Οι μουσικές παραδόσεις της Μεσογείου και η κοινή μουσική γλώσσα που αναπτύχθηκε στους τόπους που βρέχονται από αυτήν παρουσιάζονται την προσεχή Πέμπτη στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης από το μουσικό σχήμα Εν Χορδαίς. Με τη σύμπραξη δεξιοτεχνών από την Περσία και τον Λίβανο, το συγκρότημα αναζητεί τις μουσικές συγγένειες της Μεσογείου σε έναν γεωγραφικό χώρο – ενοποιημένο για πολλούς αιώνες – όπου Ελληνες, Αραβες και Πέρσες μέσα από τις αλληλεπιδράσεις ειρηνικής συμβίωσης ή πολεμικών συρράξεων ανέπτυξαν τις μουσικές δεξιότητές τους, παρουσιάζοντας ένα ολοκληρωμένο μουσικό σύστημα με συγκεκριμένους και καθορισμένους τρόπους. Σύστημα που στη συνέχεια αποτέλεσε τη βάση της ανατολικής μουσικής, λόγιας και λαϊκής.
Πολιτιστικός οργανισμός
Το συγκρότημα Εν Χορδαίς, από το 1993 όπου και ιδρύθηκε ως και σήμερα, έχει θέσει ως στόχο την αναζήτηση της κοινής αυτής (μουσικής) ταυτότητας μεταξύ των λαών που βρέχονται από τη Μεσόγειο, την καταγραφή της και «αυτοδικαίως» τη μεταλαμπάδευσή της σε όλους όσοι επιθυμούν να την κάνουν δική τους. Το Εν Χορδαίς δεν είναι μόνο συγκρότημα όμως. Πρόκειται για τον ομώνυμο Πολιτιστικό Οργανισμό (λειτουργεί με τη μορφή Αστικής Μη Κερδοσκοπικής Εταιρείας με έδρα τη Θεσσαλονίκη) ο οποίος σύμφωνα με τον καλλιτεχνικό διευθυντή του κ. Κυριάκο Καλαϊτζίδη, όπως αναφέρει σε συνέντευξή του που παραχώρησε στο «Βήμα», «δραστηριοποιείται μέσα από τη Σχολή Βυζαντινής, Παραδοσιακής Ελληνικής και Κλασικής Ανατολικής Μουσικής, την παραγωγή δίσκων, τις εκδόσεις βιβλίων, τη διοργάνωση πολιτιστικών εκδηλώσεων και το μουσικό αρχείο του, ώστε μέσα από την έρευνα, την καταγραφή, τη μελέτη και πολύ περισσότερο την ανάδειξη της ελληνικής μουσικής παράδοσης και της δημιουργικής της συνέχειας να αναδείξει τα κοινά μουσικά βιώματα που χαρακτηρίζουν όλες τις παραδόσεις της ανατολικής μουσικής».
«Αυτοί οι κοινοί δρόμοι των λαών της mare nostrum θα αναζητηθούν στη συναυλία της Πέμπτης» σημείωσε στο «Βήμα» ο Κυριάκος Καλαϊτζίδης, σολίστ στο ούτι, ενώ και ο ίδιος παίρνει μέρος στη συναυλία του Εν Χορδαίς. Το πρόγραμμα της συναυλίας, σύμφωνα με τον καλλιτεχνικό διευθυντή του, περιλαμβάνει «ιστορικά και ακριτικά τραγούδια (9ου-15ου αιώνα), κοσμική μουσική από αγιορείτικους κώδικες βυζαντινής μουσικής με συνθέσεις επιφανών Φαναριωτών και πρωτοψαλτών του Οικουμενικού Πατριαρχείου, έργα κλασικής ανατολικής μουσικής ρωμιών, αράβων, περσών και τούρκων συνθετών, θρησκευτικά άσματα και παραδοσιακά τραγούδια αλλά και σύγχρονη μουσική δημιουργία στα ίχνη των δρόμων της Μεσογείου. Στα τελευταία έργα περιλαμβάνονται συνθέσεις των Ιμάνε Χομσί, Κίγια Ταμπασιάν, Βασίλη Τζωρτζίνη, όσο και εμού του ιδίου».
