από metereologos.gr
Παρασκευή 25 Μαΐου 2018
 
 
Βρούσαλης ΝικόλαςΛέκτορας Πολιτικής Φιλοσοφίας, Πανεπιστήμιο Κέμπριτζ 

Η ΕΡΤ ως ευκαιρία για την αριστερά

εκτύπωσημικρό μέγεθος  μεγάλο μέγεθος

 

Τα νέα του κλεισίματος της ΕΡΤ δίνουν την ευκαιρία στην αριστερά να απεγκλωβιστεί από το δίλημμα ‘δημόσια ή ιδιωτική τηλεόραση’ (και άλλα συναφή παρωχημένα διλήμματα). Ανάμεσα στον γκρεμό της οργανικής αποσκελέτωσης, και το ρέμα της κρατικής ιδιοκτησίας, ξεπροβάλλει λαμπρότερη μια τρίτη οδός: εργατική ιδιοκτησία και έλεγχος. Στην παρούσα συγκυρία η οδός αυτή δεν είναι απλά προαιρετική. Είναι ηθικά και στρατηγικά υποχρεωτική για την αριστερά. Εξηγούμαι.
 
Η πρώτη τακτική που έχει υιοθετηθεί μέχρι στιγμής για να ανατραπεί το λουκέτο στην ΕΡΤ επενδύει στο δρόμο, και η δεύτερη στο κοινοβούλιο. Σύμφωνα με την πρώτη τακτική, αν η κυβέρνηση Σαμαρά δεν ανατραπεί άμεσα, ή δεν χάσει τη στήριξη των δύο μικρότερων κομμάτων που την απαρτίζουν (ΔΗΜΑΡ – ΠΑΣΟΚ), τότε μπορεί να εξαναγκαστεί να πάρει πίσω το λουκέτο από την πίεση του δρόμου. Σύμφωνα με τη δεύτερη τακτική, κάποια κόμματα πάνε στη Βουλή και καταθέτουν νομοσχέδιο κατάργησης της συγκεκριμένης πράξης νομοθετικού περιεχομένου. Η υιοθέτηση αυτού του νομοσχεδίου, ή η αμηχανία που συνεπάγεται μια οριακή απόρριψή του, αποδυναμώνουν την κυβέρνηση.  

Το πρόβλημα είναι και πως και οι δύο τακτικές βασίζονται σε υπεραισιόδοξες εκτιμήσεις για τη (σημερινή) δύναμη του δρόμου και του κοινοβουλίου αντίστοιχα, και χαρίζουν την πρωτοβουλία κινήσεων στην κυβέρνηση. Από τη μία ο δρόμος δεν έχει (ακόμα) αρκετή δύναμη να εξαναγκάσει την κυβέρνηση να πάρει πίσω το λουκέτο. Αλλά ακόμα κι αν το πάρει πίσω, θα βρεθούμε ξανά στο status quo ante του μνημονίου, το οποίο συνεπάγεται μαζικές απολύσεις, περικοπές μισθών, κ.ο.κ., στα πλαίσια μιας κρατικής ΕΡΤ. Αυτές οι δεσμεύσεις δεν μπορούν να ανατραπούν χωρίς να πέσει η κυβέρνηση και χωρίς να καταργηθούν τα μνημόνια.  

Η κοινοβουλευτική τακτική, από την άλλη, βασίζεται σε βαθιά ριζωμένες κοινοβουλευτικές πλάνες. Ένα νομοσχέδιο αντιστροφής του λουκέτου είναι απίθανο να περάσει, αφού συνεπάγεται διάλυση του κυβερνητικού συνασπισμού, πράγμα που ούτε η ΔΗΜΑΡ ούτε το ΠΑΣΟΚ έχουν την αξιοπρέπεια να δεχτούν. Αλλά το πιο ενδιαφέρον είναι αυτό που έρχεται μετά. Όταν η κοινοβουλευτική ταχτική αποτύχει, η τρικομματική κυβέρνηση θα αντιτάξει, όπως έχει κάνει συχνά μέχρι σήμερα, ότι όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς (συμπεριλαμβανομένων των κομμάτων που έφεραν το νομοσχέδιο) οφείλουν να αποσύρουν την ενεργό στήριξη στους καταληψίες, και να επιτρέψουν στην αστυνομία να αδειάσει το κτίριο της ΕΡΤ. Οποιαδήποτε άλλη πράξη θα συνιστούσε παραβίαση της ‘νομιμοποιημένης’ πλειοψηφίας του ελληνικού κοινοβουλίου. Τι απάντηση θα δώσουν οι υπέρμαχοι της ΕΡΤ;  

