από metereologos.gr
Τετάρτη 18 Ιουλίου 2018
 
 

Πορεία σε διακεκαυμένη ζώνη

Η αφήγηση του πρώην υπουργού Οικονομικών Γιώργου Παπακωνσταντίνου για τον εκτροχιασμό της χώρας
Πορεία σε διακεκαυμένη ζώνη
εκτύπωσημικρό μέγεθος  μεγάλο μέγεθος

 

Γιώργος Παπακωνσταντίνου
game over – η αλήθεια για την κρίση

Εκδόσεις Παπαδόπουλος, 2016
σελ. 432, τιμή 16,99 ευρώ

Ενα βιβλίο που θα μπορούσε επίσης να τιτλοφορείται «Οδοιπορικό (ή Περίπλους) μέσα στην κόλαση». Γραμμένο από έναν άνθρωπο, ο οποίος - από φιλοδοξία; αίσθηση καθήκοντος; άγνοια κινδύνου; αίσθημα ευγνωμοσύνης ή υποχρέωσης προς τον πολιτικό του αρχηγό; έλλειψη φαντασίας που δεν του επέτρεψε έγκαιρα να αντιληφθεί τη διαμορφωμένη πραγματικότητα; για κάποιους λόγους τέλος πάντων - άφησε τη θαλπωρή, την ηγεμονική αμοιβή και την ασφάλεια του Ευρωκοινοβουλίου, για να κονταροχτυπηθεί με όλους τους δαίμονες της κόλασης. Ενα βιβλίο προσιτό στον μέσο ενδιαφερόμενο - απλά γραμμένο από έναν εμφανώς εγγράμματο τεχνοκράτη, σε γλώσσα ρέουσα, στρωτή, χυμώδη και με απειροελάχιστα ήσσονα γλωσσικά ατοπήματα - στο οποίο δύσκολα ο απλός αναγνώστης θα μπορούσε να ανακαλύψει το όποιο κραυγαλέο ψέμα. Ενα βιβλίο, αντίθετα, γεμάτο από μεγάλες αλήθειες, ανάμεσα σε αυτές και η ειλικρινής ανάδειξη της γοητείας και της ηδονής που ασκεί στους φορείς της η εξουσία και η συνακόλουθη δημοσιότητα, καθώς και, όταν και όσο υπάρχει, η δημοφιλία, με συγκλονιστικά περιγραφόμενες σκηνές από την πολιτική κόλαση του Δάντη που έζησε ο υπουργός Οικονομικών της περιόδου εκείνης.

Ενα βιβλίο με λίγα στοιχεία κομματικής και προσωπικής αυτοκριτικής, αλλά με αρκετές παραλείψεις: Ουδεμία λ.χ. αναφορά στη λυσσώδη αντίδραση του ΠαΣοΚ σε κάποιες κρίσιμες αποκρατικοποιήσεις, όπως αυτή του ΟΛΠ, πριν το κόμμα αυτό το 2009 καταλάβει - η λέξη και με τις δύο δυνατές έννοιες - την εξουσία σε μια υπερχρεωμένη και με πολλές εξαρτήσεις χώρα... Ουδεμία αναφορά, επίσης, στην ύπαρξη στο ειδικό δικαστήριο, πέραν της μεγάλης αθωωτικής μειοψηφίας, και μειοψηφίας υπέρ της κακουργηματικής καταδίκης του συγγραφέα. Αλλά και με κάποιες ενοχλητικές στρογγυλοποιήσεις: δίδεται λ.χ. η εντύπωση πως, το 2011, η επιλογή για την πρωθυπουργία του Λουκά Παπαδήμου ήταν η πρώτη και αυτονόητη προτίμηση του Γιώργου Παπανδρέου, ενώ απλώς «αναφέρθηκαν για θεσμικούς λόγους και ο Απόστολος Κακλαμάνης και ο Φίλιππος Πετσάλνικος»...

