Παρασκευή 31 Οκτωβρίου 2014
 
 

Πέθανε η Δόμνα Σαμίου

Η σημαντικότερη ερμηνεύτρια αλλά και ερευνήτρια της ελληνικής παραδοσιακής μουσικής
Πέθανε η Δόμνα Σαμίου
εκτύπωσημικρό μέγεθος  μεγάλο μέγεθος

 

 
Η Δόμνα Σαμίου σε μία από τις συναυλίες της
Από την συναυλία «Περνά-Περνά η Μέλισσα», στο Ηρώδειο το 2001
Η Δόμνα Σαμίου ερμηνεύει μαζί με τους : (από αριστερά) Χρήστο Τσιαμούλη, Αρετή Κετιμέ, Λιζέττα Καλημέρη και Γιάννη Χαρούλη
Η Δόμνα Σαμίου και ο Διονύσης Σαββόπουλος στο φεστιβάλ έθνικ μουσικής WOMAD το 2002
Η Δόμνα Σαμίου όχι μόνο ερμήνευσε τα παραδοσιακά μας τραγούδια, αλλά αφιέρωσε τη ζωή της στην καταγραφή και την διάσωση τους
Βράβευση από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κ. Στεφανόπουλο το 2005
Η Δόμνα Σαμίου στη Σκιάθο για να καταγράψει τα τραγούδια του τόπου
Αποκριάτικο γλέντι στη Βαρβάκειο μαζί με τον Διονύση Σαββόπουλο
Σε νεαρή ηλικία στην Καισαριανή, όπου γεννήθηκε και μεγάλωσε
Εξώφυλλα δίσκων της μεγάλης ερμηνεύτριας
Εφυγε από τη ζωή σε ηλικία 84 ετών
 
11  φωτογραφίες

Η Δόμνα Σαμίου η σημαντικότερη ερμηνεύτρια αλλά και ερευνήτρια της ελληνικής παραδοσιακής μουσικής, πέθανε το βράδυ του Σαββάτου, μετά από προβλήματα υγείας που παρουσίαζε το τελευταίο διάστημα. Αφιέρωσε και αφιερώθηκε στη διάδοση της παραδοσιακής μουσικής και του παραδοσιακού τραγουδιού, εφόσον το υπηρέτησε ουσιαστικά από τα 13της χρόνια. Θα κηδευτεί την Τρίτη, στις 3 το απόγευμα, από το νεκροταφείο της Νέας Σμύρνης.

Ας δούμε όμως πως η ίδια η Δόμνα Σαμίου, περιγράφει αυτή τη σχέση που είχε με τη μουσική στην ιστοσελίδα της : «Το αυτί μου εμένα από τότε, σαν παιδάκι που ήμουνα, έπαιρνε όλους τους ήχους και τις μουσικές. Ο πατέρας μου έψελνε πάρα πολύ ωραία, δεν ήταν ψάλτης ο άνθρωπος, αλλά έψελνε και τραγουδούσε επίσης πολύ ωραία. Θυμάμαι όταν γύριζε από τη δουλειά του μ’ έπαιρνε στα γόνατά του και με ταχτάριζε και μου έλεγε, ας πούμε, Ταχτιρί πού πας μωρή, στον τσοπάνο για τυρί, και τυρί δε βρήκαμε, τον τσοπάνο δείραμε... ή άλλα διάφορα, ας πούμε, Το παιδί θέλει χορό, τα βιολιά δεν είν’ εδώ, κι όποιος πάει να τα φέρει, ένα τάληρο στο χέρι...

Ήτανε και η εκκλησία ο άγιος Νικόλαος κοντά και κάθε Κυριακή πήγαινα μαζί με τον πατέρα μου και παρακολουθούσα τη λειτουργία, βέβαια όχι από θρησκοληψία αλλά γιατί μου άρεσε αυτή η μουσική, το είχα σαν να πήγαινα σε μια συναυλία, ας πούμε. Σιγά σιγά είχα μάθει όλη τη λειτουργία απ’ έξω, τις ακολουθίες της Μεγάλης Εβδομάδας, τους Χαιρετισμούς, θυμάμαι πως είχα μάθει και το «Άσπιλε, αμόλυντε..», που λένε στο τέλος των Χαιρετισμών, που στέκεται ένα παιδάκι μπρος στο Χριστό κι ένα άλλο στην Παναγία, όλο αυτό το κομμάτι το έλεγα απ’ έξω».

Βιογραφικό σημείωμα

Η Δόμνα Σαμίου γεννήθηκε στις 12 Οκτωβρίου 1928 στην Καισαριανή της Αθήνας.