η λογική της κρατικής τηλεόρασης, και γενικότερα της κρατικής ιδιοκτησίας και ελέγχου, την οποία υπερασπίστηκε για χρόνια η αριστερά στην Ελλάδα, έχει σαθρά ιδεολογικά θεμέλια


Στις παρούσες συνθήκες, οποιαδήποτε οπισθοχώρηση απέναντι στον ‘νόμο’ και την ‘τάξη’ της τρικομματικής κυβέρνησης συνεπάγεται προδοσία του ελληνικού Συντάγματος, της δημοκρατίας, και των εργαζομένων. Αλλά η κρατική-χωρίς-περικοπές-ή-απολύσεις-ΕΡΤ δεν είναι άμεσα στο τραπέζι, και οι υποσχέσεις για μελλοντικές κρατικοποιήσεις δεν αρκούν. Οι εργαζόμενοι στην ΕΡΤ πρέπει να υποστηριχθούν σήμερα στον χώρο εργασίας τους. Το αίτημα για εργατικό, de facto μη-κρατικό, έλεγχο αποκτά την επικαιρότητα του κατεπείγοντος. Η αριστερά οφείλει να το υπερασπιστεί ως τέτοιο.  

Αυτή η συζήτηση οδηγεί αναπόφευκτα σε μια πιο βασική διαπίστωση: ότι η ίδια η λογική της κρατικής τηλεόρασης, και γενικότερα της κρατικής ιδιοκτησίας και ελέγχου, την οποία υπερασπίστηκε για χρόνια η αριστερά στην Ελλάδα, έχει σαθρά ιδεολογικά θεμέλια. Η κρατική τηλεόραση είναι εξ’ορισμού μηχανισμός του (αστικού) κράτους. Οι τηλεπικοινωνίες είναι το κεντρικό νευρικό σύστημα των ιδεολογικών του μηχανισμών, και κατά συνέπεια τεράστιας σημασίας για την αναπαραγωγή του αστικού συστήματος.

Η κυβέρνηση Σαμαρά μπορεί να κλείνει την ΕΡΤ επειδή δεν λειτούργησε ως φερέφωνο της τρικομματικής κυβέρνησης, αλλά αυτό δεν αναιρεί την αλήθεια του κλισέ ότι η κρατική τηλεόραση είναι μηχανισμός του (αστικού) κράτους. Προφανώς το ίδιο ισχύει για τον Οργανισμό Εργατικής Κατοικίας, το Εθνικό Κέντρο Βιβλίου—καθώς και για όλα σχεδόν τα νοσοκομεία, σχολεία, και πανεπιστήμια στην Ελλάδα. Αυτός δεν είναι λόγος να μη προσπαθήσουμε να ανατρέψουμε το κλείσιμό ή την υποβάθμισή τους. Αλλά ο κύριος λόγος που η αριστερά οφείλει να υπερασπίζεται την κρατική ιδιοκτησία σε αυτές τις περιπτώσεις έχει να κάνει με την προοπτική μετατροπής τους σε εστίες εργατικής ιδιοκτησίας και ελέγχου.

Η κρατική ιδιοκτησία, ακόμα και στην πιο δημοκρατική της μορφή, συνεπάγεται γραφειοκρατικές ιεραρχίες με αφέντες και υποτελείς. Οι ιεραρχίες αυτές δεν καταργούνται με υπουργική βούλα, ή την έγκριση του κοινοβουλίου, αλλά με εργατική ιδιοκτησία και άμεσο έλεγχο στην παραγωγή.   Τι σημαίνουν όλα αυτά; Τα κόμματα της αριστεράς που ένωσαν τις φωνές τους έξω από την ΕΡΤ αντιτασσόμενα στον αυταρχισμό της τρικομματικής κυβέρνησης, έχουν τώρα την ευκαιρία να ενώσουν τις δυνάμεις τους για την προστασία και υπεράσπιση μιας νέας, ελεύθερης ΕΡΤ, υπό τον έλεγχο και την ιδιοκτησία των εργαζομένων.

