Ενωρίς το πρωί της περασμένης Πέμπτης έφθασε στο αεροδρόμιο Σαρλ ντε Γκωλ του Παρισιού μια ηλικιωμένη κυρία. Κατευθύνθηκε βιαστικά στον χώρο αφίξεων από το εξωτερικό, αναζήτησε στον ηλεκτρονικό πίνακα την ώρα που έφθανε το αεροπλάνο που την ενδιέφερε και με έκπληξη είδε ότι η «πτήση TWA 800 ματαιώθηκε». Πώς! Εκπληκτη πηγαίνει στις Πληροφορίες να ζητήσει εξηγήσεις. «Περιμένω τον δισέγγονό μου από τη Νέα Υόρκη. Δεν τον έχω δει ποτέ. Του έστειλα εγώ το εισιτήριο. Τι συμβαίνει;». Πέρασε μία και πλέον ώρα για να συνέλθει από το τρομερό σοκ που δοκίμασε η γριούλα όταν, πολύ προσεκτικά, οι αρμόδιοι της εξήγησαν τι είχε συμβεί.
Πέρα από το δέος και τη συγκίνηση που προκαλούν συγκλονιστικές καταστροφές σαν αυτήν του τζάμπο της TWA, είναι και η ασύλληπτη σύνθεση ανθρώπων που τόσο άγνωστοι και διαφορετικοί μεταξύ τους σε ηλικία, μόρφωση, καταγωγή, γλώσσα, ενδιαφέροντα ξαφνικά σμίγουν όλοι μαζί σε ένα τρομακτικό, αδόκητο τέλος. Η τραγωδία είναι τόσο απρόσμενη που ούτε έννοια έχει ούτε ανθρώπινη εξήγηση βρίσκεται…
ΚάπΟια απότομη μετακίνηση των υγρών μέσα στις δεξαμενές καυσίμων, μια ανάφλεξη στο πιλοτήριο και τα αέρια που συγκεντρώνονται στα δοχεία και στους χώρους απορριμμάτων είναι τα κυριότερα «στοιχεία» που αναζητούν οι ιατροδικαστές και οι άλλοι ειδικοί εμπειρογνώμονες στην προσπάθειά τους να εξακριβώσουν τα αίτια της καταστροφής του αεροπλάνου της TWA, αργά το απόγευμα της περασμένης Τετάρτης (τοπική ώρα), λίγα λεπτά μετά την απογείωσή του από τη Νέα Υόρκη για το Παρίσι. Τα αναζητούν στα κομμάτια του αεροπλάνου που, μέσα στις φλόγες, έπεσαν στον Ατλαντικό και στα πτώματα και στα εκατοντάδες ακρωτηριασμένα μέλη των άτυχων επιβατών, ελπίζοντας ότι θα βρουν κάποια ένδειξη που έμεινε άθικτη από τη φωτιά και το αλμυρό νερό του ωκεανού.
Δυστυχώς, δεν υπάρχει εδώ κάποιο μυστηριώδες τρικ που επισημαίνει ένας Σέρλοκ Χολμς και λύνει το αίνιγμα. Οι ειδικοί του FBI θα ανασυγκροτήσουν κομμάτι κομμάτι το αεροπλάνο, από τις βίδες, τα σύρματα, τα καλώδια, τα καλύμματα των καθισμάτων, τα μπουκάλια και τα είδη τουαλέτας ως τα μεγάλα κομμάτια των φτερών, της ατράκτου κλπ. Και εκτός από το μεγαθήριο τζάμπο θα «συρράψουν» βαλίτσες, ρούχα, σακίδια, αντικείμενα της καμπίνας και του πιλοτηρίου και, αν είναι πολύ τυχεροί, τμήμα της βόμβας αν, φυσικά, υπήρξε βόμβα. Ολα αυτά θα περάσουν από χημική και μικροσκοπική ανάλυση.
