Έμφαση στη θωράκιση του εθνικού συστήματος ασφαλείας, δια της ενεργής παρουσίας στο πεδίο και της ενίσχυσης των συμμαχιών, δίνει η κυβέρνηση, επιχειρώντας εξ ανάγκης να προσαρμοστεί στη νέα πραγματικότητα που διαμορφώνεται πλέον και υπό τους όρους της παρατεταμένης πολεμικής ανάφλεξης στη Μέση Ανατολή.
Με δεδομένο ότι η επιρροή της στις εξελίξεις της πρώτης γραμμής είναι περιορισμένη, η Αθήνα επικεντρώνεται σε κινήσεις που αφορούν την ευρύτερη περιοχή του Αιγαίου και της Ανατολικής Μεσογείου, προκειμένου η μέρα μετά τον πόλεμο, με την αστάθεια ν’ αποτελεί πλέον θέσφατο, να βρει τη χώρα στην κατά το δυνατόν καλύτερη διπλωματική και αμυντική θέση.
Μήνυμα ισχύος με φρεγάτες, F-16 και Patriot – Η αντίδραση της Άγκυρας και η διπλωματική ένταση
Σε αυτό το πλαίσιο τοποθετείται η επιλογή της κυβέρνησης ν’ αντιμετωπίσει ως ενιαίο τον ζωτικό για τα ελληνικά συμφέροντα χώρο μεταξύ Δωδεκανήσου- Κρήτης- Κύπρου, πρώτον συμμετέχοντας ενεργά στην προστασία της μεγαλονήσου, δια της αποστολής των δύο φρεγατών και των τεσσάρων μαχητικών F-16 και δεύτερον ενεργοποιώντας τη συστοιχία των Patriot στην Κάρπαθο.
Είναι ενδεικτικό, ότι η νέα συνθήκη που δημιούργησε η Αθήνα στην περιοχή προκάλεσε την έντονη νευρικότητα της Άγκυρας, η οποία πέραν των ανακοινώσεων, κοινοποίησε τις αιτιάσεις της περί αποστρατιωτικοποίησης του Αιγαίου στο ΝΑΤΟ, την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις Ηνωμένες Πολιτείες, σε μια προσπάθεια να διεθνοποιήσει τις παράνομες θέσεις της, αλλά και να προειδοποιήσει εμμέσως πλην σαφώς ότι στο εγγύς μέλλον, όταν δηλαδή οι συνθήκες το επιτρέψουν, θα επαναφέρει στο προσκήνιο ενεργότερα την αναθεωρητική ατζέντα της.
Πίεση για ευρωπαϊκή αμυντική ενεργοποίηση και γεωπολιτικά μηνύματα
«Οι ισχυρισμοί αυτοί είναι νομικά ανυπόστατοι», επανέλαβε από τις Βρυξέλλες ο Κυριάκος Μητσοτάκης, υπενθυμίζοντας ότι οι υπό τις υπάρχουσες συνθήκες αναταραχής που επικρατούν παγκοσμίως οι τουρκικές αιτιάσεις είναι παντελώς άκαιρες. «Η Ελλάδα δεν διαπραγματεύεται με κανέναν τη διάταξη των αμυντικών της δυνάμεων σε επιχειρησιακό επίπεδο», ξεκαθάρισε ο πρωθυπουργός, με το ερώτημα πάντως που τίθεται ήδη από σήμερα είναι αν και για πόσο η κυβέρνηση θα διατηρήσει τις δυνάμεις της ανεπτυγμένες στην Κύπρο και την Κάρπαθο.
Αθήνα και Λευκωσία πραγματοποίησαν στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ένα σημαντικό βήμα προς τα μπρος, καλώντας τους «27» ουσιαστικά ν’ αναθεωρήσουν το πλαίσιο εφαρμογής του περίφημου άρθρου 42.7 της Συνθήκης της Λισαβόνας περί αμυντικής συνδρομής σε περίπτωση που ευρωπαϊκό κράτος δεχθεί εξωτερική επίθεση. Η δυστοκία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όχι μόνο στην ενεργοποίηση της ρήτρας, αλλά και στην αποστολή στρατιωτικής βοήθειας στην Κύπρο, αποδείχθηκε τις πρώτες ώρες μετά τις επιθέσεις που δέχθηκαν οι βρετανικές βάσεις.
