* Μικρότερες αμοιβές από τις συλλογικές συμβάσεις
Η πρόταση προέρχεται από τους εμπειρογνώμονες του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και προβλέπει τη χορήγηση χαμηλότερων από τις προβλεπόμενες στις συμβάσεις αποδοχών για την πρόσληψη ορισμένων ειδικών κατηγοριών ανέργων, π.χ. νέων που εργάζονται για πρώτη φορά και δεν διαθέτουν εμπειρία.
* Μείωση των ωρών εργασίας με αντίστοιχη μείωση των αποδοχών
Η κυβερνητική πρόταση προβλέπει τη σύναψη ατομικών ή επιχειρησιακών συμβάσεων που θα περιλαμβάνουν ανάλογες ρυθμίσεις στις οποίες θα συναινούν όλες οι πλευρές.
* Συλλογικές συμβάσεις – συλλογικές διαπραγματεύσεις
Και τα δύο υπουργεία, Εθνικής Οικονομίας και Εργασίας, συμφωνούν στη δυνατότητα ευρύτερων ρυθμίσεων μέσω των συλλογικών συμβάσεων.
* Μερική απασχόληση
Η κυβέρνηση προτείνει ευρύτερη εφαρμογή πέραν των ορίων που θέτει το νομοθετικό πλαίσιο του 1992.
* Αδειες άνευ αποδοχών
Η κυβέρνηση προτείνει τη διεύρυνση του καθεστώτος προστασίας για τους εργαζομένους που επιθυμούν μεσοπρόθεσμη άδεια άνευ αποδοχών. Εκτιμά ότι αυτό δημιουργεί μεσοπρόθεσμες νέες θέσεις απασχόλησης.
* Διευθέτηση του χρόνου εργασίας
Με τη ρύθμιση αυτή η κυβέρνηση αποσκοπεί στην κατάργηση των υπερωριών έτσι ώστε αφενός να μειωθεί το κόστος εργασίας και αφετέρου να οργανωθεί σύμφωνα με τις ανάγκες της παραγωγής η απασχόληση του προσωπικού.
* Μείωση του μη μισθολογικού κόστους εργασίας
Προτείνεται η μείωση των εργοδοτικών εισφορών για τις προσλήψεις ορισμένων κατηγοριών ανέργων.
* Απολύσεις – αποζημιώσεις
Το υπουργείο Εργασίας προτείνει τη διατήρηση του ορίου των επιτρεπόμενων ομαδικών απολύσεων και τη μείωση των αποζημιώσεων υπαλλήλων με αντίστοιχη αύξηση των αποζημιώσεων των εργατών. Από την άλλη πλευρά, το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας προτείνει την τροποποίηση του ορίου απολύσεων σε επιχειρήσεις που απασχολούν ως 250 εργαζομένους.
* Κίνητρα για τη μείωση του προσωπικού σε προβληματικές επιχειρήσεις
καθώς και σε όσες προχωρούν σε αναδιάρθρωση της παραγωγικής διαδικασίας τους, όπως εθελουσία έξοδος, πρόωρη συνταξιοδότηση, αυξημένη επιδότηση κλπ.
* Τοπικά σύμφωνα απασχόλησης
με την παροχή φοροαπαλλαγών και φορολογικών κινήτρων σε επιχειρήσεις που δημιουργούν νέες θέσεις απασχόλησης.
* Αλλαγή του αναπτυξιακού νόμου
Η κυβέρνηση παροτρύνει τους κοινωνικούς εταίρους να συμφωνήσουν σε σειρά μέτρων που θα βοηθήσουν σε τοπικό επίπεδο την αύξηση της απασχόλησης.
* Ξένοι εργάτες
Παραμένουν σε εκκρεμότητα τα δύο προεδρικά διατάγματα για τη νομιμοποίηση των ευρισκόμενων αλλοδαπών στη χώρα μας.
* Νέες μορφές εργασίας όπως η τηλε-εργασία
Η κυβέρνηση προτείνει το εργασιακό καθεστώς των απασχολουμένων με τη μορφή αυτή της εργασίας να προσδιορίζεται από τις ατομικές συμβάσεις. ΟΙ ΕΡΓΟΔΟΤΕΣ
* Μικρότερες αμοιβές από τις συλλογικές συμβάσεις
Ανάλογα μέτρα θα μπορούσαν να εφαρμοσθούν σε θυλάκους ανεργίας με στόχο να λειτουργήσουν ως κίνητρο για την επαναλειτουργία επιχειρήσεων στις οποίες οι προσλαμβανόμενοι θα αμείβονταν με χαμηλότερες αποδοχές από αυτές που προβλέπονται στις συμβάσεις.