Οι γονείς της ήταν μικρασιάτες πρόσφυγες από το Μπαϊντίρι, χωριό της περιοχής της Σμύρνης. H μητέρα της ήρθε στην Ελλάδα το 1922, ο πατέρας της, αιχμάλωτος στρατιώτης, λίγο αργότερα, με την Ανταλλαγή. Στο περιβάλλον της Καισαριαννής είχε τα πρώτα μουσικά της ακούσματα απ’ τα οποία και πήγασε η αγάπη της για την παραδοσιακή μουσική.

Σε ηλικία 13 ετών η Δόμνα Σαμίου έχει την πρώτη διδακτική επαφή με τη βυζαντινή και τη δημοτική μουσική αλλά και με τη λογική της επιτόπιας έρευνας, μαθητεύοντας κοντά στον Σίμωνα Καρά, στο «Σύλλογο προς Διάδοσιν της Εθνικής Μουσικής», ενώ παράλληλα φοιτά στο νυχτερινό Γυμνάσιο.

Ως μέλος της χορωδίας του Σίμωνα Καρά αρχίζει η σχέση της και με το Εθνικό Ίδρυμα Ραδιοφωνίας/Ε.Ι.Ρ όπου αργότερα, το 1954, προσλαμβάνεται στο Τμήμα Εθνικής Μουσικής. Από τη θέση αυτή γνωρίζει τους σημαντικότερους λαϊκούς μουσικούς, οι οποίοι την εποχή εκείνη της εσωτερικής μετανάστευσης συρρέουν στην Αθήνα απ’ όλες τις περιοχές της Ελλάδας, και τους οποίους το ΤΕΜ ηχογραφεί για τις εκπομπές του.

Παράλληλα κάνει μουσική επιμέλεια σε εκδόσεις δίσκων, θεατρικές εκπομπές, κινηματογραφικές ταινίες. Το 1963 αρχίζει τα ταξίδια της στην επαρχία για επιτόπιες καταγραφές και συγκέντρωση μουσικού υλικού για το προσωπικό της αρχείο με δικά της μηχανήματα.

Το 1971 παραιτείται από την Ραδιοφωνία. Την ίδια χρονιά-σταθμό αποδέχεται την πρόσκληση του Διονύση Σαββόπουλου και πρωτοεμφανίζεται στο νεανικό κλαμπ Ροντέο, δίνοντας μια μεγάλη έκτοτε στροφή στη σχέση των νέων με την παραδοσιακή μουσική.

Τις σημαντικές αυτές εμφανίσεις ακολουθεί η συμμετοχή στο Φεστιβάλ Μπαχ στο Λονδίνο, οργανωμένο από τη Λίλα Λαλάντη. Η λαμπρή καλλιτεχνική καριέρα της Δόμνας Σαμίου έχει ξεκινήσει θριαμβευτικά. «Πέρασε η ντροπή που είχαν για το δημοτικό τραγούδι», όπως δηλώνει σε συνέντευξή της η ίδια.

Το 1974 αρχίζει η συνεργασία με την Columbia και οι αλλεπάλληλες εκδόσεις LP. Το 1976-77 με σκηνοθέτες τον Φώτο Λαμπρινό και τον Ανδρέα Θωμόπουλο γυρίζουν στην ελληνική επαρχία είκοσι επεισόδια για την εκπομπή της ΕΡΤ «Μουσικό οδοιπορικό».

Το 1981 ιδρύεται ο Καλλιτεχνικός Σύλλογος Δημοτικής Μουσικής - Δόμνα Σαμίου με σκοπό την διάσωση και προβολή της παραδοσιακής μουσικής και κυρίως την έκδοση δίσκων και τη διοργάνωση εκδηλώσεων με αυστηρές επιστημονικές και ποιοτικές προδιαγραφές, μακρυά από τις απαιτήσεις των εμπορικών εταιριών.

Το έργο της ξεπερνά πια τα ελληνικά σύνορα. Εκδίδονται δίσκοι της στη Γαλλία και τη Σουηδία. Επί σαράντα περίπου χρόνια πραγματοποιεί σειρά συναυλιών από την Αυστραλία μέχρι τη Νότια Αμερική που όχι μόνο συγκινούν τους Έλληνες της Διασποράς αλλά και αποκαλύπτουν στους ξένους μια ποιοτική «ελληνική μουσική δίχως μπουζούκι», όπως γράφτηκε σε κάποια κριτική συναυλίας της στη Σουηδία.

Στο εσωτερικό της Ελλάδας οι εμφανίσεις της σε συναυλίες κάθε είδους και με κάθε αφορμή είναι αναρίθμητες καθώς και οι τιμητικές προσκλήσεις και τα αφιερώματα, όπως π.χ. η επετειακή παράσταση για τα 70 της χρόνια: «Η Δόμνα Σαμίου στο Μέγαρο Μουσικής: η γνωστή και άγνωστη Δόμνα», τον Οκτώβριο του 1998.