Όπως αποδείχθηκε, εν τέλει, η Ελλάδα άνοιξε το δρόμο στις υπόλοιπες ευρωπαϊκές δυνάμεις που αποφάσισαν ν’ αναπτυχθούν στα ανοικτά της Κύπρου (Γαλλία, Ιταλία, Γερμανία, Ιταλία, Βρετανία, Ολλανδία), σε μια εξέλιξη που θα μπορούσε να ιδωθεί ως πρόβα μιας- έστω μερικής- υλοποίησης του εγχειρήματος ευρωπαϊκής αυτονομίας και με τον πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας να μιλά για μια de facto ενεργοποίηση του 42.7.
«Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αλλά και η κ. Κάλας αναγνώρισαν, μαζί με τους συναδέλφους μας, την ανάγκη να προχωρήσουμε γρήγορα κάποια βήματα παραπέρα. Να χαράξουμε, δηλαδή, έναν σαφή οδικό χάρτη, με ορίζοντα μηνών και όχι ετών, έτσι ώστε να μπορούμε να έχουμε ένα σαφές επιχειρησιακό σχέδιο σε περίπτωση που χρειαστεί να ενεργοποιηθεί αυτή η ρήτρα, ποια θα ήταν τα βήματα τα οποία θα παίρναμε ανάλογα με το είδος της απειλής», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Μητσοτάκης, ο οποίος έχει θέσει εδώ και καιρό ζήτημα ενίσχυσης της ευρωπαϊκής ασφάλειας και στα νότια σύνορα της Ένωσης.
Ισορροπίες με ΗΠΑ και αιχμές Τραμπ
Είναι, πάντως, χαρακτηριστικό ότι οι περισσότερες από τις προαναφερθείσες χώρες έσπευσαν μόλις την περασμένη Πέμπτη να δηλώσουν διαθέσιμες προς συμμετοχή σε μια επιχείρηση για την προστασία των Στενών του Ορμούζ, προφανώς όμως αφού ολοκληρωθούν οι εχθροπραξίες. Είχε προηγηθεί η δημόσια πρόσκληση του κ. Τραμπ, ο οποίος σε ιταμό τόνο απαξίωσε τους Ευρωπαίους και το ΝΑΤΟ και μάλιστα εις διπλούν. Χθες μάλιστα ο Αμερικανός πρόεδρος χαρακτήρισε «δειλούς» τους συμμάχους της Ουάσινγκτον, προειδοποιώντας μάλιστα ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες «θα θυμούνται».
Παρά τη ρητή άρνησή της να συμμετέχει σε μια τέτοια επιχείρηση, η Αθήνα επιθυμεί να διατηρήσει στο καλύτερο δυνατό επίπεδο τις σχέσεις της με τον Λευκό Οίκο, με την κυβέρνηση να κρατά τα θερμά λόγια που εξέφρασε για την Ελλάδα ως σύμμαχο ο πρέσβης των Ηνωμένων Πολιτειών στο ΝΑΤΟ, Μάθιου Γουίτακερ.
Η Ελλάδα, μάλιστα, μετά και την κατάρριψη των δύο ιρανικών πυραύλων από την πυροβολαρχία των Patriot στη Σαουδική Αραβία, αναλαμβάνει μαζί με τη Γαλλία διπλωματική πρωτοβουλία ανάδειξης της ανάγκης προστασίας κρίσιμων ενεργειακών υποδομών.
«Ήταν μία αμιγώς αμυντική ενέργεια, στα πλαίσια μιας συμφωνίας η οποία έχει γίνει με τη Σαουδική Αραβία, η οποία εξάλλου αποτελεί και στρατηγικό εταίρο της χώρας μας», δήλωσε ο πρωθυπουργός, δίνοντας έμφαση τόσο στη στρατηγική της κυβέρνησης ήδη από το 2020 να ενισχύσει την παρουσία στον Περσικό Κόλπο, όσο και στη προστιθέμενη αξία μιας τέτοιας κίνησης όχι μόνο υπέρ των ελληνικών αλλά και των ευρωπαϊκών συμφερόντων.
«Σε αυτούς οι οποίοι αναρωτιούνται πώς ωφελείται η Ελλάδα από μία τέτοια πρωτοβουλία, θα πω ότι εάν ένα κρίσιμο διυλιστήριο της Σαουδικής Αραβίας είχε πράγματι χτυπηθεί, τότε η τιμή του πετρελαίου σήμερα θα ήταν πολύ υψηλότερη από αυτή που τελικά είναι», ήταν η ακριβής αποστροφή του Κυριάκου Μητσοτάκη.
Εκτός βέβαια της υψηλής στρατηγικής, αυτό που απασχολεί κατά κόρον την Αθήνα είναι η κατά το δυνατόν ταχύτερη ολοκλήρωση του πολέμου, προκειμένου να περιοριστούν κατά το δυνατόν οι οικονομικές επιπτώσεις.
