Σε έναν εφιάλτη δίχως τέλος εξελίσσονται για την ΕΛ.ΑΣ. οι απάτες σε βάρος ηλικιωμένων. Οι «σκηνοθεσίες» με ψευτολογιστές, με αρωγούς σε ανύπαρκτα τροχαία ατυχήματα, με εισβολές σε σπίτια ατόμων που υποδύονται τους τεχνικούς της ΔΕΗ για να αρπάξουν στη συνέχεια τεράστια χρηματικά ποσά, παρουσιάζουν νέα αύξηση της τάξης του 30% το πρώτο δίμηνο του 2026 σε σύγκριση με την αντίστοιχη περυσινή περίοδο.
Oπως αποκαλύπτουν δε τα στοιχεία που παρουσιάζει «Το Βήμα», η αντίστοιχη αύξηση επιθέσεων αυτής της κατηγορίας σε σχέση με πέρυσι, ειδικά στην περιοχή της Αττικής, φτάνει το 41%, παρά τις προσπάθειες των αρχών ασφαλείας να περιορίσουν το φαινόμενο. Τα στοιχεία αυτά φανερώνουν ότι χιλιάδες μέλη συμμοριών, κυρίως των δυτικών προαστίων, που διαβλέπουν την ευκαιρία να κερδίσουν μεγάλα ποσά από αντίστοιχες επιθέσεις, εγκαταλείπουν τις κλοπές και τις διαρρήξεις (οι οποίες αντίστοιχα παρουσιάζουν τους τελευταίους μήνες μείωση της τάξης του 20%) και στρέφονται στην εξαπάτηση των ηλικιωμένων.
18 περιστατικά κάθε μέρα
Ετσι, κάθε 24ωρο εξακολουθούν να καταγράφονται στη χώρα 18 τέτοια συμβάντα με εισβολές στα σπίτια ή άλλες παραπλανητικές ενέργειες σε βάρος κυρίως ανθρώπων άνω των 65-70 ετών. Οπως σημειώνουν μιλώντας στο «Βήμα» αξιωματικοί της ΕΛ.ΑΣ., αυτή η μετατόπιση της εγκληματικότητας προς τις απάτες σε βάρος ηλικιωμένων φέρεται να συμβαίνει κυρίως γιατί σε αρκετές περιπτώσεις διαπιστώνεται ουσιαστική ατιμωρησία των δραστών, ενώ οι ίδιοι φαίνεται ότι τελικά επανέρχονται στην εγκληματική τους δράση όταν αποζημιώνουν ορισμένα από τα θύματά τους εάν συλληφθούν και ακολούθως απελευθερωθούν.
Oπως σημειώνει χαρακτηριστικά ο δικηγόρος Πειραιά, ποινικολόγος Ιωάννης Γλύκας, «οι δικογραφίες με πολλούς κατηγορούμενους για το αδίκημα της απάτης πέραν της πρώτης θετικής αίσθησης και καταγραφής ότι βάλλεται το έγκλημα οδηγούν πολλές φορές σε μη ανάλογα αποτελέσματα όσον αφορά την απόδοση ευθυνών καθώς πέραν των βασικών (λίγων) κατηγορουμένων, οι υπόλοιποι αντιμετωπίζονται τις περισσότερες φορές επιεικώς λόγω ανεπάρκειας του αποδεικτικού υλικού και δίνεται η αίσθηση ότι τιμωρούνται λίγοι! Επίσης, η δυνατότητα άμεσης αποζημίωσης και επιστροφής των χρημάτων οδηγεί πολλές φορές στην ελευθερία και στην απαλλαγή».
Επιπλέον σε πολλές περιπτώσεις δεν ειδοποιείται εγκαίρως η Αστυνομία ή αποφεύγεται η ενημέρωσή της από τα θύματα ή τους συγγενείς τους. Παράλληλα δε, παρά τη δημοσιοποίηση χιλιάδων τέτοιων περιστατικών, τις προειδοποιήσεις κυρίως προς τους ηλικιωμένους για τα «κόλπα» των επιτηδείων, τις παρεμβάσεις των συγγενών τους και τις τηλεοπτικές «καμπάνιες», πολλοί εξ αυτών είναι ευάλωτοι και παραμένουν εύπιστοι σε τέτοιου είδους απάτες.