* Μείωση των ωρών εργασίας με αντίστοιχη μείωση των αποδοχών
Δεν συμφωνεί με τη γενικευμένη εφαρμογή του μέτρου γιατί θα οδηγήσει σε μείωση της παραγωγικότητας. Ο ΣΕΒ εκτιμά ότι η μείωση των ωρών εργασίας σε εθνικό επίπεδο, και μάλιστα χωρίς μείωση των αποδοχών (που είναι αίτημα των συνδικάτων), θα οδηγήσει σε μείωση της ανταγωνιστικότητας και της παραγωγικότητας των επιχειρήσεων και κατά συνέπεια στην αύξηση της ανεργίας. Αντιθέτως, συμφωνεί αν το μέτρο εφαρμοσθεί σε «εξειδικευμένη» βάση (σε επιχειρήσεις με οικονομικά προβλήματα ώστε να αποφευχθούν οι απολύσεις). Πάντα όμως με την προϋπόθεση ότι θα συνοδευθεί από ανάλογη μείωση των αποδοχών και σημειώνοντας ότι πρόκειται για αρνητικό μέτρο.
* Συλλογικές συμβάσεις – συλλογικές διαπραγματεύσεις
Θετικές οι πρώτες αντιδράσεις στα γενικά σημεία του αιτήματος. Κατά τον ΣΕΒ το πρόβλημα βρίσκεται στην Εθνική Γενική Σύμβαση και στα όρια των κατώτατων μισθών, τα οποία εκτιμά ότι είναι υψηλά και πλησιάζουν τους μέσους μισθούς της βιομηχανίας και του εμπορίου. Σύμφωνα με ευρωπαϊκές μελέτες, κάτι τέτοιο είναι ανησυχητικό καθώς προκαλεί πιέσεις για αύξηση της ανεργίας. Ο ΣΕΒ θέτει προς συζήτηση το θέμα αυτό και εκφράζει τον προβληματισμό του για την αναγκαιότητα διατήρησης υψηλών κατώτατων ορίων αμοιβών.
* Μερική απασχόληση
\Σημειώνει ότι στη χώρα μας ήδη ισχύει ο συγκεκριμένος θεσμός και μάλιστα με τις καλύτερες προϋποθέσεις για τους μερικώς απασχολούμενους εργαζομένους (ασφάλιση κλπ.).
* Αδειες άνευ αποδοχών
Ηδη το θέμα αυτό αντιμετωπίζεται κατά περίπτωση. Ο Σύνδεσμος εκφράζει αμφιβολίες για την αποτελεσματικότητα του μέτρου αλλά και για το κατά πόσον έχει κάποιο νόημα η επιπλέον ρύθμιση.
* Διευθέτηση του χρόνου εργασίας
Η μέτρηση του συνολικού εργάσιμου χρόνου σε εξάμηνη ή ετήσια βάση αποτελεί πρόταση του Συνδέσμου. Η ρύθμιση αυτή αποτελεί πραγματική ευελιξία στον χρόνο απασχόλησης.
* Μείωση του μη μισθολογικού κόστους εργασίας
Ο Σύνδεσμος εκτιμά ότι το μη μισθολογικό κόστος στην Ελλάδα είναι ιδιαίτερα υψηλό από τα υψηλότερα στην Ευρώπη και φθάνει το 51% στη βιομηχανία. Η μείωσή του ως κίνητρο για προσλήψεις είναι στη σωστή κατεύθυνση αλλά είναι περιορισμένης εμβέλειας όταν κανείς στοχεύει στη μείωση της ανεργίας. Το πρόβλημα της απασχόλησης αντιμετωπίζεται μόνο με γενικότερη οικονομική πολιτική ανάπτυξης.
* Απολύσεις – αποζημιώσεις
Οι οποιεσδήποτε αλλαγές στο καθεστώς των αποζημιώσεων να εφαρμοσθούν μόνο στους νεοεισερχομένους στην αγορά εργασίας. Οσον αφορά τις ομαδικές απολύσεις, να μην αυξηθεί το 2% αλλά να εναρμονισθεί η νομοθεσία με τα ισχύοντα στην Ευρωπαϊκή Ενωση. Ιδιαίτερα στις επιχειρήσεις που απασχολούν ως 250 εργαζομένους να ισχύει το όριο της απόλυσης πέντε ατόμων τον μήνα.