Η ιστορία της ΕΡΤ, καθώς και οι δυνατότητες που παρέχουν οι υποδομές της, μπορούν να σηματοδοτήσουν μια γενικευμένη αντεπίθεση, με ‘δεσποτικές επεμβάσεις’ ενάντια στην ολέθρια επέλαση των μνημονίων, και να γίνουν βάση για την επέκταση, και τον συντονισμό, του εργατικού ελέγχου παντού στην ελληνική κοινωνία.


Γνώμες περισσότερες ειδήσεις

εκτύπωσημικρό μέγεθος  μεγάλο μέγεθος

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Σταματά η χρέωση για την ΕΡΤ στους λογαριασμούς της ΔΕΗ 
 
 
σχόλια (39)
 
 
απομένουν 700 χαρακτήρες
Τα πεδία που είναι σημειωμένα με * είναι υποχρεωτικά
 
Τα μηνύματα που δημοσιεύονται στο χώρο αυτό εκφράζουν τις απόψεις των αποστολέων τους. Το ΒΗΜΑ δεν υιοθετεί καθ’ οιονδήποτε τρόπο τις απόψεις αυτές. Ο καθένας έχει δικαίωμα να εκφράζει την γνώμη του, όποια και να είναι αυτή. Δεν δημοσιεύονται συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια και όσα είναι γραμμένα με κεφαλαία γράμματα. Τέτοια μηνύματα θα διαγράφονται όποτε εντοπίζονται.
     
     
    Απορώ πραγματικά | 21/06/2013 16:21
    Τι δουλειά έχεις εσύ εδώ μέσα; Ξέρεις σε ποιους απευθύνεσαι; Σε αυτούς που θεωρούν ότι είναι αδύνατον να υπάρξει εργατικός έλεγχος στην ΕΡΤ, γιατί πολύ απλά δεν αντιλαμβάνονται το χρήμα ως μέσο καταναγκασμού, αλλά ως μέσο μέτρησης της ανταλλακτικής αξίας. Έχουν κεφάλαιο οι άνθρωποι, ιδιοκτησία και κάνουν επενδύσεις. Γι αυτό εμείς έχουμε θέσεις εργασίας καταλαβες; Δεν είναι ότι δουλεύουμε εμείς, μας παίρνουν την υπεραξία, την κάνουν κεφάλαιο και ιδιοκτησία. Τα βλέπεις ανάποδα τα πράγματα φίλε μου..Λογικέψου!!!
    είναι όλοι τους θλιβεροί μικροαστοί
    απάντηση55
    Απαντήσεις  1 | Εμφάνιση όλων
     
     
    Μαμα, μαμα... | 21/06/2013 09:59
    ο παπους Ιωσηφ ζει!!! Δεν ειναι frozen που μας λει το αλεξις.
    Καλο βολι πατριωτες
    απάντηση83
     