Σε έξαρση και οι ξυλοδαρμοί
Την ίδια στιγμή, κάθε ημέρα καταγράφονται στη χώρα 33 υποθέσεις εξυβρίσεων και απειλών, πολλές από τις οποίες αφορούν bullying στα σχολεία και άλλες σχετιζόμενες με προσπάθειες εκβιασμού. Επίσης κάθε 24ωρο η ΕΛ.ΑΣ. καταχωρίζει στα αρχεία της περίπου 20 επιθέσεις με απρόκλητες επιθέσεις και επικίνδυνες σωματικές βλάβες αλλά και τρεις περιπτώσεις αυτοδικίας οι οποίες πολλές φορές σχετίζονται και με επιθέσεις… καταμεσής του δρόμου ή για μηδαμινή αφορμή.
Παράλληλα, την τελευταία χρονιά καταγράφηκαν περίπου 60 περιστατικά ενδοοικογενειακής βίας, χωρίς τα στοιχεία αυτά να δείχνουν σημαντική διαφοροποίηση σε σχέση με τα αριθμητικά δεδομένα του 2024. Βέβαια είχαμε στο πρόσφατο παρελθόν συνεχόμενες χρονιές ραγδαίας αύξησης των σχετικών κρουσμάτων που καταγράφονταν από την ΕΛ.ΑΣ., που οδήγησαν τελικά σε αλλαγές στο νομοθετικό πλαίσιο. Στην εικόνα αυτή να προστεθούν και οι περιπτώσεις πιθανών κινδύνων από άτομα με ψυχικές νόσους. Το 2025 η ΕΛ.ΑΣ. οδήγησε για εγκλεισμό σε θεραπευτήρια 9.341 άτομα έναντι 7.586 ατόμων την προηγούμενη χρονιά (παρατηρείται δηλαδή μια αύξηση της τάξης του 23%).
Οι αυτοκτονίες
Ακόμη, το τελευταίο 12μηνο υπήρξαν δυστυχώς 448 αυτοκτονίες πολιτών, από τις οποίες οι 195 με αγχόνη, οι 37 με κατακρήμνιση και οι 86 με πυροβόλο όπλο. Οι 374 από τους αυτόχειρες ήταν άνδρες, ενώ 344 εξ αυτών ήταν άνω των 41 ετών. Συνολικά 131 αυτοκτονίες καταγράφηκαν στην Αθήνα, 36 στη Θεσσαλονίκη, 35 στην Κρήτη και 32 στη Θεσσαλία και στη Θράκη.
48.453 κλοπές και διαρρήξεις
Την τελευταία χρονιά σημειώθηκαν συνολικά 48.453 κλοπές και διαρρήξεις, 12.967 κλοπές οικιών. Παρατηρείται μείωση των εγκληματικών αυτών δραστηριοτήτων κατά ένα ποσοστό 16%-18% σε σχέση με την περυσινή χρονιά. Ωστόσο, σημειώθηκαν 9.250 απάτες σε βάρος ηλικιωμένων έναντι 6.531 την προηγούμενη χρόνια σε μία αλματώδη αύξηση που δείχνει τη στροφή εγκληματιών προς αντίστοιχες επιθέσεις, σε συνέχεια της διαπίστωσης ότι στις περισσότερες περιπτώσεις η σύλληψή τους δεν οδηγεί σε φυλακίσεις κ.λπ.
