεγάλες πόλεις της χώρας, ενώ αντίστοιχες κινήσεις αναμένεται να πραγματοποιηθούν και αύριο. Οι δράσεις αυτές στοχεύουν στην ενημέρωση των πολιτών για τα αιτήματα των ανθρώπων της υπαίθρου, ενώ παράλληλα λειτουργούν ως προοίμιο για το μεγάλο συλλαλητήριο που προγραμματίζεται στην Αθήνα.
Μονόδρομος η κάθοδος στην Αθήνα
Από τα πρώτα κιόλας στάδια των κινητοποιήσεων –ακόμη και πριν αυτές λάβουν τη σημερινή τους μορφή– το ενδεχόμενο καθόδου στην Αθήνα βρισκόταν σταθερά στο τραπέζι των συζητήσεων. Η προοπτική μιας μαζικής παρουσίας στην πρωτεύουσα επανερχόταν συχνά στις συνελεύσεις και τις επαφές των εκπροσώπων του πρωτογενούς τομέα, ως ένα μέσο κλιμάκωσης που θα μπορούσε να ενισχύσει την πίεση προς την κυβέρνηση.
Δεν ήταν λίγες οι φωνές που υποστήριζαν ότι μια τέτοια κίνηση αποτελεί αναγκαίο βήμα, εκτιμώντας πως μόνο μέσα από μια δυναμική και συμβολικά φορτισμένη κινητοποίηση στο κέντρο των πολιτικών αποφάσεων μπορεί να υπάρξει ουσιαστικό αποτέλεσμα. Όπως αναφέρουν αγρότες και κτηνοτρόφοι στο «Βήμα», για μερίδα του κλάδου η «απόβαση» στην Αθήνα δεν είναι απλώς ένα ακόμη μέσο διαμαρτυρίας, αλλά ενδεχομένως η μοναδική επιλογή που απομένει ώστε τα αιτήματα των ανθρώπων της υπαίθρου να ακουστούν με μεγαλύτερη ένταση και να οδηγήσουν σε συγκεκριμένες δεσμεύσεις.
Στο ίδιο πλαίσιο, επισημαίνεται ότι η επιλογή αυτή δεν αντιμετωπίζεται ελαφρά τη καρδία, καθώς συνεπάγεται οργανωτικές δυσκολίες και κόστος για τους συμμετέχοντες. Ωστόσο, η συσσωρευμένη δυσαρέσκεια και η αίσθηση ότι οι μέχρι τώρα παρεμβάσεις δεν έχουν αποδώσει τα αναμενόμενα ενισχύουν την πεποίθηση πως η κλιμάκωση των κινητοποιήσεων αποτελεί, για πολλούς, μονόδρομο.
Βίντεο από τα τρακτέρ μέσα στο κέντρο της Λάρισας
Τι λένε οι αγρότες για τις κινητοποιήσεις
«Αποφασίσαμε πριν το μεγαλειώδες συλλαλητήριο της Αθήνας την Παρασκευή, να κάνουμε κατά τόπους συλλαλητήρια στις πόλεις μας, για να αναδείξουμε για ακόμα μία φορά τα προβλήματά μας, για να τονίσουμε για ακόμα μία φορά, ότι δε μείναμε ικανοποιημένοι από τις εξαγγελίες της κυβέρνησης», σημειώνουν αγρότες από τη Λάρισα.
«Δεν είναι μόνο δικά μας τα προβλήματα, είναι γενικότερα του κόσμου τα προβλήματα και ιδίως της κυβέρνησης. Δεν έχει καταφέρει τίποτα, ακόμη και για το δικό της το χάος», συμπληρώνει εκπρόσωπος του πρωτογενούς τομέα παραγωγής.
Τα μέτωπα πίεσης
Σημαντικές και πολυδιάστατες προκλήσεις συνεχίζει να αντιμετωπίζει ο πρωτογενής τομέας, με κάθε επιμέρους κλάδο να βρίσκεται αντιμέτωπος με τα δικά του, ιδιαίτερα προβλήματα. Οι συνθήκες που διαμορφώνονται καθιστούν ολοένα και πιο δύσκολη τη διατήρηση της επαγγελματικής δραστηριότητας στην ύπαιθρο, ενώ, σύμφωνα με τους ίδιους τους παραγωγούς, τρία βασικά ζητήματα λειτουργούν ως διαρκείς εστίες πίεσης, επιβαρύνοντας περαιτέρω τη βιωσιμότητα του τομέα.
Σε έξαρση η ευλογιά των αιγοπροβάτων
Κομβικής σημασίας αναδεικνύεται το πρόβλημα της ευλογιάς των αιγοπροβάτων, η οποία εξακολουθεί να πλήττει σοβαρά το ζωικό κεφάλαιο και να προκαλεί εκτεταμένες απώλειες στους κτηνοτρόφους. Όπως επισημαίνουν εκπρόσωποι του κλάδου, η συνεχιζόμενη εξάπλωση της νόσου έχει άμεσες και πολλαπλές επιπτώσεις στη λειτουργία των εκμεταλλεύσεων, οδηγώντας σε μείωση της παραγωγής, αύξηση του κόστους και έντονη αβεβαιότητα για την επόμενη ημέρα.