     
    Πριν Λέκτορ Λαλήσει | 21/06/2013 06:56
    Πριν Λέκτορ λαλήσει Εύλογα τα ερωτήματα μερικών σχολιαστών, αν υποθέσουμε ότι η ΕΡΤ ελέγχεται από τους «εργαζόμενους»(φτωχούς και πλούσιους εργαζόμενους) και όχι από τους «εργάτες» που θάθελε πιθανόν ο Μαρξ ή ο Λένιν ,ποιός θα πληρώνει τους μισθούς τους; Τα πράγματα εδώ μπλέκουν για τον Λέκτορα γιατί δεν μας εξήγησε το «πόθεν έσχες» του χρήματος. Πιθανόν ωφείλει να εξηγήσει στο κοινό με απλά λόγια ότι το χρήμα δεν είναι το χαρτί που κόβει η μηχανή στις Βρυξέλλες και το διανέμει στις κυβερνήσεις, αλλά είναι μέσο συναλλαγής των αγαθών της κοινωνίας, εκτός άλλων, τα οποία αγαθά δεν τα παράγουν οι ( εργαζόμενοι, φτωχοί και πλούσιοι μαζί)αλλά οι άμεσοι παραγωγοί, ας πούμε στη βιομηχανική κοινωνία, οι λεγόμενοι «εργάτες» ή «προλετάριοι» κατά τον Μάρξ που μη έχοντας τίποτε άλλο να πουλήσουν πουλούν την εργατική τους δύναμη. Πρωτού λοιπόν οι «εργαζόμενοι» της ΕΡΤ ιδρύσουν το δικό τους Σοβιέτ και θέσουν την ΕΡΤ «...υπό τον έλεγχο και την ιδιοκτησία» τους, ο έλεγχος θα πρέπει να γίνει στη σφαίρα της παραγωγικής διαδικασίας. Εκεί δηλαδή που παράγονται τα αγαθά της κοινωνίας και τα οποία αγαθά δεν ελέγχονται από τους άμεσους παραγωγούς. Με δυό λόγια το ερώτημα «ποιός ελέγχει το προϊόν της εργασίας στη σφαίρα της παραγωγής» πρέπει να απαντηθεί πρίν απαντηθεί το ερώτημα ποιός ελέγχει την ιδιοκτησία της ΕΡΤ. Γιατί πρέπει να πουλήσουμε πρώτα αυτό που παράγαμε στην παραγωγή να βγάλουμε χρήματα και ένα μέρος απ’αυτά να πάνε και για την ΕΡΤ. Με άλλα λόγια το χρήμα αντιπροσωπεύει τον πλούτο που παράγει μια κοινωνία και όταν μια κοινωνία δεν παράγει τίποτα, π.χ., η Ελλάδα, θα έχει πρόβλημα χρηματοδότησης η ελεγχόμενη από τους «εργαζόμενους» ΕΡΤ. Εκτός αν πάρουμ δανεικά, αλλά τώρα που μας πήραν χαμπάρι δεν μας δανείζιε κανένας ή να συνεχίσει η ΕΡΤ με το γνωστό χαράτσι που επιβάλλει μέσω της ΔΕΗ, αν και αυτοί που έχουν χοιροστάσια και παίρνουν ρεύμα απ’τη ΔΕΗ , δεν θέλουν να πληρώνουν το χαράτσι με το αιτιολογικό ότι «τα γουρούνια δεν βλέπουν ΕΡΤ». Το αστικό κράτος απ’την άλλ
    Ηλίας Μπάκας
    απάντηση100
     
     
    Μαρξισμός επιπέδου δημοτικού | 21/06/2013 04:11
    Εγώ δεν χρειάζομαι πανεπιστήμιο για να φτάσω στο σημείο να πω "πλήρωσε εσύ τις υποδομές και δώσε μου εμένα την εταιρεία να μού ανήκει και να τη διαχειριστώ". Τέτοιες εξυπνάδες τις λέγαμε και στο δημοτικό.
    Καλώς τους τζαμπατζήδες!
    απάντηση110
     
     
    πριν λέκτωρ φωνήσει | 21/06/2013 04:05
    Ευλογημένε, γιατί δεν προτείνετε κάτι παρόμοιο και στο ΒΒC που είναι πιό κοντά σας και έχει μεγαλύτερη εμβέλεια για καρπαζιές.
    Σώσος
    απάντηση91
     
     
    εκτίθεσαι | 21/06/2013 03:59
    Εν τάξει ρε παιδάκι μου, είσαι πανεπσιτημιακός λέκτωρ κλπ, αλλά δε χρειάζεται να διατυμπανίζεις την ημιμάθειά σου.
    Μιχάλης
    απάντηση122
     