* Κίνητρα για τη μείωση του προσωπικού σε προβληματικές επιχειρήσεις
Συμφωνεί με την εξυγίανση και την ιδιωτικοποίηση των προβληματικών επιχειρήσεων και δεν είναι αντίθετος στην εφαρμογή κινήτρων για τη μείωση του προσωπικού. Ωστόσο ζητεί να ισχύσουν τα ίδια ακριβώς κίνητρα και στις ιδιωτικές επιχειρήσεις εφόσον αυτές προχωρούν σε αναδιάρθρωση της παραγωγικής διαδικασίας τους. Αν το κράτος εφαρμόσει αυξημένα κίνητρα στις επιχειρήσεις του Οργανισμού Ανασυγκρότησης, τότε το επιπλέον κόστος να επιβαρύνει τον κρατικό προϋπολογισμό και όχι τους αυτοχρηματοδοτούμενους φορείς (ΟΑΕΔ κλπ.).
* Τοπικά σύμφωνα απασχόλησης
Επιφυλάξεις ώσπου να γίνουν σαφή τα μέτρα της κυβέρνησης. Πιστεύει ότι δεν θα πρέπει να δημιουργηθούν δυσμενείς συνθήκες ανταγωνισμού στις επιχειρήσεις (λόγω μειωμένης φορολογίας σε ορισμένες από αυτές).
* Αλλαγή του αναπτυξιακού νόμου
Θετική ανταπόκριση, αρκεί οι τοπικοί φορείς να εξαντλήσουν τη φαντασία τους στα προτεινόμενα μέτρα. Εκτιμά ότι θα πρέπει οι κοινωνικοί φορείς να συμμετέχουν και στον κεντρικό σχεδιασμό και στην παρακολούθηση του προγράμματος.
* Ξένοι εργάτες
Υπέρ της νομιμοποίησης των αλλοδαπών, αλλά εκφράζει φόβους ότι τα μέτρα είναι ατελέσφορα και δεν θα πείσουν τους αλλοδαπούς να προσέλθουν στις αρμόδιες υπηρεσίες να καταγραφούν.
* Νέες μορφές εργασίας όπως η τηλε-εργασίαΤο πρόβλημα είναι σύνθετο. Θα πρέπει να ληφθούν όλα τα μέτρα και να τεθούν οι ανάλογοι κανόνες ώστε να βγουν στην επιφάνεια οι νέες μορφές απασχόλησης και να μην ωθηθούν στην παραοικονομία. ΟΙ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΙ
* Μικρότερες αμοιβές από τις συλλογικές συμβάσεις
Είναι αντίθετη στην εφαρμογή αναλόγων μέτρων και σημειώνει ότι τα κατώτατα όρια ήδη αφορούν τους ανειδίκευτους εργαζομένους χωρίς εμπειρία. Οι αμοιβές στην Ελλάδα είναι τόσο χαμηλές που δεν υπάρχει περιθώριο επιπλέον μειώσεων, εκτιμά η ΓΣΕΕ.
* Μείωση των ωρών εργασίας με αντίστοιχη μείωση των αποδοχών
Απορρίπτει τη σχετική πρόταση και προβάλλει τη μείωση σε 35 των ωρών της εβδομαδιαίας εργασίας, χωρίς μείωση των αποδοχών.
* Συλλογικές συμβάσεις – συλλογικές διαπραγματεύσεις
Θετική η θέση της Συνομοσπονδίας για τη διεύρυνση του πεδίου εφαρμογής των συμβάσεων και όχι για την ανατροπή του σημερινού καθεστώτος. Ωστόσο η ΓΣΕΕ θα αναμένει τις συγκεκριμένες και τελικές προτάσεις της κυβέρνησης. Η διεύρυνση των δυνατοτήτων των συμβάσεων θα πρέπει να περιλάβει και άλλες ευρύτερες κατηγορίες που δεν περιέχονται σήμερα, όπως π.χ. συλλογικές συμβάσεις σε ομίλους επιχειρήσεων.
* Μερική απασχόληση
Να τεθούν όρια για το συνολικό ποσοστό των εργαζομένων με μερική απασχόληση σε μια επιχείρηση. Προτείνει μάλιστα το 15%. Να ορισθεί επίσης ανώτατο και κατώτατο όριο εβδομαδιαίας εργασίας για τους απασχολουμένους με τον τρόπο αυτόν.
* Αδειες άνευ αποδοχών
Θετική στάση με στόχο την προστασία της συνεχούς εργασίας.
