Στην Ελλάδα που αλλάζει και εξελίσσεται, σε μια περίοδο όπου οι ανάγκες της κοινωνίας αυξάνονται και οι φορείς δημόσιου ενδιαφέροντος καλούνται να λειτουργούν αποτελεσματικά, το Υπερταμείο βρίσκεται μπροστά σε μια ιστορική τομή. Σχεδόν εννιά χρόνια μετά τη δημιουργία του, εξελίσσεται από έναν οργανισμό διαχείρισης συμμετοχών σε καταλύτη μετασχηματισμού, ανάπτυξης και επενδύσεων, συμβάλλοντας ουσιαστικά στην οικονομία, την καθημερινότητα του πολίτη και την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης.
Δεν διαχειρίζεται απλώς δημόσια περιουσία – τη μετατρέπει σε αξία, σε καλύτερες υπηρεσίες, σε ανθεκτικότερες υποδομές, σε μετρήσιμα οφέλη για τους πολίτες και διαχρονικά για τις επόμενες γενιές.
Μετά την απορρόφηση του ΤΑΙΠΕΔ και του ΤΧΣ, το χαρτοφυλάκιο του Ομίλου αντιστοιχεί σε περίπου €12 δισ. και εκτείνεται σε 11 κρίσιμους τομείς της ελληνικής οικονομίας, από την ενέργεια και τα ακίνητα έως την τεχνολογία και τις υποδομές. Στο πλαίσιο αυτό, το Υπερταμείο έχει εξελιχθεί από μια αναγκαστική θεσμική συνθήκη σε μια στρατηγική ευκαιρία για τη χώρα λειτουργώντας με γνώμονα τις βέλτιστες διεθνείς πρακτικές εταιρικής διακυβέρνησης.
Αντίστοιχα, η στρατηγική μας έχει προσαρμοστεί στα νέα δεδομένα της διευρυμένης αποστολής μας, καθώς στηρίζεται στην τριπλή προσέγγιση: μετασχηματισμός, ανάπτυξη, επενδύσεις.
Ο μετασχηματισμός αποτελεί τον πρώτο πυλώνα του νέου μας ρόλου. Δημιουργήσαμε ενιαίο πλαίσιο διακυβέρνησης για όλες τις θυγατρικές με σαφείς στόχους και KPIs, αξιοκρατική σύνθεση Διοικητικών Συμβουλίων – με στελέχη που στηρίζουν την εθνική προσπάθεια, κάποια εκ των οποίων επιστρέφουν στη χώρα – και σύγχρονες πολιτικές στελέχωσης, αναθεωρημένες διαδικασίες προσλήψεων και αμοιβών, καθώς και στοχοθεσία με αντικειμενικούς δείκτες επίδοσης.
Μόνο τους τελευταίους εννέα μήνες πραγματοποιήθηκαν 37 αλλαγές σε Διοικητικά Συμβούλια, επιταχύνοντας ουσιαστικά την ενίσχυση του μάνατζμεντ σε όλο το χαρτοφυλάκιο. Πρόκειται για στελέχη τα οποία, πέρα από την αποδεδειγμένη τεχνογνωσία τους, θα προσφέρουν πολλαπλασιαστική αξία στις δημόσιες επιχειρήσεις του χαρτοφυλακίου.
Ο δεύτερος άξονας αφορά την ανάπτυξη των περιουσιακών μας στοιχείων προκειμένου να παράγουν μεγαλύτερο όφελος για τη χώρα. Ενδεικτικά, προχωρά η αξιοποίηση του Αεροδρομίου Καλαμάτας, των τριών λιμανιών κρουαζιέρας Κατάκολου, Πάτρας και Καβάλας, η σύμβαση παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, ενώ θέμα χρόνου αποτελεί η εκκίνηση του διαγωνισμού για την αξιοποίηση της μαρίνας Καλαμαριάς.
Πρόκειται για έργα που δεν αποτελούν απλές οικονομικές συναλλαγές, αλλά ουσιαστικά βήματα για την οικοδόμηση ενός σύγχρονου παραγωγικού μοντέλου, έργα που δημιουργούν νέες θέσεις εργασίας και ενισχύουν την ανάπτυξη και την ανθεκτικότητα των τοπικών κοινωνιών.
Ο τρίτος πυλώνας είναι η επιτάχυνση των επενδύσεων. Το Υπερταμείο δημιουργεί μια επενδυτική πλατφόρμα νέας γενιάς μέσω του Hellenic Innovation and Infrastructure Fund (HIIF) και επεκτείνει το αποτύπωμά του στην τεχνολογία, την αμυντική καινοτομία, τα ψηφιακά συστήματα και τη νέα οικονομία με υψηλή προστιθέμενη αξία.
Ταυτόχρονα, μέσω της Μονάδας Στρατηγικών Συμβάσεων (PPF), λειτουργεί ως επιταχυντής για μεγάλα έργα εθνικής σημασίας (ΑΙΓΙΣ, Antinero), διευκολύνοντας τις διαδικασίες και περιορίζοντας τις καθυστερήσεις στην υλοποίηση επενδύσεων που αποτελούσαν επί σειρά ετών τροχοπέδη για την ανάπτυξη.