Για τις ποικίλες δραστηριότητες της συνεργάζεται με τους πιο καταξιωμένους Έλληνες και ξένους μουσικούς, μουσικολόγους, λαογράφους, εθνομουσικολόγους αλλά και διδάσκει, μυεί και αναδεικνύει πρωτόβγαλτους νέους καλλιτέχνες.

Aπό το 1994 δίνει μαθήματα δημοτικού τραγουδιού για ενήλικες στο Μουσείο Ελληνικών Λαϊκών Οργάνων της Αθήνας. Πάμπολλες είναι επίσης οι πρωτοβουλίες της και έμπρακτη και ανιδιοτελής η προσφορά της σχετικά με την βελτίωση της μουσικής εκπαίδευσης των παιδιών στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση, αίτημα παιδαγωγικά πρωταρχικό και επιτακτικό κατά την ίδια.

Καταξιωμένη και αγαπητή για την προσφορά και την προσήνια της είδε το έργο της να αναγνωρίζεται πολλαπλά και τιμήθηκε με πολλές διακρίσεις, με αποκορύφωση την απονομή μεταλλίου από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κ. Στεφανόπουλο το 2005.


Πολιτισμός περισσότερες ειδήσεις

εκτύπωσημικρό μέγεθος  μεγάλο μέγεθος

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

 
 
σχόλια (17)
 
 
απομένουν 700 χαρακτήρες
Τα πεδία που είναι σημειωμένα με * είναι υποχρεωτικά
 
Τα μηνύματα που δημοσιεύονται στο χώρο αυτό εκφράζουν τις απόψεις των αποστολέων τους. Το ΒΗΜΑ δεν υιοθετεί καθ’ οιονδήποτε τρόπο τις απόψεις αυτές. Ο καθένας έχει δικαίωμα να εκφράζει την γνώμη του, όποια και να είναι αυτή. Δεν δημοσιεύονται συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια και όσα είναι γραμμένα με κεφαλαία γράμματα. Τέτοια μηνύματα θα διαγράφονται όποτε εντοπίζονται.
     
    Καλό σου ταξίδι, Δόμνα μας... | 14/03/2012 14:02
    Αγαπημένη μας Δόμνα, πήγαινε στο καλό! Το όνομά σου έχει γραφτεί με χρυσά γράμματα στη σελίδα του Πολιτισμού μας και πάντα θα ταυτίζεται με τις ρίζες μας και τη λαϊκή μας Παράδοση, της οποίας στάθηκες τρανή αρχόντισσα. Σου δίνομε από καρδιάς υπόσχεση ότι θα ακολουθήσουμε τα βήματά σου, αν και το κενό που άφησες δύσκολα αναπληρώνεται! Θα είσαι πάντα στη σκέψη μας και στην πιο ζεστή θέση της καρδιάς μας!
    γιώργης
    απάντηση10
     
     
    καλο ταξιδι δομνα | 12/03/2012 14:04
    αγιο το χώμα που θα σε σκεπάζει.Ευελπιστώ οτι η προσφορά σου στη διάσωση της παραδοσιακής μας μουσικής δεν θα περασει απαρατήρητη.
    N.T.
    απάντηση110
     
     
    Εχε γεια ΚΥΡΙΑ Δόμνα | 12/03/2012 10:00
    Καλό ταξίδι ΚΥΡΙΑ Δόμνα. Ευχαριστούμε που μας έμαθες τι είναι η παράδοση μας. Εύχομαι απο κει που θα είσαι να μας γεμίζεις κουράγιο κ να μας θυμίζεις ότι είμαστε ΕΛΛΗΝΕΣ
    Xristos R.
    απάντηση140
     
     
    Δόμνα έφυγες πάνω στην ώρα... | 12/03/2012 00:40
    Διότι τι και αν αφιέρωσες όλη τη ζωή σου στη διάσωση του μουσικού ελληνικού πολιτισμού? Νομίζεις θα είχαν πρόβλημα κάποιοι να .... αποφασίσουν ότι ήσουν και σύ γέννημα θρέμμα της " σαθρής μεταπολιτευτικής Ελλάδας των... κακών πολιτικών" και να αποφασίσουν επίσης ότι θα πρέπει να σε καταδιώξουν? Δόμνα μας, έζησες και πέθανες πραγματική Ελληνίδα! Ελαφρύ το χώμα που θα σε σκεπάσει...
    Ph.J
    απάντηση85
     
     
    Αιώνια στη μνήμη μας. | 11/03/2012 21:36
    ΔΟΜΝΑ ΣΑΜΙΟΥ σ' ευχαριστούμε για όλα.
    Γιώργος (τέως)
    απάντηση270
     