* Διευθέτηση του χρόνου εργασίας
Απορρίπτει το μέτρο επειδή εκτιμά ότι δεν συμβάλλει στην αύξηση της απασχόλησης παρά μόνο στη μείωση της υπερωριακής αμοιβής και του κόστους εργασίας των επιχειρήσεων.
* Μείωση του μη μισθολογικού κόστους εργασίας
Αρνητική στάση στο συγκεκριμένο μέτρο επειδή δεν έχει καθορισθεί αν και πώς θα αναπληρώνονται οι απώλειες εσόδων των ασφαλιστικών ταμείων.
* Απολύσεις – αποζημιώσεις
Οχι στην αλλαγή του σημερινού ορίου επιτρεπόμενων ομαδικών απολύσεων. Πλήρης διαφωνία με τη μείωση των αποζημιώσεων των υπαλλήλων. Να εξομοιωθούν με αυτές και οι αποζημιώσεις των εργατών.
* Κίνητρα για τη μείωση του προσωπικού σε προβληματικές επιχειρήσεις
Συζητεί ανάλογα προγράμματα με την προϋπόθεση ότι θα διασφαλίζονται η περίθαλψη, η συνταξιοδότηση και τα κοινωνικά δικαιώματα όσων αποχωρούν.
* Τοπικά σύμφωνα απασχόλησης
Επιφυλακτική και η ΓΣΕΕ επειδή αντίστοιχα μέτρα δεν απέδωσαν τα επιδιωκόμενα αποτελέσματα κατά το παρελθόν.
* Αλλαγή του αναπτυξιακού νόμου
Η Συνομοσπονδία συμμετέχει στα προγράμματα αλλά εκτιμά ότι θα πρέπει να λειτουργήσουν ταυτόχρονα με μια εθνική γενική πολιτική για την αύξηση της απασχόλησης ώστε να είναι αποτελεσματικά. Ταυτόχρονα σημειώνει τη διαφωνία της σε οποιαδήποτε προσπάθεια χρησιμοποίησης των τοπικών συμφώνων ως «παράθυρων» για την απορρύθμιση των εργασιακών σχέσεων.
* Ξένοι εργάτες
Συμφωνεί με το γενικό περίγραμμα της νομιμοποίησης, αλλά επισημαίνει ότι χρειάζονται επιμέρους βελτιώσεις, όπως στον χρόνο ισχύος της κάρτας κλπ.
* Νέες μορφές εργασίας όπως η τηλε-εργασίαΟι νέες μορφές απασχόλησης να λειτουργήσουν μέσα στα πλαίσια της ευρύτερης εργατικής και ασφαλιστικής νομοθεσίας και να μην αποτελούν άλλοθι για την καταστρατήγηση διαφόρων κοινωνικών δικαιωμάτων. ΟΙ ΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ
* Μικρότερες αμοιβές από τις συλλογικές συμβάσεις
Υπάρχει μια γενική τάση εφαρμογής αναλόγων μέτρων, αλλά σημειώνονται έντονες αντιδράσεις από συνδικαλιστικές οργανώσεις. Στην Ισπανία οι μειωμένες αποδοχές αφορούσαν την πρόσληψη ατόμων κάτω των 18 ετών· στην Πορτογαλία ειδικές περιπτώσεις, όπως οικιακές εργασίες και μαθητευόμενοι εργαζόμενοι. Στη Γαλλία επιχειρήθηκε χωρίς επιτυχία λόγω των αντιδράσεων πριν από τρία χρόνια η εφαρμογή προσλήψεων με αμοιβές χαμηλότερες των συμβάσεων.
* Μείωση των ωρών εργασίας με αντίστοιχη μείωση των αποδοχών
Εφαρμόζονται με την αποδοχή όλων των μερών πολλές σχετικές επιχειρησιακές συμφωνίες (Volkswagen, επιχειρήσεις της Γαλλίας) για τη μείωση των ωρών εργασίας με αντιστάθμισμα τη διατήρηση των θέσεων απασχόλησης. Ωστόσο κοινό σημείο όλων των επιχειρήσεων όπου εφαρμόστηκε είναι οι υψηλές αμοιβές των εργαζομένων που έδιναν την ευχέρεια για τη μείωση των αποδοχών. Ταυτόχρονα αξιοσημείωτη είναι η δεινή οικονομική θέση των επιχειρήσεων που πρότειναν την εφαρμογή αναλόγων προγραμμάτων.