     
    Για τ’ όνομα του θεού. Υπάρχουν ακόμα «μορφωμένοι» άνθρωποι που σκέφτονται έτσι; | 20/06/2013 19:55
    Γι’ αυτό καταστρέψαμε τη χώρα μας! Ζητά ο κος «καθηγητής από τα κόμματα της αριστεράς έξω από την ΕΡΤ, να φτιάξουν μια ελεύθερη ΕΡΤ, υπό τον έλεγχο και την ιδιοκτησία των εργαζομένων. Μα αν οι αριστεροί εργαζόμενοι πάρουν την ιδιοκτησία της ΕΡΤ, θα έχουμε ελεύθερη ΕΡΤ ή μια αριστερή-κομματική ΕΡΤ; Κι αν από την άλλη καταφέρουν να τους τουμπάρουν οι δεξιοί εργαζόμενοι, δεν θα έχουμε μια δεξιά-κομματική ΕΡΤ; Πάντως ελεύθερη ΕΡΤ δεν θα έχουμε όσο ο καθείς μας κοιτάει πως το κόμμα ή ιδεολογία του θα έχει τα ινία. Ο μόνοι που απέδειξαν την μη κομματικοποίηση και εθνικό (εθνικό όπως λέμε φροντίζω το σπίτι μου) προσανατολισμό τους είναι η Ακαδημία και τα μέλη της. Αυτοί να ελέγχουν την ΕΡΤ.
    Φώτης
    απάντηση41
     
     
    Πρόταση | 20/06/2013 18:39
    Λέκτωρ, καλή η προσπάθεια. Επόμενο θέμα: "η πορεία των αγροτικών συνεταιρισμών επί ΠΑΣΟΚ", ή, εν συντομία: "Τα λαμόγια".
    oblivious
    απάντηση302
     
     
    Ωχ, Θεέ μου! | 20/06/2013 17:18
    Η αριστερά, η κρατική ιδιοκτησία, η εργατική ιδιοκτησία, και πάλι η αριστερά. Ο εργατικός έλεγχος, το αστικό κράτος, το αστικό σύστημα, γραφειοκρατικές ιεραρχίες και εργατικός έλεγχος στην παραγωγή, ελεύθερη ΕΡΤ υπό τον έλεγχο των εργαζομένων (και αφού θα είναι υπό τον έλεγχο πως θα είναι και ελεύθερη?) και τέλος αντεπίθεση, με ‘δεσποτικές επεμβάσεις’ για τον εργατικό έλεγχο παντού στην ελληνική κοινωνία. Παλιά τα λέγαμε με δυο λόγια, η δικτατορία της αστικής τάξης από τη μία η δικτατορία του προλεταριάτου από την άλλη, και δεν φτάναμε μέχρι το Καίμπριτζ φλυαρώντας χωρίς τέλος. Έλεος!
    Μελάνιππος
    απάντηση547
     
     
    τρελλαθήκαμε εντελώς; | 20/06/2013 16:12
    κ. σχολιαστά, μα για ποιους μας περνάτε τους ιθαγενείς εδώ στην αποκοτιά της Ευρώπης; τόσο βλάκες; τόσο αριστερούς; Αυτά που λέτε, ούτε ο μπούλης στη βόρεια Κορέα δεν τα έχει εφαρμόσει. Τόσο ουτοπικά, ανεδαφικά και σαχλοαριστερά ακούγονται. Όπως λέει και κάποιος άλλος παραπάνω, αυτά που επαγγέλεστε, τα εφάρμοζε το ΚΚΕ στις επιχειρήσεις του ή απέλυσε τους εργαζομένους του χωρίς καν αποζημιώσεις;
    μα τι γράφει ο καθένας;
    απάντηση5011
     
     
    Συγγνώμη... | 20/06/2013 15:56
    για την ελληνική αριστερά μιλάτε;
    tony benn @ν@υδος
    απάντηση343
     
     
    ο αρθρογραφος εχει δικιο... | 20/06/2013 15:31
    ... και μας δειχνει ως τι ακριβως θεωρει η αριστερα που επαγελλεται την εξουσια της εργατικης ταξης ως ανωτατη μορφη ανθρωπινης ζωης την κοινοβουλευτικη δημοκρατια: ως απλο εργαλειο το οιποιο αφου εκτελεσει το χρεος του πετιεται στα σκουπιδια της ιστοριας... η δε «φιλελευθερη» αριστερα που δεν επαγγελλεται την εργατικη εξουσια αλλα πα ολα αυτα θεωρει την κοινοβουλευτικη δημοκρατια ως εργαλειο αραγε τι σκοπο επιδιωκει; ή εχει χασει τα αυγα κα ιτα πασχαλια; ή επιδιωκει την εξουσια χαριν μονον αυτης;;;
    lucien gris
    απάντηση107
     