Πάντως, τα στοιχεία της ΕΛ.ΑΣ. είναι ενδεικτικά: μόνο στην Αττική ολόκληρο το 2025 κατεγράφησαν 4.401 τέτοιου είδους υποθέσεις εξαπατήσεων ηλικιωμένων και 879 απόπειρες εξαπατήσεων. Τα περισσότερα από αυτά τα συμβάντα καταγράφηκαν στο Περιστέρι, στο Αιγάλεω, στην Κυψέλη, στη Γλυφάδα, στην Κηφισιά αλλά και σε άλλες περιοχές της χώρας. Στη Θεσσαλονίκη από την ΕΛ.ΑΣ. καταγράφηκαν τους ίδιους μήνες 813 διαπραχθείσες απάτες και 103 απόπειρες. Ακολούθως στην Κεντρική Μακεδονία (Πέλλα, Πιερία, Κιλκίς, Σέρρες κ.λπ.) διαπιστώθηκαν 346 τετελεσμένες απάτες και 39 ημιτελείς σχετικές ενέργειες των κακοποιών, ενώ στη Δυτική Ελλάδα (Αχαΐα, Ηλεία, Αιτωλοακαρνανία) διαπιστώθηκαν 332 απάτες και 36 απόπειρες.
Σε συνέχεια αυτών, το περασμένο 12μηνο συνελήφθησαν συνολικά 1.085 άτομα για απάτες, από τους οποίους 846 ήταν άνδρες και 239 γυναίκες. Συνολικά σχηματίστηκαν δικογραφίες για 3.286 άτομα, από τους οποίους οι 2.854 είναι ημεδαποί.
Από την περαιτέρω ανάλυση διαπιστώνεται ότι από τα προαναφερόμενα άτομα που εμπλέκονται στις συγκεκριμένες εγκληματικές μεθοδεύσεις οι 723 βρίσκονταν στην ηλικιακή ομάδα 35-44 ετών, οι 722 στην ομάδα από 45 έως 59 ετών, ενώ οι 469 ήταν ηλικίας 21 έως 24 ετών. Εντυπωσιάζει ωστόσο το γεγονός ότι οι 271 από αυτούς που λήστεψαν ηλικιωμένους ήταν και οι ίδιοι άνω των 60 ετών, όπως και στην αντίθετη ηλικιακή ομάδα, οι 37 ήταν ανήλικοι.
Κύκλωμα με «άκρες» στην κρατική μηχανή
Ενδεικτική των παραπάνω είναι η έρευνα της Υποδιεύθυνσης Ασφαλείας Αθήνας για το τεράστιο κύκλωμα απατών με τη συμμετοχή τουλάχιστον 141 ατόμων (οι 45 συνελήφθησαν), το οποίο από το 2023 φέρεται να έχει πραγματοποιήσει περισσότερες από 1.100 απάτες και κλοπές, στοχεύοντας κυρίως ηλικιωμένους και αποσπώντας λεία άνω των 7,5 εκατ. ευρώ. Μάλιστα ένα από τα θύματα του κυκλώματος – μια ηλικιωμένη από το Ψυχικό – πείστηκε κι έδωσε σε μέλη του κυκλώματος περισσότερα από 800.000 ευρώ. Μέλη του ίδιου κυκλώματος μάλιστα φαίνεται ότι είχαν προσβάσεις και σε κρατικούς λειτουργούς, μέσω των οποίων εντόπιζαν τα θύματά τους.
Σημειώνεται ότι σχετικό έγγραφο της ΕΛ.ΑΣ. ανέφερε ενδεικτικά για τα μεγέθη του προβλήματος ότι «η φανερή εγκληματικότητα, αποτελεί το 20% της πραγματικής. Πολλοί ηλικιωμένοι ένεκα ντροπής και μεγάλης συναισθηματικής θλίψης προς αποφυγή τυχόν κοινωνικού στιγματισμού τους απέφευγαν να καταγγείλουν όμοιες πράξεις σε βάρος τους». Ακόμη αξιωματικοί της Δίωξης Οικονομικών Εγκλημάτων της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος εντόπισαν προσφάτως στο Ζεφύρι ένα πλήρως εξοπλισμένο τηλεφωνικό κέντρο, το οποίο χρησιμοποιούσαν τα μέλη οργάνωσης για τη διάπραξη τηλεφωνικών απατών.