* Συλλογικές συμβάσεις – συλλογικές διαπραγματεύσεις
Οι τάσεις που αναπτύσσονται είναι οι συλλογικές συμβάσεις να μην έχουν δεσμευτικό χαρακτήρα, ιδιαίτερα για ορισμένους κλάδους επιχειρήσεων.
* Μερική απασχόληση
Η μερική απασχόληση είναι ευρέως διαδεδομένη και φθάνει κατά μέσον όρο το 15%-16% των απασχολουμένων ενώ στην Ελλάδα μόλις το 5%. Οι διαφορές αυτές αποδίδονται στις αποκλίσεις των συνθηκών απασχόλησης και των αμοιβών που ισχύουν στην Ευρώπη και στην Ελλάδα. Θεωρείται λογικό πως, όταν υπάρχουν υψηλές αμοιβές πλήρους απασχόλησης, υπάρχουν περιθώρια για ευρύτερη εφαρμογή της μερικής απασχόλησης.
* Αδειες άνευ αποδοχών
Στα κράτη της Ευρωπαϊκής Ενωσης αποτελεί συνηθισμένο φαινόμενο η «πληρωμή» των υπερωριών με επιπλέον ημέρες αδείας σε περιόδους παραγωγικής ύφεσης των επιχειρήσεων.
* Διευθέτηση του χρόνου εργασίας
Εφαρμόζονται ανάλογες επιχειρησιακές συμφωνίες, ενώ τα διαφυγόντα έσοδα για τα ασφαλιστικά ταμεία καλύπτονται από ειδικούς φόρους, π.χ. ενέργειας, ή από ειδική φορολόγηση των υψηλών εισοδημάτων.
* Μείωση του μη μισθολογικού κόστους εργασίας
Ισχύει η αιτιολογημένη απόλυση και άρα είναι δύσκολες οι συνθήκες απόλυσης του προσωπικού. Η κοινοτική οδηγία προβλέπει όριο ομαδικών απολύσεων μεταξύ 2% και 10%. Κατά μέσον όρο στις χώρες της Ευρώπης ισχύει το 7% με τάσεις περαιτέρω ανόδου. Τα ποσά των αποζημιώσεων είναι κατά κανόνα υψηλότερα από αυτά της Ελλάδας, αλλά αντισταθμίζονται από το γεγονός ότι οι απολύσεις είναι δυσκολότερες και τα επιδόματα ανεργίας είναι υψηλότερα.
* Απολύσεις – αποζημιώσεις
Ευρέως διαδεδομένα ανάλογα προγράμματα. Ωστόσο η πρόωρη συνταξιοδότηση δημιούργησε οικονομικά προβλήματα στα ταμεία κοινωνικής ασφάλισης της Γαλλίας.
* Κίνητρα για τη μείωση του προσωπικού σε προβληματικές επιχειρήσεις
Εφαρμόζονται ανάλογα προγράμματα αλλά ταυτόχρονα τίθενται και ασφαλιστικές δικλίδες που διασφαλίζουν τα αποτελέσματα των προγραμμάτων στη δημιουργία νέων θέσεων απασχόλησης (πρόστιμα για τυχόν παραβάσεις, αυστηροί έλεγχοι εφαρμογής του προγράμματος κλπ.).
* Τοπικά σύμφωνα απασχόλησης
Εφαρμόζονται πολλές ανάλογες συμφωνίες σε πόλεις αλλά και σε περιοχές της Ευρώπης. Η κατεύθυνση της Ευρωπαϊκής Ενωσης ευνοεί τις αποκεντρωμένες λύσεις στο πρόβλημα της ανεργίας.
* Αλλαγή του αναπτυξιακού νόμου
Το πρόβλημα των παράνομα απασχολούμενων αλλοδαπών δεν έχει τις διαστάσεις που παρατηρούνται στη χώρα μας. Ωστόσο οι χώρες της Ευρώπης έχουν εφαρμόσει πολιτικές νομιμοποίησης των αλλοδαπών
* Ξένοι εργάτες
Οι νέες μορφές απασχόλησης έχουν κάνει ευρέως αισθητή την εμφάνισή τους στις χώρες της Ευρώπης. Στις χώρες αυτές διαμορφώνεται η τάση ορισμένες κατηγορίες τηλε-εργαζομένων να εντάσσονται στην εργατική νομοθεσία. Παράλληλα έχει ανοίξει ευρύς διάλογος για το νέο περιεχόμενο της εξηρτημένης εργασίας και για το πεδίο εφαρμογής της εργατικής νομοθεσίας