Ενα βιβλίο, τέλος, που θα μπορούσε να διαβαστεί όχι μόνον ως το χρονικό των γεγονότων μιας διακεκαυμένης περιόδου αλλά και ως πραγματεία ή δοκίμιο επί της εξουσίας. Και το οποίο οδηγεί σε δύο αυτονόητα συμπεράσματα: Πως ουδείς πρέπει να ασχολείται με την πολιτική, αν δεν έχει σιδερένια νεύρα και τερατώδη ψυχραιμία (πολλοί στη θέση του συγγραφέα και μη διαθέτοντες στο ίδιο με αυτόν βαθμό τα εν λόγω προσόντα, ίσως δεν θα ήταν ακόμη στη ζωή)... Και πως ουδείς πρέπει, από όσους ενδίδουν τελικά στην παρόρμησή τους και ασχολούνται με την πολιτική, να τροφοδοτεί στην αντιπολιτευτική του περίοδο την κοινωνία με δυσεκπλήρωτες υποσχέσεις που δημιουργούν μεγάλες προσδοκίες. Ιδιαίτερα, δε, η σχετική φειδώ χρειάζεται σε φάσεις επιτάχυνσης της ιστορίας...

Κλείνοντας, ως μεγαλύτερη προσφορά του βιβλίου θα θεωρούσα - πέραν του ότι επιτρέπει στον κάθε ενδιαφερόμενο να έχει συγκεντρωμένα τα βασικά στοιχεία αυτής της αλησμόνητης περιόδου, με την κακή έννοια του όρου, «memorable» θα τη χαρακτήριζαν οι Γάλλοι - πως αναδεικνύει (πειστικά, για όσους δεν υπερβαίνουν ένα όριο εμπάθειας και «παρωπιδοφορίας») με ακόμη μεγαλύτερη ενάργεια και με στοιχεία αδιάσειστα ποιοι, εκ των βασικών πρωταγωνιστών των γεγονότων, είναι οι κύριοι ένοχοι για αυτή την οδυνηρότατη εμπειρία που βίωσε, βιώνει και θα συνεχίσει για ικανό διάστημα να βιώνει η χώρα. Χωρίς, μάλιστα, να είναι βέβαιο πως τελικά θα αποφύγει την πολιτική, πολιτιστική και οικονομική της μετάβαση στον τρίτο κόσμο (άλλωστε αυτό, πλέον, δεν εξαρτάται ολοσχερώς από την ίδια: θυμίζει ποδοσφαιρική ομάδα η οποία, για να αποφύγει τον υποβιβασμό, χρειάζεται, πέραν των δικών της νικών, και συνδυασμό ευνοϊκών αποτελεσμάτων των άλλων εμπλεκομένων). Νομίζω λοιπόν πως ο απροκατάληπτος αναγνώστης, ακόμη και συνεκτιμώντας την εύλογα απολογητική διάθεση του συγγραφέα, δεν μπορεί να διατηρήσει αμφιβολίες: όσες και αν είναι οι (μεγάλες) ευθύνες του Γιώργου Παπανδρέου, οι (ακόμη μεγαλύτερες) του Σαμαρά, οι όποιες του Βενιζέλου, του ίδιου του Παπακωνσταντίνου ασφαλώς, κύριοι ένοχοι είναι ο Κώστας Καραμανλής, με το πλεόνασμα απραξίας (πλην του φορτώματος της χώρας με δάνεια και δημοσίους υπαλλήλους) και ο Αλέξης Τσίπρας, με το πλεόνασμα δημαγωγίας και καιροσκοπικής ιδιοσυγκρασίας. Με τον πρώτο να έχει, πάντως, το ελαφρυντικό πως επί των ημερών του ελάχιστοι μπορούσαν να διαβλέψουν ότι η χώρα θα έχανε την πρόσβαση στη δυνατότητα διεθνούς δανεισμού, τουλάχιστον τόσο απότομα. Ενώ από κάποιους υπαινιγμούς του συγγραφέα ακροθιγώς αναδεικνύονται και οι αρχέγονες ευθύνες του πατριάρχη της παράταξης Ανδρέα Παπανδρέου, που τελικά επαλήθευσε τον κανόνα «αμαρτίες γονέων παιδεύουσι τέκνα» (εν προκειμένω: αφού, πρώτα, τα ευεργέτησαν)...