Αυτοί οι άξονες δεν είναι θεωρία· είναι καθημερινή πράξη. Η αξία του Υπερταμείου δεν αποτυπώνεται μόνο στα οικονομικά μεγέθη, αλλά αντανακλάται στην καθημερινότητα του πολίτη, σε έργα που έχουν ήδη μετρήσιμο αποτύπωμα στην κοινωνία.
Για παράδειγμα, σε συνεργασία με το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, έχουμε αναλάβει σειρά πρωτοβουλιών για την αναβάθμιση των αστικών συγκοινωνιών. Στους δρόμους της Αττικής κυκλοφορούν εδώ και λίγους μήνες 950 νέα λεωφορεία, ενώ έχουν αποσυρθεί 374 οχήματα που μετρούσαν πάνω από 20 έτη, με αποτέλεσμα το 72% να αποτελείται από σύγχρονα οχήματα.
Παράλληλα, προχωρά η ολική ανάταξη 24 συρμών της Γραμμής 1 και οι επισκευές 19 συρμών των Γραμμών 2 & 3, ενώ 12 συρμοί υφίστανται πλήρη ανάταξη με προσθήκη κλιματισμού. Αντιστοίχως, το πρόγραμμα Tap2Ride αποτελεί την πιο σύγχρονη και φιλική προς τον επιβάτη υπηρεσία καθώς επιτρέπει ανέπαφες πληρωμές με τραπεζική κάρτα, ενώ το πρόγραμμα «Αριάδνη», σε συνεργασία με το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, ενισχύει το αίσθημα ασφάλειας στα μέσα μεταφοράς.
Ενα άλλο χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η περίπτωση των Ελληνικών Αλυκών. Πρόκειται για έναν σημαντικό φυσικό πόρο με σαφές στρατηγικό σχέδιο και εξαγωγική προοπτική. Η δυνητική είσοδος στρατηγικού επενδυτή στο μετοχικό κεφάλαιο της Ελληνικές Αλυκές ΑΕ αναμένεται να έχει τόσο τοπικό όσο και εθνικό όφελος, καθώς το επενδυτικό πλάνο θα δημιουργήσει νέες θέσεις εργασίας και θα ενισχύσει τη δυναμική των τοπικών οικονομιών, διασφαλίζοντας παράλληλα την προστασία του περιβάλλοντος.
Η στρατηγική αυτή κίνηση στοχεύει στη μετάβαση από μια δυναμική δημόσια εταιρεία σε έναν ευρωπαϊκό «πρωταθλητή» στην παραγωγή αλατιού.
Στο μέτωπο των μεταρρυθμίσεων, αξιοσημείωτη είναι η αλλαγή στο μοντέλο διακυβέρνησης της ΔΕΘ, η οποία μπαίνει πλέον στη φάση της ανάπλασης, αλλά και η συνολική επανατοποθέτηση της ΕΤΑΔ με την αξιοποίηση εμβληματικών ακινήτων (Τάε Κβον Ντο, Παλατάκι, Ξενία). Παράλληλα, η ΓΑΙΑΟΣΕ μέσα από νέα στρατηγική προχωρά το πλάνο της με απτά αποτελέσματα αξιοποίησης της σιδηροδρομικής ακίνητης περιουσίας (αξιοποίηση πρώην στρατοπέδου Γκόνου και αναμόρφωση των Κεντρικών Σιδηροδρομικών Σταθμών, όπως Αθήνας και Θεσσαλονίκης).
Το Υπερταμείο δεν έρχεται να υποκαταστήσει το κράτος, αλλά να το ενισχύσει εκεί όπου απαιτούνται επαγγελματισμός, ταχύτητα, τεχνογνωσία και υπευθυνότητα. H πολιτεία θέτει το πλαίσιο και τις γενικές κατευθύνσεις και ενημερώνεται για τις στρατηγικές προτεραιότητες, όχι τις λεπτομέρειες του σχεδιασμού υλοποίησης.
Το Υπερταμείο ελέγχει και συμφωνεί, ως μέτοχος, το στρατηγικό πλάνο, καθορίζει τη στοχοθεσία και εποπτεύει τις θυγατρικές του για την εφαρμογή του. Η εκάστοτε θυγατρική έχει τον επιχειρησιακό σχεδιασμό, την ευθύνη υλοποίησης, διαχειρίζεται τον τρόπο εφαρμογής και το χρονοδιάγραμμα.
Το νέο Υπερταμείο μετασχηματίζει, αναπτύσσει, επενδύει, επιταχύνει – και το κάνει με αξιοπιστία και σχέδιο. Για εμάς, η δημόσια περιουσία έχει αξία όταν επιστρέφεται στην κοινωνία ως καταλύτης περιφερειακής ανάπτυξης. Σε αυτό δεσμευόμαστε και με αυτόν τον τρόπο μετατρέπουμε το Υπερταμείο στο Εθνικό Επενδυτικό Ταμείο (SWF) της χώρας.
Ο κ. Γιάννης Παπαχρήστου είναι διευθύνων σύμβουλος του Υπερταμείου.
