Ο Ίλον Μασκ και ο Σαμ Άλτμαν είναι δύο από τους πιο επιδραστικούς ανθρώπους στη Σίλικον Βάλεϊ, αν όχι σε ολόκληρο τον κόσμο. Διοικούν εταιρείες τεχνολογίας αξίας πολλών τρισεκατομμυρίων δολαρίων, οι οποίες φιλοδοξούν να αναδιαμορφώσουν την ανθρωπότητα. Αυτήν την εβδομάδα όμως, και οι δύο βρέθηκαν να κάθονται κάτω από φθορίζοντα φώτα σε ένα δικαστήριο στο κέντρο του Όκλαντ, υπομένοντας κάθε είδους τεχνικά προβλήματα -από μικρόφωνα που δεν λειτουργούσαν μέχρι οθόνες που έσβηναν-, καθώς ξεκίνησε η πολυαναμενόμενη δίκη για την υπόθεση «Μασκ κατά Άλτμαν».
Ο πλουσιότερος άνθρωπος του κόσμου κατέθεσε αγωγή στον Άλτμαν και την OpenAI (η εταιρία που ανέπτυξε το ChatGPT), μεταξύ άλλων, απαιτώντας νομικά και οικονομικά μέτρα που θα κατέστρεφαν ουσιαστικά την εταιρεία όπως την ξέρουμε.
Η δικαστική διαμάχη των δυο μεγιστάνων θα μπορούσε να ήταν μια σημαντική στιγμή για το μέλλον της Τεχνητής Νοημοσύνης και ό,τι αυτό συνεπάγεται. Όμως τα διεθνή μέσα εξηγούν πως ουσιαστικά πρόκειται για μια προσωπική υπόθεση, υποκινούμενη από παράπονα και χρηματικά συμφέροντα.
Η ιστορία ξεκινά από το 2015, όταν ο Μασκ συνεργάστηκε με τον Άλτμαν για να δημιουργήσει την OpenAI, ανησυχώντας, όπως είχαν πει, ότι η Google DeepMind δεν ήταν «έμπιστη» για να δημιουργήσει Τεχνητή Νοημοσύνη για γενική χρήση. Ισχυρίζονταν τότε ότι η εταιρική απληστία θα εμπόδιζε την κοινωνική πρόοδο, και για αυτό η OpenAI θα ήταν ένας μη κερδοσκοπικός οργανισμός.
Ωστόσο, μετά από μια διαμάχη με τον Άλτμαν και άλλους συνιδρυτές, ο Μασκ αποχώρησε το 2018, αφού προσπάθησε να αναλάβει τον έλεγχο της εταιρείας και να τη συγχωνεύσει με την Tesla. Όλα αυτά συνέβησαν πριν η OpenAI προσθέσει μια κερδοσκοπική οντότητα και πριν το ChatGPT γίνει η ταχύτερα αναπτυσσόμενη εφαρμογή καταναλωτών στην ιστορία.
«Θα μπορούσε να μας σκοτώσει όλους»
Το 2024, ο Μασκ κατέθεσε αγωγή, ισχυριζόμενος ότι η εταιρία, βάζοντας τα κέρδη πάνω από την ιδρυτική της αποστολή, παραβίασε τον ιδρυτικό της χάρτη και καταχράστηκε τις αρχικές φιλανθρωπικές δωρεές του Μασκ, ο οποίος πίστευε ότι χρηματοδοτούσε έναν οργανισμό που θα ήταν «όφελος για όλη την ανθρωπότητα», όπως είπε ο ίδιος.
«Είναι πολύ απλό», κατέθεσε την περασμένη Τρίτη. «Δεν είναι θεμιτό να κλέβεις ένα φιλανθρωπικό ίδρυμα». Στην καταγγελία του κατονομάζονται επίσης ο συνιδρυτής της OpenAI, Γκρεγκ Μπρόκμαν, και η Microsoft, ένας σημαντικός επενδυτής στην εταιρεία.
Ντυμένος με σκούρο κοστούμι και γραβάτα, εξήγησε στο δικαστήριο ότι ενεπλάκη στη συγκεκριμένη εταιρεία επειδή ανησυχούσε για τις δυνατότητες της Τεχνητής Νοημοσύνης εδώ και χρόνια., καθώς «θα μπορούσε να μας σκοτώσει όλους». «Δεν θέλουμε να έχουμε ένα αποτέλεσμα σαν το ‘’Terminator’’».
Ο Μασκ είπε ότι πίστευε ότι έπρεπε να υπάρχει «κάποιο είδος αντίβαρου» στην ΑΙ της Google, «ένας μη κερδοσκοπικός οργανισμός ανοιχτού κώδικα σε αντίθεση με έναν κερδοσκοπικό κλειστού κώδικα».
Αλλά έκτοτε η OpenAI έχει αποκλίνει από αυτό το πλάνο, ιδρύοντας μια κερδοσκοπική θυγατρική.