     
     
    ΞΕΠΟΥΛΙΜΑΤΙΕΣ | 20/06/2013 14:42
    Μία ερώτηση πρός τούς 35 εγκάθετους τής κυβέρνησης .Ρωτηθήκατε μέ δημοψήφισμα από τήν αξιοτιμη κυβέρνηση σάς (καί τήν προηγούμενη)άν δέχεστε νά ξεπουληθεί στό ιδιωτικό κεφάλαιο μέ αντικείμενο τό κέρδος ότι δημιουργήθηκε μέ τά ακριβά σάς λεφτα καί μιλάμε για τήν ΄υδρευση ,ΔΕΗ , ΟΤΕ, ΛΙΜΆΝΙΑ Κ.Τ.Λ ?
    θεόφιλος
    απάντηση539
    Απαντήσεις  1 | Εμφάνιση όλων
     
     
    απορία | 20/06/2013 14:19
    Δεν καταλαβαίνω (χωρίς διάθεση ειρωνείας) ποιος θα πληρώνει τους μισθούς όταν επιτευχθεί η εργατική ιδιοκτησία της δημόσιας τηλεόρασης και ειδικά μέχρι να γίνει η επέκταση του "εργατικού ελέγχου παντού στην ελληνική κοινωνία";
    βαγγέλης
    απάντηση461
     
     
    κε .καθηγητά, | 20/06/2013 12:32
    η Αριστερά στις Ραδιοτηλεοπτικές της επιχειρήσεις (στο Κόκκινο, 902) αυτό το μονέλο έχει λειτουργίας έχει εγκαταστήσει?
    Ερώτηση
    απάντηση634
     
     
    Weekend | 20/06/2013 12:32
    Dear friend, αμα πας γιά weekend στο Brighton, μην ξεχάσεις να πάρεις και το t-shirt με στάμπα τον Τσέ. Αν δεν βρεις στο Cambridge, πες να σου στείλουν από εδώ, τα πουλάνε Πακιστανοί στο προαύλιο της ΕΡΤ και θα τα βρεις σε πολλά χρώματα και μεγέθη
    JB
    απάντηση586
     
     
     
    Ακου λέκτορας!!!! | 20/06/2013 12:18
    Κάποια μικρά αγοράκια οραματίζονται να γίνουν μια μέρα πυροσβέστες, αστυνομικοί, μοτοσυκλετιστές. Εσύ οραματίζεσαι να γίνεις Λένιν. Φαντάσου πτωχεία τω πνεύματι...Κι από λέκτορα πολιτικής φιλοσοφίας. Αγαπητέ θες δεν θες ο Νόμος και η Τάξη θα κυριαρχήσει. Είμαστε αρκετοί να τον στηρίξουμε και να τον επιβάλουμε ΕΠΙΒΑΛΟΥΜΕ, κατάλαβες;;;;;
    gd
    απάντηση5418
    Απαντήσεις  1 | Εμφάνιση όλων
     
     
     
    Απολιθωμα | 20/06/2013 12:15
    Που σε βρήκαν βρε παιδάκι μου εσένα ; Από ποιο κατάψυκτη σε ανέσυραν ; Αυτά τα λέγαμε τότε που δεν ξέραμε το δραμα που παιζόταν στις "Σοσιαλιστικες (ταχα μου) Δημοκρατίες )". Σου θυμίζει τίποτα το "Αυτοδιαχειριζομενο" Σύστημα της Γιουγκοσλαβίας του Τιτο ; Καληνύχτα και όνειρα γλυκά!!!
    Χ.Β
    απάντηση6710
    Απαντήσεις  1 | Εμφάνιση όλων
     
     
    Εκτός τόπου και χρόνου | 20/06/2013 11:43
    Νικόλα, το άρθρο δείχνει παντελή έλλειψη γνώσης της Ελληνικής πραγματικότητας. Ρίξε μια ματια στα σχόλια των αναγνωστών και θα καταλάβεις......
    MK
    απάντηση617