Επιστροφή στις ρίζες
Οι νέες συνθέσεις που πατούν στα βήματα της ευρύτερης μουσικής της Ανατολικής Μεσογείου αποτελούν άλλωστε και το ζητούμενο του (συνολικού) καλλιτεχνικού οργανισμού Εν Χορδαίς. «Στη Μουσική Σχολή που έχουμε ιδρύσει και σπουδάζουν παραδοσιακή μουσική και όργανα νέα παιδιά δεν επιθυμούμε μόνο την ξερή ακαδημαϊκή γνώση αλλά επιδιώκουμε να δώσουμε την ευκαιρία σε αυτούς τους εν δυνάμει μουσικούς όταν ολοκληρώσουν την εκπαίδευσή τους να αναζητήσουν τη δική τους (μουσική) ταυτότητα και φυσικά να την καταθέσουν μέσα από τα έργα τους» επισημαίνει ο Κυριάκος Καλαϊτζίδης και συνεχίζει. «Η παραδοσιακή μουσική, για να χρησιμοποιήσουμε έναν όρο αντιληπτό στον καθένα, πιστεύω ότι στην Ελλάδα έχει αρχίσει να κατακτά το κομμάτι που της αρμόζει. Και αυτό πιστεύω ότι αποτελεί μια βαθύτερη ανάγκη όλων μας. Ακόμη και μέσα από τη μουσική μπορούμε να αντιληφθούμε – ως λαός και χώρα – την αλληλοσύνδεση και τον αλληλοεπηρεασμό των πολιτισμών, στο κομμάτι της γης που ζούμε και αναπνέουμε. Από την άλλη πλευρά η “επιστροφή στις ρίζες” είναι ανάγκη που δεν παρατηρείται μόνο στη μουσική, δεν πρέπει να παραπέμπει στο… τσαρούχι. Τουλάχιστον στον καλλιτεχνικό οργανισμό μας» διευκρινίζει ο Κυριάκος Καλαϊτζίδης «προσπαθούμε αυτό που παραλάβαμε από τις προηγούμενες γενιές να το παραδώσουμε στις επόμενες ώστε μέσα από αυτή την παράδοση να γεννηθεί μια νέα δημιουργία».
Δυνατές συμμετοχές
Στη συναυλία της προσεχούς Πέμπτης, στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης, στο μουσικό σύνολο Εν Χορδαίς συμμετέχουν οι προσκεκλημένοι δεξιοτέχνες Γκαντάζ Σμπαΐρ (φωνή), Ιμάνε Χομσί (κανονάκι), Σαμίρ Μαχμούντ Σιμπλινί (νέι), Κίγια Ταμπασιάν (σιτάρ) και Ζίγια Ταμπασιάν (τομπάκ).
Ως σήμερα το συγκρότημα Εν Χορδαίς έχει κυκλοφορήσει πέντε άλμπουμ – «Λέιλα και Μετζνούν», «Προσμονή», «Θάλασσα Θυμήσου», «Κοσμική Μουσική από Αγιορείτικους Κώδικες Βυζαντινής Μουσικής» και «Ζαχαρίας ο Χανεντές» -, έχει δώσει δεκάδες συναυλίες στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, δραστηριοποιείται στον χώρο των παραγωγών με πέντε θεματικές ενότητες – Μεγάλοι συνθέτες της Μεσογείου, Μεγάλοι δεξιοτέχνες της Μεσογείου, Σύγχρονη μουσικοποιητική δημιουργία, Ελληνική παραδοσιακή μουσική, Λογοτεχνία στη δισκογραφία – και έχει εκδώσει δύο βιβλία – Ούτι – Μέθοδος Εκμάθησης και Η Εκκλησιαστική Μουσική στο Εκκλησιαστικό Δίκαιο. Τέλος, όσον αφορά το Μουσικό Αρχείο, αυτό περιλαμβάνει βιβλία και περιοδικά που σχετίζονται με την εθνομουσικολογία (ελληνικά και ξενόγλωσσα), μουσικά κείμενα της εκκλησιαστικής βυζαντινής μουσικής, της κλασικής ανατολικής και μεσογειακής παράδοσης, σπάνιες ηχογραφήσεις, δίσκους, CD και κασέτες που κυκλοφορούν στη διεθνή αγορά και, τέλος, ηχογραφήσεις των συναυλιών που διοργανώνει το Εν Χορδαίς.
Η συναυλία του συγκροτήματος Εν Χορδαίς στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης (25ης Μαρτίου και Παραλία, τηλ. 0310 895.800) αρχίζει στις 21.00. Τα εισιτήρια της συναυλίας πωλούνται προς 25 και 12 ευρώ (μαθητικά – φοιτητικά). Πληροφορίες για τον καλλιτεχνικό οργανισμό Εν Χορδαίς στο τηλέφωνο 0310 232.391. (Παύλου Μελά 21, 546 22, Θεσσαλονίκη, τηλ. – fax: 0310 283.471, 253.285, 253.286, www.enmusic.gr, e-mail: info@enmusic.gr)