Επιπλέον, ο ιδιοκτήτης του Χ είπε ότι σκέφτηκε το όνομα «OpenAI» επειδή το «open» σήμαινε «ανοιχτό κώδικα».
«Σκέφτηκα την ιδέα, το όνομα, προσέλαβα τους βασικούς ανθρώπους, τους δίδαξα όλα όσα ξέρω, παρέχοντας την αρχική χρηματοδότηση», είπε.
«Μηνύει την OpenAI επειδή αποδείχθηκε επιτυχημένη»
Από την πλευρά του ο Ουίλιαμ Σάβιτ, επικεφαλής δικηγόρος της OpenAI, υποστήριξε ότι ο Μασκ είχε υποσχεθεί ότι θα βοηθούσε την OpenAI να συγκεντρώσει 1 δισεκατομμύριο δολάρια, αλλά έφυγε από την εταιρεία όταν δεν του επετράπη ο πλήρης έλεγχος. «Άφησε την εταιρεία να πεθάνει και την μηνύει μόνο τώρα που η OpenAI αποδείχθηκε επιτυχημένη».
Ακόμα και μετά την παραίτηση του Μασκ από το διοικητικό συμβούλιο της OpenAI, ο Άλτμαν συνέχισε να τον ενημερώνει για τη συγκέντρωση κεφαλαίων από το κερδοσκοπικό τμήμα της εταιρείας, δήλωσε ο Σάβιτ. Κατά τη στιγμή αυτών των ενημερώσεων «ο Μασκ δεν εξέφρασε ανησυχίες στον Άλτμαν, τον Μπρόκμαν ή τη Microsoft για το ότι η εταιρεία είχε αποκλίνει από την αρχική της αποστολή».
Η δίκη, η οποία αναμένεται να διαρκέσει μέχρι τα τέλη Μαΐου -εκτός αν υπάρξει κάποια διευθέτηση της τελευταίας στιγμής – θα περιλαμβάνει καταθέσεις μαρτύρων από μερικά από τα μεγαλύτερα ονόματα στην Τεχνητή Νοημοσύνη.
Πέραν της κατάθεσης του Μασκ, αναμένονται αυτές του Άλτμαν, του Μπρόκμαν, του Διευθύνοντος Συμβούλου της Microsoft Σάτια Ναντέλα, του πρώην επικεφαλής επιστήμονα της OpenAI, Ίλια Σούτσκεβερ και της πρώην επικεφαλής τεχνολογίας της OpenAI Μίρα Μουράτι.
Τι διακυβεύεται
Το αποτέλεσμα της αγωγής θα μπορούσε να καθορίσει το μέλλον της OpenAI. Ο Μασκ ζητά αποζημίωση 150 δισεκατομμυρίων δολαρίων, την οποία έχει δηλώσει ότι θα αναδιανείμει στον μη κερδοσκοπικό οργανισμό της εταιρίας. Πιέζει επίσης ώστε η OpenAI να αναγκαστεί να ακυρώσει τη μετατροπή της σε κερδοσκοπική — μια κίνηση που, εάν επιτύχει, θα μπορούσε να καταστήσει σχεδόν αδύνατο για την εταιρεία να συγκεντρώσει τις τεράστιες ποσότητες κεφαλαίου που απαιτούνται για να ανταγωνιστεί τις άλλες εταιρίες Τεχνητής Νοημοσύνης. Παράλληλα, επιδιώκει την απομάκρυνση των Άλτμαν και Μπρόκμαν από ηγετικούς ρόλους.
Αν τελικά κερδίσει -ενδεχόμενο που οι ειδικοί θεωρούν δύσκολο- ο πλουσιότερος άνθρωπος του κόσμου θα «κατατροπώσει μια αντίπαλη εταιρεία», εξηγεί το περιοδικό ΤΙΜΕ.
Ωστόσο, πολλοί αναλυτές εκτιμούν πως σε μια τέτοια περίπτωση ο μεγαλύτερος νικητής μπορεί να μην είναι καν οι δικές του εταιρείες, αλλά οι άλλοι μεγάλοι αντίπαλοί του, οι οποίοι καταδιώκουν την OpenAI: η Anthropic και η Google.
«Ούτε αυτό το αποτέλεσμα, ούτε η νίκη του Μασκ φαίνονται πολλά υποσχόμενα για μια βιομηχανία ΑΙ που ευθυγραμμίζεται λιγότερο με τα χρηματικά κίνητρα και περισσότερο με τη συλλογική βελτίωση της ανθρωπότητας» σχολίασε πάντως σχετικά ο Guardian.
«Το κοινό δεν πρόκειται να βγει σοφότερο όσον αφορά την καλύτερη κατανόηση της Τεχνητής Νοημοσύνης, και η δίκη δεν προσφέρει καμία υπόσχεση για την αποστολή ενός ευρύτερου μηνύματος στην συγκρεκριμένη τεχνολογική κοινότητα» καταλήγει η βρετανική εφημερίδα.