Υπό αυτές τις συνθήκες, οι κτηνοτρόφοι ζητούν από την πολιτεία σαφείς και άμεσες αποφάσεις σχετικά με τον εμβολιασμό των ζώων, τονίζοντας ότι μόνο μια έγκαιρη, συντονισμένη και οργανωμένη παρέμβαση μπορεί να περιορίσει τη νόσο. Όπως σημειώνουν, η καθυστέρηση στη λήψη μέτρων εντείνει τον κίνδυνο περαιτέρω διασποράς, με επιπτώσεις που δεν περιορίζονται μόνο στις μονάδες εκτροφής, αλλά επεκτείνονται σε ολόκληρη την εφοδιαστική αλυσίδα.
Παράλληλα, θέτουν επιτακτικά το ζήτημα της επαρκούς αποζημίωσης για τους ήδη πληγέντες, καθώς και της ενίσχυσης των ελέγχων και των κτηνιατρικών υπηρεσιών. Στόχος, όπως υπογραμμίζουν, είναι η ουσιαστική εφαρμογή των μέτρων πρόληψης και περιορισμού. Η προστασία του ζωικού κεφαλαίου, τονίζουν, δεν αφορά αποκλειστικά την κτηνοτροφία, αλλά συνδέεται άμεσα τόσο με τη δημόσια υγεία όσο και με τη συνολική οικονομική δραστηριότητα της χώρας.
Ο ΟΠΕΚΕΠΕ στο μικροσκόπιο
Στο επίκεντρο των διεκδικήσεων του πρωτογενούς τομέα βρίσκεται και η ανάγκη εξυγίανσης του ΟΠΕΚΕΠΕ, καθώς και η πλήρης διερεύνηση και απόδοση ευθυνών μετά την αποκάλυψη του σκανδάλου με τις παράνομες επιδοτήσεις. Αγρότες και κτηνοτρόφοι τονίζουν ότι η διαφάνεια και η αποκατάσταση της αξιοπιστίας του οργανισμού αποτελούν βασική προϋπόθεση για τη δίκαιη στήριξη των πραγματικών παραγωγών.
Όπως αναφέρουν στο «Βήμα», την ώρα που οι ίδιοι δίνουν καθημερινά μάχη για να παραμείνουν ενεργοί στο επάγγελμα, διαπιστώνουν ότι κάποιοι εκμεταλλεύτηκαν τα κενά ελέγχου και τις αδυναμίες του συστήματος, εισπράττοντας επιδοτήσεις για ζωικό ή φυτικό κεφάλαιο που στην πράξη δεν διέθεταν.
Η πρακτική αυτή, επισημαίνουν, αλλοιώνει τους όρους του ανταγωνισμού, αδικεί τους συνεπείς παραγωγούς και πλήττει την αξιοπιστία του συστήματος ενισχύσεων στο σύνολό του. «Την ώρα που εμείς αγωνιζόμαστε για την επιβίωση, κάποιοι πλούτιζαν παράνομα», σημειώνουν χαρακτηριστικά, ζητώντας εντατικούς και μόνιμους ελέγχους, επιστροφή των αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών και αυστηρές κυρώσεις για όσους ευθύνονται.
Στο τραπέζι και η συμφωνία με τη Mercosur
Ανησυχία και έντονη δυσφορία προκαλεί, τέλος, και η εμπορική συμφωνία μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης και Mercosur, η οποία εξακολουθεί να απασχολεί έντονα τον δημόσιο διάλογο. Οι φορείς του πρωτογενούς τομέα εκφράζουν τον φόβο ότι η συμφωνία θα εντείνει τον ανταγωνισμό από φθηνότερα εισαγόμενα προϊόντα, θέτοντας σε κίνδυνο την εγχώρια παραγωγή και τη βιωσιμότητα ολόκληρων κλάδων.
Παρότι η συμφωνία προωθήθηκε σε ευρωπαϊκό επίπεδο έπειτα από μακροχρόνιες διαπραγματεύσεις, η εφαρμογή της έχει προς το παρόν «παγώσει», καθώς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αποφάσισε την παραπομπή της στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, προκειμένου να εξεταστεί η συμβατότητά της με τις ευρωπαϊκές Συνθήκες. Η διαδικασία αυτή αναμένεται να διαρκέσει αρκετούς μήνες και ενδέχεται να επηρεάσει ευρύτερα τον σχεδιασμό της ευρωπαϊκής εμπορικής πολιτικής.
Παραγωγικοί φορείς προειδοποιούν ότι η απελευθέρωση των εισαγωγών από χώρες της Mercosur, χωρίς ισχυρούς μηχανισμούς προστασίας, θα ασκήσει πρόσθετες πιέσεις στις τιμές και στα αγροτικά εισοδήματα. Όπως τονίζουν, οι συνέπειες ενδέχεται να είναι ιδιαίτερα σοβαρές σε ευαίσθητους τομείς, επηρεάζοντας όχι μόνο την περιφερειακή ανάπτυξη, αλλά και ζητήματα επισιτιστικής ασφάλειας.