Από τις περιγραφές αυτοπτών μαρτύρων αλλά και από την ιστορία των αεροπορικών καταστροφών οι γνώμες συγκλίνουν ότι η καταστροφή του τζάμπο της TWA οφείλεται σε βόμβα. «Τα αεροπλάνα δεν σκάνε στον αέρα έτσι», λέγει ο Μάικλ Μπαρ, διευθυντής του προγράμματος Ασφαλείας Αεροσυγκοινωνιών του Πανεπιστημίου της Καλιφορνία. «Παρακολουθώ τα 747 από το 1970 και ποτέ, μα ποτέ δεν είδα ένα να σκάει έτσι».
Οι βόμβες όταν εκρήγνυνται σκορπίζουν σε μικρά κομματάκια παντού. Τα συστατικά τους αρχικά εξαερώνονται, κατόπιν εκτινάσσονται προς κάθε κατεύθυνση ώσπου να προσκρούσουν σε σκληρές επιφάνειες, όπως μεταλλικά τοιχώματα και πλαστικές επενδύσεις. Τα αέρια υγροποιούνται ταχύτατα, όπως ο ατμός πάνω στο κρύο τζάμι, και στερεοποιούνται μαζί με μικροσκοπικά κομματάκια μετάλλου, υφάσματος ακόμη και κρέατος. Τέτοια μικρά κομματάκια σκορπίζονται μέσα στο αεροπλάνο, αφήνοντας ένα χαρακτηριστικό «αποτύπωμα» μικρές τρυπίτσες με ξεχειλώματα προς τα έξω. Αυτά τα χαρακτηριστικά διαφέρουν καθοριστικά από το «αποτύπωμα» μιας μηχανικής βλάβης όπως η απώλεια της μηχανής που δημιουργεί πλήθος αερίων μέσα στις δεξαμενές καυσίμων.
Θα περάσουν αρκετές ημέρες, ίσως και εβδομάδες ώσπου εξακριβωθεί σε τι οφείλεται η καταστροφή του Μπόινγκ 747-100 της TWA. «Ευτυχώς, μένουν πάντοτε αρκετά χαρακτηριστικά αποτυπώματα από μια βόμβα», λέγει ο Τζέιμς Κρίπεν, ειδικός του Γραφείου Ερευνών. Το 1988 οι αμερικανοί εμπειρογνώμονες χρειάστηκαν μία ολόκληρη εβδομάδα για να διαπιστώσουν ότι η καταστροφή του Μπόινγκ της PanAm στο Λάκερμπι οφειλόταν σε βόμβα. Και είχαν το πλεονέκτημα ότι τα συντρίμμια του αεροπλάνου σκορπίστηκαν πάνω στο έδαφος, όχι σε ωκεανό. Ωστόσο, η τεχνική που έχει αναπτυχθεί στις ΗΠΑ τα τελευταία χρόνια κάνει κυριολεκτικώς θαύματα. Στην πιο αιματηρή τρομοκρατική επίθεση κατά αεροπλάνου, στις 23 Ιουνίου 1985, όταν βρήκαν τραγικό θάνατο και οι 329 επιβάτες του τζάμπο της Air India και το αεροπλάνο εξαφανίστηκε στα ανοικτά της Ιρλανδίας, οι ειδικοί ανασυναρμολόγησαν κυρίως ενδείξεις και κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η καταστροφή οφειλόταν σε βόμβα που είχε τοποθετηθεί στον χώρο αποσκευών. Επτά χρόνια αργότερα το συμπέρασμά τους επιβεβαιώθηκε στην Ινδία συνελήφθη και ομολόγησε ο δράστης.
Δεν είναι το μέγεθος της βόμβας που καθορίζει το μέγεθος της καταστροφής αλλά το πού θα τοποθετηθεί αυτή και ποια ώρα θα εκραγεί. Οι ειδικοί λέγουν ότι στην περίπτωση του τζάμπο της TWA το 1988, που εξερράγη ενώ το αεροπλάνο ετοιμαζόταν να προσγειωθεί στην Αθήνα, η βόμβα θα προκαλούσε πολύ μεγαλύτερες καταστροφές, ίσως και ολική, αν η έκρηξη γινόταν ενωρίτερα.