*Ο κ. Θανάσης Διαμαντόπουλος είναι καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης.


ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ
Βιβλία + ιδέες περισσότερες ειδήσεις

εκτύπωσημικρό μέγεθος  μεγάλο μέγεθος

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

 
 
σχόλια (5)
 
 
απομένουν 700 χαρακτήρες
Τα πεδία που είναι σημειωμένα με * είναι υποχρεωτικά
 
Τα μηνύματα που δημοσιεύονται στο χώρο αυτό εκφράζουν τις απόψεις των αποστολέων τους. Το ΒΗΜΑ δεν υιοθετεί καθ’ οιονδήποτε τρόπο τις απόψεις αυτές. Ο καθένας έχει δικαίωμα να εκφράζει την γνώμη του, όποια και να είναι αυτή. Δεν δημοσιεύονται συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια και όσα είναι γραμμένα με κεφαλαία γράμματα. Τέτοια μηνύματα θα διαγράφονται όποτε εντοπίζονται.
     
    επί του θέματος... | 05/09/2016 00:16
    Η υπερβολική χρήση των σημείων στίξεως εμποδίζει την απρόσκοπτη ανάγνωση του κειμένου.
    Λασ.
    απάντηση10
     
     
    στην ελλάδα... | 30/08/2016 08:29
    οι απατεώνες...
    κυκλοφορούν ελεύθεροι...
    απάντηση02
     
     
    Ψυχογράφημα | 30/08/2016 08:17
    Το βιβλίο αυτό αποτελεί για τον κ. Παπακωνσταντίνου την μεγάλη προσπάθεια για κάθαρση της ζωής του. Με άλλα λόγια την ανάγκη να περισώσει (καθώς το τέλος πλησιάζει) ότι στοιχεία μπορούν να αποτελέσουν τον πυρήνα δικαιολόγησης της αγαθότητας του περάσματός του από τον κόσμο τούτο. Εχοντας μετανοιώσει για το ατόπημα που βλακωδώς αφέθηκε να τον παρασύρουν, έχοντας καταλάβει τι ευκαιρία έχασε να ανυψωθεί ηθικά και να γράψει ιστορία, προσπαθεί να ανπληρώσει τον χαμένο χρόνο με ιστοριογραφία. Θεμιτό και του εύχομαι να του προσφέρει πνευματική ειρήνη. Ομως ο κόσμος το βιβλίο αυτό δεν το χρειάζεται είναι περιττό. Θα μπορούσε να επιλέξει να γράψει ψυχογράφημα για την εμπειρία του. Τότε ναι, θ'άξιζε.
    Grecolex
    απάντηση23
     
     
    η θέση του εν λόγω απατεώνος... | 29/08/2016 18:37
    είναι μόνο μια...
    φυλακή και μετά γουδή
    απάντηση03
     
     
    εντιμη προσπαθεια βασικα | 29/08/2016 16:36
    Πραγματι ο Παπακ. μαλλον μενει σε μια γρηγορη αναλυση των οσων προηγηθηκαν της δικης του εμπλοκης .Ισως ο καραμανλης επεσε θυμα της ανικανοτητας να καταλαβει οχι μονο αυτο λετε οτι θα εχανε αποτομα την προσβαση στις αγορες αλλα κυριως οτι νομιζε επειδη οι τραπεζες δεν ειχαν παραδοσιακα τοξικα η οικονομια θα ηταν θωρακισμενη Στο λαθοσ του τα παπαγαλακια του δεν τον βοηθουν καθολου . Ο Παπακωνσταντινου κανει εντιμη προσπαθεια αλλα οπως λετε στο θεμα της λιστας δεν ειναι αρκετα πειστικος .Αντίθετα πολύ πειστικος είναι στο τι ηταν η περιφημη δηθεν προσπαθεια του ΚΚ για συναινεση όταν το ελλειμμα προβλεποταν στο 4%!.Πολύ πειστικος είναι στο εάν μπορουσε να δανειστεί περισσοτερα αρχες 2010.
    pan montr
    απάντηση36