     
    Αντίο κυρία Δόμνα | 11/03/2012 20:36
    Μια ιέρεια της μουσικής τέχνης, γεμάτη Ελλάδα ,πολιτισμό και ήθος. Καλό σου ταξίδι
    koyfianos
    απάντηση210
     
     
    Έχε γεια, Παναγιά... | 11/03/2012 13:29
    Έχε γεια, Παναγιά... Καλό σου ταξίδι και καλό Παράδεισο.
    d.o.t.
    απάντηση282
     
     
    ΕΦΥΓΕ ΚΑΙ Η ΔΟΜΝΑ ΣΑΜΙΟΥ | 11/03/2012 08:44
    ΕΦΥΓΕ ΚΑΙ Η ΔΟΜΝΑ ΣΑΜΙΟΥ.ΑΠΟ ΤΙΣ ΚΟΡΥΦΑΙΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΤΗΣ ΠΑΡΑΔΟΥΣΙΑΚΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ.Η ΕΛΛΑΔΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΩΛΕΙΑ ΤΗΣ ΓΙΝΕΤΑΙ ΦΤΩΧΟΤΕΡΗ.ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΤΗΣ ΘΕΡΜΑ ΣΥΛΛΗΠΗΤΗΡΙΑ.
    ΠΕΤΡΟΣ ΤΣΙΓΚΡΗΣ
    απάντηση280
     
     
    υποκλίνομαι | 11/03/2012 06:09
    υποκλίνομαι ταπεινά , χαίρε .
    ΣΦΗΚΑΣ
    απάντηση290
     
     
    Αυλαία | 11/03/2012 03:59
    Στο καλό Δόμνα Σαμίου. Αυλαία, τίτλοι τέλους. Χάλια. Ας την, την "γειτονιά των αγγέλων" και άλλα τέτοια τετριμμένα που θα διαβάσουμε αύριο, βρες κάτι άλλο ("πώς το τρίβουν το πιπέρι;" την φαντάζομαι να σου απαντούσε). Κάλαντα και καρναβάλια, γάμοι και βαφτίσια. Ελλάδα, οντολογικά: ποίηση, μουσική, γλώσσα, λόγος, ερμηνεία.. Όχι απόψε, όχι τώρα, χάλια, χάλια! Τεράστια προσφορά στη μουσική, στην έρευνα και στην παιδεία. Στον πολιτισμό, τον ουσιαστικά και κυριολεκτικά πολιτισμό. Ένα δάκρυ ανυποψίαστο... πολλά το διαδέχονται διαβάζοντας αυτή τη θλιβερή είδηση. Ευχαριστώ κυρία Δόμνα Σαμίου. Μοιρολόι.
    Δ.Ψ.
    απάντηση360
     
     
    aioniotita | 11/03/2012 03:22
    as einai elafry to xoma pou tin skepazei,!Alla as min ksexname otii san simera to 1978 pethane kai i Bempo pou me ta tragoudia tis prosfere apo to diko tis meterizi ta megista sto ethnos mas kata tou nazismou - fesismou.!!!(ektos an kapoioi "prodeytikoi" kanoun tous anikserous...
    kapios allos
    απάντηση160
     
     
    ΚΑΛΟ ΤΑΞΙΔΙ ΔΟΜΝΑ | 11/03/2012 00:54
    Αλλη μία μεγάλη απώλεια για την Ελλάδα μας... Φεύγουν οι αξίες και μένει η σαβούρα... Κρίμα...
    ALEXANDROS
    απάντηση230
     
     
    Καλό ταξίδι, Δόμνα μας. | 11/03/2012 00:39
    Από κει ψηλά που είσαι θα μας συνοδεύεις κάθε φορά που τραγουδάμε όλα όσα εσύ μας έμαθες.
    Ανώνυμος / η
    απάντηση180
     
     
    Έχε γεια, Παναγιά ... | 11/03/2012 00:24
    Έχε γεια, Παναγιά ... Καλό σου ταξίδι και καλό Παράδεισο.
    Ανώνυμος / η
    απάντηση190
     
     
    Pethane i megali | 10/03/2012 23:58
    Θα μας λύπεις ω μεγάλη Ελληνίδα, έκανες παρά πολύ συμαντικό έργο. Ευχαριστούμε!
    Epikouros
    απάντηση190
     
     
    Καλό ταξίδι | 10/03/2012 23:41
    Να είναι καλά η ψυχούλα της εκεί που βρίσκεται τώρα...
    christos
    απάντηση170
     
     
    Κρίμα | 10/03/2012 23:39
    Χάσαμε εθνικό κεφάλαιο. Ο Θεός να την αναπαύσει.
    Ανώνυμος / η
    απάντηση180
     
-