Οι συνολικές απώλειες ρωσικών και ουκρανικών δυνάμεων — νεκροί, τραυματίες και αγνοούμενοι — πλησιάζουν τα δύο εκατομμύρια, σχεδόν τέσσερα χρόνια μετά την έναρξη της ρωσικής εισβολής, σύμφωνα με νέα μελέτη του Center for Strategic and International Studies (CSIS), καταγράφοντας έναν πόλεμο φθοράς ιστορικών διαστάσεων.
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε την Τρίτη από το CSIS στην Ουάσιγκτον, εκτιμά ότι σχεδόν 1,2 εκατ. Ρώσοι στρατιώτες και περίπου 600.000 Ουκρανοί έχουν σκοτωθεί, τραυματιστεί ή αγνοούνται. Ο συνολικός αριθμός των απωλειών προσεγγίζει τα 1,8 εκατ., με την τάση να οδηγεί προς τα δύο εκατομμύρια έως την άνοιξη.
Η ακριβής αποτύπωση των απωλειών παραμένει δύσκολη, καθώς η Ρωσία φέρεται να υποεκτιμά συστηματικά τους νεκρούς και τραυματίες της, ενώ η Ουκρανία δεν δημοσιοποιεί επίσημα στοιχεία. Η μελέτη βασίστηκε, μεταξύ άλλων, σε εκτιμήσεις κυβερνήσεων των ΗΠΑ και του Ηνωμένου Βασιλείου.
Ελάχιστη πρόοδος στο πεδίο των μαχών
Τα στοιχεία αποτυπώνουν τη βραδύτητα της ρωσικής προέλασης, με τις δυνάμεις της Μόσχας να κινούνται σε ορισμένα σημεία μόλις 15 έως 70 μέτρα την ημέρα. Από τον Ιανουάριο του 2024, η Ρωσία έχει καταλάβει μόλις το 1,5% της ουκρανικής επικράτειας, ενώ συνολικά ελέγχει περίπου το 20% της χώρας.
Χειμώνας, ανατολικό μέτωπο και αλλαγή τακτικής
Οι χαμηλές θερμοκρασίες έχουν επιβραδύνει τις επιχειρήσεις και των δύο πλευρών, με τη Ρωσία να σημειώνει σταδιακή πρόοδο στις περιφέρειες Λουχάνσκ και Ντονέτσκ. Υπό τη συνεχή απειλή των drones, οι τακτικές έχουν αλλάξει: η Ρωσία περιορίζει τις κινήσεις βαρέων τεθωρακισμένων και επιχειρεί διεισδύσεις με μικρές ομάδες πεζών ή μοτοσικλετιστών, ενώ οι ουκρανικές δυνάμεις εντοπίζουν ίχνη στο χιόνι για να ανιχνεύσουν κινήσεις.
Διπλωματικές επαφές με φόντο την αιματοχυσία
Οι τελευταίες εκτιμήσεις δημοσιοποιήθηκαν μετά από συνομιλίες Ρώσων, Ουκρανών και Αμερικανών αξιωματούχων — τις πρώτες με τη συμμετοχή και των τριών πλευρών — που ολοκληρώθηκαν με σπάνιο θετικό τόνο. Ο πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι έκανε λόγο για πρόοδο και ετοιμότητα για νέες συναντήσεις, ενώ το Κρεμλίνο ανακοίνωσε ότι οι συνομιλίες θα συνεχιστούν την επόμενη εβδομάδα. Παρά τη σύγκλιση ΗΠΑ και Ουκρανίας σε μεγάλο μέρος ενός αναθεωρημένου σχεδίου ειρήνης, παραμένει ασαφές αν η Ρωσία θα αποδεχθεί οποιοδήποτε σκέλος του.
Οι απώλειες συνεχίζονται
Το CSIS εκτιμά ότι οι Ρώσοι νεκροί πλησιάζουν τις 325.000 από τον Φεβρουάριο του 2022. «Καμία μεγάλη δύναμη δεν έχει υποστεί τόσο μεγάλες απώλειες από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο», σημειώνει η μελέτη. Μόνο το 2025 καταγράφηκαν περίπου 415.000 ρωσικοί θάνατοι και τραυματισμοί, κατά μέσο όρο σχεδόν 35.000 τον μήνα. Την περασμένη εβδομάδα, ο πρόεδρος Τραμπ ανέφερε ότι περίπου 26.000 στρατιώτες σκοτώνονται κάθε μήνα στην Ουκρανία.
Η άνιση αναμέτρηση και το ανθρώπινο κόστος
Οι εκτιμήσεις για τους Ουκρανούς νεκρούς κυμαίνονται μεταξύ 100.000 και 140.000. Παρότι οι ρωσικές δυνάμεις υπερτερούν αριθμητικά σχεδόν τρεις προς έναν και διαθέτουν μεγαλύτερη δεξαμενή αναπλήρωσης, η Ουκρανία χάνει μεγαλύτερο ποσοστό του μικρότερου στρατού της.
Επιστράτευση, Βόρεια Κορέα και αντοχές της Μόσχας
Η Ρωσία διατηρεί τα επίπεδα των δυνάμεών της μέσω της πρώτης επιστράτευσης μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, της στρατολόγησης κρατουμένων και οφειλετών, καθώς και με οικονομικά κίνητρα. Έως και 15.000 Βορειοκορεάτες στρατιώτες φέρεται να έχουν πολεμήσει στο πλευρό της Ρωσίας, κυρίως στην περιοχή Κουρσκ, με εκατοντάδες απώλειες, σύμφωνα με νοτιοκορεατικές εκτιμήσεις.
Οικονομική πίεση και αποδυνάμωση της Ρωσίας
Ο πόλεμος επιβαρύνει σοβαρά τη ρωσική οικονομία, σύμφωνα με τον συντάκτη της μελέτης Σεθ Τζόουνς. Το CSIS κάνει λόγο για «αυξανόμενη πίεση», με μείωση της μεταποίησης, επιβράδυνση της ανάπτυξης στο 0,6% το 2025 και έλλειψη διεθνώς ανταγωνιστικών τεχνολογικών εταιρειών. Οι υψηλές απώλειες, η αργή προέλαση και το οικονομικό κόστος συνθέτουν, κατά τον ίδιο, την εικόνα μιας Ρωσίας σε παρακμή ως μεγάλης δύναμης.
